శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే కిష్కిన్ధాకాణ్డమ్ ।
అథ పఞ్చదశస్సర్గః ।
అథ తస్య నినాదం తం సుగ్రీవస్య మహాత్మనః ।
శుశ్రావాన్తః పుర గతో వాలీ భ్రాతురమర్షణః ॥ 1 ॥
శ్రుత్వా తు తస్య నినదం సర్వభూతప్రకమ్పనమ్ ।
మదశ్చైకపదే నష్టః క్రోధశ్చాపతితో మహాన్ ॥ 2 ॥
స తు రోషపరీతాఙ్గో వాలీ సన్ధ్యాకనకప్రభః ।
ఉపరక్త ఇవాదిత్యస్సద్యో నిష్ప్రభతాం గతః ॥ 3 ॥
వాలీ దంష్ట్రా కరాలః తు క్రోధాద్ దీప్త అగ్ని లోచనః ।
భాతి ఉత్పతిత పద్మాభః సమృణాల ఇవ హ్రదః ॥ 4 ॥
శబ్దం దుర్మర్షణం శ్రుత్వా నిష్పపాత తతో హరిః ।
వేగేన చరణన్యాసైర్దారయన్నివ మేదినీమ్ ॥ 5 ॥
తం తు తారా పరిష్వజ్య స్నేహాద్దర్శితసౌహృదాః ।
ఉవాచ త్రస్తసమ్భ్రాన్తా హితోదర్కమిదం వచః ॥ 6 ॥
సాధు క్రోధమిమం వీర నదీవేగమివాగతమ్ ।
శయనాదుత్థితః కాల్యం త్యజ భుక్తామివ స్రజమ్ ॥ 7 ॥
కాల్యమేతేన సఙ్గ్రామం కరిష్యసి చ వానర ।
వీర తే శత్రుబాహుల్యం ఫల్గుతా వా న విద్యతే ॥ 8 ॥
సహసా తవ నిష్క్రామో మమ తావన్న రోచతే ।
శ్రూయతాం చాభిధాస్యామి యన్నిమిత్తం నివార్యసే ॥ 9 ॥
పూర్వమాపతితః క్రోధాత్స త్వామాహ్వయతే యుధి ।
నిష్పత్య చ నిరస్తస్తే హన్యమానో దిశో గతః ॥ 10 ॥
త్వయా తస్య నిరస్తస్య పీడితస్య విశేషతః ।
ఇహైత్య పునరాహ్వానం శఙ్కాం జనయతీవ మే ॥ 11 ॥
దర్పశ్చ వ్యవసాయశ్చ యాదృశస్తస్య నర్దతః ।
నినాదశ్చాపి సంరమ్భో నైతదల్పం హి కారణమ్ ॥ 12 ॥
నాసహాయమహం మన్యే సుగ్రీవం తమిహాగతమ్ ।
అవష్టబ్ధసహాయశ్చ యమాశ్రిత్యైష గర్జతి ॥ 13 ॥
ప్రకృత్యా నిపుణశ్చైవ బుద్ధిమాంశ్చైవ వానరః ।
అపరీక్షితవీర్యేణ సుగ్రీవస్సహనైష్యతి ॥ 14 ॥
పూర్వమేవ మయా వీర శ్రుతం కథయతో వచః ।
అఙ్గదస్య కుమారస్య వక్ష్యామిత్వా హితం వచః ॥ 15 ॥
అఙ్గదస్తు కుమారోఽయం వనాన్తముపనిర్గతః ।
ప్రవృత్తిస్తేన కథితా చారై రాప్తైర్నివేదితా ॥ 16 ॥
అయోధ్యాధిపతేః పుత్రౌ శూరౌ సమరదుర్జయౌ ।
ఇక్ష్వాకూణాం కులే జాతౌ ప్రథితౌ రామలక్ష్మణౌ ॥ 17 ॥
సుగ్రీవప్రియకామార్థం ప్రాప్తౌ తత్ర దురాసదౌ ।
తవ భ్రాతుర్హి విఖ్యాతస్సహాయో రణకర్కశః ।
రామః పరబలామర్దీ యుగాన్తాగ్నిరివోత్థితః ॥ 18 ॥
నివాసవృక్షః సాధూనామాపన్నానాం పరా గతిః ।
ఆర్తానాం సంశ్రయశ్చైవ యశసశ్చైకభాజనమ్ ॥ 19 ॥
జ్ఞానవిజ్ఞానసమ్పన్నో నిదేశే నిరతః పితుః ।
ధాతూనామివ శైలేన్ద్రో గుణానామాకరో మహాన్ ॥ 20 ॥
తత్క్షమం న విరోధస్తే సహ తేన మహాత్మనా ।
దుర్జయేనాప్రమేయేన రామేణ రణకర్మసు ॥ 21 ॥
శూర వక్ష్యామి తే కిఞ్చిన్న చేచ్ఛామ్యభ్యసూయితుమ్ ।
శ్రూయతాం క్రియతాం చైవ తవ వక్ష్యామి యద్ధితమ్ ॥ 22 ॥
యౌవరాజ్యేన సుగ్రీవం తూర్ణం సాధ్వభిషేచయ ।
విగ్రహం మా కృథా వీర భ్రాత్రా రాజన్బలీయసా ॥ 23 ॥
అహం హి తే క్షమం మన్యే తేన రామేణ సౌహృదమ్ ।
సుగ్రీవేణ చ సమ్ప్రీతిం వైరముత్సృజ్య దూరతః ॥ 24 ॥
లాలనీయో హి తే భ్రాతా యవీయానేష వానరః ।
తత్ర వా సన్నిహస్థో వా సర్వథా బన్ధురేవ తే ॥ 25 ॥
న హి తేన సమం బన్ధుం భువి పశ్యామి కఞ్చన ॥ 26 ॥
దానమానాదిసత్కారైః కురుష్వ ప్రత్యనన్తరమ్ ।
వైరమేతత్సముత్సృజ్య తవ పార్శ్వే స తిష్ఠతు ॥ 27 ॥
సుగ్రీవో విపులగ్రీవస్తవబన్ధుస్సదా మతః ।
భ్రాతృస్సౌహృదమాలమ్బ నాన్యా గతిరిహాస్తి తే ॥ 28 ॥
యది తే మత్ప్రియం కార్యం యది చావైషి మాం హితామ్ ।
యాచ్యమానః ప్రయత్నేన సాధు వాక్యం కురుష్వ మే ॥ 29 ॥
ప్రసీద పథ్యం శృణు జల్పితం హి మే న రోష మేవానువిధాతుమర్హసి ।
క్షమో హి తే కోసలరాజసూనునా న విగ్రహశ్శక్రసమానతేజసా ॥ 30 ॥
తదా హి తారా హితమేవ వాక్యం తం వాలినం పథ్యమిదం బభాషే ।
న రోచతే తద్వచనం హి తస్య కాలాభిపన్నస్య వినాశకాలే ॥ 31 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే కిష్కిన్ధాకాణ్డే పఞ్చదశస్సర్గః ॥
