శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే యుద్ధకాణ్డమ్ ।
అథ అష్టసప్తతితమస్సర్గః ।
నికుమ్భన్నిహతంశ్రుత్వాకుమ్భం చ వినిపాతితమ్ ।
రావణఃపరమామర్షీప్రజజ్వాలానలోయథా ॥ 1 ॥
నైరృతఃక్రోధశోకాభ్యాన్ద్వాభ్యాన్తుపరిమూర్ఛితః ।
ఖరపుత్రంవిశాలాక్షమ్మకరాక్షమచోదయత్ ॥ 2 ॥
గచ్ఛపుత్రఽమయాఽజాజ్ఞప్తోబలేనాభిసమవనితః ।
రాఘవంలక్ష్మణఞ్చైవజహితాంశ్చవనౌకసః ॥ 3 ॥
రావణస్యవచశ్శ్రుత్వాశూరమానీఖరాత్మజః ।
బాఢమిత్యబ్రవీద్ధృష్టోమకరాక్షోనిశాచరమ్ ॥ 4 ॥
సోఽభివాద్యదశగ్రీవఙ్కృత్వాచాపిప్రదక్షిణమ్ ।
నిర్జగామగృహాచ్ఛుభ్రాద్రావణస్యాజ్ఞయాబలీ ॥ 5 ॥
సమీపస్థమ్బలాధ్యక్షఙ్ఖరపుత్రోఽబ్రవీదిదమ్ ।
రథశ్చానీయతాంశీఘ్రంసైన్యన్త్వానీయతాన్త్వరాత్ ॥ 6 ॥
తస్యతద్వచనంశ్రుత్వాబలాధ్యక్షోనిశాచరః ।
స్యన్దనం చ బలఞ్చైవసమీపమ్ప్రత్యపాదయత్ ॥ 7 ॥
ప్రదక్షిణంరథఙ్కృత్వాఆరురోహనిశాచరః ।
సూతంసఞ్చోదయామాసశీఘ్రమ్మేరథమావహ ॥ 8 ॥
అథతాన్రాక్షసాన్సర్వాన్మకరాక్షోఽబ్రవీదిదమ్ ।
యూయంసర్వేప్రయుధ్యధ్వమ్పురస్తాన్మమరాక్షసాః ॥ 9 ॥
అహంరాక్షసరాజేనరావణేనమహాత్మనా ।
ఆజ్ఞప్తఃసమరేహన్తున్తావుభౌరామలక్ష్మణౌ ॥ 10 ॥
అద్యరామంవధిష్యామిలక్ష్మణం చ నిశాచరాః ।
శాఖామృగం చ సుగ్రీవంవానరాంశ్చశరోత్తమైః ॥ 11 ॥
అద్యశూలనిపాతైశ్చవానరాణామ్మహాచమూమ్ ।
ప్రదహిష్యామిసమ్ప్రాప్తాంశుష్కేన్ధనమివానలః ॥ 12 ॥
మకరాక్షస్యతచ్ఛ్రుత్వావచనన్తేనిశాచరాః ।
సర్వేనానాయుధోపేతాబలవన్తఃసమాహితాః ॥ 13 ॥
తేకామరూపిణస్సరేదంష్ట్రిణఃపిఙ్గలేక్షణా ।
మాతఙ్గాఇవనర్దన్తోధ్వస్తకేశాభయావహాః ॥ 14 ॥
పరివార్యమహాకాయామహాకాయఙ్ఖరాత్మజమ్ ।
అభిజఘ్నుస్తతోహృష్టాశ్చాలయన్తోవసున్ధరామ్ ॥ 15 ॥
శఙ్ఖభేరీసహస్రాణామాహతానాం సమన్తతః ।
క్ష్వేలితాస్ఫోటితానాం చ తత్ర మహానభూత్ ॥ 16 ॥
ప్రభ్రష్టోఽథకరాత్తస్యప్రతోదస్సారథేస్తదా ।
పపాతసహసాదైవాద్ధ్వజస్తస్యతురక్షసః ॥ 17 ॥
తస్యతేరథసంయుక్తాహయావిక్రమవర్జితాః ।
చరణైరాకులైర్గత్వాదీనాఃసాస్రముఖాయయుః ॥ 18 ॥
ప్రవాతిపవనస్తస్మిన్ సపాంసుఃఖరదారుణః ।
నిర్యాణేతస్యరౌద్రస్యమకరాక్షస్యదుర్మతేః ॥ 19 ॥
తానిదృష్టవానిమిత్తానిరాక్షసావీర్యవత్తమాః ।
అచిన్త్యనిర్గతాస్సర్వేయత్రతౌరామలక్ష్మణౌ ॥ 20 ॥
ఘనగజమహిషాఙ్గతుల్యవర్ణాస్సమరమఖేష్వసకృద్గదాసిభిన్నాః ।
అహమహమితియుద్ధకౌశలాస్తేరజనీచరాఃపరిబభ్రముర్నదన్తః ॥ 21 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే యుద్ధకాణ్డే అష్టసప్తతితమస్సర్గః ॥
