శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే యుద్ధకాణ్డమ్ ।
అథ పఞ్చమస్సర్గః ।
సాతునీలేనవిధివత్స్వారక్షాసుసమాహితా ।
సాగరస్యోత్తరేతీరేసాధుసేనానివేశితా ॥ 1 ॥
మైన్దశ్చద్వివిదశ్చోభౌతత్రవానరపుఙ్గవౌ ।
విచేరతుశ్చతాంసేనాంరక్షార్థంసర్వతోదిశమ్ ॥ 2 ॥
నివిష్టాయాన్తుసేనాయాన్తీరేనదనదీపతేః ।
పార్శ్వస్థంలక్ష్మణన్దృష్టవారామోవచనమబ్రవీత్ ॥ 3 ॥
శోకశ్చకిలకాలేనగచ్ఛతాహ్యపగచ్ఛతి ।
మమచాపశ్యతఃకాన్తామహన్యహనివర్ధతే ॥ 4 ॥
నమేదుఃఖమ్ప్రియాదూరేనమేదుఃఖంహృతేతివా ।
ఏతదేవానుశోచామివయోస్యాహ్యతివర్తతే ॥ 5 ॥
వాహివాతయతఃకాన్తాతాంస్పృష్టవామామపిస్పృశ ।
త్వయిమేగాత్రసంస్పర్శశ్చన్ద్రేదృష్టిసమాగమః ॥ 6 ॥
తన్మేదహతిగాత్రాణివిషమ్పీతమివాశయే ।
హానాథేతిప్రియాసామాంహ్రియమాణాయదబ్రవీత్ ॥ 7 ॥
తద్వియోగేన్ధనవతాతచ్చిన్తావిపులార్చిషా ।
రాత్రిన్దివంశరీరమ్మేదహ్యతేమదనాగ్నినా ॥ 8 ॥
అవగాహ్యర్ణవంస్వప్స్యేసౌమిత్రేభవతావినా ।
కథఞ్చిత్ప్రజ్వలన్కామస్సమాంసుప్తఞ్జలేదహేత్ ॥ 9 ॥
బహ్వేతత్కామయానస్యశక్యమేతేనజీవితుమ్ ।
యదహంసాచవామోరూరేకాన్ధరణిమాశ్రితౌ ॥ 10 ॥
కేదారస్యేవకేదారస్సోదకస్యనిరూదకః ।
ఉపస్నేహేనజీవామిజీవన్తీంయచ్ఛృణోమితామ్ ॥ 11 ॥
కదానుఖలుసుశ్రోణీంశతపత్త్రాయతేక్షణామ్ ।
విజిత్యశత్రూన్ద్రక్ష్యామిసీతాస్ఫీతామివశ్రియమ్ ॥ 12 ॥
కదానుచారుబిమ్బోష్ఠన్తస్యాఃపద్మమివాననమ్ ।
ఈషదున్నమ్యపాస్యామిరసాయనమివాతురః ॥ 13 ॥
తస్యాత్తుసంహితౌపీనౌస్తనౌతాలఫలోపమౌ ।
కదానుఖలుసోత్కమ్పౌశ్లిష్యన్త్యామామ్భజిష్యతః ॥ 14 ॥
సానూనమసితాపాఙ్గీరక్షోమధ్యగతాసతీ ।
మన్నాథానాథహీనేవత్రాతారన్నాధిగచ్ఛతి ॥ 15 ॥
కథఞ్జనకరజస్యదుహితామమచప్రియా ।
రాక్షసీమధ్యగాశేతేస్నుషాదశరథస్యచ ॥ 16 ॥
కదాఽవిక్షోభ్యరక్షాంసిసావిధూయోత్పతిష్యతి ।
విధూయజలదాన్నీలాన్ శశిరేఖాశరత్స్వివ ॥ 17 ॥
స్వభావతనుకానూనంశోకేనానశనేనచ ।
భూయస్తనుతరాసీతాదేశకాలవిపర్యయాత్ ॥ 18 ॥
కదానురాక్షసేన్ద్రస్యనిధాయోరసిసాయకాన్ ।
సీతామ్ప్రత్యాహరిష్యామిశోకముత్సృజ్యమానసమ్ ॥ 19 ॥
కదానుఖలుమాంసాధ్వీసీతాసురసుతోపమా ।
సోత్కణ్ఠాకణ్ఠమాలమ్బ్యమోక్ష్యత్యానన్దజఞ్జలమ్ ॥ 20 ॥
కదాశోకమిమఙ్ఘోరమ్మైథిలీవిప్రయోగజమ్ ।
సహసావిప్రమోక్ష్యామివాసశ్శుక్లేతరంయథా ॥ 21 ॥
ఏవంవిలపతస్తస్యతత్రరామస్యధీమతః ।
దినక్షయాన్మన్దవపుర్భాస్కరోఽస్తముపాగతః ॥ 22 ॥
ఆశ్వాసితోలక్ష్మణేనరామస్సన్ధ్యాముపాసత ।
స్మరన్కమలపత్రాక్షీంసీతాంశోకాకులీకృతః ॥ 23 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే యుద్ధకాణ్డే పఞ్చమస్సర్గః ॥