శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే బాలకాణ్డమ్ ।
అథ చతుర్వింశస్సర్గః ।
తతః ప్రభాతే విమలే కృతాహ్నికమరిన్దమౌ ।
విశ్వామిత్రం పురస్కృత్య నద్యాస్తీరముపాగతౌ ॥ 1 ॥
తే చ సర్వే మహాత్మానో మునయస్సంశ్రితవ్రతాః ।
ఉపస్థాప్య శుభాం నావం విశ్వామిత్రమథాబ్రువన్ ॥ 2 ॥
ఆరోహతు భవాన్నావం రాజపుత్రపురస్కృతః ।
అరిష్టం గచ్ఛ పన్థానం మా భూత్కాలవిపర్యయః ॥ 3 ॥
విశ్వామిత్రస్తథేత్యుక్తవా తానృషీనభిపూజ్య చ ।
తతార సహితస్తాభ్యాం సరితం సాగరఙ్గమామ్ ॥ 4 ॥
తతశ్శుశ్రావ వై శబ్దమతిసంరమ్భవర్ధితమ్ ।
మధ్యమాగమ్య తోయస్య సహ రామఃకనీయసా ॥ 5 ॥
అథ రామస్సరిన్మధ్యే పప్రచ్ఛ మునిపుఙ్గవమ్ ।
వారిణో భిద్యమానస్య కిమయం తుములో ధ్వనిః ॥ 6 ॥
రాఘవస్య వచశ్శ్రుత్వా కౌతూహలసమన్వితః ।
కథయామాస ధర్మాత్మా తస్య శబ్దస్య నిశ్చయమ్ ॥ 7 ॥
కైలాసపర్వతే రామ మనసా నిర్మితం సరః ।
బ్రహ్మణా నరశార్దూల తేనేదం మానసం సరః ॥ 8 ॥
తస్మాత్సుస్రావ సరసస్సాయోధ్యాముపగూహతే ।
సర ప్రవృత్తా సరయూః పుణ్యా బ్రహ్మసరశ్చ్యుతా ॥ 9 ॥
తస్యాయమతులశ్శబ్దో జాహ్నవీమభివర్తతే ।
వారిసఙ్క్షోభజో రామ ప్రణామం నియతఃకురు ॥ 10 ॥
తాభ్యాం తు తావుభౌ కృత్వా ప్రణామమతిధార్మికౌ ।
తీరం దక్షిణమాసాద్య జగ్మతుర్లఘువిక్రమౌ ॥ 11 ॥
స వనం ఘోరసఙ్కాశం దృష్ట్వా నృపవరాత్మజః ।
అవిప్రహతమైక్ష్వాకః పప్రచ్ఛ మునిపుఙ్గవమ్ ॥ 12 ॥
అహో వనమిదం దుర్గం ఝిల్లికాగణనాదితమ్ ।
భైరవైశ్శపదైః పూర్ణం శకున్తైర్దారుణారుతైః ॥ 13 ॥
నానాప్రకారైశ్శకునై ర్వాశ్యద్భిర్భైరవస్వనైః ।
సింహవ్యాఘ్రవరాహైశ్చ వారణైశ్చోపశోభితమ్ ॥ 14 ॥
ధవాశ్వకర్ణకకుభైర్బిల్వతిన్దుకపాటలైః ।
సఙ్కీర్ణం బదరీభిశ్చ కిన్న్వేతద్దారుణం వనమ్ ॥ 15 ॥
తమువాచ మహాతేజా విశ్వామిత్రో మహామునిః ।
శ్రూయతాం వత్స కాకుత్స్థ యస్యైతద్దారుణం వనమ్ ॥ 16 ॥
ఏతౌ జనపదౌ స్ఫీతౌ పూర్వమాస్తాం నరోత్తమ ।
మలదాశ్చ కరూశాశ్చ దేవనిర్మాణనిర్మితౌ ॥ 17 ॥
పురా వృత్రవధే రామ మలేన సమభిప్లుతమ్ ।
క్షుధా చైవ సహస్రాక్షం బ్రహ్మహత్యా సమావిశత్ ॥ 18 ॥
తమిన్ద్రం స్నాపయన్ దేవా ఋషయశ్చ తపోధనాః ।
కలశైస్స్నాపయామాసుర్మలం చాస్య ప్రమోచయన్ ॥ 19 ॥
ఇహ భూమ్యాం మలం దత్వా దత్వా కారూశమేవ చ ।
శరీరజం మహేన్ద్రస్య తతో హర్షం ప్రపేదిరే ॥ 20 ॥
నిర్మలో నిష్కరూశశ్చ శుచిరిన్న్ద్రో యదాభవత్ ।
దదౌ దేశస్య సుప్రీతో వరం ప్రభురనుత్తమమ్ ॥ 21 ॥
ఇమౌ జనపదౌ స్ఫీతౌ ఖ్యాతిం లోకే గమిష్యతః ।
మలదాశ్చ కరూశాశ్చ మమాఙ్గమలధారిణౌ ॥ 22 ॥
సాధు సాధ్వితి తం దేవాః పాకశాసనమబ్రువన్ ।
దేశస్య పూజాం తాం దృష్ట్వా కృతాం శక్రేణ ధీమతా ॥ 23 ॥
ఏతౌ జనపదౌ స్ఫీతౌ దీర్ఘకాలమరిన్దమ ।
మలదాశ్చ కరూశాశ్చ ముదితౌ ధనధాన్యతః ॥ 24 ॥
కస్యచిత్త్వథ కాలస్య యక్షీ వై కామరూపిణీ ।
బలం నాగసహస్రస్య ధారయన్తీ తదా హ్యభూత్ ॥ 25 ॥
తాటకా నామ భద్రం తే భార్యా సున్దస్య ధీమతః ।
2 మారీచో రాక్షసః పుత్రో యస్యాశ్శక్రపరాక్రమః ॥ 26 ॥
వృత్తబాహుర్మహావీర్యో విపులాస్య తనుర్మహాన్ ।
రాక్షసో భైరవాకారో నిత్యం త్రాసయతే ప్రజాః ॥ 27 ॥
ఇమౌ జనపదౌ నిత్యం వినాశయతి రాఘవ ।
మలదాంశ్చ కరూశాంశ్చ తాటకా దుష్టచారిణీ ॥ 28 ॥
సేయం పన్థానమావృత్య వసత్యధ్యర్ధయోజనే ।
అత ఏవ న గన్తవ్యం తాటకాయా వనం యతః ॥ 29 ॥
స్వబాహుబలమాశ్రిత్య జహీమాం దుష్టచారిణీమ్ ।
మన్నియోగాదిమం దేశం కురు నిష్కణ్టకం పునః ॥ 30 ॥
న హి కశ్చిదిమం దేశం శక్నోత్యాగన్తుమీదృశమ్ ।
యక్షిణ్యా ఘోరయా రామ ఉత్సాదితమసహ్యయా ॥ 31 ॥
ఏతత్తే సర్వమాఖ్యాతం యథైతద్దారుణం వనమ్ ।
యక్ష్యా చోత్సాదితం సర్వమద్యాపి న నివర్తతే ॥ 32 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే బాలకాణ్డే చతుర్వింశస్సర్గః ॥
