శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే కిష్కిన్ధాకాణ్డమ్ ।
అథ చతుఃషష్టితమస్సర్గః ।
ఆఖ్యాతా గృధ్రరాజేన సముత్ప్లుత్య ప్లవఙ్గమాః ।
సఙ్గతాః ప్రీతిసంయుక్తా వినేదుర్భీమవిక్రమాః ॥ 1 ॥
సమ్పాతేర్వచనం శ్రుత్వా హరయో రావణక్షయమ్ ।
హృష్టాస్సాగరమాజగ్ముస్సీతాదర్శనకాఙ్క్షిణః ॥ 2 ॥
అభిక్రమ్య తు తం దేశం దదృశుర్భీమవిక్రమాః ।
కృత్స్నం లోకస్య మహతః ప్రతిబిమ్బమివ స్థితమ్ ॥ 3 ॥
దక్షిణస్య సముద్రస్య సమాసాద్యోత్తరాం దిశమ్ ।
సన్నివేశం తతశ్చక్రుర్హరివీరా మహాబలాః ॥ 4 ॥
సత్త్వైర్మహద్భిర్వికృతైః క్రీడద్భిర్వివిధైర్జలే ।
వ్యాత్తాస్యైస్సుమహాకాయైరూర్మిభిశ్చ సమాకులమ్ ॥ 5 ॥
ప్రసుప్తమివ చాన్యత్ర క్రీడన్తమివ చాన్యతః ।
క్వచిత్పర్వతమాత్రైశ్చ జలరాశిభిరావృతమ్ ॥ 6 ॥
సఙ్కులం దానవేన్ద్రైశ్చ పాతాలతలవాసిభిః ।
రోమహర్షకరం దృష్ట్వా విషేదుః కపికుఞ్జరాః ॥ 7 ॥
ఆకాశమివ దుష్పారం సాగరం ప్రేక్షయ వానరాః ।
విషేదు స్సహసాసర్వే కథం కార్యమితి బ్రువన్ ॥ 8 ॥
విషణ్ణాం వాహినీం దృష్ట్వా సాగరస్య నిరీక్షణాత్ ।
ఆశ్వాసయామాస హరీన్భయార్తాన్ హరిసత్తమః ॥ 9 ॥
తాన్విషాదేన మహతా విషణ్ణాన్వానరర్షభాన్ ।
ఉవాచ మతిమాన్కాలే వాలిసూనుర్మహాబలః ॥ 10 ॥
న విషాదే మనః కార్యం విషాదో దోషవత్తమః ।
విషాదో హన్తి పురుషం బాలం క్రుద్ధ ఇవోరగః ॥ 11 ॥
యో విషాదం ప్రసహతే విక్రమే పర్యుపస్థితే ।
తేజసా తస్య హీనస్య పురుషార్థో న సిధ్యతి ॥ 12 ॥
తస్యాం రాత్ర్యాం వ్యతీతాయామఙ్గదో వానరైస్సహ ।
హరివృద్ధైస్సమాగమ్య పునర్మన్త్రమమన్త్రయత్ ॥ 13 ॥
సా వానరాణాం ధ్వజినీ పరివార్యాఙ్గదం బభౌ ।
వాసవం పరివార్యేవ మరుతాం వాహినీ స్థితా ॥ 14 ॥
కోఽన్యస్తాం వానరీం సేనాం శక్తఃస్తమ్భయితుం భవేత్ ।
అన్యత్ర వాలితనయాదన్యత్ర చ హనూమతః ॥ 15 ॥
తతస్తాన్హరివృద్ధాంశ్చ తచ్చ సైన్యమరిన్దమః ।
అనుమాన్యాఙ్గదశ్శ్రీమాన్వాక్యమర్థవదబ్రవీత్ ॥ 16 ॥
క ఇదానీం మహాతేజా లఙ్ఘయిష్యతి సాగరమ్ ।
కః కరిష్యతి సుగ్రీవం సత్యసన్ధమరిన్దమమ్ ॥ 17 ॥
కో వీరో యోజనశతం లఙ్ఘయేత ప్లవఙ్గమాః ।
ఇమాంశ్చ యూథపాన్ సర్వాన్మోక్షయేత్కో మహాభయాత్ ॥ 18 ॥
కస్య ప్రభావాద్ధారాంశ్చ పుత్రాంశ్చైవ గృహాణి చ ।
ఇతో నివృత్తాః పశ్యేమ సిద్ధార్థాస్సుఖినో వయమ్ ॥ 19 ॥
కస్య ప్రసాదాద్రామం చ లక్ష్మణం చ మహాబలమ్ ।
అభిగచ్ఛేమ సంహృష్టాస్సుగ్రీవం చ వనౌకసమ్ ॥ 20 ॥
యది కశ్చిత్సమర్థో వస్సాగరప్లవనే హరిః ।
స దదా త్విహ న శశీఘ్రం పుణ్యామభయదక్షిణామ్ ॥ 21 ॥
అఙ్గదస్య వచ శ్శృత్వా న కశ్చిత్ కిఞ్చిదబ్రవీత్ ।
స్తిమితే వా భవత్సర్వా సా తత్ర హరివాహినీ ॥ 22 ॥
పునరేవాఙ్గదః ప్రాహ తాన్హరీన్హరిసత్తమః ।
సర్వే బలవతాం శ్రేష్ఠా భవన్తో దృఢవిక్రమాః ॥ 23 ॥
వ్యపదేశ్య కులే జాతాః పూజితాశ్చాప్యభీక్ష్ణశః ।
న హి వో గమనే సఙ్గః కదాచిత్కస్యచిత్క్వచిత్ ।
బ్రువధ్వం యస్య యా శక్తిః ప్లవనే ప్లవగర్షభాః ॥ 24 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే కిష్కిన్ధాకాణ్డే చతుఃషష్టితమస్సర్గః ॥
