శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే యుద్ధకాణ్డమ్ ।
అథ ఏకత్రింశదధికశతతమస్సర్గః ।
శిరస్యఞ్జలిమాధాయకైకేయ్యానన్దవర్ధనః ।
బభాషేభరతోజ్యేష్ఠంరామంసత్యపరాక్రమమ్ ॥ 1 ॥
పూజితామామికామాతాదత్తంరాజ్యమిదమ్మమ ।
తద్దదామిపునస్తుభ్యంయథాత్వమదదామమ ॥ 2 ॥
ధురమేకాకినాన్యస్తాంవృషభేణబలీయసా ।
కిశోరవద్గురుమ్భారం న వోఢుమహముత్సహే ॥ 3 ॥
వారివేగేనమహతాభిన్నస్సేతురివక్షరన్ ।
దుర్బన్ధనమిదమ్మన్యేరాజ్యచ్ఛ్రిదమసమ్వృతమ్ ॥ 4 ॥
గతిఙ్ఖరైవాశ్వస్యహంసస్యేవ చ వాయసః ।
నాన్వేతుముత్సహేరామ తవమార్గమరిన్దమ ॥ 5 ॥
యథాచారోపితోవృక్షోజాతశ్చార్న్న్తివేశనే ।
మహాంశ్చసుదురారోహోమహాస్కన్దఃప్రశాఖవాన్ ॥ 6 ॥
శీర్యేతపుష్పితోభూత్వా న ఫలానిప్రదర్శయన్ ।
తస్యనానుభవేదర్థంయస్యహేతోస్సరోపితః ॥ 7 ॥
ఏషోపమామహాబాహోత్వమర్థంవేత్తుమర్హసి ।
యద్యస్మాన్మనుజేన్ద్రత్వమ్భర్తాభృత్యాన్నశాధిహి ॥ 8 ॥
జగదద్యాభిషిక్తన్త్వామనుపశ్యతురాఘవ ।
ప్రతపన్తమివాదిత్యమ్మధ్యాహ్నేదీప్తతేజసమ్ ॥ 9 ॥
తూర్యసఙ్ఘాన్తిర్ఘోషైఃకాఞ్చీనూపురనిఃస్వనైః ।
మధురైర్గీతశబ్దైశ్చప్రతిబుధ్యస్వశేష్వ చ ॥ 10 ॥
యావదావర్తతేచక్రంయావతీ చ వసున్ధరా ।
తావత్త్వమిహలోకస్యస్వామిత్వమనువర్తయ ॥ 11 ॥
భరతస్యవచ్శ్రుత్వారామఃపరపురఞ్జయః ।
తథేతిప్రతిజగ్రాహనిషసాదాసనేశుభే ॥ 12 ॥
తతశ్శత్రుఘ్నవచనాన్నిపుణాఃశ్మశ్రువర్ధనాః ।
సుఖహస్తాఃసుశీఘ్రాశ్చరాఘవమ్పర్యవారయన్ ॥ 13 ॥
పూర్వన్తుభరతేస్నాతేలక్ష్మణే చ మహాబలే ।
సుగ్రీవేవానరేన్ద్రే చ రాక్షసేన్ద్రేవిభీషణే ॥ 14 ॥
విశోధితజటస్స్నాతశ్చిత్రమాల్యానులేపనః ।
మహార్హవసనోపేతస్తస్థౌతత్రశ్రియాజ్వలన్ ॥ 15 ॥
ప్రతికర్మ చ రామస్యకారయామాసవీర్యవాన ।
లక్ష్మణస్య చ లక్ష్మీవానిక్ష్వాకుకులవర్ధనః ॥ 16 ॥
ప్రతికర్మచసీతాయాస్సర్వాదశరథస్త్రియః ।
ఆత్మనైవతదాచక్రుర్మనస్విన్యోమనోహరమ్ ॥ 17 ॥
తతోవానరపత్నీనాంసర్వాసామేవశోభనమ్ ।
చకారయత్నాత్కౌసల్యాప్రహృష్టాపుత్రవత్సలా ॥ 18 ॥
తతః శ్శత్రుఘ్నవచనాత్సుమన్త్రోనామసారథిః ।
యోజయిత్వాభిచక్రామరథంసర్వాఙ్గశోభనమ్ ॥ 19 ॥
అర్కమణ్డలసఙ్కాశన్దివ్యన్దృష్టవారథంస్థితమ్ ।
ఆరురోహమహాబాహూరామఃపరపురంఞ్జయః ॥ 20 ॥
సుగ్రీవోహనుమాంశ్చైవమహేన్ద్రసదృశద్యుతీ ।
స్నాతౌదివ్యనిభైర్వస్త్రైర్జగ్మతుశ్శుభకుణ్డలౌ ॥ 21 ॥
సర్వాభరణజుష్టాశ్చయుయుస్తశ్శుభకుణ్డలాః ।
సుగ్రీవపత్నయఃసీతా చ ద్రష్టున్నగరముత్సుకాః ॥ 22 ॥
అయోధ్యాయాన్తుసచివారాజ్ఞోదశరథస్య చ ।
పురోహితమ్పురస్కృత్యమన్త్రయామాసురర్థవత్ ॥ 23 ॥
అశోకోవిజయశ్చైవసిద్ధార్థశ్చసమాహితాః ।
మన్త్రయన్రామవృధ్యర్థమ్బుధ్యర్థన్నగరస్య చ ॥ 24 ॥
సర్వమేవాభిషేకార్థఞ్జయార్హస్యమహాత్మనః ।
కర్తుమర్హథరామస్యయద్యన్మఙ్గలపూర్వకమ్ ॥ 25 ॥
ఇతితేమన్త్రిణస్సర్వేసన్దిశ్య చ పురోహితమ్ ।
నగరాన్నిర్యయుస్తూర్ణంరామదర్శనబుద్ధయః ॥ 26 ॥
హరియుక్తంసహస్రాక్షోరథమిన్ద్రైవానఘః ।
ప్రయయౌరథమాస్థాయరామోనగరముత్తమమ్ ॥ 27 ॥
జగ్రాహభరతోరమశీన్శత్రుఘ్నశ్చత్రమాదదే ।
లక్ష్మణోవ్యజనన్తస్యమూర్ధ్నిసమ్పర్యవీజయత్ ॥ 28 ॥
శ్వేతం చ వాలవ్యజనఞ్జగృహేపరితస్స్థితః ।
అపరఞ్చన్ద్రసఙ్కాశంరాక్షసేన్ద్రోవిభీషణః ॥ 29 ॥
ఋషిసఙ్ఘైస్తదాకాశేదేవైశ్చసమరుద్గణైః ।
స్తూయమాస్యరామస్యశుశ్రువమధురధ్వనిః ॥ 30 ॥
తతఃశత్రుఞ్జయన్నామకుఞ్జరమ్పర్వతోపమమ్ ।
ఆరురోహమహాతేజాస్సుగ్రీవఃప్లవగర్షభః ॥ 31 ॥
నవనాగసహస్రాణియయురాస్థాయవానరాః ।
మానుషంవిగ్రహఙ్కృత్వాసర్వాభరణభూషితాః ॥ 32 ॥
శఙ్ఖశబ్దప్రణాదైశ్చదున్దుభీనాం చ నిస్స్వనైః ।
ప్రయయౌపురుషవ్యాఘ్రస్తామ్పురీంహర్మ్యమాలినీమ్ ॥ 33 ॥
దదృశుస్తేసమాయాన్తంరాఘవంసపురస్సరమ్ ।
విరాజమానంవపుషారథేనాతిరథన్తదా ॥ 34 ॥
తేవర్థయిత్వాకాకుత్స్థంరామేణప్రతినన్దితాః ।
అనుజగ్ముర్మహాత్మానమ్భ్రాతృభిఃపరివారితమ్ ॥ 35 ॥
అమాత్యైర్బ్రాహ్మణైశ్చైవతథాప్రకృతిభిర్వవృతః ।
శ్రియావిరురుచేరామోనక్షత్రరివచన్ద్రమాః ॥ 36 ॥
స పురోగామిభిస్తూర్యైస్తాలస్వస్తికపాణిభిః ।
ప్రవ్యాహరద్భిర్ముదితైర్మఙ్గలానివృతోయయౌ ॥ 37 ॥
అక్షతఞ్జాతరూపం చ గావఃకన్యాస్సహద్విజాః ।
నరామోదకహస్తాశ్చరామస్యపురతోయయుః ॥ 38 ॥
సఖ్యం చ రామస్సుగ్రీవేప్రభావఞ్చానిలాత్మజే ।
వానరాణాం చ తత్కర్మహ్యాచచక్షేఽఽథమన్త్రిణామ్ ॥ 39 ॥
శ్రుత్వా చ విస్మయఞ్జగ్మురయోధ్యాపురవాసినః ।
వానరాణాం చ తతకర్మరాక్షసానాం చ తద్బలమ్ ॥ 40 ॥
విభీషణస్యసమ్యోగమాచచక్షేఽథమన్త్రిణామ్ ।
ద్యుతిమానేతదాఖ్యాయరామోవానరసమ్యుతః ॥ 41 ॥
హృష్టపుష్టజనాకీర్ణమయోధ్యామ్ప్రవివేశసః ।
తతోహ్యభ్యుచ్ఛ్రయన్పౌరాఃపతాకాశ్చగృహేగృహే ॥ 42 ॥
ఐక్ష్వాకుధ్యుషితంరమ్యమాససాదపితుర్గృహమ్ ।
అథాబ్రవీద్రాజపుత్రోభరతన్ధర్మిణాంవరమ్ ॥ 43 ॥
అర్ధోపహితయావాచామధురంరఘునన్దనః ।
పితుర్భవనమాసాద్యప్రవిశ్య చ మహాత్మనః ॥ 44 ॥
కౌసల్యాం చ సుమిత్రాం చ కైకేయీమభివాద్య చ ।
యచ్ఛమద్భవనంశ్రేష్ఠంసాశోకవనికమ్మహత్ ॥ 45 ॥
ముక్తావైదూర్యసఙ్కీర్ణంసుగ్రీవాయనివేదయ ।
తస్యతద్వచనంశ్రుత్వాభరతస్సత్యవిక్రమః ॥ 46 ॥
హస్తేగృహీత్వాసుగ్రీవమ్ప్రవివేశతమాలయమ్ ।
తతః స్స్సైలప్రదీపాంశ్చపర్యఙ్కాస్తరణాని చ ॥ 47 ॥
గృహీత్వావివిశుఃక్షిప్రంశత్రుఘ్నేప్రచోదితాః ।
ఉవాచ చ మహాతేజాస్సుగ్రీవంరాఘవానుజః ॥ 48 ॥
అభిషేకాయరామస్యదూతానాజ్ఞాపయప్రభో ।
సౌవర్ణాన్వానరేన్ద్రాణాఞ్చతుర్ణాఞ్చతురోఘటాన్ ॥ 49 ॥
దదౌక్షిప్రంససుగ్రీవస్సర్వరత్నవిభూషితాన్ ।
యథాప్రత్యూషసమయేచతుర్ణాంసాగరామ్బసామ్ ॥ 50 ॥
పూర్ణఘటైఃప్రతీక్షధ్వన్తథాకురుతవానరాః ।
ఏవముక్తామహాత్మానోవానరావారణోపమాః ॥ 51 ॥
ఉత్పేతుర్గగనంశీఘ్రఙ్గరుడాఇవశీఘ్రగాః ।
జామ్బవాంశ్చహనూమాంశ్చవేగదర్శీ చ వానరః ॥ 52 ॥
ఋషభశ్చైవకలశాన్జలపూర్ణానథానయన్ ।
నదీశతానామ్పఞ్చానాఞ్జలఙ్కుమ్భైరుపాహరన్ ॥ 53 ॥
పూర్వాత్సముద్రాత్కలశఞ్జలపూర్ణమథానయత్ ।
సుషేణస్సత్త్వసమ్పన్నస్సర్వరత్నవిభూషితమ్ ॥ 54 ॥
ఋషభోదక్షిణాత్తూర్ణంసముద్రాజ్జలమానయత్ ।
రక్తచన్దనశాఖాభిస్సమ్వృతఙ్కాఞ్చనఙ్ఘటమ్ ॥ 55 ॥
గవయఃపశ్చిమాత్తోయమాజహారమహార్ణవాత్ ।
రత్నకుమ్భేనమహతాశీతమ్మారుతవిక్రమః ॥ 56 ॥
ఉత్తరాచ్చజలంశీఘ్రఙ్గరుడానిలవిక్రమః ।
ఆజహార స ధర్మాత్మానలఃసర్వగుణాన్వితః ॥ 57 ॥
తతస్తైర్వానరశ్రేష్ఠైరానీతమ్ప్రేక్ష్యతజ్జలమ్ ।
అభిషేకాయరామస్యశత్రుఘ్నస్సచివైస్సహ ॥ 58 ॥
పురోహితాయశ్రేష్ఠాయసుహృద్భ్యశ్చన్యవేదయత్ ।
తతస్సప్రయతోవృద్ధోవసిష్ఠోబ్రాహ్మణైఃసహ ॥ 59 ॥
రామంరత్నమయేపీఠేససీతంసన్నయవేశయత్ ।
వసిష్ఠోవామదేవశ్చజాబాలిరథకాశ్యపః ॥ 60 ॥
కాత్యాయనోసుయజ్ఞశ్చగౌతమోవిజయస్తథా ।
అభ్యషిఞ్చన్నరవ్యాఘ్రమ్ప్రసన్నేనసుగన్ధినా ॥ 61 ॥
సలిలేనసహస్రాక్షంవసవోవాసవంయథా ।
ఋగ్భిర్భ్రాహ్మణైఃపూర్వఙ్కన్యాభిర్మన్త్రిభిస్తథా ॥ 62 ॥
యోథౌశ్చైవాభ్యషిఞ్చంస్తేసమ్ప్రహృష్టాస్సనైగమైః ।
సర్వౌషధీనసైశ్చాపిదైవతైర్నభసిస్థితైః ॥ 63 ॥
చతుర్భిర్లోకపాలైశ్చసర్వైర్దేవైశ్చసఙ్గతైః ।
బ్రహ్మణానిర్మితమ్పూర్వఙ్కిరీటంరత్నశోభితమ్ ॥ 64 ॥
అభిషిక్తఃపురాయేవమనుస్తన్దీప్తతేజసమ్ ।
తస్యాన్వవాయేరాజానఃక్రమాద్యేనాభిషేచితాః ॥ 65 ॥
సభాయాంహేమక్లుప్తాయాంశోభితాయామ్మహాధనైః ।
రత్నైర్నానావిధైశ్చవచిత్రితాయాంసుశోభనైః ॥ 66 ॥
నానారత్నమయేపీఠేకల్పయిత్వాయథావిధి ।
కిరీటేనతతఃపశ్చాద్వసిష్ఠేనమహాత్మనా ॥ 67 ॥
ఋత్విగిమభగిర్భూషణైశ్చైవసమయోక్ష్యతరాఘవః ।
ఛత్రన్తస్య చ జగ్రాహశత్రఘ్నఃపాణ్డురంశుభమ్ ॥ 68 ॥
శ్వేతం చ వాలవ్యజనంసుగ్రీవోవానరేశ్వరః ।
అపరఞ్చన్ద్రసఙ్కాశంరాక్షసేన్ద్రోవిభీషణః ॥ 69 ॥
మాలాఞ్జ్వలన్తీంవపుషాకాఞ్చనీంశతపుష్కరామ్ ।
రాఘవాయదదౌవాయుర్వాసవేనప్రచోదితః ॥ 70 ॥
సర్వరత్నసమాయుక్తమ్మణిభిశ్చవిభూషితమ్ ।
ముక్తాహారన్నరేన్ద్రాయదదౌశక్రప్రచోదితః ॥ 71 ॥
ప్రజగుర్ధేవగన్ధర్వాననృతుశ్చాప్సరోగణాః ।
అభిషేకేతదర్హస్యతదారామస్యధీమతః ॥ 72 ॥
భూమిఃసస్యవతీచైవఫలవన్తశ్చపాదపాః ।
గన్ధవన్తి చ పుష్పాణిబభూవూరాఘవోత్సవే ॥ 73 ॥
సహస్రశతమశ్వానాన్ధేనూనాం చ గవాన్తథా ।
దదౌశతవృషాన్పూర్వన్ద్విజేభ్యోమనుజర్షభః ॥ 74 ॥
త్రింశత్కోటీర్హిరణ్యస్యబ్రాహ్మణేభ్యోదదౌపునః ।
నానాభరణవస్త్రాణిమహార్హాణి చ రాఘవః ॥ 75 ॥
అర్కరశ్మిప్రతీకాశాఙ్కాఞ్చనీమ్మణివిగ్రహామ్ ।
సుగ్రీవాయస్రజన్దివ్యామ్ప్రాయచ్ఛన్మనుజాధిపః ॥ 76 ॥
వైదూర్యమయచిత్రే చ మణిరత్నవిభూషితే ।
వాలిపుత్రాయధృతిమానఙ్గదాయాఙ్గదేదదౌ ॥ 77 ॥
మణిప్రవరజుష్టన్తుముక్తాహారమనుత్తమమ్ ।
సీతాయైప్రదదౌరామశ్చన్ద్రరశ్మిసమప్రభమ్ ॥ 78 ॥
అరజేవాససీదివ్యేశుభాన్యాభరణాని చ ।
అవేక్షమాణావైదేహీప్రదదౌవాయుసూనవే ॥ 79 ॥
అవముచ్యాత్మనఃకణ్ఠాద్దారఞ్జనకనన్దినీ ।
అవైక్షతహరీన్సర్వాన్భర్తారం చ ముహుర్ముహుః ॥ 80 ॥
తామిఙ్గితజ్ఞస్సమ్ప్రేక్ష్య బభాషే జనకాత్మజామ్ ।
ప్రదేహిసుభగేహారంయస్యతుష్టాసిభామిని ॥ 81 ॥
తేజోధృతిర్యశోదాక్ష్యంసామర్థ్యంవినయోనయః ।
పౌరుషంవిక్రమోబుద్ధిర్యస్మిన్నేతానిసర్వదా ॥ 82 ॥
దదౌసావాయుపుత్రాయతంహారమసితేక్షణా ।
హనూమాంస్తేనహారేణశుశుభేవానరర్షభః ॥ 83 ॥
చన్రాంశుచయగౌరేణశ్వేతాభ్రేణయథాచలః ।
తోద్వివిదమైన్ధాభ్యాన్నీలాయ చ పరన్తపః సర్వేవానరవృద్ధాశ్చయేచాన్యేవానరోత్తమాః ॥ 84 ॥
వాసోభిర్భూషణైశ్చైవయథార్హమ్ప్రతిపూజితాః ।
సర్వాన్కామగుణావనీక్ష్యప్రదదౌవసుధాధిపః ॥ 85 ॥
విభీషణోఽథసుగ్రీవోహనుమాన్జామ్బవాంస్తథా ॥ 86 ॥
సర్వేవానరముఖ్యాశ్చరామేణాక్లిష్టకర్మణా ।
యథార్హమ్పూజితాఃసర్వేకామైరత్నైశ్చపుష్కలైః ॥ 87 ॥
ప్రహృష్టమానసఃసర్వేజగ్మురేవయథాగతమ్ ।
దృష్ట్వాసర్వేమహాత్మానస్తతస్తేవానరర్షభాః ॥ 88 ॥
విసృష్టాఃపార్థివేన్ద్రేణకిష్కిన్ధాంసముపాగమన్ ।
సుగ్రీవోవానరశ్రేష్ఠో దృష్టవారామభిషేచనమ్ ॥ 89 ॥
పూజితశ్చైవరామేయకిష్కిన్ధామ్ప్రావిశత్పురీమ్ ।
విభీషణోఽపిధర్మాత్మాసహతైర్నైరృతర్షభైః ॥ 90 ॥
లబ్ధ్వాకులధనంరాజాలఙ్కామ్ప్రాయాన్ మహాయశాః ।
సరాజ్యమఖిలంశాసన్నిహతారిర్మహాయశాః ॥ 91 ॥
రాఘవఃపరమోదారశ్శశాసపరయాముదా ।
ఉవాచలక్ష్మణంరామోధర్మజ్ఞన్ధర్మవత్సలః ॥ 92 ॥
ఆతిష్ఠధర్మజ్ఞ మయాసహేమాఙ్గామ్పూర్వరాజాధ్యుషితామ్బలేన ।
తుల్యమ్మయాత్వమ్పితృభిర్ధృతాయాతాంయౌవరాజ్యేధురముద్వహస్వ ॥ 93 ॥
సర్వాత్మనాపర్యనునీయమానోయదా న సౌమిత్రిరుపైతియోగమ్ ।
నియుజ్యమానోఽపి చ యౌవరాజ్యేతతోఽభ్యషిఞ్చద్భరతమ్మహాత్మా ॥ 94 ॥
పౌణ్డరీకాశ్వమేధాభ్యాంవాజపేయేనచాసకృత్ ।
అన్యైశ్చవివిధైర్యజ్ఞైరయజత్పార్థివాత్మజః ॥ 95 ॥
రాజ్యన్దశసహస్రాణిప్రాప్యవర్షాణిరాఘవః ।
శతాశ్వమేధానాజహ్రేసదశ్వాన్ భూరిదక్షిణాన్ ॥ 96 ॥
ఆజానులమ్బిబాహుస్సమహావక్షాఃప్రతాపవాన్ ।
లక్ష్మణానుచరోరామఃశశాసపృథివీమిమామ్ ॥ 97 ॥
రాఘవశ్చాపిధర్మాత్మాప్రాప్యరాజ్యమనుత్తమమ్ ।
ఈజేబహువిధైర్యజ్ఞైససుతభ్రాతృబాన్ధవః ॥ 98 ॥
స పర్యదేవన్విధవా న చ వ్యాలకృతమ్భయమ్ ।
న వ్యాధిజమ్భయఞ్చాసీద్రామేరాజ్యమ్ప్రశాసతి ॥ 99 ॥
నిర్దస్యురభవల్లోకోనానర్థఙ్కశ్చిదస్పృశత్ ।
న చ స్మవృద్ధాబాలానామ్ప్రేతకార్యాణికుర్వతే ॥ 100 ॥
సర్వమ్ముదితమేవాసీత్సర్వోధర్మపరోఽభవత్ ।
రామమేవానుపశ్యన్తోనాభ్యహింసన్ పరస్పరమ్ ॥ 101 ॥
ఆసన్వర్షసహస్రాణితథాపుత్రసహస్రిణః ।
నిరామయావిశోకాశ్చరామేరాజ్యమ్ప్రశాసతి ॥ 102 ॥
రామోరామోరామః ఇతిప్రజానామభవన్కథాః ।
రామభూతఞ్జగదభూద్రామేరాజ్యమ్ప్రశాసతి ॥ 103 ॥
నిత్యపుష్పానిత్యఫలాన్తరవస్తత్రనిర్వ్రణాః ।
కామవర్షీ చ పర్జన్యస్సుఖస్పర్శశ్చమారుతః ॥ 104 ॥
బ్రాహ్మణాఃక్షత్రియావైశ్యాశ్శూద్రాలోభవివర్జితాః ।
స్వకర్మసుప్రవర్తన్తేతుష్టాస్స్వైరేవకర్మభిః ॥ 105 ॥
ఆసన్ప్రజాధర్మపరారామేశాసతినానృతాః ।
సర్వేలక్షణసమ్పన్నాస్సర్వేధర్మపరాయణాః ॥ 106 ॥
దశవర్షసహస్రాణిదశవర్షశతాని చ భ్రాతృభిః సహితఃశ్రీమానరామోరాజ్యమకారయత్ ।
ధన్యంయశస్యమాయుష్యంరాజ్ఞాం చ వియావహమ్ ॥ 107 ॥
ఆదికావ్యమిదఞ్చార్షమ్పురావాల్మీకినాకృతమ్ ।
పఠేధ్యఃశృణుయాల్లోకేనరఃపాపాత్ప్రముచ్యతే ॥ 108 ॥
పుత్రకామశ్చపుత్రాన్వైధనకామోధనాని చ ।
లభతేమనుజోలోకేశ్రుత్వారామాభిషేచనమ్ ॥ 109 ॥
మహీంవిజయతేరాజారిపూంశ్చాప్యధితిష్ఠతి ।
రాఘవేణయథామాతాసుమిత్రాలక్ష్మణేన చ ॥ 110 ॥
భరతేన చ కైకేయీజీవపుత్రాస్తథాస్త్రియః ।
భవిష్యన్తిసదానన్దాఃపుత్రపౌత్రసమన్వితాః ॥ 111 ॥
శ్రుత్వారామాయణమిదన్దీర్ఘమాయుశ్చవిన్దతి ।
రామస్యవిజయఞ్చైవసర్వమక్లిష్టకర్మణః ॥ 112 ॥
శృణోతి య ఇదఙ్కావ్యమ్పురావాల్మీకినాకృతమ్ ।
శ్రద్ధధానోజితక్రోధోదుర్గాణ్యతితరత్యసౌ ॥ 113 ॥
సమాగమ్యప్రవాసాన్తేరమన్తేసహబాన్ధవైః ।
శృణ్వన్తి య ఇదఙ్కావ్యమ్పురావాల్మీకినాకృతమ్ ॥ 114 ॥
తేప్రార్థితాన్వరాన్సర్వాన్ప్రాప్నువన్తీహరాఘవాత్ ।
శ్రవణేనసురాస్సర్వేప్రీయన్తేసమ్ప్రశృణ్వతామ్ ॥ 115 ॥
వినాయకాశ్చశామ్యన్తిగృహేతిష్ఠన్తియస్యవై ।
విజయేతమహీంరాజాప్రవాసీస్వస్తిమాన్భవేత్ ॥ 116 ॥
స్త్రియోరజస్వలాశ్రుత్వాపుత్రాన్సూయురనుత్తమాన్ ।
పూజయంశ్చపఠంశ్చైవమితిహాసమ్పురాతనమ్ ॥ 117 ॥
సర్వపాపైఃప్రముచ్యేతదీర్ఘమాయురవాప్నుయాత్ ।
ప్రణమ్యశిరసానిత్యంశ్రోతవ్యఙ్క్షత్రియైర్ద్విజాత్ ॥ 118 ॥
ఐశ్వర్యమ్పుత్రలాభాశ్చభవిష్యతి న సంశయః ।
రామాయణమిదఙ్కృత్స్నంశృణ్వతఃపఠతస్సదా ॥ 119 ॥
ప్రీయతేసతతంరామస్సహివిష్ణుస్సనాతనః ।
ఆదిదేవోమహాబాహుర్హరిన్నారాయణఃప్రభుః ॥ 120 ॥
సాక్షాద్రామోరఘుశ్రేష్ఠశ్శేషోలక్ష్మణౌచ్యతే ।
ఏవమేతత్పురావృత్తమాఖ్యానమ్భద్రమస్తువః ॥ 121 ॥
ప్రవ్యాహరతవిస్రబ్ధమ్బలంవిష్ణోఃప్రవర్థతామ్ ।
దేవాశ్చసర్వేతుష్యన్తిగ్రహణాచ్ఛ్రవణాత్తథా ॥ 122 ॥
రామాయణస్యశ్రవణేతుష్యన్తిపితస్సదా ।
భక్త్యారామస్యయేచేమాంసంసితామృషిణాకృతామ్ ॥ 123 ॥
యేలిఖన్తీ హ చ నరాస్తేషాంవాసస్త్రివిష్టపే ।
కుటుమ్బవృద్ధిన్ధనధాన్యవృద్ధింస్త్రియశ్చముఖ్యాస్సుఖముత్తమం చ ।
శ్రుత్వాశుభఙ్కావ్యమిదమ్మహార్థమ్ప్రాప్నోతిసర్వామ్భువిచార్థసిద్ధమ్ ॥ 124 ॥
ఆయుష్యమారోగ్యకరంయశస్యంసౌభ్రాతృకమ్బుద్ధికరంశుభం చ ।
శ్రోతవ్యమేతన్నియమేనసద్భిరాఖ్యానమోజస్కరమృద్ధికామైః ॥ 125 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే యుద్ధకాణ్డే ఏకత్రింశదధికశతతమస్సర్గః ॥
