ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ കിഷ്കിംധാകാംഡമ് ।
അഥ പംചദശസ്സര്ഗഃ ।
അഥ തസ്യ നിനാദം തം സുഗ്രീവസ്യ മഹാത്മനഃ ।
ശുശ്രാവാംതഃ പുര ഗതോ വാലീ ഭ്രാതുരമര്ഷണഃ ॥ 1 ॥
ശ്രുത്വാ തു തസ്യ നിനദം സർവഭൂതപ്രകംപനമ് ।
മദശ്ചൈകപദേ നഷ്ടഃ ക്രോധശ്ചാപതിതോ മഹാന് ॥ 2 ॥
സ തു രോഷപരീതാംഗോ വാലീ സംധ്യാകനകപ്രഭഃ ।
ഉപരക്ത ഇവാദിത്യസ്സദ്യോ നിഷ്പ്രഭതാം ഗതഃ ॥ 3 ॥
വാലീ ദംഷ്ട്രാ കരാലഃ തു ക്രോധാദ് ദീപ്ത അഗ്നി ലോചനഃ ।
ഭാതി ഉത്പതിത പദ്മാഭഃ സമൃണാല ഇവ ഹ്രദഃ ॥ 4 ॥
ശബ്ദം ദുര്മര്ഷണം ശ്രുത്വാ നിഷ്പപാത തതോ ഹരിഃ ।
വേഗേന ചരണന്യാസൈര്ദാരയന്നിവ മേദിനീമ് ॥ 5 ॥
തം തു താരാ പരിഷ്വജ്യ സ്നേഹാദ്ദര്ശിതസൌഹൃദാഃ ।
ഉവാച ത്രസ്തസംഭ്രാംതാ ഹിതോദര്കമിദം വചഃ ॥ 6 ॥
സാധു ക്രോധമിമം വീര നദീവേഗമിവാഗതമ് ।
ശയനാദുത്ഥിതഃ കാല്യം ത്യജ ഭുക്താമിവ സ്രജമ് ॥ 7 ॥
കാല്യമേതേന സംഗ്രാമം കരിഷ്യസി ച വാനര ।
വീര തേ ശത്രുബാഹുല്യം ഫല്ഗുതാ വാ ന വിദ്യതേ ॥ 8 ॥
സഹസാ തവ നിഷ്ക്രാമോ മമ താവന്ന രോചതേ ।
ശ്രൂയതാം ചാഭിധാസ്യാമി യന്നിമിത്തം നിവാര്യസേ ॥ 9 ॥
പൂർവമാപതിതഃ ക്രോധാത്സ ത്വാമാഹ്വയതേ യുധി ।
നിഷ്പത്യ ച നിരസ്തസ്തേ ഹന്യമാനോ ദിശോ ഗതഃ ॥ 10 ॥
ത്വയാ തസ്യ നിരസ്തസ്യ പീഡിതസ്യ വിശേഷതഃ ।
ഇഹൈത്യ പുനരാഹ്വാനം ശംകാം ജനയതീവ മേ ॥ 11 ॥
ദര്പശ്ച വ്യവസായശ്ച യാദൃശസ്തസ്യ നര്ദതഃ ।
നിനാദശ്ചാപി സംരംഭോ നൈതദല്പം ഹി കാരണമ് ॥ 12 ॥
നാസഹായമഹം മന്യേ സുഗ്രീവം തമിഹാഗതമ് ।
അവഷ്ടബ്ധസഹായശ്ച യമാശ്രിത്യൈഷ ഗര്ജതി ॥ 13 ॥
പ്രകൃത്യാ നിപുണശ്ചൈവ ബുദ്ധിമാംശ്ചൈവ വാനരഃ ।
അപരീക്ഷിതവീര്യേണ സുഗ്രീവസ്സഹനൈഷ്യതി ॥ 14 ॥
പൂർവമേവ മയാ വീര ശ്രുതം കഥയതോ വചഃ ।
അംഗദസ്യ കുമാരസ്യ വക്ഷ്യാമിത്വാ ഹിതം വചഃ ॥ 15 ॥
അംഗദസ്തു കുമാരോഽയം വനാംതമുപനിര്ഗതഃ ।
പ്രവൃത്തിസ്തേന കഥിതാ ചാരൈ രാപ്തൈര്നിവേദിതാ ॥ 16 ॥
അയോധ്യാധിപതേഃ പുത്രൌ ശൂരൌ സമരദുര്ജയൌ ।
ഇക്ഷ്വാകൂണാം കുലേ ജാതൌ പ്രഥിതൌ രാമലക്ഷ്മണൌ ॥ 17 ॥
സുഗ്രീവപ്രിയകാമാര്ഥം പ്രാപ്തൌ തത്ര ദുരാസദൌ ।
തവ ഭ്രാതുര്ഹി വിഖ്യാതസ്സഹായോ രണകര്കശഃ ।
രാമഃ പരബലാമര്ദീ യുഗാംതാഗ്നിരിവോത്ഥിതഃ ॥ 18 ॥
നിവാസവൃക്ഷഃ സാധൂനാമാപന്നാനാം പരാ ഗതിഃ ।
ആര്താനാം സംശ്രയശ്ചൈവ യശസശ്ചൈകഭാജനമ് ॥ 19 ॥
ജ്ഞാനവിജ്ഞാനസംപന്നോ നിദേശേ നിരതഃ പിതുഃ ।
ധാതൂനാമിവ ശൈലേംദ്രോ ഗുണാനാമാകരോ മഹാന് ॥ 20 ॥
തത്ക്ഷമം ന വിരോധസ്തേ സഹ തേന മഹാത്മനാ ।
ദുര്ജയേനാപ്രമേയേന രാമേണ രണകര്മസു ॥ 21 ॥
ശൂര വക്ഷ്യാമി തേ കിംചിന്ന ചേച്ഛാമ്യഭ്യസൂയിതുമ് ।
ശ്രൂയതാം ക്രിയതാം ചൈവ തവ വക്ഷ്യാമി യദ്ധിതമ് ॥ 22 ॥
യൌവരാജ്യേന സുഗ്രീവം തൂര്ണം സാധ്വഭിഷേചയ ।
വിഗ്രഹം മാ കൃഥാ വീര ഭ്രാത്രാ രാജന്ബലീയസാ ॥ 23 ॥
അഹം ഹി തേ ക്ഷമം മന്യേ തേന രാമേണ സൌഹൃദമ് ।
സുഗ്രീവേണ ച സംപ്രീതിം വൈരമുത്സൃജ്യ ദൂരതഃ ॥ 24 ॥
ലാലനീയോ ഹി തേ ഭ്രാതാ യവീയാനേഷ വാനരഃ ।
തത്ര വാ സന്നിഹസ്ഥോ വാ സർവഥാ ബംധുരേവ തേ ॥ 25 ॥
ന ഹി തേന സമം ബംധും ഭുവി പശ്യാമി കംചന ॥ 26 ॥
ദാനമാനാദിസത്കാരൈഃ കുരുഷ്വ പ്രത്യനംതരമ് ।
വൈരമേതത്സമുത്സൃജ്യ തവ പാര്ശ്വേ സ തിഷ്ഠതു ॥ 27 ॥
സുഗ്രീവോ വിപുലഗ്രീവസ്തവബംധുസ്സദാ മതഃ ।
ഭ്രാതൃസ്സൌഹൃദമാലംബ നാന്യാ ഗതിരിഹാസ്തി തേ ॥ 28 ॥
യദി തേ മത്പ്രിയം കാര്യം യദി ചാവൈഷി മാം ഹിതാമ് ।
യാച്യമാനഃ പ്രയത്നേന സാധു വാക്യം കുരുഷ്വ മേ ॥ 29 ॥
പ്രസീദ പഥ്യം ശൃണു ജല്പിതം ഹി മേ ന രോഷ മേവാനുവിധാതുമര്ഹസി ।
ക്ഷമോ ഹി തേ കോസലരാജസൂനുനാ ന വിഗ്രഹശ്ശക്രസമാനതേജസാ ॥ 30 ॥
തദാ ഹി താരാ ഹിതമേവ വാക്യം തം വാലിനം പഥ്യമിദം ബഭാഷേ ।
ന രോചതേ തദ്വചനം ഹി തസ്യ കാലാഭിപന്നസ്യ വിനാശകാലേ ॥ 31 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ കിഷ്കിംധാകാംഡേ പംചദശസ്സര്ഗഃ ॥
