శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే అయోధ్యాకాండమ్ ।
అథ సప్తదశాధికశతతమస్సర్గః ।
రాఘవ స్త్వథ యాతేషు తపస్విషు విచింతయన్ ।
న తత్రారోచయద్వాసం కారణైర్బహుభిస్తదా ॥ 1 ॥
ఇహ మే భరతో దృష్టో మాతరశ్చ సనాగరాః ।
సా చ మే స్మృతిరన్వేతి తాన్నిత్యమనుశోచతః ॥ 2 ॥
స్కంధావారనివేశేన తేన తస్య మహాత్మనః ।
హయహస్తికరీషైశ్చ ఉపమర్దః కృతో భృశమ్ ॥ 3 ॥
తస్మాదన్యత్ర గచ్ఛామ ఇతి సంచింత్య రాఘవః ।
ప్రాతిష్ఠత స వైదేహ్యా లక్ష్మణేన చ సంగతః ॥ 4 ॥
సోఽత్రేరాశ్రమమాసాద్య తం వవందే మహాయశాః ।
తం చాపి భగవానత్రిః పుత్రవత్ప్రత్యపద్యత ॥ 5 ॥
స్వయమాతిథ్యమాదిశ్య సర్వమన్యత్సుసత్కృతమ్ ।
సౌమిత్రిం చ మహాభాగాం సీతాం చ సమసాంత్వయత్ ॥ 6 ॥
పత్నీం చ సమనుప్రాప్తాం వృద్ధామామంత్ర్య సత్కృతామ్ ।
సాంత్వయామాస ధర్మజ్ఞః సర్వభూతహితే రతః ॥ 7 ॥
ఆనసూయాం మహాభాగాం తాపసీం ధర్మచారిణీం ప్రతిగృహ్ణీష్వ వైదేహీమబ్రవీదృషిసత్తమః ।
రామాయ చాఽచచక్షే తాం తాపసీం ధర్మచారిణీమ్ ॥ 8 ॥
దశ వర్షాణ్యనావృష్ట్యా దగ్ధే లోకే నిరంతరమ్ ॥ 9 ॥
యయా మూలఫలే సృష్టే జాహ్నవీ చ ప్రవర్తితా ।
ఉగ్రేణ తపసా యుక్తా నియమైశ్చాప్యలంకృతా ॥ 10 ॥
దశ వర్ష సహాస్రాణి తయా తప్తం మహత్తపః ।
అనసూయా వ్రతై స్స్నాతా ప్రత్యూహాశ్చ నివర్తితాః ॥ 11 ॥
దేవకార్యనిమిత్తం చ యయా సంత్వరమాణయా ।
దశరాత్రం కృతా రాత్రి స్సేయం మాతేవ తేఽనఘ ॥ 12 ॥
దశ వర్షాణ్యనావృష్ట్యా దగ్ధే లోకే నిరంతరమ్ ॥ 13 ॥
యయా మూలఫలే సృష్టే జాహ్నవీ చ ప్రవర్తితా ।
ఉగ్రేణ తపసా యుక్తా నియమైశ్చాప్యలంకృతా ॥ 14 ॥
దశ వర్షసహాస్రాణి యయా తప్తం మహత్ తపః ।
అనసూయా వ్రతై స్స్నాతా ప్రత్యూహాశ్చ నివర్తితాః ॥ 15 ॥
దేవకార్యనిమిత్తం చ యయా సంత్వరమాణయా ।
దశరాత్రం కృతా రాత్రి స్సేయం మాతేవ తేఽనఘ ॥ 16 ॥
దశ వర్షాణ్యనావృష్ట్యా దగ్ధే లోకే నిరంతరమ్ ॥ 17 ॥
యయా మూలఫలే సృష్టే జాహ్నవీ చ ప్రవర్తితా ।
ఉగ్రేణ తపసా యుక్తా నియమైశ్చాప్యలంకృతా ॥ 18 ॥
దశ వర్ష సహాస్రాణి తయా తప్తం మహత్తపః ।
అనసూయా వ్రతై స్స్నాతా ప్రత్యూహాశ్చ నివర్తితాః ॥ 19 ॥
దేవకార్యనిమిత్తం చ యయా సంత్వరమాణయా ।
దశరాత్రం కృతా రాత్రి స్సేయం మాతేవ తేఽనఘ ॥ 20 ॥
తామిమాం సర్వభూతానాం నమస్కార్యాం యశస్వినీం అభిగచ్ఛతు వైదేహీ వృద్ధామక్రోధనాం సదా ।
అనసూయేతి యా లోకే కర్మభిః ఖ్యాతిమాగతా ॥ 21 ॥
ఏవం బ్రువాణం తమృషిం తథేత్యుక్త్వా స రాఘవః ।
సీతామువాచ ధర్మజ్ఞామిదం వచనముత్తమమ్ ॥ 22 ॥
రాజపుత్రి శ్రుతమిదం మునేరస్య సమీరితమ్ ।
శ్రేయోఽర్థమాత్మనశ్శీఘ్రమభిగచ్ఛ తపస్వినీమ్ ॥ 23 ॥
సీతా త్వేతద వచః శ్రుత్వా రాఘవస్య హితైషిణః ।
తామత్రిపంతీం ధర్మజ్ఞామభిచక్రామ మైథిలీ ॥ 24 ॥
శిథిలాం వలితాం వృద్ధాం జరాపాండురమూర్ధజామ్ ।
సతతం వేపమానాంగీం ప్రవాతే కదలీం యథా ॥ 25 ॥
తాం తు సీతా మహాభాగామనసూయాం పతివ్రతామ్ ।
అభ్యవాదయదవ్యగ్రా స్వం నామ సముదాహరత్ ॥ 26 ॥
శిథిలాం వలితాం వృద్ధాం జరాపాండురమూర్ధజామ్ ।
సతతం వేపమానాంగీం ప్రవాతే కదలీం యథా ॥ 27 ॥
తాం తు సీతా మహాభాగామనసూయాం పతివ్రతామ్ ।
అభ్యవాదయదవ్యగ్రా స్వంనామ సముదాహరత్ ॥ 28 ॥
అభివాద్య చ వైదేహీ తాపసీం తామనిందితామ్ ।
బద్ధాంజలిపుటా హృష్టా పర్యపృచ్ఛదనామయమ్ ॥ 29 ॥
తతస్సీతాం మహాభాగాం దృష్ట్వా తాం ధర్మచారిణీమ్ ।
సాంత్వయంత్యబ్రవీద్ధృష్టా దిష్ట్యా ధర్మమవేక్షసే ॥ 30 ॥
త్యక్త్వా జ్ఞాతిజనం సీతే మానమృద్ధం చ భామిని ।
అవరుద్ధం వనే రామం దిష్ట్యా త్వమనుగచ్ఛసి ॥ 31 ॥
నగరస్థో వనస్థో వా పాపో వా యది వా శుభః ।
యాసాం స్త్రీణాం ప్రియో భర్తా తాసాం లోకా మహోదయాః ॥ 32 ॥
దుశ్శీలః కామవృత్తో వా ధనైర్వా పరివర్జితః ।
స్త్రీణామార్యస్వభావానాం పరమం దైవతం పతిః ॥ 33 ॥
నాతో విశిష్టం పశ్యామి బాంధవం విమృశంత్యహమ్ ।
సర్వత్ర యోగ్యం వైదేహి తపః కృతమివావ్యయమ్ ॥ 34 ॥
న త్వేవమవగచ్ఛంతి గుణదోషమసత్త్స్రియః ।
కామవక్తవ్యహృదయా భర్తృనాథాశ్చరంతి యాః ॥ 35 ॥
ప్రాప్నువంత్య యశశ్చైవ ధర్మభ్రంశం చ మైథిలి ।
అకార్యవశమాపన్నాః స్త్రియో యాః ఖలు తద్విధాః ॥ 36 ॥
త్వద్విధాస్తు గుణైర్యుక్తా దృష్ట లోక పరావరాః ।
స్త్రియ స్స్వర్గే చరిష్యంతి యథా ధర్మకృతస్తథా ॥ 37 ॥
తదేవమేనం త్వమనువ్రతా సతీ పతివ్రతానాం సమయానువర్తినీ ।
భవ స్వభర్తు స్సహధర్మచారిణీ యశశ్చ ధర్మం చ తత స్సమాప్స్యసి ॥ 38 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే అయోధ్యాకాండే సప్తదశాధికశతతమస్సర్గః ॥
