View this in:
English Devanagari Telugu Tamil Kannada Malayalam Gujarati Odia Bengali  |
Marathi Assamese Punjabi Hindi Samskritam Konkani Nepali Sinhala Grantha  |
This document is in సరళ తెలుగు with simplified anusvaras. View this in శుద్ధ తెలుగు, with correct anusvaras marked.

4.67 కిష్కింధాకాండ - సప్తషష్టితమ సర్గః

శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే కిష్కింధాకాండమ్ ।
అథ సప్తషష్టితమస్సర్గః ।

తం దృష్ట్వా జృంభమాణం తే క్రమితుం శతయోజనమ్ ।
వీర్యేణాపూర్యమాణం చ సహసా వానరోత్తమమ్ ॥ 1 ॥

సహసా శోకముత్సృజ్య ప్రహర్షేణ సమన్వితాః ।
వినేదుస్తుష్టువుశ్చాపి హనూమంతం మహాబలమ్ ॥ 2 ॥

ప్రహృష్టా విస్మితాశ్చైవ వీక్షంతే స్మ సమంతతః ।
త్రివిక్రమకృతోత్సాహం నారాయణమివ ప్రజాః ॥ 3 ॥

సంస్తూయమానో హనుమాన్వ్యవర్ధత మహాబలః ।
సమావిధ్య చ లాంగూలం హర్షాద్బలముపేయివాన్ ॥ 4 ॥

తస్య సంస్తూయమానస్య సర్వైర్వానరపుంగవైః ।
తేజసాపూర్యమాణస్య రూపమాసీదనుత్తమమ్ ॥ 5 ॥

యథా విజృంభతే సింహో వివృద్ధో గిరిగహ్వరే ।
మారుతస్యౌరసః పుత్రస్తథా సంప్రతి జృంభతే ॥ 6 ॥

అశోభత ముఖం తస్య జృంభమాణస్య ధీమతః ।
అంబరీషమివాఽదీప్తం విధూమ ఇవ పావకః ॥ 7 ॥

హరీణాముత్థితో మధ్యాత్సంప్రహృష్టతనూరుహః ।
అభివాద్య హరీన్వృద్ధాన్హనుమానిదమబ్రవీత్ ॥ 8 ॥

అరుజత్సర్వతాగ్రాణి హుతాశనసఖోఽనిలః ।
బలవానప్రమేయశ్చ వాయురాకాశగోచరః ॥ 9 ॥

తస్యాహం శీఘ్రవేగస్య శీఘ్రగస్య మహాత్మనః ।
మారుతస్యౌరసః పుత్రః ప్లవనేనాస్మి తత్సమః ॥ 10 ॥

ఉత్సహేయం హి విస్తీర్ణమాలిఖంతమివాంబరమ్ ।
మేరుం గిరిమసంగేన పరిగంతుం సహస్రశః ॥ 11 ॥

బాహువేగప్రణున్నేన సాగరేణాహముత్సహే ।
సమాప్లావయితుం లోకం సపర్వతనదీహ్రదమ్ ॥ 12 ॥

మమోరుజంఘావేగేన భవిష్యతి సముత్థితః ।
సమ్మూర్చ్ఛితమహాగ్రాహస్సముద్రో వరుణాలయః ॥ 13 ॥

పన్నగాశనమాకాశే పతంతం పక్షిసేవితే ।
వైనతేయమహం శక్తః పరిగంతుం సహస్రశః ॥ 14 ॥

ఉదయాత్ప్రస్థితం వాపి జ్వలంతం రశ్మిమాలినమ్ ।
అనస్తమితమాదిత్యమభిగంతుం సముత్సహే ॥ 15 ॥

తతో భూమిమసంస్పృశ్య పునరాగంతుముత్సహే ।
ప్రవేగేనైవ మహతా భీమేన ప్లవగర్షభాః ॥ 16 ॥

ఉత్సహేయమతిక్రాంతుం సర్వానాకాశగోచరాన్ ।
సాగరం క్షోభయిష్యామి దారయిష్యామి మేదినీమ్ ॥ 17 ॥

పర్వతాంశ్చూర్ణయిష్యామి ప్లవమానః ప్లవంగమాః ।
హరిష్యామ్యూరువేగేన ప్లవమానో మహార్ణవమ్ ॥ 18 ॥

లతానాం వివిధం పుష్పం పాదపానాం చ సర్వశః ।
అనుయాస్యంతి మామద్య ప్లవమానం విహాయసా ॥ 19 ॥

భవిష్యతి హి మే పంథాస్స్వాతేః పంథా ఇవాంబరే ।
చరంతం ఘోరమాకాశముత్పతిష్యంతమేవ వా ॥ 20 ॥

ద్రక్ష్యంతి నిపతిష్యంతం చ సర్వభూతాని వానరాః ।
మహామేరుప్రతీకాశం మాం ద్రక్ష్యథ వానరాః ॥ 21 ॥

దివమావృత్య గచ్ఛంతం గ్రసమానమివాంబరమ్ ।
విధమిష్యామి జీమూతాన్కంపయిష్యామి పర్వతాన్ ॥ 22 ॥

సాగరం శోషయిష్యామి ప్లవమానస్సమాహితః ।
వైనతేయస్య యా శక్తిర్మమ సా మారుతస్య వా ॥ 23 ॥

ఋతే సుపర్ణరాజానం మారుతం వా మహాజవమ్ ।
న తద్భూతం ప్రపశ్యామి యన్మాం ప్లుతమనువ్రజేత్ ॥ 24 ॥

నిమేషాంతరమాత్రేణ నిరాలంబనమంబరమ్ ।
సహసా నిపతిష్యామి ఘనాద్విద్యుదివోత్థితా ॥ 25 ॥

భవిష్యతి హి మే రూపం ప్లవమానస్య సాగరే ।
విష్ణోర్విక్రమమాణస్య పురా త్రీన్విక్రమానివ ॥ 26 ॥

బుద్ధ్యా చాహం ప్రపశ్యామి మనశ్చేష్టా చ మే తథా ।
అహం ద్రక్ష్యామి వైదేహీం ప్రమోదధ్వం ప్లవంగమాః ॥ 27 ॥

మారుతస్య సమో వేగే గరుడస్య సమో జవే ।
అయుతం యోజనానాం తు గమిష్యామీతి మే మతిః ॥ 28 ॥

వాసవస్య సవజ్రస్య బ్రహ్మణో వా స్వయంభువః ।
విక్రమ్య సహసా హస్తాదమృతం తదిహానయే ॥ 29 ॥

లంకాం వాపి సముత్క్షిప్య గచ్ఛేయమితి మే మతిః ।
తమేవం వానరశ్రేష్ఠం గర్జంతమమితౌజసమ్ ॥ 30 ॥

ప్రహృష్టా హరయస్తత్ర సముదైక్షంత విస్మితాః ।
తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా జ్ఞాతీనాం శోకనాశనమ్ ॥ 31 ॥

ఉవాచ పరిసంహృష్టో జాంబవాన్హరిసత్తమః ।
వీర కేసరిణః పుత్ర హనుమాన్మారుతాత్మజ ॥ 32 ॥

జ్ఞాతీనాం విపులశ్శోకస్త్వయా తాత ప్రణాశితః ।
తవ కల్యాణరుచయః కపిముఖ్యాస్సమాగతాః ॥ 33 ॥

మంగలం కార్యసిద్ధ్యర్థం కరిష్యంతి సమాహితాః ।
ఋషీణాం చ ప్రసాదేన కపివృద్ధమతేన చ ॥ 34 ॥

గురూణాం చ ప్రసాదేన ప్లవస్వ త్వం మహార్ణవమ్ ।
స్థాస్యామశ్చైకపాదేన యావదాగమనం తవ ॥ 35 ॥

త్వద్గతాని చ సర్వేషాం జీవనాని వనౌకసామ్ ।
తతస్తు హరిశార్దూలస్తానువాచ వనౌకసః ॥ 36 ॥

నేయం మమ మహీ వేగం లంఘనే ధారయిష్యతి ।
ఏతానీహ నగస్యాస్య శిలాసంకటశాలినః ॥ 37 ॥

శిఖరాణి మహేంద్రస్య స్థిరాణి సుమహాంతి చ ।
ఏషు వేగం కరిష్యామి మహేంద్రశిఖరేష్వహమ్ ॥ 38 ॥

నానాద్రుమవికీర్ణేషు ధాతునిష్యందశోభిషు ।
ఏతాని మమ నిష్పేషం పాదయోః ప్లవతాం వరాః ॥ 39 ॥

ప్లవతో ధారయిష్యంతి యోజనానామితశ్శతమ్ ।
తతస్తం మారుతప్రఖ్యస్సహరిర్మారుతాత్మజః ॥ 40 ॥

ఆరురోహ నగశ్రేష్ఠం మహేంద్రమరిమర్దనః ।
వృతం నానావిధైః వృక్షైర్మృగసేవితశాద్వలమ్ ॥ 41 ॥

లతాకుసుమసంబాధం నిత్యపుష్పఫలద్రుమమ్ ।
సింహశార్దూలచరితం మత్తమాతంగసేవితమ్ ॥ 42 ॥

మత్తద్విజగణోద్ఘుష్టం సలిలోత్పీడసంకులమ్ ।
మహద్భిరుచ్ఛ్రితం శృంగైర్మహేంద్రం స మహాబలః ॥ 43 ॥

విచచార హరిశ్రేష్ఠో మహేంద్రసమవిక్రమః ।
పాదాభ్యాం పీడితస్తేన మహాశైలో మహాత్మనా ॥ 44 ॥

రరాజ సింహాభిహతో మహాన్మత్త ఇవ ద్విపః ।
ముమోచ సలిలోత్పీడాన్విప్రకీర్ణశిలోచ్చయః ॥ 45 ॥

విత్రస్తమృగమాతంగః ప్రకంపితమహాద్రుమః ।
నానాగంధర్వమిథునైః పానసంసర్గకర్కశైః ॥ 46 ॥

ఉత్పతద్భిశ్చ విహగైర్విద్యాధరగణైరపి ।
త్యజ్యమానమహాసానుస్సన్నిలీనమహోరగః ॥ 47 ॥

చలశృంగశిలోద్ఘాతస్తదాఽభూత్స మహాగిరిః ।
నిశ్శ్వసద్భిస్తదాఽర్తైస్తు భుజంగైరర్ధనిఃసృతైః ॥ 48 ॥

సపతాక ఇవాభాతి స తదా ధరణీధరః ।
ఋషిభిస్త్రాససంభ్రాంతైస్త్యజ్యమానః శిలోచ్చయః ॥ 49 ॥

సీదన్మహతి కాంతారే సార్థహీన ఇవాధ్వగః ।
సవేగవాన్ వేగసమాహితాత్మా హరిప్రవీరః పరవీరహంతా ।
మనస్సమాధాయ మహానుభావో జగామ లంకాం మనసా మనస్వీ ॥ 50 ॥

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే కిష్కింధాకాండే సప్తషష్టితమస్సర్గః ॥




Browse Related Categories: