శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే అరణ్యకాండమ్ ।
అథ ఏకచత్వారింశస్సర్గః ।
ఆజ్ఞప్తో రాజవద్వాక్యం ప్రతికూలం నిశాచరః ।
అబ్రవీత్పరుషం వాక్యం మారీచో రాక్షసాధిపమ్ ॥ 1 ॥
కేనాయముపదిష్టస్తే వినాశః పాపకర్మణా ।
సపుత్రస్య సరాష్ట్రస్య సామాత్యస్య నిశాచర ॥ 2 ॥
కస్త్వయా సుఖినా రాజన్నాభినందతి పాపకృత్ ।
కేనేదముపదిష్టం తే మృత్యుద్వారముపాయతః ॥ 3 ॥
శత్రవస్తవ సువ్యక్తం హీనవీర్యా నిశాచరాః ।
ఇచ్ఛంతి త్వాం వినశ్యంతముపరుద్ధం బలీయసా ॥ 4 ॥
కేనేదముపదిష్టం తే క్షుద్రేణాహితవాదినా ।
యస్త్వామిచ్ఛతి నశ్యంతం స్వకృతేన నిశాచర ॥ 5 ॥
వధ్యాః ఖలు న హన్యంతే సచివాస్తవ రావణ ।
యే త్వాముత్పథమారూఢం న నిగృహ్ణంతి సర్వశః ॥ 6 ॥
అమాత్యైః కామవృత్తో హి రాజా కాపథమాశ్రితః ।
నిగ్రాహ్యస్సర్వథా సదభిర్న నిగ్రాహ్యో నిగృహ్యసే ॥ 7 ॥
ధర్మమర్థం చ కామం చ యశశ్చ జయతాం వర ।
స్వామిప్రసాదాత్సచివాః ప్రాప్నువంతి నిశాచర ॥ 8 ॥
విపర్యయే తు తత్సర్వం వ్యర్థం భవతి రావణ ।
వ్యసనం స్వామివైగుణ్యాత్ప్రాప్నువంతీతరే జనాః ॥ 9 ॥
రాజమూలో హి ధర్మశ్చ జయశ్చ జయతాం వర ।
తస్మాత్సర్వాస్వవస్థాసు రక్షితవ్యా నరాధిపాః ॥ 10 ॥
రాజ్యం పాలయితుం శక్యం న తీక్ష్ణేన నిశాచర ।
న చాపి ప్రతికూలేన నావినీతేన రాక్షస ॥ 11 ॥
యే తీక్ష్ణమంత్రాస్సచివా భజ్యంతే సహ తేన వై ।
విషమే తురగా శ్శీఘ్రా మందసారథయో యథా ॥ 12 ॥
బహవస్సాధవో లోకే యుక్తా ధర్మమనుష్ఠితాః ।
పరేషామపరాధేన వినష్టాస్సపరిచ్ఛదాః ॥ 13 ॥
స్వామినా ప్రతికూలేన ప్రజాస్తీక్ష్ణేన రావణ ।
రక్ష్యమాణా న వర్ధంతే మేషా గోమాయునా యథా ॥ 14 ॥
అవశ్యం వినశిష్యంతి సర్వే రావణ రాక్షసాః ।
యేషాం త్వం కర్కశో రాజా దుర్బుద్ధిరజితేంద్రియః ॥ 15 ॥
తదిదం కాకతాలీయం ఘోరమాసాదితం మయా ।
అత్ర కిం శోచనీయస్త్వం ససైన్యో వినశిష్యసి ॥ 16 ॥
మాం నిహత్య తు రామశ్చ న చిరాత్త్వాం వధిష్యతి ।
అనేన కృతకృత్యోఽస్మి మ్రియేయమరిణా హతః ॥ 17 ॥
దర్శనాదేవ రామస్య హతం మామవధారయ ।
ఆత్మానం చ హతం విద్ధి హృత్వా సీతాం సబాంధవమ్ ॥ 18 ॥
ఆనయిష్యసి చేత్సీతామాశ్రమాత్సహితో మయా ।
నైవత్వమసి నాహం చ నైవ లంకా న రాక్షసాః ॥ 19 ॥
నివార్యమాణస్తు మయా హితైషిణా న మృష్యసే వాక్యమిదం నిశాచర ।
పరేతకల్పా హి గతాయుషో నరా హితం న గృహ్ణంతి సుహృద్భిరీరితమ్ ॥ 20 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే అరణ్యకాండే ఏకచత్వారింశస్సర్గః ॥
