శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే యుద్ధకాండమ్ ।
అథ దశమస్సర్గః ।
తతఃప్రత్యుషసిప్రాప్తేప్రాప్తధర్మార్థనిశ్చయః ।
రాక్షసాధిపతేర్వేశ్మభీమకర్మావిభీషణః ॥ 1 ॥
శైలాగ్రచయసంకాశంశైలశృంగమివోన్నతమ్ ।
సువిభక్తమహాకక్షంమహాజనపరిగ్రహమ్ ॥ 2 ॥
మతిమద్భిర్మహామాత్రైరనురక్తైరధిష్ఠితమ్ ।
రాక్షసైరాప్తపర్యాప్తైస్సర్వతఃపరిరక్షితమ్ ॥ 3 ॥
మత్తమాతంగనిశ్శ్వాసైర్వ్యాకులీకృతమారుతమ్ ।
శంఖఘోషమహాఘోషంతూర్యనాదానునాదితమ్ ॥ 4 ॥
ప్రమదాజనసంబాధంప్రజల్పితమహాపథమ్ ।
తప్తకాంచననిర్యూహంభూషణోత్తమభూషితమ్ ॥ 5 ॥
గంధర్వాణామివాఽవాసమాలయంమరుతామివ ।
రత్నసంచయసంబాధంభవనంభోగినామివ ॥ 6 ॥
తంమహాభ్రమివాఽదిత్యస్తేజోవిస్తృతరశ్మిమాన్ ।
అగ్రజస్యాలయంవీరఃప్రవివేశమహాద్యుతిః ॥ 7 ॥
పుణ్యాన్పుణ్యాహఘోషాంశ్చవేదవిద్భిరుదాహృతాన్ ।
శుశ్రావసుమహాతేజాభ్రాతుర్విజయసంశ్రితాన్ ॥ 8 ॥
పూజితాన్ దధిపాత్రైశ్చసర్పిర్భిస్సుమనోక్షతైః ।
మంత్రవేదవిదోవిప్రాందదర్శసమహాబలః ॥ 9 ॥
సపూజ్యమానోరక్షోభిద్దీప్యమానస్స్వతేజసా ।
ఆసనస్థంమహాబాహుర్వవందేధనదానుజమ్ ॥ 10 ॥
సరాజదృష్టిసంపన్నమాసనంహేమభూషితమ్ ।
జగామసముదాచారంప్రయుజ్యాచారకోవిదః ॥ 11 ॥
సరావణంమహాత్మానంవిజనేమంత్రిసన్నిధౌ ।
ఉవాచహితమత్యర్థంవచనంహేతునిశ్చితమ్ ॥ 12 ॥
ప్రసాద్యభ్రాతరంజేష్ఠంసాంత్వేనోపస్థితక్రమః ।
దేశకాలార్థసంవాదిదృష్టలోకపరావరః ॥ 13 ॥
యదాప్రభృతివైదేహీసంప్రాస్తేమాంపురీంతవ ।
తదాప్రభృతిదృశ్యంతేనిమిత్తాన్యశుభానినః ॥ 14 ॥
సస్ఫులింగస్సధూమార్చిస్సధూమకలుషోదయః ।
మంత్రసంఘహుతోఽప్యగ్నిర్నసమ్యగభివర్థతే ॥ 15 ॥
అగ్నిష్ఠేష్వగ్నిశలాసుతథాబ్రహ్మస్థాలీషుచ ।
సరీసృపాణిదృశ్యంతేహన్యేషుచపిపీలికాః ॥ 16 ॥
గవాంసయాంసిస్కన్నానివిమదావీరకుంజరాః ।
దీనమశ్వాఃప్రహేషంతేనచగ్రాసాభినందినః ॥ 17 ॥
ఖరోష్ట్రాశ్వతరారాజభనభిన్నరోమాస్స్రవంతిచ ।
నస్వభావేఽవతిష్ఠంతివిధానైరపిచింతితాః ॥ 18 ॥
వాయసాఃసంఘశఃక్రూరావ్యాహరంతిసమంతతః ।
సమవేతాశ్చదృశ్యంతేవిమానాగ్రేషుసంఘశః ॥ 19 ॥
గృధ్రాశ్చపరిలీయంతేపురీముపరిపిండితాః ।
ఉపపన్నాశ్చస్నధ్యేద్వేవ్యాహఱ్నత్యశివంశివాః ॥ 20 ॥
క్రవ్యాదానాంమృగాణాంచపురీద్వారేషుసంఘశః ।
శ్రూయంతేవిపులాఘోషాస్సవిస్ఫూర్జితనిస్స్వనాః ॥ 21 ॥
తదేవంప్రస్తుతేకార్యేప్రాయశ్చిత్తమిదంక్షమమ్ ।
రోచతేయదివైదేహీరాఘవాయప్రదీయతామ్ ॥ 22 ॥
ఇదంచయదివామోహాల్లోభాద్వావ్యాహృతంమయా ।
తత్రాపిచమహారాజ నదోషంకర్తుమర్హసి ॥ 23 ॥
అయంహిదోషస్సర్వస్యజనస్యాస్యోపలక్ష్యతే ।
రక్షసాంరాక్షసీనాంచపురస్యాంతఃపురస్యచ ॥ 24 ॥
శ్రావణేచాస్యమంత్రస్యనివృత్తాస్సర్వమంత్రిణః ।
అవశ్యంచమయావాచ్యంయద్దృష్టమపివాశ్రుతమ్ ॥ 25 ॥
హితంమహార్థంమృదుహేతుసంహితంవ్యతీతకాలాయతిసంప్రతిక్షమమ్ ।
నిశమ్యతద్వాక్యముపస్థితజ్వరఃప్రసంగవానుత్తరమేతదబ్రవీత్ ॥ 26 ॥
భయంనపశ్యామికుతశ్చిదప్యహంనరాఘవఃప్రాప్స్యతిజాతుమైథిలీమ్ ।
సురైస్సహేంద్రైరపిసంగరేకథంమమాగ్రతస్స్థాస్యతిలక్ష్మణాగ్రజః ॥ 27 ॥
ఇత్యేవముక్త్వాసురసైన్యనాశనోమహాబలస్సంయతిచండవిక్రమః ।
దశాననోభ్రాతరమాప్తవాదినంవిసర్జయామాసతదావిభీషణమ్ ॥ 28 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే యుద్ధకాండే దశమస్సర్గః ॥
