శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే అరణ్యకాండమ్ ।
అథ పంచపంచాశస్సర్గః ।
సందిశ్య రాక్షసాన్ఘోరాన్ రావణోఽష్టౌ మహాబలాన్ ।
ఆత్మానం బుద్ధివైక్లబ్యాత్కృతకృత్యమమన్యత ॥ 1 ॥
స చింతయానో వైదేహీం కామబాణసమర్పితః ।
ప్రవివేశ గృహం రమ్యం సీతాం ద్రష్టుమభిత్వరన్ ॥ 2 ॥
స ప్రవిశ్య తు తద్వేశ్మ రావణో రాక్షసాధిపః ।
అపశ్యద్రాక్షసీమధ్యే సీతాం శోకపరాయణామ్ ॥ 3 ॥
అశ్రుపూర్ణముఖీం దీనాం శోకభారాభిపీడితామ్ ।
వాయువేగైరివాక్రాంతాం మజ్జంతీం నావమర్ణవే ॥ 4 ॥
మృగయూథపరిభ్రష్టాం మృగీం శ్వభిరివావృతామ్ ।
అధోముఖముఖీం సీతామభ్యేత్య చ నిశాచరః ॥ 5 ॥
తాం తు శోకపరాం దీనామవశాం రాక్షసాధిపః ।
స బలాద్దర్శయామాస గృహం దేవగృహోపమమ్ ॥ 6 ॥
హర్మ్యప్రాసాదసంబాధం స్త్రీసహస్రనిషేవితమ్ ।
నానాపక్షిగణైర్జుష్టం నానారత్నసమన్వితమ్ ॥ 7 ॥
దాంతకైస్తాపనీయైశ్చ స్ఫాటికై రాజతైరపి ।
వజ్రవైడూర్యచిత్రైశ్చ స్తంభైర్దృష్టిమనోహరైః ॥ 8 ॥
దివ్యదుందుభినిర్హ్రాదం తప్తకాంచనతోరణమ్ ।
సోపానం కాంచనం చిత్రమారురోహ తయా సహ ॥ 9 ॥
దాంతకా రాజతాశ్చైవ గవాక్షాః ప్రియదర్శనాః ।
హేమజాలావతాశ్చాసన్స్తత్ర ప్రాసాదపంక్తయః ॥ 10 ॥
సుధామణివిచిత్రాణి భూమిభాగాని సర్వశః ।
దశగ్రీవస్స్వభవనే ప్రాదర్శయత మైథిలీమ్ ॥ 11 ॥
దీర్ఘికాః పుష్కరిణ్యశ్చ నానావృక్షసమన్వితాః ।
రావణో దర్శయామాస సీతాం శోకపరాయణామ్ ॥ 12 ॥
దర్శయిత్వా తు వైదేహ్యాః కృత్స్నం తద్భవనోత్తమమ్ ।
ఉవాచ వాక్యం పాపాత్మా సీతాం లోభితుమిచ్ఛయా ॥ 13 ॥
దశ రాక్షసకోట్యశ్చ ద్వావింశతిరథాపరాః ।
తేషాం ప్రభురహం సీతే సర్వేషాం భీమకర్మణామ్ ॥ 14 ॥
వర్జయిత్వా జరావృద్ధాన్బాలాంశ్చ రజనీచరాన్ ।
సహస్రమేకమేకస్య మమ కార్యపురస్సరమ్ ॥ 15 ॥
యదిదం రాజతంత్రం మే త్వయి సర్వం ప్రతిష్ఠితమ్ ।
జీవితం చ విశాలాక్షి త్వం మే ప్రాణైర్గరీయసీ ॥ 16 ॥
బహూనాంస్త్రీసహస్రాణాం మమ యోఽసౌ పరిగ్రహః ।
తాసాం త్వమీశ్వరా సీతే మమ భార్యా భవ ప్రియే ॥ 17 ॥
సాధు కిం తేఽన్యయా బుద్ధ్యా రోచయస్వ వచో మమ ।
భజస్వమాభితప్తస్య ప్రసాదం కర్తుమర్హసి ॥ 18 ॥
పరిక్షిప్తా సముద్రేణ లంకేయం శతయోజనా ।
నేయం ధర్షయితుం శక్యా సేంద్రైరపి సురాసురైః ॥ 19 ॥
న దేవేషు న యక్షేషు న గంధర్వేషు పక్షిషు ।
అహం పశ్యామి లోకేషు యో మే వీర్యసమో భవేత్ ॥ 20 ॥
రాజ్యభ్రష్టేన దీనేన తాపసేన గతాయుషా ।
కిం కరిష్యసి రామేణ మానుషేణాల్పతేజసా ॥ 21 ॥
భజస్వ సీతే మామేవ భర్తాహం సదృశస్తవ ।
యౌవనం హ్యధ్రువం భీరు రమస్వేహ మయా సహ ॥ 22 ॥
దర్శనే మాకృథా బుద్ధిం రాఘవస్య వరాననే ।
కాస్య శక్తిరిహాగంతుమపి సీతే మనోరథైః ॥ 23 ॥
న శక్యో వాయురాకాశే పాశైర్బద్ధుం మహాజవః ।
దీప్యమానస్య వాప్యగ్నేర్గృహీతుం విమలాం శిఖామ్ ॥ 24 ॥
త్రయాణామపి లోకానాం న తం పశ్యామి శోభనే ।
విక్రమేణ నయేద్యస్త్వాం మద్బాహుపరిపాలితామ్ ॥ 25 ॥
లంకాయాం సుమహద్రాజ్యమిదం త్వమనుపాలయ ।
త్వత్ప్రేష్యా మద్విధాశ్చైవ దేవాశ్చాపి చరాచరాః ॥ 26 ॥
అభిషేకోదకక్లిన్నా తుష్టా చ రమయస్వ మామ్ ।
దుష్కృతం యత్పరా కర్మ వనవాసేన తద్గతమ్ ॥ 27 ॥
యశ్చ తే సుకృతో ధర్మస్తస్యేహ ఫలమాప్నుహి ।
ఇహ మాల్యాని సర్వాణి దివ్యగంధాని మైథిలి ॥ 28 ॥
భూషణాని చ ముఖ్యాని సేవస్వ చ మయా సహ ।
పుష్పకం నామ సుశ్రోణి భ్రాతుర్వైశ్రవణస్య మే ॥ 29 ॥
విమానం సూర్యసంకాశం తరసా నిర్జితం మయా ।
విశాలం రమణీయం చ తద్విమానమనుత్తమ్ ॥ 30 ॥
తత్ర సీతే మయా సార్ధం విహరస్వ యథాసుఖమ్ ।
వదనం పద్మసంకాశమమలం చారుదర్శనమ్ ।
శోకార్తంతు వరారోహే న భ్రాజతి వరాననే ॥ 31 ॥
ఏవం వదతి తస్మిత్సా వస్త్రాంతేన వరాంగనా ।
పిధాయేందునిభం సీతా ముఖమశ్రూణ్యవర్తయత్ ॥ 32 ॥
ధ్యాయంతీం తామివాస్వస్థాం దీనాం చింతాహతప్రభామ్ ।
ఉవాచ వచనం పాపో రావణో రాక్షసేశ్వరః ॥ 33 ॥
అలం వ్రీడేన వైదేహి ధర్మలోపకృతేన చ ॥ 34 ॥
ఆర్షోఽయం దైవనిష్యందో యస్త్వామభిగమిష్యతి ।
ఏతౌ పాదౌ మయా స్నిగ్ధౌ శిరోభిః పరిపీడితౌ ॥ 35 ॥
ప్రసాదం కురు మే క్షిప్రం వశ్యో దాసోఽహమస్మితే ।
ఇమాశ్శూన్య మయా వాచశ్శుష్యమాణేన భాషితాః ॥ 36 ॥
న చాపి రావణః కాంచిన్మూర్ధ్నా స్త్రీం ప్రణమేత హ ।
ఏవముక్త్వా దశగ్రీవో మైథిలీం జనకాత్మజామ్ ॥ 37 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే అరణ్యకాండే పంచపంచాశస్సర్గః ॥
