శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే యుద్ధకాండమ్ ।
అథ త్రింశస్సర్గః ।
తతస్తమక్షోభ్యబలంలంకాధిపతయేచరాః ।
సువేలేరాఘవంశైలేనివిష్టంప్రత్యవేదయన్ ॥ 1 ॥
చారాణాంరావణశ్శ్రుత్వాప్రాప్తంరామంమహాబలమ్ ।
జాతోద్వేగోఽభవత్కించిచ్ఛార్దూలంవాక్యమబ్రవీత్ ॥ 2 ॥
అయథావచ్చతేవర్ణోదీనశ్చాసినిశాచర ।
నాసికచ్చిదమిత్రాణాంక్రుద్ధానాంవశమాగతః ॥ 3 ॥
ఇతితేనానుశిష్టస్తువాచంమందముదీరయత్ ।
తదారాక్షసశార్దూలంశార్దూలోభయవిహ్వలః ॥ 4 ॥
నతేచారయితుంశక్యారాజన్వానరపుంగవాః ।
విక్రాంతాబలవంతశ్చరాఘవేణచరక్షితాః ॥ 5 ॥
నాపిసంభాషితుంశక్యాస్సంప్రశ్నోఽత్రనలభ్యతే ।
సర్వతోరక్ష్యతేపంథావానరైఃపర్వతోపమై ॥ 6 ॥
ప్రవిష్టమాత్రేజ్ఞాతోఽహంబలేతస్మిన్నచారితే ।
బలాద్గృహీతోరక్షోభిర్బహుధాఽస్మివిచాలితః ॥ 7 ॥
జానుభిర్ముష్టిభిర్దంతేస్తలైశ్చాభిహతోభృశమ్ ।
పరిణీతోఽస్మిహరిభిర్బలవద్భిరమర్షణైః ॥ 8 ॥
పరిణీయచసర్వత్రనీతోఽహంరామసంసదమ్ ।
రుధిరాదిగ్ధసర్వాంగోవిహ్వలశ్చలితేంద్రియః ॥ 9 ॥
హరిభిర్వధ్యమానశ్చయాచమానఃకృతాంజలిః ।
రాఘవేణపరిత్రాతోజీవామీతియదృచ్ఛయా ॥ 10 ॥
ఏషశైలైశ్శిలాభిశ్చపూరయిత్వామహార్ణవమ్ ।
ద్వారమాశ్రిత్యలంకాయారామస్తిష్ఠతిసాయుధః ॥ 11 ॥
గరుడవ్యూహమాస్థాయసర్వతోహరిభిర్వృతః ।
మాంవిసృజ్యమహాతేజాలంకామేవాభివర్తతే ॥ 12 ॥
పురాప్రాకారమాయాతిక్షిప్రమేకతరంకురు ।
సీతాంవాస్మైప్రయచ్ఛాశుయుద్ధంవాప్రదీయతామ్ ॥ 13 ॥
మనసాతంతదాప్రేక్ష్యతచ్ఛ్రుత్వారాక్షసాధిపః ।
శార్దూలంసుమహద్వాక్యమథోవాచసరావణః ॥ 14 ॥
యదిమాంప్రతియుధ్యేరందేవగంధర్వదానవాః ।
నైవసీతాంప్రదాస్యామిసర్వలోకభయాదపి ॥ 15 ॥
ఏవముక్త్వామహాతేజారావణఃపునరబ్రవీత్ ।
చరితాభవతాసేనాకేఽత్రశూరాఃప్లవంగమాః ॥ 16 ॥
కీదృశాః కింప్రభాః సౌమ్యవానరాయేదురాసదాః ।
కస్యపుత్రాశ్చపౌత్రాశ్చతత్త్వమాఖ్యాహిరాక్షసః ॥ 17 ॥
తథాత్రప్రతిపత్స్యామిజ్ఞాత్వాతేషాంబలాబలమ్ ।
అవశ్యంబలసఙ్ ఖ్యానంకర్తవ్యంయుద్ధమిచ్ఛతామ్ ॥ 18 ॥
అథైవముక్తశ్శార్దూలోరావణేనోత్తమశ్చరః ।
ఇదంవచనమారేభేవక్తుంరావణసన్నిధౌ ॥ 19 ॥
అథర్క్షరజసఃపుత్రోయుధిరాజాసుదుర్జయః ।
గద్గదస్యాథపుత్త్రోఽత్రజాంబవానితివిశ్రుతః ॥ 20 ॥
గద్గదస్యైవపుత్త్రోఽన్యోగురుపుత్రః శతక్రతోః ।
కదనంయస్యపుత్రేణకృతమేకేనరక్షసామ్ ॥ 21 ॥
సుషేణశ్చాపిధర్మాత్మాపుత్రోధర్మస్యవీర్యవాన్ ।
సౌమ్యస్సోమాత్మజశ్చాత్రరాజన్ దధిముఖఃకపిః ॥ 22 ॥
సుముఖోదుర్ముఖశ్చాత్రవేగదర్శీచవానరః ।
మృత్యుర్వానరరూపేణనూనంసృష్టస్స్వయంభువా ॥ 23 ॥
పుత్త్రోహుతవహస్యాథనీలస్సేనాపతిస్స్వయమ్ ।
అనిలస్యచపుత్త్రోఽత్రహనూమానితివిశ్రుతః ॥ 24 ॥
నప్తాశక్రస్యదుర్ధర్షోబలవానంగదోయువా ।
మైందశ్చద్వివిదశ్చోభౌబలినావశ్విసంభవౌ ॥ 25 ॥
పుత్త్రావైవస్వతస్యాత్రపంచకాలాంతకోపమాః ।
గజోగవాక్షోగవయశ్శరభోగంధమాదనః ॥ 26 ॥
దశవానరకోట్యశ్చశూరాణాంయుద్ధకాంక్షిణామ్ ।
శ్రీమతాందేవపుత్త్రాణాంశేషంనాఖ్యాతుముత్సహే ॥ 27 ॥
పుత్త్రోదశరథస్యైషసింహసంహనోయువా ।
దూషణోనిహతోయేనఖరశ్చత్రిశిరాస్తథా ॥ 28 ॥
నాస్తిరామస్యసదృశోవిక్రమేభువికశ్చన ।
విరాధోనిహతోయేనకబంధశ్చాంతకోపమః ॥ 29 ॥
వక్తుంనశక్తోరామస్యనరఃకశ్చిద్గుణాన్ క్షితౌ ।
జనస్థానగతాయేనయావంతోరాక్షసాహతాః ॥ 30 ॥
లక్ష్మణశ్చాత్రధర్మాత్మామాతంగానామివర్షభః ।
యస్యబాణపథంప్రాప్యనజీవేదపివాసవః ॥ 31 ॥
శ్వేతోజ్యోతిర్ముఖశ్చాత్రభాస్కరస్యాత్మసంభవౌ ।
వరుణస్యచపుత్త్రోఽన్యోఃహేమకూటఃప్లవంగమః ॥ 32 ॥
విశ్వకర్మసుతోవీరోనలఃప్లవగసత్తమః ।
విక్రాంతోబలవానత్రవసుపుత్రస్సదుర్ధరః ॥ 33 ॥
రాక్షసానాంవరిష్ఠశ్చతవభ్రాతావీభీషణః ।
ప్రతిగృహ్యపురీంలంకాంరాఘవస్యహితేరతః ॥ 34 ॥
ఇతిసర్వంసమాఖ్యాతంతవేదంవానరంబలమ్ ।
సువేలేఽధిష్ఠితంశైలేశేషకార్యేభవాన్గతిః ॥ 35 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే యుద్ధకాండే త్రింశస్సర్గః ॥
