View this in:
English Devanagari Telugu Tamil Kannada Malayalam Gujarati Odia Bengali  |
Marathi Assamese Punjabi Hindi Samskritam Konkani Nepali Sinhala Grantha  |
This document is in సరళ తెలుగు with simplified anusvaras. View this in శుద్ధ తెలుగు, with correct anusvaras marked.

6.56 యుద్ధకాండ - షట్పంచాశ సర్గః

శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే యుద్ధకాండమ్ ।
అథ షట్పంచాశస్సర్గః ।

తద్దృష్టవాసుమహత్కర్మకృతంవానరతస్తమైః ।
క్రోధమాహారయామాసయుధితీవ్రమకంపనః ॥ 1 ॥

క్రోధమూర్చితరూపస్తుధూన్వన్పరమకార్ముకమ్ ।
దృష్టవాతుకర్మశత్రూణాంసారథింవాక్యమబ్రవీత్ ॥ 2 ॥

తత్త్త్వైతావత్త్వరితంరథంప్రాపయసారథే ।
యత్రైతేబహవోఘ్నంతిసుబహూన్రాక్షసాన్రణే ॥ 3 ॥

ఏతేఽత్రబలవంతోహిభీమకోపాశ్చవానరాః ।
ద్రుమశైలప్రహరణాస్తిష్ఠంతిప్రముఖేమమ ॥ 4 ॥

ఏతాన్నిహంతుమిచ్ఛామిసమరశ్లాఘినోహ్యహమ్ ।
ఏతైఃప్రమథితంసర్వందృశ్యతేరాక్షసాంబలమ్ ॥ 5 ॥

తతఃప్రజవనాశ్వేనరథేనరథినాంవరః ।
హరీనభ్యహనత్క్రోధాచ్ఛరజాలైకంపనః ॥ 6 ॥

నస్థాతుంవానరాశ్శేకుఃకింపునర్యోద్ధుమాహవే ।
అకంపనశరైర్భగ్నాస్సర్వఏవవిదుద్రువుః ॥ 7 ॥

తాన్మృత్యువశమాపన్నానకంపనవంశగతాన్ ।
సమీక్ష్యహనుమాన్జ్ఞాతీనుపతస్థేమహాబలః ॥ 8 ॥

తంమహాప్లవగందృష్టవాసర్వేతేప్లవగయూథపాః ।
సమేత్యసమరేవీరాస్సహితాఃపర్యవారయన్ ॥ 9 ॥

అవస్థితంహనూమంతంతేదృష్టవాహరియూథపాః ।
బభూవుర్బలవంతోహిబలవంతంసమాశ్రితాః ॥ 10 ॥

అకంపనస్ తు శైల ఆభం హనూమంతం అవస్థితమ్ ।
మహా ఇంద్ర;ఇవ ధారాభిహ్ శరైర్ అభివవర్ష హ ॥ 11 ॥

అచింతయిత్వాబాణౌఘాన్ శరీరేపతితాన్శితాన్ ।
అకంపనవధార్థాయమనోదధ్రేమహాబలః ॥ 12 ॥

సప్రహస్యమహాతేజాహనుమాన్ మారుతాత్మజః ।
అభిదుద్రావతద్రక్షఃకంపయన్నివమేదినీమ్ ॥ 13 ॥

తస్యాభినర్దమానస్యదీప్యమానస్యతేజసా ।
బభూవరూపందుర్ధర్షందీప్తస్యేవవిభావసోః ॥ 14 ॥

ఆత్మానంమప్రహరణంజ్ఞాత్వాక్రోధసమన్వితః ।
శైలముత్పాటయామాసవేగేనహరిపుంగవః ॥ 15 ॥

గృహీత్వాతంమహాశైలంపాణినైకేనమారుతిః ।
సవినద్యమహానాదంభ్రామయామాసవీర్యవాన్ ॥ 16 ॥

తతస్తమభిదుద్రావరాక్షసేంద్రమకంపనమ్ ।
పురాహినముచింసఙ్ ఖ్యేవజ్రేణేవపురందరః ॥ 17 ॥

అకంపనస్తుతద్దృష్టవాగిరిశృంగంసముద్యతమ్ ।
దూరాదేవమహాబాణైరర్ధచంద్రైర్వ్యదారయత్ ॥ 18 ॥

తత్పర్వతాగ్రమాకాశేరక్షోబాణవిదారితమ్ ।
వికీర్ణంపతితందృష్టవాహనుమాన్క్రోధమూర్ఛితః ॥ 19 ॥

సోఽశ్వకర్ణంసమాసాద్యరోషదర్పాన్వితోహరిః ।
తూర్ణముత్పాటయామాసమహాగిరిమివోచ్ఛ్రితమ్ ॥ 20 ॥

తంగృహీత్వామహాస్కంధంసోఽశ్వకర్ణంమహాద్యుతిః ।
ప్రహస్యపరయాప్రీత్యాభ్రామయామాసభూతలే ॥ 21 ॥

ప్రధావన్నూరువేగేనప్రభంజంస్తరసాద్రుమాన్ ।
హనూమాన్పరమక్రుద్ధశ్చరణైర్దారయత్క్షితమ్ ॥ 22 ॥

గజాంశ్చసగజారోహాన్సరథాన్రథినస్తథా ।
జఘానహనుమాన్ భీమాన్ రాక్షసాంశ్చపదాతిగాన్ ॥ 23 ॥

తమంతకమివక్రుద్ధంసద్రుమంప్రాణహారిణమ్ ।
హనూమంతమభిప్రేక్ష్యరాక్షసావిప్రదుద్రువుః ॥ 24 ॥

తమాపతంతంసంకృద్ధంరాక్షసానాంభయావహమ్ ।
దదర్శాకంపనోవీరశ్చుక్షోధచననాదచ ॥ 25 ॥

సచతుర్దశభిర్బాణైశ్శితైర్దేహవిదారణైః ।
నిర్బిభేదహనూమంతంమహావీర్యమకంపనః ॥ 26 ॥

స తథా ప్రతివిద్ధస్ తు బహ్వీభిహ్ శర వృష్టిభిః ।
హనూమాన్ దదృశే వీరహ్ ప్రరూఢ;ఇవ సానుమాన్ ॥ 27 ॥

విరరాజ మహావీర్యో మహాకాయో మహాబలః ।
పుష్పితాశోకసమ్కాశో విధూమ ఇవ పావకః ॥ 28 ॥

తతోఽన్యంవృక్షముత్పాట్యకృత్వావేగమనుత్తమమ్ ।
శిరస్యభిజఘానాశురాక్షసేంద్రమకంపనమ్ ॥ 29 ॥

సవృక్షేణహతస్తేనసక్రోధేనమహాత్మనా ।
రాక్షసోవానరేంద్రేణపపాతచమమారచ ॥ 30 ॥

తం దృష్ట్వా నిహతం భూమౌ రాక్షస ఇంద్రం అకంపనమ్ ।
వ్యథితా రాక్షసాహ్ సర్వే క్షితి కంప;ఇవ ద్రుమాః ॥ 31 ॥

త్యక్తప్రహరణాస్సర్వేరాక్షసాస్తేపరాజితాః ।
లంకామభియయుస్త్రస్తావానరాస్తైభిద్రుతాః ॥ 32 ॥

తేముక్తకేశాఃసంభ్రాంతాభగ్నమానాఃపరాజితాః ।
స్రవచ్ఛ్రమజలైరంగైశ్శ్వసంతోవిప్రదుద్రువుః ॥ 33 ॥

అన్యోన్యంప్రమమంథుస్తేవివిశుర్నగరంభయాత్ ।
పృష్ఠతస్తేతుసమ్మూఢాఃప్రేక్షమాణాముహుర్ముహుః ॥ 34 ॥

తేషులంకాంప్రవిష్టేషురాక్షసేషుమహాబలాః ।
సమేత్యహరయస్సర్వేహనూమంతమపూజయన్ ॥ 35 ॥

సోఽపిప్రహృష్టస్తాన్ సర్వాన్ హరీన్ సంప్రత్యపూజయత్ ।
హనుమాన్సత్త్వసంపన్నోయథార్హమనుకూలతః ॥ 36 ॥

వినేదుశ్చయథాప్రాణంహరయోజితకాశినః ।
చకర్షుశ్చపునస్తత్రసప్రాణానపిరాక్షసాన్ ॥ 37 ॥

సవీరశోభామభజన్మహాకపిఃసమేత్యరక్షాంసినిహత్యమారుతిః ।
మహాసురంభీమమమిత్రనాశనఃయథైవవిష్ణుర్బలినంచమూముఖే ॥ 38 ॥

అపూజయందేవగణాస్తదాకపింస్వయంచరామోఽతిబలశ్చలక్ష్మణః ।
తథైవసుగ్రీవముఖాఃప్లవంగమావిభీషణశ్చైవమహాబలస్తథా ॥ 39 ॥

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే యుద్ధకాండే షట్పంచాశస్సర్గః ॥




Browse Related Categories: