શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે અરણ્યકાંડમ્ ।
અથ એકચત્વારિંશસ્સર્ગઃ ।
આજ્ઞપ્તો રાજવદ્વાક્યં પ્રતિકૂલં નિશાચરઃ ।
અબ્રવીત્પરુષં વાક્યં મારીચો રાક્ષસાધિપમ્ ॥ 1 ॥
કેનાયમુપદિષ્ટસ્તે વિનાશઃ પાપકર્મણા ।
સપુત્રસ્ય સરાષ્ટ્રસ્ય સામાત્યસ્ય નિશાચર ॥ 2 ॥
કસ્ત્વયા સુખિના રાજન્નાભિનંદતિ પાપકૃત્ ।
કેનેદમુપદિષ્ટં તે મૃત્યુદ્વારમુપાયતઃ ॥ 3 ॥
શત્રવસ્તવ સુવ્યક્તં હીનવીર્યા નિશાચરાઃ ।
ઇચ્છંતિ ત્વાં વિનશ્યંતમુપરુદ્ધં બલીયસા ॥ 4 ॥
કેનેદમુપદિષ્ટં તે ક્ષુદ્રેણાહિતવાદિના ।
યસ્ત્વામિચ્છતિ નશ્યંતં સ્વકૃતેન નિશાચર ॥ 5 ॥
વધ્યાઃ ખલુ ન હન્યંતે સચિવાસ્તવ રાવણ ।
યે ત્વામુત્પથમારૂઢં ન નિગૃહ્ણંતિ સર્વશઃ ॥ 6 ॥
અમાત્યૈઃ કામવૃત્તો હિ રાજા કાપથમાશ્રિતઃ ।
નિગ્રાહ્યસ્સર્વથા સદભિર્ન નિગ્રાહ્યો નિગૃહ્યસે ॥ 7 ॥
ધર્મમર્થં ચ કામં ચ યશશ્ચ જયતાં વર ।
સ્વામિપ્રસાદાત્સચિવાઃ પ્રાપ્નુવંતિ નિશાચર ॥ 8 ॥
વિપર્યયે તુ તત્સર્વં વ્યર્થં ભવતિ રાવણ ।
વ્યસનં સ્વામિવૈગુણ્યાત્પ્રાપ્નુવંતીતરે જનાઃ ॥ 9 ॥
રાજમૂલો હિ ધર્મશ્ચ જયશ્ચ જયતાં વર ।
તસ્માત્સર્વાસ્વવસ્થાસુ રક્ષિતવ્યા નરાધિપાઃ ॥ 10 ॥
રાજ્યં પાલયિતું શક્યં ન તીક્ષ્ણેન નિશાચર ।
ન ચાપિ પ્રતિકૂલેન નાવિનીતેન રાક્ષસ ॥ 11 ॥
યે તીક્ષ્ણમંત્રાસ્સચિવા ભજ્યંતે સહ તેન વૈ ।
વિષમે તુરગા શ્શીઘ્રા મંદસારથયો યથા ॥ 12 ॥
બહવસ્સાધવો લોકે યુક્તા ધર્મમનુષ્ઠિતાઃ ।
પરેષામપરાધેન વિનષ્ટાસ્સપરિચ્છદાઃ ॥ 13 ॥
સ્વામિના પ્રતિકૂલેન પ્રજાસ્તીક્ષ્ણેન રાવણ ।
રક્ષ્યમાણા ન વર્ધંતે મેષા ગોમાયુના યથા ॥ 14 ॥
અવશ્યં વિનશિષ્યંતિ સર્વે રાવણ રાક્ષસાઃ ।
યેષાં ત્વં કર્કશો રાજા દુર્બુદ્ધિરજિતેંદ્રિયઃ ॥ 15 ॥
તદિદં કાકતાલીયં ઘોરમાસાદિતં મયા ।
અત્ર કિં શોચનીયસ્ત્વં સસૈન્યો વિનશિષ્યસિ ॥ 16 ॥
માં નિહત્ય તુ રામશ્ચ ન ચિરાત્ત્વાં વધિષ્યતિ ।
અનેન કૃતકૃત્યોઽસ્મિ મ્રિયેયમરિણા હતઃ ॥ 17 ॥
દર્શનાદેવ રામસ્ય હતં મામવધારય ।
આત્માનં ચ હતં વિદ્ધિ હૃત્વા સીતાં સબાંધવમ્ ॥ 18 ॥
આનયિષ્યસિ ચેત્સીતામાશ્રમાત્સહિતો મયા ।
નૈવત્વમસિ નાહં ચ નૈવ લંકા ન રાક્ષસાઃ ॥ 19 ॥
નિવાર્યમાણસ્તુ મયા હિતૈષિણા ન મૃષ્યસે વાક્યમિદં નિશાચર ।
પરેતકલ્પા હિ ગતાયુષો નરા હિતં ન ગૃહ્ણંતિ સુહૃદ્ભિરીરિતમ્ ॥ 20 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે અરણ્યકાંડે એકચત્વારિંશસ્સર્ગઃ ॥
