श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकांडम् ।
अथ पंचविंशस्सर्गः ।
सबलेसागरंतीर्णेरामेदशरथात्मजे ।
अमात्यौरावणश्रीमानब्रवीच्छुकसारणौ ॥ 1 ॥
समग्रंसागरंतीर्णंदुस्तरंवानरंबलम् ।
अभूतपूर्वंरामेणसागरेसेतुबंधनम् ॥ 2 ॥
सागरेसेतुबंदंतुनश्रद्दध्यांकथंचन ।
अवश्यंचापिसङ् ख्येयंतन्मयावानरंबलम् ॥ 3 ॥
भवंतौवानरंसैन्यंप्रविश्यानुपलक्षितौ ।
परिमाणंचवीर्यंचयेचमुख्याःप्लवंघमाः ॥ 4 ॥
मंत्रिणोयेचरामस्यसुग्रीवस्यचसम्मताः ।
येपूर्वमभिवर्तंतेयेचशूराःप्लवंगमाः ॥ 5 ॥
सचसेतुर्यथाबद्धस्सागरेसलिलार्णवे ।
निवेशंचयधातेषांवानराणांमहात्मनाम् ॥ 6 ॥
रामस्यव्यवसायंचवीर्यंप्रहरणानिच ।
लक्ष्मणस्यचवीर्यंतत्त्वतोज्ञातुमर्हथः ॥ 7 ॥
कश्चसेनापतिस्तेषांवानराणांमहौजसाम् ।
तच्चज्ञात्वायथातत्त्वंशीघ्रमगंतुमर्हथः ॥ 8 ॥
इतिप्रतिसमादिष्टौराक्षसौशुकसारणौ ।
हरिरूपधरौवीरौप्रविष्टौवानरंबलम् ॥ 9 ॥
ततस्तद्वानरंसैन्यमचिंत्यंरोमहर्षणम् ।
सङ् ख्यातुंनाध्यगच्छेतांतदातौशुकसारणौ ॥ 10 ॥
संस्थितंपर्वताग्रेषुनिर्दरेषुगुहासुच ।
समुद्रस्यचतीरेषुवनेषूपवनेषुच ॥ 11 ॥
तरमाणंचतीर्णंचतर्तुकामंचसर्वशः ।
निविष्टंनिविश्चैवभीमनादंमहाबलम् ॥ 12 ॥
तद्बलार्णवमक्षोभ्यंददृशातेनिशाचरौ ।
तौददर्शमहातेजाःप्रतिच्छन्नौचविभीषणः ।
आचचक्षेऽथरामायगृहीत्वाशुकसारणौ ॥ 13 ॥
तस्यैमौराक्षसेंद्रस्यमंत्रिणौशुकसारणौ ।
लंकायस्समनुप्राप्तौचारौपरपुरंजयः ॥ 14 ॥
तौदृष्टवाव्यथितौरामंनिराशौजीवितेतथा ।
कृतांजलिपुटौभीतौवचनंचेदमूचतुः ॥ 15 ॥
आवामिहागतौसौम्य रावणप्रहितावुभौ ।
परिज्ञातुंबलंसर्वंतवेदंरघुनंदनः ॥ 16 ॥
तयोस्तद्वचनंश्रुत्वारामोदशरथात्मजः ।
अब्रवीत्प्रहसन्वाक्यंसर्वभूतहितेरतः ॥ 17 ॥
यदिदृष्टंबलंसर्वंवयंवासुपरिक्षिताः ।
यथोक्तंवाकृतंकार्यछंदतःप्रतिगम्यताम् ॥ 18 ॥
अथकिंचिददृष्टंवाभूयस्तद्द्रष्टुमर्हथः ।
विभीषणोवाकात्स्नर्येनभूयस्संदर्शयिष्यति ॥ 19 ॥
नचेदंग्रहणंप्राप्यभेत्तव्यंजीवितंप्रति ।
न्यस्तशस्त्रौगृहतौवानदूतौवधमर्हतः ॥ 20 ॥
प्रच्छमानौविमुंचैतौचारौरात्रिंचरावुभौ ।
शत्रुपक्षस्यसततंविभीषणः विकर्षिणौ ॥ 21 ॥
प्रविश्यनगरींलंकांभवद् भ्यांधनदानुजः ।
वक्तव्योरक्षसांराजायथोक्तंवचनंमम ॥ 22 ॥
यद्बलंचसमाश्रित्यसीतांमेहृतवानपि ।
तद्दर्शययथाकामंससैन्यस्सहबांधवः ॥ 23 ॥
श्वःकाल्येनगरींलंकांसप्राकारांसतोरणाम् ।
रक्षसंचबलंपश्यशरैर्विध्वंसितंमया ॥ 24 ॥
क्रोधंभीममहंमोक्ष्येससैन्येत्वयिरावणः ।
श्वःकाल्येवज्रवान्वज्रंदानवेष्विववासवः ॥ 25 ॥
इतिप्रतिसमादिष्टौराक्षसौशुकसारणौ ॥ 26 ॥
जयेतिप्रतिनंद्यैतौराघवंधर्मवत्सलम् ।
आगम्यनगरींलंकामब्रूतांराक्षसाधिपम् ॥ 27 ॥
विभीषणगृहीतौतुवधार्तौराक्षसेश्वरः ।
दृष्टवाधर्मात्मनामुक्तौरामेणामिततेजसा ॥ 28 ॥
एकस्थानगतायत्रचत्वारःपुरुषर्षभाः ।
लोकपालसमाश्शूराःकृतास्त्रादृढविक्रमा ॥ 29 ॥
रामो दाशरथिः श्रीमाम्ल् लक्ष्मणः च विभीषणः ।
सुग्रीवः च महातेजा महाइंद्र सम विक्रमः ॥ 30 ॥
एतेशक्ताःपुरीलंकांसप्राकारांसतोरणाम् ।
उत्पाट्यसंक्रमयितुंसर्वेतिष्ठंतुवानराः ॥ 31 ॥
यादृश्यंतस्यरामस्यरूपंप्रहरणानिच ।
वधिष्यतिपुरींलंकामेकस्तिष्ठंतुतेत्रयः ॥ 32 ॥
रामलक्ष्मणगुप्तासासुग्रीवेणचवाहिनी ।
बभूवदुर्दर्षतरासर्वैरपिसुरासुरैः ॥ 33 ॥
प्रहृष्टरूपाध्वजिनीवनौकसाम् ।
महात्मनां संप्रतियोद्धुमिच्छताम् ।
अलंविरोधेनशमोविधीयतांप्रदीयतांदाशरथायमैदिली ॥ 34 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकांडे पंचविंशस्सर्गः ॥
