ஶ்ரீமத்³வால்மீகீய ராமாயணே கிஷ்கிந்தா⁴காண்ட³ம் ।
அத² த்ரயஸ்த்ரிம்ஶஸ்ஸர்க:³ ।
அத² ப்ரதிஸமாதி³ஷ்டோ லக்ஷ்மண: பரவீரஹா ।
ப்ரவிவேஶ கு³ஹாம் கோ⁴ராம் கிஷ்கிந்தா⁴ம் ராமஶாஸனாத் ॥ 1 ॥
த்³வாரஸ்தா² ஹரயஸ்தத்ர மஹாகாயா மஹாப³லா: ।
ப³பூ⁴வுர்லக்ஷ்மணம் த்³ருஷ்ட்வா ஸர்வே ப்ராஞ்ஜலய ஸ்தி²தா: ॥ 2 ॥
நிஶ்வஸந்தம் து தம் த்³ருஷ்ட்வா க்ருத்³த⁴ம் த³ஶரதா²த்மஜம் ।
ப³பூ⁴வுர்ஹரயஸ்த்ரஸ்தா ந சைனம் பர்யவாரயன் ॥ 3 ॥
ஸ தாம் ரத்னமயீம் ஶ்ரீமாந்தி³வ்யாம் புஷ்பிதகானநாம் ।
ரம்யாம் ரத்னஸமாகீர்ணாம் த³த³ர்ஶ மஹதீம் கு³ஹாம் ॥ 4 ॥
ஹர்ம்யப்ராஸாத³ஸம்பா³தா⁴ம் நானாபண்யோபஶோபி⁴தாம் ।
ஸர்வகாமப²லைர்வ்ருக்ஷை: புஷ்பிதைருபஶோபி⁴தாம் ॥ 5 ॥
தே³வக³ந்த⁴ர்வபுத்ரைஶ்ச வானரை: காமரூபிபி⁴: ।
தி³வ்யமால்யாம்ப³ரத⁴ரை ஶ்ஶோபி⁴தாம் ப்ரியத³ர்ஶனை: ॥ 6 ॥
சந்த³னாக³ருபத்³மானாம் க³ந்தை⁴ஸ்ஸுரபி⁴க³ந்தி⁴னாம் ।
மைரேயாணாம் மதூ⁴னாம் ச ஸம்மோதி³தமஹாபதா²ம் ॥ 7 ॥
விந்த்⁴யமேருகி³ரிப்ரக்²யை: ப்ராஸாதை³ர்னைகபூ⁴மிபி⁴: ।
த³த³ர்ஶ கி³ரினத்³யஶ்ச விமலாஸ்தத்ர ராக⁴வ: ॥ 8 ॥
அங்க³த³ஸ்ய க்³ருஹம் ரம்யம் மைந்த³ஸ்ய த்³விவித⁴ஸ்ய ச ।
க³வயஸ்ய க³வாக்ஷஸ்ய கஜ³ஸ்ய ஶரப⁴ஸ்ய ச ॥ 9 ॥
வித்³யுன்மாலேஶ்ச ஸம்பாதே ஸ்ஸூர்யாக்ஷஸ்ய ஹனூமத: ।
வீரபா³ஹோ ஸ்ஸுபா³ஹோஶ்ச நலஸ்ய ச மஹாத்மன: ॥ 1௦ ॥
குமுத³ஸ்ய ஸுஷேணஸ்ய தாரஜாம்ப³வதோஸ்ததா² ।
த³தி⁴வக்த்ரஸ்ய நீலஸ்ய ஸுபாடலஸுனேத்ரயோ: ॥ 11 ॥
ஏதேஷாம் கபிமுக்²யானாம் ராஜமார்கே³ மஹாத்மனாம் ।
த³த³ர்ஶ க்³ருஹமுக்²யானி மஹாஸாராணி லக்ஷ்மண: ॥ 12 ॥
பாண்டு³ராப்⁴ரப்ரகாஶானி தி³வ்யமால்யயுதானி ச ।
ப்ரபூ⁴தத⁴னதா⁴ன்யானி ஸ்த்ரீரத்னை ஶ்ஶோபி⁴தானி ச ॥ 13 ॥
பாண்டு³ரேண து ஸாலேன பரிக்ஷிப்தம் து³ராஸத³ம் ।
வானரேந்த்³ரக்³ருஹம் ரம்யம் மஹேந்த்³ரஸத³னோபமம் ॥ 14 ॥
ஶுக்லை: ப்ராஸாத³ஶிக²ரை: கைலாஸஶிக²ரோபமை: ।
ஸர்வகாமப²லைர்வ்ருக்ஷை: புஷ்பிதைருபஶோபி⁴தம் ॥ 15 ॥
மஹேந்த்³ரத³த்தைஶ்ஶ்ரீமத்³பி⁴ர்னீலஜீமூதஸன்னிபை⁴: ।
தி³வ்யபுஷ்பப²லைர்வ்ருக்ஷைஶீதச்சா²யைர்மனோரமை: ॥ 16 ॥
ஹரிபி⁴ஸ்ஸம்வ்ருதத்³வாரம் ப³லிபி⁴ஶ்ஶஸ்த்ரபாணிபி⁴: ।
தி³வ்யமால்யாவ்ருதம் ஶுப்⁴ரம் தப்தகாஞ்சனதோரணம் ॥ 17 ॥
ஸுக்³ரீவஸ்ய க்³ருஹம் ரம்யம் ப்ரவிவேஶ மஹாப³ல: ।
அவார்யமாணஸ்ஸௌமித்ரிர்மஹாப்⁴ரமிவ பா⁴ஸ்கர: ॥ 18 ॥
ஸ ஸப்த கக்ஷ்யா த⁴ர்மாத்மா நானாஜனஸமாகுலா: ।
ப்ரவிஶ்ய ஸுமஹத்³க³கு³ப்தம் த³த³ர்ஶாந்த:புரம் மஹத் ॥ 19 ॥
ஹைமராஜதபர்யங்கைர்ப³ஹுபி⁴ஶ்ச வராஸனை: ।
மஹார்ஹாஸ்தரணோபேதைஸ்தத்ர தத்ரோபஶோபி⁴தம் ॥ 2௦ ॥
ப்ரவிஶன்னேவ ஸததம் ஶுஶ்ராவ மது⁴ரஸ்வரம் ।
தந்த்ரீகீ³தஸமாகீர்ணம் ஸமகீ³தபதா³க்ஷரம் ॥ 21 ॥
ப³ஹ்வீஶ்ச விவிதா⁴காரா ரூபயௌவனக³ர்விதா: ।
ஸ்த்ரியஸ்ஸுக்³ரீவப⁴வனே த³த³ர்ஶ ஸுமஹாப³ல: ॥ 22 ॥
த்³ருஷ்ட்வாபி⁴ஜனஸம்பன்னாஶ்சித்ரமால்யக்ருதஸ்ரஜ: ।
ப²லமால்யக்ருதவ்யக்³ரா பூ⁴ஷணோத்தமபூ⁴ஷிதா: ॥ 23 ॥
நாத்ருப்தான்னாபி சாவ்யக்³ரான்னானுதா³த்தபரிச்ச²தா³ன் ।
ஸுக்³ரீவானுசராம்ஶ்சாபி லக்ஷயாமாஸ லக்ஷ்மண: ॥ 24 ॥
கூஜிதம் நூபுராணாம் ச காஞ்சீனாம் நினத³ம் ததா² ।
ஸன்னிஶம்ய தத ஶ்ரீமான்ஸௌமித்ரிர்லஜ்ஜிதோப⁴வத் ॥ 25 ॥
ரோஷவேக³ப்ரகுபிதஶஶ்ருத்வா சாப⁴ரணஸ்வனம் ।
சகார ஜ்யாஸ்வனம் வீரோ தி³ஶஶ்ஶப்³தே³ன பூரயன் ॥ 26 ॥
சாரித்ரேண மஹாபா³ஹுரபக்ருஷ்ட ஸ்ஸலக்ஷ்மண: ।
தஸ்தா²வேகாந்தமாஶ்ரித்ய ராமகோபஸமன்வித: ॥ 27 ॥
தேன சாபஸ்வனேனாத² ஸுக்³ரீவ: ப்லவகா³தி⁴ப: ।
விஜ்ஞாயாக³மனம் த்ரஸ்த ஸ்ஸஞ்சசால வராஸனாத் ॥ 28 ॥
அங்க³தே³ன யதா² மஹ்யம் புரஸ்தாத்ப்ரதிவேதி³தம் ।
ஸுவ்யக்தமேஷ ஸம்ப்ராப்த ஸ்ஸௌமித்ரிர்ப்⁴ராத்ருவத்ஸல: ॥ 29 ॥
அங்க³தே³ன ஸமாக்²யாதம் ஜ்யாஸ்வனேன ச வானர: ।
பு³பு³தே⁴ லக்ஷ்மணம் ப்ராப்தம் முக²ம் சாஸ்யவ்யஶுஷ்யத ॥ 3௦ ॥
ததஸ்தாராம் ஹரிஶ்ரேஷ்ட²ஸ்ஸுக்³ரீவ: ப்ரியத³ர்ஶனாம் ।
உவாச ஹிதமவ்யக்³ரஸ்த்ராஸ ஸம்ப்⁴ராந்தமானஸ: ॥ 31 ॥
கின்னு தத்காரணம் ஸுப்⁴ரு ப்ரக்ருத்யா ம்ருது³மானஸ: ।
ஸரோஷ இவ ஸம்ப்ராப்தோ யேனாயம் ராக⁴வானுஜ: ॥ 32 ॥
கிம் பஶ்யஸி குமாரஸ்ய ரோஷஸ்தா²னமனிந்தி³தே ।
ந க²ல்வகாரணே கோபமாஹரேன்னரஸத்தம: ॥ 33 ॥
யத³ஸ்ய க்ருதமஸ்மாபி⁴ர்பு³த்⁴யஸே கிஞ்சித³ப்ரியம் ।
தத³பு³த்³த்⁴யா ஸம்ப்ரதா⁴ர்யாஶு க்ஷிப்ரமர்ஹஸி பா⁴ஷிதும் ॥ 34 ॥
அத²வா ஸ்வயமேவைனம் த்³ரஷ்டுமர்ஹஸி பா⁴மினி ।
வசனை ஸ்ஸாந்த்வயுக்தைஶ்ச ப்ரஸாத³யிதுமர்ஹஸி ॥ 35 ॥
த்வத்³த³ர்ஶன விஶுத்³தா⁴த்மா ந ஸ கோபம் கரிஷ்யதி ।
ந ஹி ஸ்த்ரீஷு மஹாத்மான: க்வசித்குர்வந்தி தா³ருணம் ॥ 36 ॥
த்வயா ஸாந்த்வைருபக்ராந்தம் ப்ரஸன்னேந்த்³ரியமானஸம் ।
தத: கமலபத்ராக்ஷம் த்³ரக்ஷ்யாம்யஹமரிந்த³மம் ॥ 37 ॥
ஸா ப்ரஸ்க²லந்தீ மத³விஹ்வலாக்ஷீ ப்ரலம்ப³காஞ்சீகு³ண ஹேமஸூத்ரா ।
ஸலக்ஷணா லக்ஷ்மணஸன்னிதா⁴னம் ஜகா³ம தாரா நமிதாங்க³யஷ்டி: ॥ 38 ॥
ஸ தாம் ஸமீக்ஷ்யைவ ஹரீஶபந்தீம் தஸ்தா²வுதா³ஸீனதயா மஹாத்மா ।
அவாங்முகோ²பூ⁴ன்மனுஜேந்த்³ரபுத்ர: ஸ்த்ரீஸன்னிகர்ஷாத்³வினிவ்ருத்தகோப: ॥ 39 ॥
ஸா பானயோகா³த்³வினிவ்ருத்தலஜ்ஜா த்³ருஷ்டிப்ரஸாதா³ச்ச நரேந்த்³ரஸூனோ: ।
உவாச தாரா ப்ரணயப்ரக³ல்ப⁴ம் வாக்யம் மஹார்த²ம் பரிஸாந்த்வபூர்வம் ॥ 4௦ ॥
கிம் கோபமூலம் மனுஜேந்த்³ரபுத்ர கஸ்தே ந ஸந்திஷ்ட²தி வாங்னிதே³ஶே ।
க ஶ்ஶுஷ்கவ்ருக்ஷம் வனமாபதந்தம் த³வாக்³னிமாஸீத³தி நிர்விஶங்க: ॥ 41 ॥
ஸ தஸ்யா வசனம் ஶ்ருத்வா ஸாந்த்வபூர்வமஶங்கிதம் ।
பூ⁴ய: ப்ரணயத்³ருஷ்டார்த²ம் லக்ஷ்மணோ வாக்யமப்³ரவீத் ॥ 42 ॥
கிமயம் காமவ்ருத்தஸ்தே லுப்தத⁴ர்மார்த²ஸங்க்³ரஹ: ।
ப⁴ர்தா ப⁴ர்த்ருஹிதே யுக்தே ந சைனமவபு³த்³த்⁴யஸே ॥ 43 ॥
ந சிந்தயதி ராஜ்யார்த²ம் நாஸ்மான் ஶோகபராயணான் ।
ஸாமாத்யபரிஷத்தாரே பானமேவோபஸேவதே ॥ 44 ॥
ஸ மாஸாம்ஶ்சதுர: க்ருத்வா ப்ரமாணம் ப்லவகே³ஶ்வர: ।
வ்யதீதாம் ஸ்தான்மத³வ்யக்³ரோ விஹரன்னாவபு³த்⁴யதே ॥ 45 ॥
ந ஹி த⁴ர்மார்த²ஸித்³த்⁴யர்த²ம் பானமேவம் ப்ரஶஸ்யதே ।
பானாத³ர்த²ஶ்ச த⁴ர்மஶ்ச காமஶ்ச பரிஹீயதே ॥ 46 ॥
த⁴ர்மலோபோ மஹாம்ஸ்தாவத்க்ருதே ஹ்யப்ரதிகுர்வத: ।
அர்த²லோபஶ்ச மித்ரஸ்ய நாஶே கு³ணவதோ மஹான் ॥ 47 ॥
மித்ரம் ஹ்யர்த²கு³ணஶ்ரேஷ்ட²ம் ஸத்யத⁴ர்மபராயணம் ।
தத்³த்³வயம் து பரித்யக்தம் ந து த⁴ர்மே வ்யவஸ்தி²தம் ॥ 48 ॥
ததே³வம் ப்ரஸ்துதே கார்யே கார்யமஸ்மாபி⁴ருத்தரம் ।
யத்கார்யம் கார்யதத்த்வஜ்ஞே தது³தா³ஹர்துமர்ஹஸி ॥ 49 ॥
ஸா தஸ்ய த⁴ர்மார்த²ஸமாதி⁴யுக்தம் நிஶம்ய வாக்யம் மது⁴ரஸ்வபா⁴வம் ।
தாரா க³தார்தே² மனுஜேந்த்³ரகார்யே விஶ்வாஸயுக்தம் தமுவாச பூ⁴ய: ॥ 5௦ ॥
ந கோபகால: க்ஷிதிபாலபுத்ர ந சாதி கோப ஸ்ஸ்வஜனே விதே⁴ய: ।
த்வத³ர்த²காமஸ்ய ஜனஸ்ய தஸ்ய ப்ரமாத³மப்யர்ஹஸி வீர ஸோடு⁴ம் ॥ 51 ॥
கோபம் கத²ம் நாம கு³ணப்ரக்ருஷ்ட: குமார குர்யாத³பக்ருஷ்டஸத்த்வே ।
கஸ்த்வத்³வித:⁴ கோபவஶம் ஹி க³ச்சே² த்ஸத்த்வாவருத்³த⁴ஸ்தபஸ: ப்ரஸூதி: ॥ 52 ॥
ஜானாமி ரோஷம் ஹரிவீரப³ந்தோ⁴ ர்ஜானாமி கார்யஸ்ய ச காலஸங்க³ம் ।
ஜானாமி கார்யம் த்வயி யத்க்ருதம் ந ஸ்தச்சாபி ஜானாமி யத³த்ர கார்யம் ॥ 53 ॥
தச்சாபி ஜானாமி யத²விஷஹ்யம் ப³லம் நரஶ்ரேஷ்ட² ஶரீரஜஸ்ய ।
ஜானாமி யஸ்மிம்ஶ்ச ஜனேவப³த்³த⁴ம் காமேன ஸுக்³ரீவமஸக்தமத்³ய ॥ 54 ॥
ந காமதந்த்ரே தவ பு³த்³தி⁴ரஸ்தி த்வம் வை யதா² மன்யுவஶம் ப்ரபன்ன: ।
ந தே³ஶகாலௌ ஹி ந சார்த²த⁴ர்மா வவேக்ஷதே காமரதிர்மனுஷ்ய: ॥ 55 ॥
தம் காமவ்ருத்தம் மம ஸன்னிக்ருஷ்டம் காமாபி⁴யோகா³ச்ச நிவ்ருத்தலஜ்ஜம் ।
க்ஷமஸ்வ தாவத்பரவீரஹந்த ஸ்த்வத்³ப்⁴ராதரம் வானரவம்ஶனாத²ம் ॥ 56 ॥
மஹர்ஷயோ த⁴ர்மதபோபி⁴காமா: காமானுகாமா: ப்ரதிப³த்³த⁴மோஹா: ।
அயம் ப்ரக்ருத்யா சபல: கபிஸ்து கத²ம் ந ஸஜ்ஜேத ஸுகே²ஷு ராஜா ॥ 57 ॥
இத்யேவமுக்த்வா வசனம் மஹார்த²ம் ஸா வானரீ லக்ஷ்மணமப்ரமேயம் ।
புன ஸ்ஸகே²த³ம் மத³விஹ்வலஞ்ச ப⁴ர்துர்ஹிதம் வாக்யமித³ம் ப³பா⁴ஷே ॥ 58 ॥
உத்³யோக³ஸ்து சிராஜ்ஞப்த ஸ்ஸுக்³ரீவேண நரோத்தம ।
காமஸ்யாபி விதே⁴யேன தவார்த²ப்ரதிஸாத⁴னே ॥ 59 ॥
ஆக³தா ஹி மஹாவீர்யா ஹரய: காமரூபிண: ।
கோடீஶதஸஹஸ்ராணி நானானக³னிவாஸின: ॥ 6௦ ॥
ததா³க³ச்ச² மஹாபா³ஹோ சாரித்ரம் ரக்ஷிதம் த்வயா ।
அச்ச²லம் மித்ரபா⁴வேன ஸதாம் தா³ராவலோகனம் ॥ 61 ॥
தாரயா சாப்⁴யனுஜ்ஞாதஸ்த்வரயா சாபி சோதி³த: ।
ப்ரவிவேஶ மஹாபா³ஹுரப்⁴யந்தரமரிந்த³ம: ॥ 62 ॥
தத ஸ்ஸுக்³ரீவமாஸீனம் காஞ்சனே பரமாஸனே ।
மஹார்ஹாஸ்தரணோபேதே த³த³ர்ஶாதி³த்யஸன்னிப⁴ம் ॥ 63 ॥
தி³வ்யாப⁴ணசித்ராங்க³ம் தி³வ்யரூபம் யஶஸ்வினம் ।
தி³வ்யமால்யாம்ப³ரத⁴ரம் மஹேந்த்³ரமிவ து³ர்ஜயம் ॥ 64 ॥
தி³வ்யாப⁴ரணமாலாபி⁴: ப்ரமதா³பி⁴ ஸ்ஸமாவ்ருதம் ।
ஸம்ரப்³த⁴தரரக்தாக்ஷோ ப³பூ⁴வாந்தகஸன்னிப:⁴ ॥ 65 ॥
ருமாம் து வீர பரிரப்⁴ய கா³ட⁴ம் வராஸனஸ்தோ² வரஹேமவர்ண: ।
த³த³ர்ஶ ஸௌமித்ரிமதீ³னஸத்த்வம் விஶாலனேத்ரஸ்ஸுவிஶாலனேத்ரம் ॥ 66 ॥
இத்யார்ஷே ஶ்ரீமத்³ராமாயணே வால்மீகீய ஆதி³காவ்யே கிஷ்கிந்தா⁴காண்டே³ த்ரயஸ்த்ரிம்ஶஸ்ஸர்க:³ ॥
