ஶ்ரீமத்³வால்மீகீய ராமாயணே கிஷ்கிந்தா⁴காண்ட³ம் ।
அத² அஷ்டாவிம்ஶஸ்ஸர்க:³ ।
ஸ ததா³ வாலினம் ஹத்வா ஸுக்³ரீவமபி⁴ஷிச்ய ச ।
வஸன்மால்யவத: ப்ருஷ்டே² ராமோ லக்ஷ்மணமப்³ரவீத் ॥ 1 ॥
அயம் ஸ காலஸ்ஸம்ப்ராப்தஸ்ஸமயோத்³ய ஜலாக³ம: ।
ஸம்பஶ்ய த்வம் நபோ⁴ மேகை⁴ஸ்ஸம்வ்ருதம் கி³ரிஸன்னிபை⁴: ॥ 2 ॥
நவமாஸத்⁴ருதம் க³ர்ப⁴ம் பா⁴ஸ்கரஸ்ய க³ப⁴ஸ்திபி⁴: ।
பீத்வா ரஸம் ஸமுத்³ராணாம் த்³யௌ: ப்ரஸூதே ரஸாயனம் ॥ 3 ॥
ஶக்யமம்ப³ரமாருஹ்ய மேக⁴ஸோபானபங்க்திபி⁴: ।
குடஜார்ஜுனமாலாபி⁴ரலங்கர்தும் தி³வாகரம் ॥ 4 ॥
ஸந்த்⁴யாராகோ³த்தி²தைஸ்தாம்ரைரந்தேஷ்வதி⁴க பாண்ட³ரை: ।
ஸ்னிக்³தை⁴ரப்⁴ரபடச்சே²தை³ர்ப³த்³த⁴வ்ரணமிவாம்ப³ரம் ॥ 5 ॥
மந்த³மாருத நிஶ்வாஸம் ஸந்த்⁴யாசந்த³னரஞ்ஜிதம் ।
ஆபாண்டு³ஜலத³ம் பா⁴தி காமாதுரமிவாம்ப³ரம் ॥ 6 ॥
ஏஷா க⁴ர்மபரிக்லிஷ்டா நவவாரிபரிப்லுதா ।
ஸீதேவ ஶோகஸந்தப்தா மஹீ பா³ஷ்பம் விமுஞ்சதி ॥ 7 ॥
மேகோ⁴த³ரவினிர்முக்தா: கஹ்லாரஸுக²ஶீதலா: ।
ஶக்யமஞ்ஜலிபி⁴: பாதும் வாதா: கேதகிக³ந்தி⁴ன: ॥ 8 ॥
ஏஷ பு²ல்லார்ஜுனஶ்ஶைல: கேதகைரதி⁴வாஸித: ।
ஸுக்³ரீவ இவ ஶாந்தாரிர்தா⁴ராபி⁴ரபி⁴ஷிச்யதே ॥ 9 ॥
மேக⁴க்ருஷ்ணாஜினத⁴ரா: தா⁴ராயஜ்ஞோபவீதின: ।
மாருதாபூரிதகு³ஹா: ப்ராதீ⁴தா இவ பர்வதா: ॥ 1௦ ॥
கஶாபி⁴ரிவ ஹைமீபி⁴ர்வித்³யுத்³பி⁴ரிவதாடி³தம் ।
அந்தஸ்த்ஸதனிர்கோ⁴ஷம் ஸவேத³னமிவாம்ப³ரம் ॥ 11 ॥
நீலமேகா⁴ஶ்ரிதா வித்³யுத்ஸ்பு²ரந்தீ ப்ரதிபா⁴தி மா ।
ஸ்பு²ரந்தீ ராவணஸ்யாங்கே வைதே³ஹீவ தபஸ்வினீ ॥ 12 ॥
இமாஸ்தா மன்மத²வதாம் ஹிதா: ப்ரதிஹதா தி³ஶ: ।
அனுலிப்தா இவ க⁴னைர்னஷ்டக்³ரஹனிஶாகரா: ॥ 13 ॥
சித்³பா³ஷ்பாபி⁴ஸம்ருத்³தா⁴ன் வர்ஷாக³மஸமுத்ஸுகான் ।
குடஜான்பஶ்ய ஸௌமித்ரே புஷ்பிதான்கி³ரிஸானுஷு ॥ 14 ॥
மம ஶோகாபி⁴பூ⁴தஸ்ய காமஸந்தீ³பனான் ஸ்தி²தான் ।
ரஜ: ப்ரஶாந்தம் ஸஹிமோத்³ய வாயு ர்னிதா³க⁴தோ³ஷப்ரஸரா: ப்ரஶாந்தா: ।
ஸ்தி²தா ஹி யாத்ரா வஸுதா⁴தி⁴பானாம் ப்ரவாஸினோ யாந்தி நராஸ்ஸ்வதே³ஶான் ॥ 15 ॥
ஸம்ப்ரஸ்தி²தா மானஸவாஸலுப்³தா⁴: ப்ரியான்விதா: ஸம்ப்ரதி சக்ரவாகா: ।
அபீ⁴க்ஷ்ணவர்ஷோத³கவிக்ஷதேஷு யானானி மார்கே³ஷு ந ஸம்பதந்தி ॥ 16 ॥
க்வசித்ப்ரகாஶம் க்வசித³ப்ரகாஶம் நப:⁴ ப்ரகீர்ணாம்பு³த⁴ரம் விபா⁴தி ।
க்வசித்க்வசித்பர்வதஸன்னிருத்³த⁴ம் ரூபம் யதா² ஶாந்தமஹார்ணவஸ்ய ॥ 17 ॥
வ்யாமிஶ்ரிதம் ஸார்ஜகத³ம்ப³புஷ்பை ர்னவம் ஜலம் பர்வததா⁴துதாம்ரம் ।
மயூரகேகாபி⁴ரனுப்ரயாதம் ஶைலாபகா³ஶ்ஶீக்⁴ரதரம் வஹந்தி ॥ 18 ॥
ரஸாகுலம் ஷட்பத³ஸன்னிகாஶம் ப்ரபு⁴ஜ்யதே ஜம்பு³ப²லம் ப்ரகாமம் ।
அனேகவர்ணம் பவனாவதூ⁴தம் பூ⁴மௌ பதத்யாம்ரப²லம் விபக்வம் ॥ 19 ॥
வித்³யுத்பதாகாஸ்ஸப³லாகமாலா: ஶைலேந்த்³ரகூடாக்ருதிஸன்னிகாஶா: ।
க³ர்ஜந்தி மேகா⁴: ஸமுதீ³ர்ணனாதா³: மத்தா கஜ³ேந்த்³ரா இவ ஸம்யுக³ஸ்தா²: ॥ 2௦ ॥
வர்ஷோத³காப்யாயிதஶாத்³வலானி ப்ரவ்ருத்தன்ருத்தோத்ஸவப³ர்ஹிணானி ।
வனானி நிர்வ்ருஷ்டவலாஹகானி பஶ்யாபராஹ்ணேஷ்வதி⁴கம் விபா⁴ந்தி ॥ 21 ॥
ஸமுத்³வஹந்த ஸ்ஸலிலாதிபா⁴ரம் ப³லாகினோ வாரித⁴ரா நத³ந்த: ।
மஹத்ஸு ஶ்ருங்கே³ஷு மஹீத⁴ராணாம் விஶ்ரம்ய விஶ்ரம்ய புன: ப்ரயாந்தி ॥ 22 ॥
மேகா⁴பி⁴காமா பரிஸம்பதந்தீ ஸம்மோதி³தா பா⁴தி ப³லாகபங்க்தி: ।
வாதாவதூ⁴தா வரபௌண்ட³ரீகீ லம்பே³வ மாலா ரசிதாம்ப³ரஸ்ய ॥ 23 ॥
பா³லேந்த்³ரகோ³பாந்தரசித்ரிதேன விபா⁴தி பூ⁴மிர்னவஶாத்³வலேன ।
கா³த்ரானுப்ருக்தேன ஶுகப்ரபே⁴ண நாரீவ லாக்ஷோக்ஷிதகம்ப³லேன ॥ 24 ॥
நித்³ரா ஶனை: கேஶவமப்⁴யுபைதி த்³ருதம் நதீ³ ஸாக³ரமப்⁴யுபைதி ।
ஹ்ருஷ்டா ப³லாகா க⁴னமப்⁴யுபைதி காந்தா ஸகாமா ப்ரியமப்⁴யுபைதி ॥ 25 ॥
ஜாதா வனாந்தாஶ்ஶிகி²ஸம்ப்ரன்ருத்தா ஜாதா: கத³ம்பா³: ஸகத³ம்ப³ஶாகா²: ।
ஜாதா வ்ருஷா கோ³ஷு ஸமானகாமா ஜாதா மஹீ ஸஸ்யவனாபி⁴ராமா ॥ 26 ॥
வஹந்தி வர்ஷந்தி நத³ந்தி பா⁴ந்தி த்⁴யாயந்தி ந்ருத்யந்தி ஸமாஶ்வஸந்தி ।
நத்³யோ க⁴னா மத்தகஜ³ா வனாந்தா: ப்ரியாவிஹீனாஶ்ஶிகி²ன: ப்லவங்க³மா: ॥ 27 ॥
ப்ரஹர்ஷிதா: கேதகபுஷ்பக³ந்த⁴ மாக்⁴ராய ஹ்ருஷ்டா வனநிர்ஜ²ரேஷு ।
ப்ரபாதஶப்³தா³குலிதா கஜ³ேந்த்³ரா ஸ்ஸார்த⁴ம் மயூரை ஸ்ஸமதா³ நத³ந்தி ॥ 28 ॥
தா⁴ரானிபாதைரபி⁴ஹன்யமானா: கத³ம்ப³ஶாகா²ஸு விலம்ப³மானா: ।
க்ஷணார்ஜிதம் புஷ்பரஸாவகா³ட⁴ம் ஶனைர்மத³ம் ஷட்சரணாஸ்த்யஜந்தி ॥ 29 ॥
அங்கா³ரசூர்ணோத்கரஸன்னிகாஶை: ப²லைஸ்ஸுபர்யாப்தரஸைஸ்ஸம்ருத்³தை⁴: ।
ஜம்பூ³த்³ருமாணாம் ப்ரவிபா⁴ந்தி ஶாகா²: நிலீயமானா இவ ஷட்பதௌ³கை⁴: ॥ 3௦ ॥
தடித்பதாகாபி⁴ரலங்க்ருதானா முதீ³ர்ணக³ம்பீ⁴ரமஹாரவாணாம் ।
விபா⁴ந்தி ரூபாணி ப³லாஹகானாம் ரணோத்³யதானாமிவ வானரணானாம் ॥ 31 ॥
மார்கா³னுக³ஶ்ஶைலவனானுஸாரீ ஸம்ப்ரஸ்தி²தோ மேக⁴ரவம் நிஶம்ய ।
யுத்³தா⁴பி⁴காம: ப்ரதினாத³ஶங்கீ மத்தோ கஜ³ேந்த்³ர: ப்ரதிஸன்னிவ்ருத்த: ॥ 32 ॥
க்வசித்ப்ரகீ³தா இவ ஷட்பதௌ³கை⁴: க்வசித்ப்ரன்ருத்தா இவ நீலகண்டை²: ।
க்வசித்ப்ரமத்தா இவ வாரணேந்த்³ரை ர்விபா⁴ந்த்யனேகாஶ்ரயிணோ வனாந்தா: ॥ 33 ॥
கத³ம்ப³ஸர்ஜார்ஜுனகந்த³லாட்⁴யா வனாந்தபூ⁴மிர்னவவாரிபூர்ணா ।
மயூரமத்தாபி⁴ருதப்ரன்ருத்தை ராபானபூ⁴மிப்ரதிமா விபா⁴தி ॥ 34 ॥
முக்தாஸகாஶம் ஸலிலம் பதத்³வை ஸுனிர்மலம் பத்ரபுடேஷு லக்³னம் ।
ஹ்ருஷ்டா விவர்ணச்ச²த³னா விஹங்கா³ ஸ்ஸுரேந்த்³ரத³த்தம் த்ருஷிதா: பிப³ந்தி ॥ 35 ॥
ஷட்பாத³தந்த்ரீமது⁴ராபி⁴தா⁴னம் ப்லவங்க³மோதீ³ரிதகண்ட²தாலம் ।
ஆவிஷ்க்ருதம் மேக⁴ம்ருத³ங்க³னாதை³ ர்வனேஷு ஸங்கீ³தமிவ ப்ரவ்ருத்தம் ॥ 36 ॥
க்வசித்ப்ரன்ருத்தை: க்வசிது³ன்னத³த்³பி⁴: க்வசிச்ச வ்ருக்ஷாக்³ரனிஷண்ணகாயை: ।
வ்யாலம்ப³ப³ர்ஹாப⁴ரணைர்மயூரை ர்வனேஷு ஸங்கீ³தமிவ ப்ரவ்ருத்தம் ॥ 37 ॥
ஸ்வனைர்க⁴னானாம் ப்லவகா³: ப்ரபு³த்³தா⁴: விஹாய நித்³ராம் சிரஸன்னிருத்³தா⁴ம் ।
அனேகரூபாக்ருதிவர்ணனாதா³: நவாம்பு³தா⁴ராபி⁴ஹதா நத³ந்தி ॥ 38 ॥
நத்³யஸ்ஸமுத்³வாஹிதசக்ரவாகா ஸ்தடானி ஶீர்ணான்யபவாஹயித்வா ।
த்³ருப்தா நவப்ராப்⁴ருதபூர்ணபோ⁴கா³: த்³ருதம் ஸ்வப⁴ர்தாரமுபோபயாந்தி ॥ 39 ॥
நீலேஷு நீலா: ப்ரவிபா⁴ந்தி ஸக்தா: மேகே⁴ஷு மேகா⁴ நவவாரிபூர்ணா: ।
த³வாக்³னித³க்³தே⁴ஷு த³வாக்³னித³க்³தா⁴ ஶ்ஶைலேஷு ஶைலா இவ ப³த்³த⁴மூலா: ॥ 4௦ ॥
ப்ரஹ்ருஷ்டஸன்னாதி³தப³ர்ஹிணானி ஸஶக்ரகோ³பாகுலஶாத்³வலானி ।
சரந்தி நீபார்ஜுனவாஸிதானி கஜ³ாஸ்ஸுரம்யாணி வனாந்தராணி ॥ 41 ॥
நவாம்பு³தா⁴ராஹதகேஸராணி த்³ருதம் பரித்யஜ்ய ஸரோருஹாணி ।
கத³ம்ப³புஷ்பாணி ஸகேஸராணி நவானி ஹ்ருஷ்டா ப்⁴ரமரா: பதந்தி: ॥ 42 ॥
மத்தா கஜ³ேந்த்³ரா முதி³தா க³வேந்த்³ரா வனேஷு விஶ்ராந்ததரா ம்ருகே³ந்த்³ரா ।
ரம்யா நகே³ந்த்³ரா நிப்⁴ருதா நரேந்த்³ரா: ப்ரக்ரீடி³தோ வாரித⁴ரைஸ்ஸுரேந்த்³ர: ॥ 43 ॥
மேகா⁴ஸ்ஸமுத்³தூ⁴தஸமுத்³ரனாதா³: மஹாஜலௌகை⁴ர்க³க³னாவலம்பா³: ।
நதீ³ஸ்தடாகானி ஸராம்ஸி வாபீ ர்மஹீம் ச க்ருத்ஸ்னாமபவாஹயந்தி ॥ 44 ॥
வர்ஷப்ரவேகா³ விபுலா: பதந்தி ப்ரவாந்தி வாதாஸ்ஸமுதீ³ர்ணகோ⁴ஷா: ।
ப்ரணஷ்டகூலா: ப்ரவஹந்தி ஶீக்⁴ரம் நத்³யோஜலைர்விப்ரதிபன்னமார்கா³: ॥ 45 ॥
நரைர்னரேந்த்³ரா இவ பர்வதேந்த்³ரா ஸ்ஸுரேந்த்³ரத³த்தை: பவனோபனீதை: ।
க⁴னாம்பு³கும்பை⁴ரபி⁴ஷிச்யமானா ரூபம் ஶ்ரியம் ஸ்வாமிவ த³ர்ஶயந்தி ॥ 46 ॥
க⁴னோபகூ³ட⁴ம் க³க³னம் ஸதாரம் ந பா⁴ஸ்கரோ த³ர்ஶனமப்⁴யுபைதி ।
நவைர்ஜலௌகை⁴ர்த⁴ரணீ விஸ்ருப்தா தமோ விலிப்தா ந தி³ஶ: ப்ரகாஶா: ॥ 47 ॥
மஹாந்தி கூடானி மஹீத⁴ராணாம் தா⁴ராபி⁴தௌ⁴தான்யதி⁴கம் விபா⁴ந்தி ।
மஹாப்ரமாணைர்விபுலை: ப்ரபாதை ர்முக்தாகலாபைரிவ லம்ப³மானை: ॥ 48 ॥
ஶைலோபலப்ரஸ்க²லமானவேகா³ ஶ்ஶைலோத்தமானாம் விபுலா: ப்ரபாதா: ।
கு³ஹாஸு ஸன்னாதி³தப³ர்ஹிணாஸு ஹாரா விகீர்யந்த இவாவபா⁴ந்தி ॥ 49 ॥
ஶீக்⁴ரப்ரவேகா³ விபுலா: ப்ரபாதா: நிர்தௌ⁴தஶ்ருங்கோ³பதலா கி³ரீணாம் ।
முக்தாகலாபப்ரதிமா: பதந்தோ மஹாகு³ஹோத்ஸங்க³தலைர்த்⁴ரியந்தே ॥ 5௦ ॥
ஸுரதாமர்த³விச்சி²ன்னாஸ்ஸ்வர்க³ஸ்த்ரீஹாரமௌக்திகா: ।
பதந்தி சாதுலா தி³க்ஷு தோயதா⁴ராஸ்ஸமந்தத: ॥ 51 ॥
நிலீயமானைர்விஹகை³ர்னிமீலத்³பி⁴ஶ்ச பங்கஜை: ।
விகஸந்த்யா ச மாலத்யா க³தோஸ்தம் ஜ்ஞாயதே ரவி: ॥ 52 ॥
வ்ருத்தா யாத்ரா நரேந்த்³ராணாம் ஸேனா ப்ரதினிவர்ததே ।
வைராணி சைவ மார்கா³ஶ்ச ஸலிலேன ஸமீக்ருதா: ॥ 53 ॥
மாஸி ப்ரோஷ்ட²பதே³ ப்³ரஹ்ம ப்³ராஹ்மணானாம் விவக்ஷதாம் ।
அயமத்⁴யாயஸமயஸ்ஸாமகா³னாமுபஸ்தி²த: ॥ 54 ॥
நிவ்ருத்தகர்மாயதனோ நூனம் ஸஞ்சிதஸஞ்சய: ।
ஆஷாடீ⁴மப்⁴யுபக³தோ ப⁴ரத: கோஸலாதி⁴ப: ॥ 55 ॥
நூனமாபூர்யமாணாயாஸ்ஸர்வவ்யா வர்த⁴தே ரய: ।
மாம் ஸமீக்ஷ்ய ஸமாயாந்தமயோத்⁴யாயா இவ ஸ்வன: ॥ 56 ॥
இமாஸ்பீ²தகு³ணா வர்ஷாஸ்ஸுக்³ரீவஸ்ஸுக²மஶ்னுதே ।
விஜிதாரி: ஸதா³ரஶ்ச ராஜ்யே மஹதி ச ஸ்தி²த: ॥ 57 ॥
அஹம் து ஹ்ருததா³ரஶ்ச ராஜ்யாச்ய மஹதஶ்ச்யுத: ।
நதீ³கூலமிவ க்லின்னமவஸீதா³மி லக்ஷ்மண ॥ 58 ॥
ஶோகஶ்ச மம விஸ்தீர்ணோ வர்ஷாஶ்ச ப்⁴ருஶது³ர்க³மா: ।
ராவணஶ்ச மஹான் ஶத்ருரபாரம் ப்ரதிபா⁴தி மே ॥ 59 ॥
அயாத்ராம் சைவ த்³ருஷ்ட்வேமாம் மார்கா³ம்ஶ்ச ப்⁴ருஶது³ர்க³மான் ।
ப்ரணதே சைவ ஸுக்³ரீவே ந மயா கிஞ்சிதீ³ரிதம் ॥ 6௦ ॥
அபி சாதிபரிக்லிஷ்டம் சிராத்³தா³ரைஸ்ஸமாக³தம் ।
ஆத்மகார்யக³ரீயஸ்த்வாத்³வக்தும் நேச்சா²மி வானரம் ॥ 61 ॥
ஸ்வயமேவ ஹி விஶ்ரம்ய ஜ்ஞாத்வா காலமுபாக³தம் ।
உபகாரம் ச ஸுக்³ரீவோ வேத்ஸ்யதே நாத்ர ஸம்ஶய: ॥ 62 ॥
தஸ்மாத்காலப்ரதீக்ஷோஹம் ஸ்தி²தோஸ்மி ஶுப⁴லக்ஷண ।
ஸுக்³ரீவஸ்ய நதீ³னாம் ச ப்ரஸாத³மமனுபாலயன் ॥ 63 ॥
உபகாரேண வீரஸ்து ப்ரதீகாரேண யுஜ்யதே ।
அக்ருதஜ்ஞோப்ரதிக்ருதோ ஹந்தி ஸத்த்வவதாம் மன: ॥ 64 ॥
அதை²வமுக்த: ப்ரணிதா⁴ய லக்ஷ்மண: க்ருதாஞ்ஜலிஸ்தத்ப்ரதிபூஜ்ய பா⁴ஷிதம் ।
உவாச ராமம் ஸ்வபி⁴ராமத³ர்ஶனம் ப்ரத³ர்ஶயந்த³ர்ஶனமாத்மனஶ்ஶுப⁴ம் ॥ 65 ॥
யதோ²க்தமேதத்தவ ஸர்வமீப்ஸிதம் நரேந்த்³ர கர்தா நசிராத்³த⁴ரீஶ்வர: ।
ஶரத்ப்ரதீக்ஷ: க்ஷமதாமிமம் ப⁴வான் ஜலப்ரபாதம் ரிபுனிக்³ரஹே த்⁴ருத: ॥ 66 ॥
இத்யார்ஷே ஶ்ரீமத்³ராமாயணே வால்மீகீய ஆதி³காவ்யே கிஷ்கிந்தா⁴காண்டே³ அஷ்டாவிம்ஶஸ்ஸர்க:³ ॥
