ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ අරණ්යකාංඩම් ।
අථ ත්රයස්ත්රිංශස්සර්ගඃ ।
තතඃ ශූර්පණඛා දීනා රාවණං ලෝකරාවණම් ।
අමාත්යමධ්යේ සංක්රුද්ධා පරුෂං වාක්යමබ්රවීත් ॥ 1 ॥
ප්රමත්තඃ කාමභෝගේෂු ස්වෛරවෘත්තෝ නිරංකුශඃ ।
සමුත්පන්නං භයං ඝෝරං බෝද්ධව්යං නාවබුධ්යසේ ॥ 2 ॥
සක්තං ග්රාම්යේෂු භෝගේෂු කාමවෘත්තං මහීපතිම් ।
ලුබ්ධං න බහුමන්යංතේ ශ්මශානාග්නිමිව ප්රජාඃ ॥ 3 ॥
ස්වයං කාර්යාණි යඃ කාලේ නානුතිෂ්ඨති පාර්ථිවඃ ।
ස තු වෛ සහ රාජ්යේන තෛශ්ච කාර්යෛර්විනශ්යති ॥ 4 ॥
අයුක්තචාරං දුර්දර්ශමස්වාධීනං නරාධිපම් ।
වර්ජයංති නරා දූරාන්නදීපංකාමිව ද්විපාඃ ॥ 5 ॥
යේ න රක්ෂංති විෂයමස්වාධීනා නරාධිපාඃ ।
තේ න වෘද්ධ්යා ප්රකාශංතේ ගිරයස්සාගරේ යථා ॥ 6 ॥
ආත්මවද්භිර්විගෘහ්ය ත්වං දේවගංධර්වදානවෛඃ ।
අයුක්තචාරශ්චපලඃ කථං රාජා භවිෂ්යසි ॥ 7 ॥
ත්වංතු බාලස්වභාවශ්ච බුද්ධිහීනශ්ච රාක්ෂස ।
ජ්ඤාතව්යංතු න ජානීෂේ කථං රාජා භවිෂ්යසි ॥ 8 ॥
යේෂාං චාරශ්ච කෝශශ්ච නයශ්ච ජයතාං වර ।
අස්වාධීනා නරේංද්රාණාං ප්රාකෘතෛස්තේ ජනෛස්සමාඃ ॥ 9 ॥
යස්මාත්පශ්යංති දූරස්ථාන් සර්වානර්ථාන්නරාධිපාඃ ।
චාරේණ තස්මාදුච්යංතේ රාජානෝ දීර්ඝචක්ෂුෂඃ ॥ 10 ॥
අයුක්තචාරං මන්යේ ත්වාං ප්රාකෘතෛස්සචිවෛර්වෘතම් ।
ස්වජනං තු ජනස්ථානේ හතං යෝ නාවබුද්ධ්යසේ ॥ 11 ॥
චතුර්දශ සහස්රාණි රක්ෂසාං ක්රූරකර්මණාම් ।
හතාන්යේකේන රාමේණ ඛරශ්ච සහදූෂණඃ ॥ 12 ॥
ඍෂීණාමභයං දත්තං කෘතක්ෂේමාශ්ච දංඩකාඃ ।
ධර්ෂිතං ච ජනස්ථානං රාමේණාක්ලිෂ්ටකර්මණා ॥ 13 ॥
ත්වංතු ලුබ්දඃ ප්රමත්තශ්ච පරාධීනශ්ච රාවණ ।
විෂයේ ස්වේ සමුත්පන්නං භයං යෝ නාවබුධ්යසේ ॥ 14 ॥
තීක්ෂ්ණමල්පප්රදාතාරං ප්රමත්තං ගර්විතං ශඨම් ।
ව්යසනේ සර්වභූතානි නාභිධාවංති පාර්ථිවම් ॥ 15 ॥
අතිමානිනමග්රාහ්යමාත්මසංභාවිතං නරම් ।
ක්රෝධිනං ව්යසනේ හංති ස්වජනෝऽපි මහීපතිම් ॥ 16 ॥
නානුතිෂ්ඨති කාර්යාණි භයේෂු න බිභේති ච ।
ක්ෂිප්රං රාජ්යාච්යුතෝ දීනස්තෘණෛස්තුල්යෝ භවිෂ්යති ॥ 17 ॥
ශුෂ්කෛඃ කාෂ්ඨෛර්භවේත්කාර්යං ලෝෂ්ටෛරපි ච පාංසුභිඃ ।
න තු ස්ථානාත්පරිභ්රෂ්ටෛඃ කාර්යං ස්යාද්වසුධාධිපෛඃ ॥ 18 ॥
අපභුක්තං යථා වාසස්ස්රජෝ වා මෘදිතා යථා ।
ඒවං රාජ්යාත්පරිභ්රෂ්ටස්සමර්ථෝऽපි නිරර්ථකඃ ॥ 19 ॥
අප්රමත්තශ්ච යෝ රාජා සර්වජ්ඤෝ විජිතේංද්රියඃ ।
කෘතජ්ඤෝ ධර්මශීලශ්ච ස රාජා තිෂ්ඨතේ චිරම් ॥ 20 ॥
නයනාභ්යාං ප්රසුප්තෝऽපි ජාගර්ති නයචක්ෂුෂා ।
ත්යක්තක්රෝධප්රමාදශ්ච ස රාජා පූජ්යතේ ජනෛඃ ॥ 21 ॥
ත්වං තු රාවණ දුර්බුද්ධිර්ගුණෛරේතෛර්විවර්ජිතඃ ।
යස්ය තේऽවිදිතශ්චාරෛ රක්ෂසාං සුමහාන්වධඃ ॥ 22 ॥
පරාවමංතා විෂයේෂු සංගතෝ න දේශකාලප්රවිභාගතත්වවිත් ।
අයුක්තබුද්ධිර්ගුණදෝෂනිශ්චයේ විපන්නරාජ්යෝ නචිරාද්විපත්ස්යසේ ॥ 23 ॥
ඉති ස්වදෝෂාන් පරිකීර්තිතාංස්තයා සමීක්ෂ්ය බුද්ධ්යා ක්ෂණදාචරේශ්වරඃ ।
ධනේන දර්පේණ බලේන චාන්විතෝ විචිංතයාමාස චිරං ස රාවණඃ ॥ 24 ॥
ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ අරණ්යකාංඩේ ත්රයස්ත්රිංශස්සර්ගඃ ॥
