ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ යුද්ධකාංඩම් ।
අථ සප්තෂෂ්ටිතමස්සර්ගඃ ।
තේනිවෘත්තාමහාකායාශ්ශ්රුත්වාංගදවචස්තදා ।
නෛෂ්ඨිකීංබුද්ධිමාස්ථායසර්වේසංග්රාමකාංක්ෂිණඃ ॥ 1 ॥
සමුදීරිතවීර්යාස්තේසමාරෝපිතවික්රමාඃ ।
පර්යවස්ථාපිතාවාක්යෛරංගදේනවලීමුඛාඃ ॥ 2 ॥
ප්රයාතාශ්චගතාහර්ෂංමරණේකෘතශ්චයාඃ ।
චක්රුස්සුතුමුලංයුද්ධංවානරාස්ත්යක්තජීවිතාඃ ॥ 3 ॥
අථවෘක්ෂාන්මහාකායාස්සානූනිසුමහාංති ච ।
වානරාස්තූර්ණමුද්යම්යකුංභකර්ණමභිද්රුතාඃ ॥ 4 ॥
කුංභකර්ණස්සංකෘද්ධෝගදාමුද්යම්යවීර්යවාන් ।
අර්ථයන්සමහාකායස්සමංතාද් ව්යක්ෂිපද්රිපූන් ॥ 5 ॥
ශතානිසප්තචාෂ්ටෞ ච සහස්රාණි ච වානරාඃ ।
ප්රකීර්ණාඃශේරතේභූමෞකුංභකර්ණේනපෝධිතාඃ ॥ 6 ॥
ෂෝඩශාෂ්ටෞ ච දශ ච විංශත්රතිංශස්තථෛව ච ।
පරික්ෂිප්ය ච බාහුභ්යාංඛාදන්විපරිධාවති ॥ 7 ॥
භක්ෂ්යන් භෘශසංක්රුද්ධෝගරුඩඃපන්නගානිව ।
කෘච්ඡ්රේණචසමාශ්වස්තාඃසංගම්යචතතස්තතඃ ॥ 8 ॥
වෘක්ෂාද්රිහස්තාහරයස්තස්ථුස්සංග්රාමමූර්ථනි ।
තතඃපර්වතමුත්පාට්යද්විවිදඃප්ලවගර්ෂභඃ ॥ 9 ॥
තමප්රාප්ය මහාකායං තස්ය සෛන්යේऽපතත්තතඃ ।
මමර්දාශ්වාන් ගජාංශ්චාපි රථාංශ්චාපි නගෝත්තමඃ ॥ 10 ॥
තමප්රාප්යමහාකායංතස්යසෛන්යේऽපතත්තධා ।
මමර්දාශ්වාන්ගජාංශ්චාපිරථාංශ්චාපිනගෝත්තමඃ ॥ 11 ॥
තානිචාන්යානිරක්ෂාංසිඒවංචාන්යගදිරේඃශිරඃ ।
තච්චෛලවේගාභිහතංහතාශ්වංහතසාරථි ॥ 12 ॥
රක්ෂසාංරුධිරක්ලින්නංබභූවායෝධනංමහත් ।
රථිනෝවානරේංද්රාණාංශරෛඃකාලාංතකෝපමෛඃ ॥ 13 ॥
ශිරාංසිනර්දතාංජහ්රුස්සහසාභීමනිස්ස්වනා ।
වානරාශ්චමහාත්මානස්සමුත්පාට්යමහාද්රුමාන් ॥ 14 ॥
රථාවශ්වාන්ගජානුෂ්ට්රාන්රාක්ෂසානභ්යසූදයන් ।
හනුමාන් ශෛලශෘංගාණිශිලාශ්චවිවිධාන් ද්රුමාන් ॥ 15 ॥
වවර්ෂකුංභකර්ණස්යශිරස්යංබරමාස්ථිතඃ ।
තානිපර්වතශෘංගාණිශූලේන ස බිභේද හ ॥ 16 ॥
බභංජවෘක්ෂවර්ෂං ච කුංභකර්ණෝමහාබලඃ ।
තතෝහරීණාංතදනීකමුග්රංදුද්රාවශූලංනිශිතංප්රගෘහ්ය ।
තස්ථෞ ස තස්යාපතතඃපුරස්තාන්මහීධරාග්රංහනුමාන් ප්රගෘහ්ය ॥ 17 ॥
ස කුංභකර්ණංකුපිතෝජඝානවේගේනශෛලෝත්තමභීමකායම් ।
ස චක්ෂුභේතේනතදාභිභූතෝමේදාර්ද්රගාත්රෝරුධිරාවසික්තඃ ॥ 18 ॥
ස ශූලමාසාද්යතටිත්ප්රකාශංගිරිර්යථාප්රජ්වලිතාග්රශෘංගම් ।
බාහ්වංතරේමාරුතිමාජඝානගුහෝऽචලංක්රෞංචමිවෝග්රශක්ත්යා ॥ 19 ॥
ශූලනිර්භින්නමහාභුජාංතරඃප්රවිහ්වලඃශෝණිතමුද්වමන් මුඛාත් ।
නනාදභීමංහනුමාන් මහාහවේයුගාංතමේඝසංතිතස්වනෝපමම් ॥ 20 ॥
තතෝවිනේදුඃසහසාප්රහෘෂ්ටාරක්ෂෝගණාස්තංව්යථිතංසමීක්ෂ්ය ।
ප්ලවංගමාස්තුව්යථිතාභයර්තාඃප්රදුද්රුවුඃසංයතිකුංභකර්ණාත් ॥ 21 ॥
තතස්තුනීලෝබලවාන් පර්යවස්ථාපයන්බලම් ।
ප්රවිචික්ෂේපශෛලාග්රංකුංභකර්ණායධීමතේ ॥ 22 ॥
තදාපතංතංසංප්රේක්ෂ්යමුෂ්ටිනාභිජඝාන හ ।
මුෂ්ටිප්රහාරාභිහතංතච්ඡෛලාග්රංව්යශීර්යත ॥ 23 ॥
සවිස්ඵුලිංගංසජ්වාලනිපපාතමහේතලේ ।
ඍෂභශ්ශරභෝනීලෝගවාක්ෂෝගංධමාදනඃ ॥ 24 ॥
පංචවානරශාර්දූලාඃකුංබුකර්ණමුපාද්රවන් ।
ශෛලෛර්වවෘක්ෂෛස්තලෛඃපාදෛර්මුෂ්ටිභිශ්චමහාබලාඃ ॥ 25 ॥
කුංභකර්ණංමහාකායංසර්වතෝऽභිප්රදුද්රුවුඃ ।
ස්පර්ශානිවප්රහාරාංස්තාන්වේද්වයානෝ න විව්යථේ ॥ 26 ॥
ඍෂභංතුමහාවේගංබාහුභ්යාංපරිෂස්වජේ ।
කුංභකර්ණභුජාභ්යාංතුපීඩිතෝවානරර්ෂභඃ ॥ 27 ॥
නිපපාතර්ෂභෝභීමඃප්රමුඛාද්වාංතශෝණිතඃ ।
මුෂ්ටිනාශරභංහත්වාජානුනානීලමාහවේ ॥ 28 ॥
ආජඝානගවාක්ෂංතුලේනේංද්රරිපුස්තදා ।
පාදේනාභ්යහනත්කෘද්ධස්තරසාගංධමාදනම් ॥ 29 ॥
දත්තප්රහාරව්යථිතාමුමුහුශ්ශෝණිතෝක්ෂිතාඃ ।
නිපේතුස්තේතුමේදින්යාංනිකෘත්තාඉවකිංශුකාඃ ॥ 30 ॥
තේෂුවානරමුඛ්යේෂුපාතිතේෂුමහාත්මසු ।
වානරාණාංසහස්රාණිකුංබකර්ණංප්රදද්රුවුඃ ॥ 31 ॥
තංශෛලමිවශෛලාභාඃසර්වේතුප්ලවගර්ෂභාඃ ।
සමාරුහ්යසමුත්පත්යදදංශුශ්චමහාබලාඃ ॥ 32 ॥
තංනඛෛර්ධශනෛශ්චාපිමුෂ්ටිභිර්බාහුභිස්තථා ।
කුංභකර්ණංමහාබාහහුංතේජඝ්නුඃප්ලවගර්ෂභාඃ ॥ 33 ॥
ස වානරසහස්ත්රෛරජිතඃ පර්වතෝපමෛඃ ।
රරාජරාක්ෂසව්යාඝ්රෝගිරිරාත්මරුහෛරිව ॥ 34 ॥
බාහුභ්යාංවානරාන්සර්වාන්ප්රගෘහ්ය ස මහාබලඃ ।
භක්ෂ්යාමාසසංක්රුද්ධෝගරුඩඃපන්නගානිව ॥ 35 ॥
ප්රක්ෂිප්තාඃකුංබකර්ණේනවක්ත්රේපාතාලසන්නිභේ ।
නාසාපුටාභ්යාංනිර්ජග්මුඃකර්ණාභ්යාංචෛවවානරාඃ ॥ 36 ॥
භක්ෂ්යන්භෘශසංක්රුද්ධෝ හරීන් පර්වතසන්නිභඃ ।
බභංජවානරාන් සර්වාන් සංක්රුද්ධෝරාක්ෂසෝත්තමඃ ॥ 37 ॥
මාංසශෝණිතසංක්ලේදාකුර්වන් භූමිං ස රාක්ෂසඃ ।
චචාරහරිනෛන්යේෂුකාලානගිරිවමූර්ඡිතඃ ॥ 38 ॥
යථා ශුෂ්කාණ්යරණ්යානි ග්රීෂ්මේ දහති පාවකඃ ।
තථා වානරසෛන්යානි කුංභකර්ණෝ දදාහ සඃ ॥ 39 ॥
යථාශුෂ්කාණ්යරණ්යානිග්රීෂ්මේදහතිපාවකඃ ।
තථාවානරසෛන්යානිකුංබකර්ණෝවිනිර්දහත් ॥ 40 ॥
තතස්තේවධ්යමානාස්තුහතයූථාවිනායකාඃ ।
වානරාභයසංවිග්නාවිනේදුර්විස්වරංභෘශෛඃ ॥ 41 ॥
අනේකශෝවධ්යමානාඃකුංභකර්ණේනවානරාඃ ।
රාඝවංශරණංජග්මුර්ව්යථිතාඃභින්නචේතසඃ ॥ 42 ॥
ප්රභග්නාන් වානරාන් දෘෂ්ටවාවජ්රහස්තාත්මජාත්මජඃ ।
අභ්යධාවතවේගේනකුංභකර්ණංමහාහවේ ॥ 43 ॥
ශෛලශෘංගංමහද්ගෘහ්යවිනදංශ්චමුහුර්මුහුඃ ।
ත්රාසයන්රාක්ෂසාන්සර්වාන් කුංභකර්ණපදානුගාන් ॥ 44 ॥
චික්ෂේපශෛලශිඛරංකුංභකර්ණස්යමූර්ධනි ।
ස තේනාභිහතෝමූර්ධ්නිශෛලේනේංද්රරිපුස්තදා ॥ 45 ॥
කුංභකර්ණඃප්රජජ්වාලක්රෝධේනමහතාතදා ।
සෝऽභ්යධාවතවේගේනවාලිපුත්රමමර්ෂණම් ॥ 46 ॥
කුංභකර්ණෝමහානාදස්ත්රාසයන් සර්වවානරාන් ।
ශූලංසසර්ජවෛරෝෂාදංගදේතුමහාබලඃ ॥ 47 ॥
ත මාපතංතංබුද්ධ්වාතුයුද්ධමාර්ගවිශාරදඃ ।
ලාඝවාන්මෝචයාමාබලවාන් වානරර්ෂභඃ ॥ 48 ॥
උත්පත්යචෛනංතරසාතලේනෝරස්යතාඩයත් ।
ස තේනාභිහතඃකෝපාත්ප්රමුමෝහාචලෝපමඃ ॥ 49 ॥
ස ලබ්දසංජ්ඤෝබලවාන්මුෂ්ටිමාවර්ත්යරාක්ෂසඃ ।
අපහාස්තේනචික්ෂේපවිසංජ්ඤඃ ස පපාත හ ॥ 50 ॥
තස්මින් ප්ලවගශාර්දූලේවිසංජ්ඤේපතිතේභුවි ।
තච්ඡූලංසමුපාදායසුග්රීවමභිදුද්රුවේ ॥ 51 ॥
තමාපතංතංසංප්රේක්ෂ්යකුංභකර්ණංමහාබලම් ।
උත්පපාතතදාවීරස්සුග්රීවෝවානරාධිපඃ ॥ 52 ॥
ස පර්වතාග්රමුත්ක්ෂිප්යසමාවිධ්යමහාබලඃ ।
අභිදුද්රාවවේගේනකුංභකර්ණංමහාබලම් ॥ 53 ॥
තමාපතංතංසංප්රේක්ෂ්යකුංභකර්ණඃප්ලවංගමම් ।
තස්ථෞවිවෘතසර්වාංගෝවානරේංද්රස්යසම්මුඛඃ ॥ 54 ॥
කපිශෝණිතදිග්ධාංගංභක්ෂ්යංතංප්ලවංගමාන් ।
කුංභකර්ණංස්ථිතංදෘෂ්ටවාසුග්රීවෝවාක්යමබ්රවීත් ॥ 55 ॥
ත්වජතද්වානරානීකංප්රාකෘතෛඃකිංකරිෂ්යසි ।
සහස්වෛකංනිපාතංමේපර්වතස්යාස්යරාක්ෂස ॥ 56 ॥
තද්වාක්යංහරිරාජස්යසත්ත්වධෛර්යසමන්විතම් ।
ශ්රුත්වාරාක්ෂසශාර්දූලඃකුංභකර්ණෝऽබ්රවීද්වචඃ ॥ 57 ॥
ප්රජාපතේස්තුපෞත්රස්ත්වංතථෛවරක්ෂරජස්සුතඃ ।
ශ්රුතපෞරුෂසංපන්නඃකස්මාද්ගර්ජසිවානර ॥ 58 ॥
ස කුංභකර්ණස්යවචෝනිශම්යව්යාවිධ්යශෛලංසහසාමුමෝච ।
තේනාජඝානෝරසිකුංභකර්ණංශෛලේනවජ්රාශනිසන්නිභේන ॥ 59 ॥
තච්ඡෛලශෘංගංසහසාවිකීර්ණංභුජාංතරේතස්යතදාවිශාලේ ।
තතෝනිෂේදුඃසහසාප්ලවංගාරක්ෂෝගණාශ්චාපිමුදාවිනේදුඃ ॥ 60 ॥
ස ශෛලශෘංගාභිහතශ්චුකෝපනනාදරෝෂාච්චවිවෘත්යවක්ත්රම් ।
ව්යාවිධ්යශූලං ච තටිත්ප්රකාශංචික්ෂේපහර්යෘක්ෂිපතේර්වධාය ॥ 61 ॥
තත්කුංභකර්ණස්යභුජප්රවිද්ධංශූලංශිතංකාංචනදාමජුෂ්ටම් ।
ක්ෂිප්රංසමුත්පත්යනිගෘහ්යදෝර්භ්යාංබභංජවේගේනසුතෝऽනිලස්ය ॥ 62 ॥
කෘතංභාරසහස්රස්යශූලංකාලායසංමහත් ।
බභංජජානුමාරෝප්යතදාහෘෂ්ටඃප්ලවංගමඃ ॥ 63 ॥
ශූලංභග්නංහනුමතාදෘෂ්ටවාවානරවාහිනී ।
හෘෂ්ටානනාදබහුශස්සර්වතශ්චාපිදුද්රුවේ ॥ 64 ॥
බභූවථපරිත්රස්තෝරාක්ෂසෝවිමුඛෝऽභවත් ।
සිංහනාදං ච තේචක්රුඃප්රහෘෂ්ටාවනගෝචරාඃ ॥ 65 ॥
මාරුතිංපූජයාංචක්රුර්දෘෂ්ටවාශූලංතථාගතම් ।
ස තත්තථාභග්නමවේක්ෂ්යශූලංචුකෝපරක්ෂෝධිපතිර්මහාත්මා ।
උත්පාට්යලංකාමලයාත්සශෘංගංජඝානසුග්රීවමුපේත්යතේන ॥ 66 ॥
ස ශෛලශෘංගාභිහතෝවිසංජ්ඤඃපපාතභූමෞයුධිවානරේංද්රඃ ।
තංප්රේක්ෂ්යභූමෞපතිතංවිසංජ්ඤනේදුඃප්රහෘෂ්ටාස්ත්වථයාතුධානාඃ ॥ 67 ॥
මභ්යුපේත්යාද්භුතඝෝරවීර්යං ස කුංභකර්ණෝයුධිවානරේංද්රම් ।
ජහාරසුග්රීවමභිප්රගෘහ්යයථානිලෝමේඝමතිප්රචංඩඃ ॥ 68 ॥
ස තංමහාමේඝනිකාශරූපමුත්පාට්යගච්ඡන්යුධිකුංභකර්ණඃ ।
රරාජමේරුප්රතිමානරූපෝමේරුර්යථාභ්යුඡ්රචිතඝෝරශෘංගඃ ॥ 69 ॥
තතස්තමාදායජගාමවීරස්සංස්තූයමානෝයුධිරාක්ෂසේංද්රෛඃ ।
ශෘණ්වන්නිනාදංත්රිදිවාලයානාංප්ලවංගරාජග්රහවිස්මිතානාම් ॥ 70 ॥
තතස්තමාදායතදා ස මේනේහරීංද්රමිංද්රෝපමමිංද්රවීර්යඃ ।
අස්මින් හතේසර්වමිදංහතංස්යාත්සරාඝවංසෛන්යමිතීංද්රශත්රුඃ ॥ 71 ॥
විද්රුතාංවාහිනීංදෘෂ්ටවාවානරාණාමිතස්තතඃ ।
කුංභකර්ණේනසුග්රීවංගෘහීතංචාපිවානරම් ॥ 72 ॥
හනුමාංශ්චිංතයාමාසමතිමාන් මාරුතාත්මජඃ ।
ඒවංගෘහීතේසුග්රීවේකිංකර්තව්යංමයාභවේත් ॥ 73 ॥
යද්වෛන්යායංමයාකර්තුංතත්කරිෂ්යාමිසර්වධා ।
භූත්වාපර්වතසංකාශෝනාශයිෂ්යාමිරාක්ෂසම් ॥ 74 ॥
මයාහතේසංයතිකුංභකර්ණේමහාබලේමුෂ්ටිවිශීර්ණදේහේ ।
විමෝචිතේවානරපාර්ථිවේ ච භවංතුහෘෂ්ටාඃප්ලවගාස්සමස්තාඃ ॥ 75 ॥
අථවාස්වයමප්යේෂමෝක්ෂංප්රාප්ස්යතිපාර්ථිව ।
ගෘහීතෝऽයංයදිභවේත්රිදශෛස්සාසුරෝරගෛඃ ॥ 76 ॥
මන්යේ න තාවදාත්මානංබුධ්යතේවානරාධිපඃ ।
ශෛලප්රහාරාභිහතඃකුංභකර්ණේනසංයුගේ ॥ 77 ॥
අයංමුහූර්තාත්සුග්රීවෝලබ්දසංජ්ඤෝමහාහවේ ।
ආත්මනෝවානරාණාං ච යත්පථ්යංතත්කරිෂ්යති ॥ 78 ॥
මයාතුමෝක්ෂිතස්යාස්යසුග්රීවස්යමහාත්මනඃ ।
අප්රීතිශ්චභවේත්කෂ්ටාකීර්තිනාශශ්චශාශ්වතඃ ॥ 79 ॥
තස්මාන්මුහූර්තංකාංක්ෂිෂ්යේවික්රමංපාර්ථිවස්යතු ।
භින්නං ච වානරානීකංතාවදාශ්වාසයාම්යහම් ॥ 80 ॥
ඉත්යේවංචිංතයිත්වාතුහනුමාන්මාරුතාත්මජඃ ।
භූයඃසංස්තංභයාමාසවානරාණාංමහාචමූම් ॥ 81 ॥
ස කුංභකර්ණෝऽථවිවේශලංකාංස්පුරංතමාදායමහාකපිංතම් ।
විමානචර්යාගෘහගෝපුරස්ථෛඃපුෂ්පාග්ය්රවර්ෂෛරවකීර්යමාණඃ ॥ 82 ॥
ලාජගංධෝදවර්ෂෛස්තුසිච්යමානශ්සනෛශ්ශනෛඃ ।
රාජවීථ්යාස්තුශීතත්වාත්සංජ්ඤාංප්රාපමහාබලඃ ॥ 83 ॥
තතස්සසංජ්ඤාමුපලභ්යකෘච්ඡ්රාද්බලීයසස්තස්යභුජාංතරස්ථඃ ।
අවේක්ෂමාණඃපුරසාජමාර්ගංවිචිංතයාමාසමුහුර්මහාත්මා ॥ 84 ॥
ඒවංගෘහීතේනකථංනුනාමශක්යංමයාසංප්රතිකර්තුමද්ය ।
තථාකරිෂ්යාමියථාහරීණාංභවිෂ්යතීෂ්ටං ච හිතං ච කාර්යම් ॥ 85 ॥
තතඃකරාග්රෛඃසහසාසමේත්යරාජාහරීණාමමරේංද්රශත්රුම් ।
ඛරෛශ්චකර්ණෞදශනෛශ්චනාසාංදදංශපාර්ශ්වේෂු ච කුංභකර්ණම් ॥ 86 ॥
ස කුංභකර්ණෝහෘතකර්ණනාසෝවිදාරිතස්තේනරදෛර්නඛෛශ්ච ।
රෝෂාභිභූතඃක්ෂතජාර්ද්රගාත්රඃසුග්රීවමාවිධ්යපිපේෂභූමෞ ॥ 87 ॥
ස භූතලේභීමබලාභිපිෂ්ටස්සුරාරිභිස්ස්සෛරභිහන්යමානඃ ।
ජගාමඛංවේගවදභ්යුපේත්යපුනශ්චරාමේණසමාජගාම ॥ 88 ॥
කර්ණනාසාවිහීනස්තුකුංභකර්ණෝමහාබලඃ ।
රරාජශෝණිතෛඃසික්තෝගිරිඃප්රස්රවණෛරිව ॥ 89 ॥
ශෝණිතාර්ද්රෝමහාකායෝරාක්ෂසෝභීමවික්රමඃ ।
යුද්ධායාභිමුඛෝභීමෝමනශ්චක්රේනිශාචරඃ ॥ 90 ॥
නීලාංජනචයප්රඛ්යාඃ සසංධ්ය ඉව තෝයදඃ ।
යුද්ධායාභිමුඛෝ භීමෝ මනශ්චක්රේ නිශාචරඃ ॥ 91 ॥
ගතේතුතස්මින් සුරරාජශත්රුඃක්රෝධාත්ප්රදුද්රාවරණායභූයඃ ।
අනායුධෝऽස්මීතිවිචිංත්යරෞද්රෝඝෝරංතදාමුද්ගරමාසසාද ॥ 92 ॥
තතස්සපුර්යාස්සසහසාමහාත්මානිෂ්ක්රම්යතද්වානරසෛන්යමුග්රම් ।
බභක්ෂරක්ෂෝයුධිකුංභකර්ණඃප්රජායුගාංතානගිරිවප්රවෘද්ධඃ ॥ 93 ॥
බුභුක්ෂිතඃ ශෝණිතමාංසගෘධ්නුඃ ।
ප්රවිශ්ය තද්වානරසෛන්යමුග්රම් ।
චඛාද රක්ෂාංසි හරීන්පිශාචාන් ।
ඍක්ෂාංශ්ච මෝහාද්යුධි කුංභකර්ණඃ ।
යථෛව මෘත්යුර්හරතේ යුගාංතේ ।
ස භක්ෂයාමාස හරීංශ්ච මුඛ්යාන් ॥ 94 ॥
ඒකංද්වෞත්රීන් බහූන් ක්රුද්ධෝවානරාන්සහරාක්ෂසෛඃ ।
සමාදායෛකහස්තේනප්රචික්ෂේපත්වරන්මුඛේ ॥ 95 ॥
සංප්රස්රවංස්තදාමේදශ්ශෝණිතේ ච මහාබලඃ ।
වධ්යමානෝනගේංද්රාග්රෛර්භක්ෂ්යාමාසවානරාන් ॥ 96 ॥
තේභක්ෂ්යමාණාහරයෝරාමංජුග්මුස්තදාගතිම් ।
කුංභකර්ණෝභෘශංක්රුද්ධඃකපීන් ඛාදන් ප්රධාවති ॥ 97 ॥
ශතානිසප්තචාෂ්ටෞ ච විංශත්රතිංශත්තථෛව ච ।
සංපරිෂ්වජ්යබාහුභ්යාංඛාදවනිපරිධාවති ॥ 98 ॥
මේදෝවසාශෝණිතදිග්ධගාත්රඃ ।
කර්ණාවසක්තග්රථිතාංත්රමාලඃ ।
වවර්ෂශූලානි සුතීක්ෂණදංෂ්ට්රඃ ।
කාලෝ යුගාංතස්ථ ඉව ප්රවෘද්ධඃ ॥ 99 ॥
තස්මින් කාලේසුමිත්රායාඃපුත්රඃපරබලාර්දනඃ ।
චකාරලක්ෂ්මණඃක්රුද්ධෝයුද්ධංපරපුරංජයඃ ॥ 100 ॥
ස කුංභකර්ණස්යශරාන් ශරීරේසප්තවීර්යවාන් ।
නිචඛාදාදදේචාන්යාවනිසසර්ජ ච ලක්ෂ්මණඃ ॥ 101 ॥
පීඩ්යමානස්තදස්ත්රංතුවිශේෂංතත්සරාක්ෂසඃ ।
තතශ්චුකෝපබලවාන්සුමිත්රානංදවර්දනඃ ॥ 102 ॥
අථාස්යකවචංශුභ්රංජාංභූනදමයංශුභම් ।
ප්රච්ඡාදයාමාසශරෛස්සංධ්යාභ්රමිවමාරුතඃ ॥ 103 ॥
නීලාංජනචයප්රඛ්යාඃ ශෛරෛඃ කාංචනභූෂණෛඃ ।
ආපීඩ්යමානඃ ශුශුභේ මේඝෛඃ සූර්ය ඉවාංශුමාන් ॥ 104 ॥
තතස්සරාක්ෂසෝභීමස්සුමිත්රානංදවර්ධනම් ।
සාවජ්ඤමේවප්රෝවාචවාක්යංමේඝෞඝනිස්ස්වනඃ ॥ 105 ॥
අංතකස්යාප්යකෂ්ටේන යුධි ජේතාරමාහවේ ।
යුධ්යතාමාමභීතේනඛ්යාපිතාවීරතාත්වයා ॥ 106 ॥
ප්රගෘහීතායුධස්යේහමෘත්යෝරිවමහාමෘධේ ।
තිෂ්ඨන්නප්රග්රතඃපූජ්යඃකිමුයුද්ධප්රදායකඃ ॥ 107 ॥
ඓරාවතංබලේනසමාරූඪෝවෘතඃසර්වාමරෛඃප්රභුඃ ।
නෛවශක්රෝऽපිසමරේස්ථිතපූර්වඃකදාචන ॥ 108 ॥
අද්යත්වයාහම්සෞමිත්රේබාලේනාපි , නාපිපරාක්රමෛඃ ।
තෝෂිතෝගංතුමිච්ඡාමිත්යාමනුජ්ඤාප්යරාඝවම් ॥ 109 ॥
යත්තුවීර්යබලෝත්සාහෛස්තෝෂිතෝऽහංරණේත්වයා ।
රාමමේවෛකමිච්ඡාමිහංතුංයස්මින් හතේහතම් ॥ 110 ॥
රාමේමයාත්රනිහතේයේऽන්යේස්ථාස්යංතිසංයුගේ ।
තානහංයෝධයිෂ්යාමිස්වබලේනප්රමාථිනා ॥ 111 ॥
ඉත්යුක්තවාක්යංතද්රක්ෂඃප්රෝවාචස්තුතිසංහිතම් ।
මෘධේඝෝරතරංවාක්යංසෞමිත්රිඃප්රහසන්නිව ॥ 112 ॥
යස්ත්වංශක්රාදිභිර්වරෛරසහ්යඃප්රාප්යපෞරුෂම් ।
තත්සත්යංනාන්යථාවීරදෘෂ්ටස්තේऽද්යපරාක්රමඃ ॥ 113 ॥
ඒෂදාශරථීරාමස්තිෂ්ඨත්යද්රිරිවාචලඃ ।
ඉතිශ්රුත්වාහ්යනාදෘත්යලක්ෂ්මණං ස නිශාචරඃ ॥ 114 ॥
අතික්රම්ය ච සෞමිත්රිංකුංභකර්ණෝමහාබලඃ ।
රාමමේවාභිදුද්රාවකංපයන්නිවමේදිනීම් ॥ 115 ॥
අථදාශරථීංරාමෝරෞද්රමස්ත්රංප්රයෝජයන් ।
කුංභකර්ණස්යහෘදයේසසර්ජනිශිතාන් ශරාන් ॥ 116 ॥
තස්යරාමේණවිද්ධස්යසහසාභිප්රධාවතඃ ।
අංගාලමිශ්රාඃක්රුද්ධස්යමුඛාන්නිශ්චේරුරර්චිෂඃ ॥ 117 ॥
රාමාස්ත්රවිද්ධෝඝෝරංවෛනදන්රාක්ෂසපුංගවඃ ।
අභ්යධාවතසංකෘද්ධෝහරීන් නිද්රාවයන් රණේ ॥ 118 ॥
තස්යෝරසිනිමග්නාස්තේශරාබර්හිණවාසසඃ ।
හස්තාච්ඡාස්යපරිභ්රෂ්ටාගදාචෝර්ව්යාංපපාත හ ॥ 119 ॥
ආයුධානි ච සර්වාණිවිප්රාකීර්යංතභූතලේ ।
ස නිරායුධමාත්මානංයදාමේනේමහාබලඃ ॥ 120 ॥
මුෂ්ටිභ්යාං ච චරණාභ්යාං ච චකාරකදනංමහත් ।
ස බාණෛරතිවිද්ධාංගඃක්ෂතජේනසමුක්ෂිතඃ ॥ 121 ॥
රුධිරංපරිසුස්රාවගිරිඃප්රස්රවණංයථා ।
ස තීව්රේණ ච කෝපේනරුධිරේණ ච මූර්ඡිතඃ ॥ 122 ॥
වානරාන්රාක්ෂසානෘක්ෂාන්ඛාදන්විපරිධාවති ।
අථශෘංගංසමාවිධ්යභීමංභීමපරාක්රමඃ ।
චික්ෂේපරාමමුද්ධිශ්යබලවානංතකෝපමඃ ॥ 123 ॥
අප්රාප්තමංතරාරාමඃසප්තභිස්තමජිහ්මගෛඃ ।
චිච්ඡේදගිරිශෘංගංතංපුනඃසංධායකාර්මුකම් ॥ 124 ॥
තතස්තුරාමෝධර්මාත්මාතස්යශෘංගංමහත්තදා ॥ 125 ॥
ශරෛඃකාංචනචිත්රාංගෛශ්චිච්ඡේදපුරුෂර්ෂභඃ ।
තන්මේරුශිඛරාකාරංද්යෝතමානමිවශ්රියා ॥ 126 ॥
ද්වේශතේවානරාණාං ච පතමානමපාතයත් ।
තස්මින් කාලේ ස ධර්මාත්මාලක්ෂ්මණෝරාමමබ්රවීත් ॥ 127 ॥
කුංභකර්ණවධේයුක්තෝයෝගාන් පරිමෘශන්බහූන් ।
නෛවායංවානරාන්රාජන්නවිජානාතිරාක්ෂසාන් ॥ 128 ॥
මත්තශ්ශෝණිතගංධේ න ස්වාන් පරාංශ්චෛවඛාදති ।
සාධ්වේනමධිරෝහස්තුසර්වතෝවානරර්ෂභාඃ ॥ 129 ॥
යූථපාශ්චයථාමුඛ්යාස්තිෂ්ඨංත්වස ।
අප්යයංදුර්මතිඃකාලේගුරුභාරප්රපීඩිතඃ ॥ 130 ॥
ප්රපතන්රාක්ෂසෝභූමෞනාන්යාන්හන්යාත්ල්පවංගමාන් ।
තස්යතද්වචනංශ්රුත්වාරාජපුත්රස්යධීමතඃ ॥ 131 ॥
තේසමාරුරුහුර්හෘෂ්ටාඃකුංභකර්ණංප්ලවංගමාඃ ।
කුංභකර්ණස්තුසංකෘද්ධස්සමාරූඪඃප්ලවංගමෛඃ ॥ 132 ॥
ව්යධූනයත්තාන්වේගේනදුෂ්ටහස්තීවහස්තිපාන් ।
තාන් ංදෘෂ්ටවානිර්ධුතාන්රාමෝදුෂ්ටෝऽයමිතිරාක්ෂසඃ ॥ 133 ॥
සමුත්පපාතවේගේනධනුරුත්තමමාදදේ ।
ක්රෝධරක්තේක්ෂණෝවීරෝනිර්දහන්නිවචක්ෂුෂා ॥ 134 ॥
රාඝවෝරාක්ෂසංරෝෂාභිදුද්රාවවේගිතඃ ।
යූථපාන්හර්ෂයන්සර්වාන්කුංභකර්ණභයාර්දිතාන් ॥ 135 ॥
ස චාපමාදායභුජංගකල්පංධෘඪජ්යමුග්රංතපනීයචිත්රම් ।
හරීන් සමාශ්වාස්යසමුත්පපාතරාමෝනිබද්ධෝත්තමතූණබාණඃ ॥ 136 ॥
ස වානරගණෛස්තෛස්තුවෘතඃපරමදුර්ජයඃ ।
ලක්ෂ්මණානුචරෝරාමස්සංප්රතස්ථේමහාබලඃ ॥ 137 ॥
ස දදර්ශමහාත්මානංකිරීටිනමරිංදමම් ।
ශෝණිතාවෘතරක්තාක්ෂංකුංභකර්ණංමහාබලම් ॥ 138 ॥
සර්වාන් සමභිධාවංතංයථාරුෂ්ටංදිශාගජම් ।
මාර්ගමාණංහරීන්කක්රුද්ධංරාක්ෂසෛඃපරිවාරිතම් ॥ 139 ॥
ව්නිධ්යමංදරසංකාශංකාංචනාංගදභූෂණම් ।
ස්රවංතංරුධිරංවක්ත්රාද්වර්ෂාමේඝමිවෝථතිතම් ॥ 140 ॥
ජිහ්වයාපරිලිහ්යංතංසෘක්කිණීශෝණිතේක්ෂණම් ।
මෘද්නංතංවානරානීකංකාලාංතකයමෝපමම් ॥ 141 ॥
තංදෘෂ්ටවාරාක්ෂසශ්රේෂ්ඨංප්රදීප්තානලවර්චසම් ।
විස්ඵාරයාමාසතදාකාර්මුකංපුරුෂර්ෂභඃ ॥ 142 ॥
ස තස්යචාපනිර්ඝෝෂාත්කුපිතෝරාක්ෂසර්ෂභඃ ।
අමෘෂ්යමාණස්තංඝෝෂමභිදුද්රාවරාඝවම් ॥ 143 ॥
තතස්තුවාතෝද්ධතමේඝකල්පංභුජංගරාජෝත්තමභෝගබාහුම් ।
තමාපතංතංධරණීරාභමුවාචරාමෝකුංභකර්ණම් ॥ 144 ॥
ආගච්ඡරක්ෂෝධිපමාවිෂාදමවස්ථිතෝऽහංප්රගෘහීතචාපඃ ।
අවේහිමාංරාක්ෂසවංශනාශනංයස්ත්වංමුහූර්තාද්භවිතා ॥ 145 ॥
රාමෝऽයමිතිවිජ්ඤායජහාසවිකෘතස්වනම් ।
අභ්යධාවතසංකකෘද්ධෝහරීවනිද්රාවයන්රණේ ॥ 146 ॥
පාතයන්නිවසර්වේෂාංහෘදයනිවනෞකසාම් ।
ප්රහස්යවිකෘතංභීමංසමේඝසංතිතෝපමම් ॥ 147 ॥
කුංභකර්ණෝමහාතේජාරාඝවංවාක්යමබ්රවීත් ।
නාහංවිරාධෝවිජ්ඤේයෝ න කබංදඃඛරෝ න ච ।
න වාලී න ච මාරීචඃකුංභකර්ණඃසමාගතඃ ॥ 148 ॥
පශ්යමේමුද්ගරංභීමංසර්වකාලායසංමහත් ।
අනේනනිර්ජිතාදේවාදානවාශ්චපුරාමයා ॥ 149 ॥
විකර්ණනාස ඉති මාං නාවජ්ඤාතුං ත්වමර්හසි ।
ස්වල්පාපි හි න මේ පීඩා කර්ණනාසාවිනාශනාත් ॥ 150 ॥
දර්ශයේක්ෂ්වාකුශාර්දූලවීර්යංගාත්රේෂුමේලඝු ।
තතස්ත්වාංභක්ෂයිෂ්යාමිදෘෂ්ටපෞරුෂවික්රමම් ॥ 151 ॥
ස කුංභකර්ණස්යවචෝනිශම්යරාමස්සුපුංඛාන් විසසර්ජන් ।
තෛරාහතෝවජ්රසමවේගෛර්නචුක්ෂුභේ න ව්යථතේසුරාරිඃ ॥ 152 ॥
යෛස්සායකෛස්සාලවරානිකෘත්තාවාලීහතෝවානරපුංගවශ්ච ।
තේකුංභකර්ණස්යතදාශරීරංවජ්රෝපමං න ව්යධයාංප්රචක්රුඃ ॥ 153 ॥
ස වාරිධාරාඉවසායකාස්තාන් පිබන් ශරීරේණමහේංද්රශත්රුඃ ।
ජඝානරාමස්යශරප්රවේගංව්යාවිධ්යතංමුග්රවේගම් ॥ 154 ॥
තතස්තුරක්ෂඃක්ෂතජාවලිප්තංවිත්රාසනංදේවමහචමූනාම් ।
ව්යාවිධ්යතංමුද්ගරමුග්රවේගංනිද්රාවයාමාසචමූංම් ॥ 155 ॥
වායව්යමාදායතතෝමහාස්ත්රංරාමඃප්රචික්ෂේපනිශාචරාය ।
සමුද්ගරංතේනජඝානබාහුං ස කෘත්තබාහුස්තුමුලංනාද ॥ 156 ॥
තේවානරාභග්නහතාවශේෂාඃපර්යංතමාශ්රිත්යතදාවිෂණ්ණාඃ ।
ප්රපීඩිතාංගාදදෘශුස්සුඝෝරංනරේංද්රරක්ෂෝධිපන්නිපාතම් ॥ 157 ॥
තේ වානරා භග්නහතාවශේෂාඃ ।
පර්යංතමාශ්රිත්ය තදා විෂණ්ණාඃ ।
ප්රපිඩිතාංගා දදෘශුඃ සුඝෝරම් ।
නරේංද්රරක්ෂෝऽධිපසංනිපාතම් ॥ 158 ॥
ස තස්යබාහුංසහතාලවෘක්ෂංසමුද්යතංපන්නගභෝගකල්පම් ।
ඉංද්රාස්ත්රයුක්තේනජඝානරාමෝබාණේනජාංභූනදචිත්රිතේන ॥ 159 ॥
ස කුංභකර්ණස්යභුජෝනිකෘත්තඃපපාතභූමෞගිරිසන්නිකාශඃ ।
විවේෂ්ටමානෝනිජාඝනවෘක්ෂාන් ශෛලාන්ශිලාවානරරාක්ෂසාංශ්ච ॥ 160 ॥
තංඡින්නබාහුංසමවේක්ෂ්යරාමඃසමාපතංතංසහසානදංතම් ।
ද්වාවර්ධචංද්රෞනිශිතෞප්රගෘහ්යචිච්ඡේදපාදෞයුධිරාක්ෂසස්ය ॥ 161 ॥
තෞතස්යපාදෞප්රදිශෝදිශශ්චගිරේර්ගුහාශ්චෛවමහාර්ණවං ච ।
ලංකාං ච සේනාංකපිරාක්ෂසානාංවිනාදයංතෞවිනිපේතතුශ්ච ॥ 162 ॥
නිකෘත්තබාහුද්විනිකෘත්තපාදෝවිදාර්යවක්ත්රංබඩබාමුඛාභම් ।
දුද්රාවරාමංසහසාභිගර්ජන් රාහුර්යථාචංද්රමිවාංතऽරික්ෂේ ॥ 163 ॥
අපූරයත්තස්යමුඛංශිතාග්රෛරාමශ්ශරෛර්හේමපිනද්ධපුංඛෛඃ ।
ස පූර්ණවක්ත්රෝ න ශශාකවක්තුංචුකූජකෘච්ඡ්රේණමුමූර්ඡචාපි ॥ 164 ॥
අථාදදේසූර්යමරීචිකල්පං ස බ්රහ්මදංඩාංතකකාකලකල්පම් ।
අරිෂ්ටමෛංද්රංනිශිතංසුපුංඛංරාමශ්ශරංමාරුතතුල්යවේගම් ॥ 165 ॥
තංවජ්රජාංභූනදචාරුපුංඛංප්රදීප්තසූර්යජ්වලනප්රකාශම් ।
මහේංද්රවජ්රාශනිතුල්යවේගංරාමඃප්රචික්ෂේපනිශාචරාය ॥ 166 ॥
ස සායකෝරාඝවබාහුචෝදිතෝදිශස්ස්වභාසාදශසංප්රකාශයන් ।
විධූමවෛශ්වානරභීමදර්ශනෝජගාමශක්රාශනිවීර්යවික්රමඃ ॥ 167 ॥
ස තන්මහාපර්වතකූටසන්නිභංවිවෘත්තදංෂ්ට්රංචලචාරුකුංඩලම් ।
චකර්තරක්ෂෝධිපතේශ්ශිරස්තදායථෛවවෘත්රස්යපුරාපුරංදරඃ ॥ 168 ॥
ස තන්මහාපර්වතකූටසංනිභම් ।
සුවෘත්තදංෂ්ට්රං චලචාරුකුංඩලම් ।
චකර්ත රක්ෂෝऽධිපතේඃ ශිරස්තදා ।
යථෛව වෘත්රස්ය පුරා පුරංදරඃ ॥ 169 ॥
තද්රාමබාණාභිහතංපපාතරක්ෂඃශිරඃපර්වතසන්නිකාශම් ।
බභංජචර්යාගෘහගෝපුරාණිප්රාකාරමුච්චංතමපාතයච්ච ॥ 170 ॥
තච්චාතිකායංහිමහත්ප්රකාශංරක්ෂස්තදාතෝයනිධෞපපාත ।
ග්රාහාන්පරාන් මීනවරාන්භුජංගාන් මමර්දභූමිච තදාවිවේශ ॥ 171 ॥
තස්මින්හතේබ්රාහ්මණදේවශත්රෞමහාබලේසංයතිකුංභකර්ණේ ।
චචාලභූර්භූමිධරාශ්චසර්වේහර්ෂාච්චදේවාස්තුමුලංවිනේදුඃ ॥ 172 ॥
තතස්තුදේවර්ෂිමහර්ෂිපන්නගාඃසුරාශ්චභූතානිසුපර්ණගුහ්යකාඃ ।
සයක්ෂගංධර්වගණානභෝගතාඃප්රහර්ෂිතාරාමපරාක්රමේණ ॥ 173 ॥
තතස්තුතේතස්යවධේනභූරිණාමනස්විනෝනෛරෘතරාජබාංධවාඃ ।
විනේදුරුච්චෛර්ව්යථිතාරඝූත්තමංහරිංසමීක්ෂ්යෛවයථාසුරාර්ධිතාඃ ॥ 174 ॥
ස දේවලෝකස්යතමෝනිහත්යසූර්යෝයථාරාහුමුඛාද්විමුක්තඃ ।
තථාව්යභාසීද්ධරිසෛන්යමධ්යේනිහත්යරාමෝයුධිකුංභකර්ණම් ॥ 175 ॥
ප්රහර්ෂමීයුර්භවශ්චවානරාඃප්රබුද්ධපද්මප්රතිමෛරිවානනෛඃ ।
අපූජයන් රාඝවමිෂ්ටභාගිනංහතේරිසෞභීමබලේදුරාසදම් ॥ 176 ॥
ස කුංභකර්ණංසුරසෛන්යමර්ධනං මහත්සුයුද්ධේෂුකදාචනාජිතම් ।
නංදහත්වාභරතාග්රජෝරණේමහාසුරංවෘත්රමිවාමරාධිපඃ ॥ 177 ॥
ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ යුද්ධකාංඩේ සප්තෂෂ්ටිතමස්සර්ගඃ ॥
