ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ සුංදරකාංඩම් ।
අථ ප්රථමස්සර්ගඃ ।
තතෝ රාවණනීතායාඃ සීතායාඃ ශත්රුකර්ශනඃ ।
ඉයේෂ පදමන්වේෂ්ටුං චාරණාචරිතේ පථි ॥ 1 ॥
දුෂ්කරං නිෂ්ප්රතිද්වංද්වං චිකීර්ෂන් කර්ම වානරඃ ।
සමුදග්රශිරෝග්රීවෝ ගවාංපතිරිවාබභෞ ॥ 2 ॥
අථ වෛඩූර්යවර්ණේෂු ශාද්වලේෂු මහාබලඃ ।
ධීරඃ සලිලකල්පේෂු විචචාර යථාසුඛම් ॥ 3 ॥
ද්විජාන් විත්රාසයන් ධීමානුරසා පාදපාන් හරන් ।
මෘගාංශ්ච සුබහූන්නිඝ්නන් ප්රවෘද්ධ ඉව කේසරී ॥ 4 ॥
නීලලෝහිතමාංජිෂ්ඨපත්රවර්ණෛඃ සිතාසිතෛඃ ।
ස්වභාවවිහිතෛශ්චිත්රෛර්ධාතුභිඃ සමලංකෘතම් ॥ 5 ॥
කාමරූපිභිරාවිෂ්ටමභීක්ෂ්ණං සපරිච්ඡදෛඃ ।
යක්ෂකින්නරගංධර්වෛර්දේවකල්පෛශ්ච පන්නගෛඃ ॥ 6 ॥
ස තස්ය ගිරිවර්යස්ය තලේ නාගවරායුතේ ।
තිෂ්ඨන් කපිවරස්තත්ර හ්රදේ නාග ඉවාබභෞ ॥ 7 ॥
ස සූර්යාය මහේංද්රාය පවනාය ස්වයංභුවේ ।
භූතේභ්යශ්චාංජලිං කෘත්වා චකාර ගමනේ මතිම් ॥ 8 ॥
අංජලිං ප්රාඞ්මුඛඃ කුර්වන් පවනායාත්මයෝනයේ ।
තතෝ හි වවෘධේ ගංතුං දක්ෂිණෝ දක්ෂිණාං දිශම් ॥ 9 ॥
ප්ලවංගප්රවරෛර්දෘෂ්ටඃ ප්ලවනේ කෘතනිශ්චයඃ ।
වවෘධේ රාමවෘද්ධ්යර්ථං සමුද්ර ඉව පර්වසු ॥ 10 ॥
නිෂ්ප්රමාණශරීරඃ සන් ලිලංඝයිෂුරර්ණවම් ।
බාහුභ්යාං පීඩයාමාස චරණාභ්යාං ච පර්වතම් ॥ 11 ॥
ස චචාලාචලශ්චාපි මුහූර්තං කපිපීඩිතඃ ।
තරූණාං පුෂ්පිතාග්රාණාං සර්වං පුෂ්පමශාතයත් ॥ 12 ॥
තේන පාදපමුක්තේන පුෂ්පෞඝේණ සුගංධිනා ।
සර්වතඃ සංවෘතඃ ශෛලෝ බභෞ පුෂ්පමයෝ යථා ॥ 13 ॥
තේන චෝත්තමවීර්යේණ පීඩ්යමානඃ ස පර්වතඃ ।
සලිලං සංප්රසුස්රාව මදං මත්ත ඉව ද්විපඃ ॥ 14 ॥
පීඩ්යමානස්තු බලිනා මහේංද්රස්තේන පර්වතඃ ।
රීතීර්නිර්වර්තයාමාස කාංචනාංජනරාජතීඃ ॥ 15 ॥
මුමෝච ච ශිලාඃ ශෛලෝ විශාලාඃ සමනඃශිලාඃ ।
මධ්යමේනාර්චිෂා ජුෂ්ටා ධූමරාජීරිවානලඃ ॥ 16 ॥
ගිරිණා පීඩ්යමානේන පීඩ්යමානානි සර්වතඃ ।
ගුහාවිෂ්ටානි භූතානි විනේදුර්විකෘතෛඃ ස්වරෛඃ ॥ 17 ॥
ස මහාසත්ත්වසන්නාදඃ ශෛලපීඩානිමිත්තජඃ ।
පෘථිවීං පූරයාමාස දිශශ්චෝපවනානි ච ॥ 18 ॥
ශිරෝභිඃ පෘථුභිඃ සර්පා ව්යක්තස්වස්තිකලක්ෂණෛඃ ।
වමංතඃ පාවකං ඝෝරං දදංශුර්දශනෛඃ ශිලාඃ ॥ 19 ॥
තාස්තදා සවිෂෛර්දෂ්ටාඃ කුපිතෛස්තෛර්මහාශිලාඃ ।
ජජ්ජ්වලුඃ පාවකෝද්දීප්තා බිභිදුශ්ච සහස්රධා ॥ 20 ॥
යානි චෞෂධජාලානි තස්මින් ජාතානි පර්වතේ ।
විෂඝ්නාන්යපි නාගානාං න ශේකුඃ ශමිතුං විෂම් ॥ 21 ॥
භිද්යතේऽයං ගිරිර්භූතෛරිති මත්ත්වා තපස්විනඃ ।
ත්රස්තා විද්යාධරාස්තස්මාදුත්පේතුඃ ස්ත්රී ගණෛඃ සහ ॥ 22 ॥
පානභූමිගතං හිත්වා හෛමමාසවභාජනම් ।
පාත්රාණි ච මහාර්හාණි කරකාංශ්ච හිරණ්මයාන් ॥ 23 ॥
ලේහ්යානුච්චාවචාන් භක්ෂ්යාන් මාංසානි විවිධානි ච ।
ආර්ෂභාණි ච චර්මාණි ඛඩගාංශ්ච කනකත්සරූන් ॥ 24 ॥
කෘතකංඨගුණාඃ ක්ෂීබා රක්තමාල්යානුලේපනාඃ ।
රක්තාක්ෂාඃ පුෂ්කරාක්ෂාශ්ච ගගනං ප්රතිපේදිරේ ॥ 25 ॥
හාරනූපුරකේයූරපාරිහාර්යධරාඃ ස්ත්රියඃ ।
විස්මිතාඃ සස්මිතාස්තස්ථුරාකාශේ රමණෛඃ සහ ॥ 26 ॥
දර්ශයංතෝ මහාවිද්යාං විද්යාධරමහර්ෂයඃ ।
සහිතාස්තස්ථුරාකාශේ වීක්ෂාංචක්රුශ්ච පර්වතම් ॥ 27 ॥
ශුශ්රුවුශ්ච තදා ශබ්දමෘෂීණාං භාවිතාත්මනාම් ।
චාරණානාං ච සිද්ධානාං ස්ථිතානාං විමලේऽංබරේ ॥ 28 ॥
ඒෂ පර්වතසංකාශෝ හනුමාන් මාරුතාත්මජඃ ।
තිතීර්ෂති මහාවේගස්සමුද්රං මකරාලයම් ॥ 29 ॥
රාමාර්ථං වානරාර්ථං ච චිකීර්ෂන් කර්ම දුෂ්කරම් ।
සමුද්රස්ය පරං පාරං දුෂ්ප්රාපං ප්රාප්තුමිච්ඡති ॥ 30 ॥
ඉති විද්යාධරාඃ ශ්රුත්වා වචස්තේෂාං මහාත්මනාම් ।
තමප්රමේයං දදෘශුඃ පර්වතේ වානරර්ෂභම් ॥ 31 ॥
දුධුවේ ච ස රෝමාණි චකංපේ චාචලෝපමඃ ।
නනාද සුමහානාදං සුමහානිව තෝයදඃ ॥ 32 ॥
ආනුපූර්ව්යේණ වෘත්තං ච ලාංගූලං ලෝමභිශ්චිතම් ।
උත්පතිෂ්යන් විචික්ෂේප පක්ෂිරාජ ඉවෝරගම් ॥ 33 ॥
තස්ය ලාංගූලමාවිද්ධමාත්තවේගස්ය පෘෂ්ඨතඃ ।
දදෘශේ ගරුඩේනේව හ්රියමාණෝ මහෝරගඃ ॥ 34 ॥
බාහූ සංස්තංභයාමාස මහාපරිඝසන්නිභෞ ।
සසාද ච කපිඃ කට්යාං චරණෞ සංචුකෝච ච ॥ 35 ॥
සංහෘත්ය ච භුජෞ ශ්රීමාංස්තථෛව ච ශිරෝධරාම් ।
තේජඃ සත්ත්වං තථා වීර්යමාවිවේශ ස වීර්යවාන් ॥ 36 ॥
මාර්ගමාලෝකයංදූරාදූර්ධ්වං ප්රණිහිතේක්ෂණඃ ।
රුරෝධ හෘදයේ ප්රාණානාකාශමවලෝකයන් ॥ 37 ॥
පද්භ්යාං දෘඪමවස්ථානං කෘත්වා ස කපිකුංජරඃ ।
නිකුංච්ය කර්ණෞ හනුමානුත්පතිෂ්යන් මහාබලඃ ।
වානරාන් වානරශ්රේෂ්ඨ ඉදං වචනමබ්රවීත් ॥ 38 ॥
යථා රාඝවනිර්මුක්තඃ ශරඃ ශ්වසනවික්රමඃ ।
ගච්ඡේත්තද්වද්ගමිෂ්යාමි ලංකාං රාවණපාලිතාම් ॥ 39 ॥
න හි ද්රක්ෂ්යාමි යදි තාං ලංකායාං ජනකාත්මජාම් ।
අනේනෛව හි වේගේන ගමිෂ්යාමි සුරාලයම් ॥ 40 ॥
යදි වා ත්රිදිවේ සීතාං න ද්රක්ෂ්යාම්යකෘතශ්රමඃ ।
බද්ධ්වා රාක්ෂසරාජානමානයිෂ්යාමි රාවණම් ॥ 41 ॥
සර්වථා කෘතකාර්යෝऽහමේෂ්යාමි සහ සීතයා ।
ආනයිෂ්යාමි වා ලංකාං සමුත්පාට්ය සරාවණාම් ॥ 42 ॥
ඒවමුක්ත්වා තු හනුමාන්වානරාන්වානරෝත්තමඃ ॥ 43 ॥
උත්පපාතාථ වේගේන වේගවානවිචාරයන් ।
සුපර්ණමිව චාත්මානං මේනේ ස කපිකුංජරඃ ॥ 44 ॥
සමුත්පතති තස්මිංස්තු වේගාත්තේ නගරෝහිණඃ ।
සංහෘත්ය විටපාන් සර්වාන් සමුත්පේතුඃ සමංතතඃ ॥ 45 ॥
ස මත්තකෝයෂ්ටිමකාන් පාදපාන් පුෂ්පශාලිනඃ ।
උද්වහන්නූරුවේගේන ජගාම විමලේऽංබරේ ॥ 46 ॥
ඌරුවේගෝද්ධතා වෘක්ෂා මුහූර්තං කපිමන්වයුඃ ।
ප්රස්ථිතං දීර්ඝමධ්වානං ස්වබංධුමිව බාංධවාඃ ॥ 47 ॥
තමූරුවේගෝන්මථිතාඃ සාලාශ්චාන්යේ නගෝත්තමාඃ ।
අනුජග්මුර්හනූමංතං සෛන්යා ඉව මහීපතිම් ॥ 48 ॥
සුපුෂ්පිතාග්රෛර්බහුභිඃ පාදපෛරන්විතඃ කපිඃ ।
හනුමාන් පර්වතාකාරෝ බභූවාද්භුතදර්ශනඃ ॥ 49 ॥
සාරවංතෝऽථ යේ වෘක්ෂා න්යමජ්ජන් ලවණාංභසි ।
භයාදිව මහේංද්රස්ය පර්වතා වරුණාලයේ ॥ 50 ॥
ස නානාකුසුමෛඃ කීර්ණඃ කපිඃ සාංකුරකෝරකෛඃ ।
ශුශුභේ මේඝසංකාශඃ ඛද්යෝතෛරිව පර්වතඃ ॥ 51 ॥
විමුක්තාස්තස්ය වේගේන මුක්ත්වා පුෂ්පාණි තේ ද්රුමාඃ ।
අවශීර්යංත සලිලේ නිවෘත්තාඃ සුහෘදෝ යථා ॥ 52 ॥
ලඝුත්වේනෝපපන්නං තද්විචිත්රං සාගරේऽපතත් ।
ද්රුමාණාං විවිධං පුෂ්පං කපිවායුසමීරිතම් ॥ 53 ॥
තාරාචිතමිවාකාශං ප්රබභෞ ස මහාර්ණවඃ ।
පුෂ්පෞඝේණානුබද්ධේන නානාවර්ණේන වානරඃ ।
බභෞ මේඝ ඉවාකාශේ විද්යුද්ගණ විභූෂිතඃ ॥ 54 ॥
තස්ය වේගසමාධූතෛඃ පුෂ්පෛස්තෝයමදෘශ්යත ॥ 55 ॥
තාරාභිරභිරාමාභිරුදිතාභිරිවාංබරම් ।
තස්යාංබරගතෞ බාහූ දදෘශාතේ ප්රසාරිතෞ ॥ 56 ॥
පර්වතාග්රාද්විනිෂ්ක්රාංතෞ පංචාස්යාවිව පන්නගෞ ।
පිබන්නිව බභෞ චාපි සෝර්මිමාලං මහාර්ණවම් ॥ 57 ॥
පිපාසුරිව චාකාශං දදෘශේ ස මහාකපිඃ ।
තස්ය විද්යුත්ප්රභාකාරේ වායුමාර්ගානුසාරිණඃ ॥ 58 ॥
නයනේ විප්රකාශේතේ පර්වතස්ථාවිවානලෞ ।
පිංගේ පිංගාක්ෂමුඛ්යස්ය බෘහතී පරිමංඩලේ ॥ 59 ॥
චක්ෂුෂී සංප්රාකාශේතේ චංද්රසූර්යාවිවෝදිතෞ ।
මුඛං නාසිකයා තස්ය තාම්රයා තාම්රමාබභෞ ॥ 60 ॥
සංධ්යයා සමභිස්පෘෂ්ටං යථා තත්සූර්යමංඩලම් ।
ලාංගූලං ච සමාවිද්ධං ප්ලවමානස්ය ශෝභතේ ॥ 61 ॥
අංබරේ වායුපුත්රස්ය ශක්රධ්වජ ඉවෝච්ඡ්රිතම් ।
ලාංගූලචක්රේණ මහාන් ශුක්ලදංෂ්ට්රෝऽනිලාත්මජඃ ॥ 62 ॥
ව්යරෝචත මහාප්රාජ්ඤඃ පරිවේෂීව භාස්කරඃ ।
ස්ඵිග්දේශේනාභිතාම්රේණ රරාජ ස මහාකපිඃ ॥ 63 ॥
මහතා දාරිතේනේව ගිරිර්ගෛරිකධාතුනා ।
තස්ය වානරසිංහස්ය ප්ලවමානස්ය සාගරම් ॥ 64 ॥
කක්ෂාංතරගතෝ වායුර්ජීමූත ඉව ගර්ජති ।
ඛේ යථා නිපතත්යුල්කා හ්යුත්තරාංතාද්විනිඃසෘතා ॥ 65 ॥
දෘශ්යතේ සානුබංධා ච තථා ස කපිකුංජරඃ ।
පතත්පතංගසංකාශෝ ව්යායතඃ ශුශුභේ කපිඃ ॥ 66 ॥
ප්රවෘද්ධ ඉව මාතංගඃ කක්ෂ්යයා බධ්යමානයා ।
උපරිෂ්ටාච්ඡරීරේණ ඡායයා චාවගාඪයා ॥ 67 ॥
සාගරේ මාරුතාවිෂ්ටා නෞරිවාසීත්තදා කපිඃ ।
යං යං දේශං සමුද්රස්ය ජගාම ස මහාකපිඃ ।
ස ස තස්යෝරුවේගේන සෝන්මාද ඉව ලක්ෂ්යතේ ॥ 68 ॥
සාගරස්යෝර්මිජාලානාමුරසා ශෛලවර්ෂ්මණාම් ।
අභිඝ්නංස්තු මහාවේගඃ පුප්ලුවේ ස මහාකපිඃ ॥ 69 ॥
කපිවාතශ්ච බලවාන් මේඝවාතශ්ච නිඃසෘතඃ ।
සාගරං භීමනිර්ඝෝෂං කංපයාමාසතුර්භෘශම් ॥ 70 ॥
විකර්ෂන්නූර්මිජාලානි බෘහංති ලවණාංභසි ।
පුප්ලුවේ කපිශාර්දූලෝ විකිරන්නිව රෝදසී ॥ 71 ॥
මේරුමංදරසංකාශානුද්ධතාන් ස මහාර්ණවේ ।
අත්යක්රාමන්මහාවේගස්තරංගාන් ගණයන්නිව ॥ 72 ॥
තස්ය වේගසමුද්ධූතං ජලං සජලදං තදා ।
අංබරස්ථං විබභ්රාජ ශාරදාභ්රමිවාතතම් ॥ 73 ॥
තිමිනක්රඣෂාඃ කූර්මා දෘශ්යංතේ විවෘතාස්තදා ।
වස්ත්රාපකර්ෂණේනේව ශරීරාණි ශරීරිණාම් ॥ 74 ॥
ප්ලවමානං සමීක්ෂ්යාථ භුජංගාඃ සාගරාලයාඃ ।
ව්යෝම්නි තං කපිශාර්දූලං සුපර්ණ ඉති මේනිරේ ॥ 75 ॥
දශයෝජනවිස්තීර්ණා ත්රිංශද්යෝජනමායතා ।
ඡායා වානරසිංහස්ය ජලේ චාරුතරාභවත් ॥ 76 ॥
ශ්වේතාභ්රඝනරාජීව වායුපුත්රානුගාමිනී ।
තස්ය සා ශුශුභේ ඡායා විතතා ලවණාංභසි ॥ 77 ॥
ශුශුභේ ස මහාතේජා මහාකායෝ මහාකපිඃ ।
වායුමාර්ගේ නිරාලංබේ පක්ෂවානිව පර්වතඃ ॥ 78 ॥
යේනාසෞ යාති බලවාන් වේගේන කපිකුංජරඃ ।
තේන මාර්ගේණ සහසා ද්රෝණීකෘත ඉවාර්ණවඃ ॥ 79 ॥
ආපාතේ පක්ෂිසංඝානාං පක්ෂිරාජ ඉව ව්රජන් ।
හනුමාන් මේඝජාලානි ප්රකර්ෂන් මාරුතෝ යථා ॥ 80 ॥
පාංඩුරාරුණවර්ණානි නීලමාංජිෂ්ඨකානි ච ।
කපිනාකෘෂ්යමාණානි මහාභ්රාණි චකාශිරේ ॥ 81 ॥
ප්රවිශන්නභ්රජාලානි නිෂ්පතංශ්ච පුනඃ පුනඃ ।
ප්රච්ඡන්නශ්ච ප්රකාශශ්ච චංද්රමා ඉව ලක්ෂ්යතේ ॥ 82 ॥
ප්ලවමානං තු තං දෘෂ්ට්වා ප්ලවංගං ත්වරිතං තදා ।
වවර්ෂුඃ පුෂ්පවර්ෂාණි දේවගංධර්වදානවාඃ ॥ 83 ॥
තතාප න හි තං සූර්යඃ ප්ලවංතං වානරෝත්තමම් ।
සිෂේවේ ච තදා වායූ රාමකාර්යාර්ථසිද්ධයේ ॥ 84 ॥
ඍෂයස්තුෂ්ටුවුශ්චෛනං ප්ලවමානං විහායසා ।
ජගුශ්ච දේවගංධර්වාඃ ප්රශංසංතෝ මහෞජසම් ॥ 85 ॥
නාගාශ්ච තුෂ්ටුවුර්යක්ෂා රක්ෂාංසි විබුධාඃ ඛගාඃ ।
ප්රේක්ෂ්ය සර්වේ කපිවරං සහසා විගතක්ලමම් ॥ 86 ॥
තස්මින් ප්ලවගශාර්දූලේ ප්ලවමානේ හනූමති ।
ඉක්ෂ්වාකුකුලමානාර්ථී චිංතයාමාස සාගරඃ ॥ 87 ॥
සාහාය්යං වානරේංද්රස්ය යදි නාහං හනූමතඃ ।
කරිෂ්යාමි භවිෂ්යාමි සර්වවාච්යෝ විවක්ෂතාම් ॥ 88 ॥
අහමික්ෂ්වාකුනාථේන සගරේණ විවර්ධිතඃ ।
ඉක්ෂ්වාකුසචිවශ්චායං නාවසීදිතුමර්හති ॥ 89 ॥
තථා මයා විධාතව්යං විශ්රමේත යථා කපිඃ ॥ 90 ॥
ශේෂං ච මයි විශ්රාංතඃ සුඛේනාතිපතිෂ්යති ।
ඉති කෘත්වා මතිං සාධ්වීංසමුද්ර ශ්ඡන්නමංභසි ॥ 91 ॥
හිරණ්යනාභං මෛනාකමුවාච ගිරිසත්තමම් ।
ත්වමිහාසුරසංඝානාං පාතාලතලවාසිනාම් ॥ 92 ॥
දේවරාජ්ඤා ගිරිශ්රේෂ්ඨ පරිඝඃ සන්නිවේශිතඃ ।
ත්වමේෂාං ජාතවීර්යාණාං පුනරේවෝත්පතිෂ්යතාම් ॥ 93 ॥
පාතාලස්යාප්රමේයස්ය ද්වාරමාවෘත්ය තිෂ්ඨසි ।
තිර්යගූර්ධ්වමධශ්චෛව ශක්තිස්තේ ශෛල වර්ධිතුම් ॥ 94 ॥
තස්මාත්සංචෝදයාමි ත්වාමුත්තිෂ්ඨ ගිරිසත්තම ।
ස ඒෂ කපිශාර්දූලස්ත්වාමුපර්යේති වීර්යවාන් ॥ 95 ॥
හනූමාන්රාමකාර්යාර්ථං භීමකර්මා ඛමාප්ලුතඃ ।
අස්ය සාහ්යං මයා කාර්යමික්ෂ්වාකුකුලවර්තිනඃ ॥ 96 ॥
මම හීක්ෂ්වාකවඃ පූජ්යාඃ පරං පූජ්යතමාස්තව ।
කුරු සාචිව්යමස්මාකං න නඃ කාර්යමතික්රමේත් ॥ 97 ॥
කර්තව්යමකෘතං කාර්යං සතාං මන්යුමුදීරයේත් ।
සලිලාදූර්ධ්වමුත්තිෂ්ඨ තිෂ්ඨත්වේෂ කපිස්ත්වයි ॥ 98 ॥
අස්මාකමතිථිශ්චෛව පූජ්යශ්ච ප්ලවතාං වරඃ ।
චාමීකරමහානාභ දේවගංධර්වසේවිත ॥ 99 ॥
හනුමාංස්ත්වයි විශ්රාංතස්තතඃ ශේෂං ගමිෂ්යති ।
කාකුත්ස්ථස්යානෘශංස්යං ච මෛථිල්යාශ්ච විවාසනම් ॥ 100 ॥
ශ්රමං ච ප්ලවගේංද්රස්ය සමීක්ෂ්යෝත්ථාතුමර්හසි ।
හිරණ්යනාභෝ මෛනාකෝ නිශම්ය ලවණාංභසඃ ॥ 101 ॥
උත්පපාත ජලාත්තූර්ණං මහාද්රුමලතායුතඃ ।
ස සාගරජලං භිත්ත්වා බභූවාභ්යුත්ථිතස්තදා ॥ 102 ॥
යථා ජලධරං භිත්ත්වා දීප්තරශ්මිර්දිවාකරඃ ।
ස මහාත්මා මුහූර්තේන සර්වතඃ සලිලාවෘතඃ ॥ 103 ॥
දර්ශයාමාස ශෘංගාණි සාගරේණ නියෝජිතඃ ।
ආදිත්යෝදයසංකාශෛරාලිඛද්භිරිවාංබරම් ।
ශාතකුංභමයෛඃ ශෘංගෛඃ සකින්නරමහෝරගෛඃ ॥ 104 ॥
තප්තජාංබූනදෛඃ ශෘංගෛඃ පර්වතස්ය සමුත්ථිතෛඃ ॥ 105 ॥
ආකාශං ශස්ත්රසංකාශමභවත්කාංචනප්රභම් ।
ජාතරූපමයෛඃ ශෘංගෛර්භ්රාජමානෛඃ ස්වයංප්රභෛඃ ॥ 106 ॥
ආදිත්යශතසංකාශඃ සෝऽභවද්ගිරිසත්තමඃ ।
තමුත්ථිතමසංගේන හනුමානග්රතඃ ස්ථිතම් ॥ 107 ॥
මධ්යේ ලවණතෝයස්ය විඝ්නෝऽයමිති නිශ්චිතඃ ।
ස තමුච්ඡ්ර්රතමත්යර්ථං මහාවේගෝ මහාකපිඃ ॥ 108 ॥
උරසා පාතයාමාස ජීමූතමිව මාරුතඃ ।
ස තථා පාතිතස්තේන කපිනා පර්වතෝත්තමඃ ॥ 109 ॥
බුද්ධ්වා තස්ය කපේර්වේගං ජහර්ෂ ච නනංද ච ।
තමාකාශගතං වීරමාකාශේ සමුපස්ථිතඃ ॥ 110 ॥
ප්රීතෝ හෘෂ්ටමානා වාක්යමබ්රවීත්පර්වතඃ කපිම් ।
මානුෂං ධාරයන් රූපමාත්මනඃ ශිඛරේ ස්ථිතඃ ॥ 111 ॥
දුෂ්කරං කෘතවාන්කර්ම ත්වමිදං වානරෝත්තම ।
නිපත්ය මම ශෘංගේෂු විශ්රමස්ව යථාසුඛම් ॥ 112 ॥
රාඝවස්ය කුලේ ජාතෛරුදධිඃ පරිවර්ධිතඃ ।
ස ත්වාං රාමහිතේ යුක්තං ප්රත්යර්චයති සාගරඃ ॥ 113 ॥
කෘතේ ච ප්රතිකර්තව්යමේෂ ධර්මඃ සනාතනඃ ।
සෝऽයං ත්වත්ප්රතිකාරාර්ථී ත්වත්තඃ සම්මානමර්හති ॥ 114 ॥
ත්වන්නිමිත්තමනේනාහං බහුමානාත්ප්රචෝදිතඃ ।
තිෂ්ඨ ත්වං කපිශාර්දූල මයි විශ්රම්ය ගම්යතාම් ॥ 115 ॥
තව සානුෂු විශ්රාංතඃ ශේෂං ප්රක්රමතාමිති ।
යෝජනානාං ශතං චාපි කපිරේෂ සමාප්ලුතඃ ॥ 116 ॥
තදිදං ගංධවත්ස්වාදු කංදමූලඵලං බහු ।
තදාස්වාද්ය හරිශ්රේෂ්ඨ විශ්රාංතෝऽනු ගමිෂ්යසි ॥ 117 ॥
අස්මාකමපි සංබංධඃ කපිමුඛ්ය ත්වයාස්ති වෛ ।
ප්රඛ්යාතස්ත්රිෂු ලෝකේෂු මහාගුණපරිග්රහඃ ॥ 118 ॥
වේගවංතඃ ප්ලවංතෝ යේ ප්ලවගා මාරුතාත්මජ ।
තේෂාං මුඛ්යතමං මන්යේ ත්වාමහං කපිකුංජර ॥ 119 ॥
අතිථිඃ කිල පූජාර්හඃ ප්රාකෘතෝऽපි විජානතා ।
ධර්මං ජිජ්ඤාසමානේන කිං පුනස්ත්වාදෘශෝ මහාන් ॥ 120 ॥
ත්වං හි දේවවරිෂ්ඨස්ය මාරුතස්ය මහාත්මනඃ ।
පුත්රස්තස්යෛව වේගේන සදෘශඃ කපිකුංජර ॥ 121 ॥
පූජිතේ ත්වයි ධර්මජ්ඤ පූජාං ප්රාප්නෝති මාරුතඃ ।
තස්මාත්ත්වං පූජනීයෝ මේ ශෘණු චාප්යත්ර කාරණම් ॥ 122 ॥
පූර්වං කෘතයුගේ තාත පර්වතාඃ පක්ෂිණෝऽභවන් ।
තේ හි ජග්මුර්දිශඃ සර්වා ගරුඩානිලවේගිනඃ ॥ 123 ॥
තතස්තේෂු ප්රයාතේෂු දේවසංඝාඃ මහර්ෂිභිඃ ।
භූතානි ච භයං ජග්මුස්තේෂාං පතනශංකයා ॥ 124 ॥
තතඃ ක්රුද්ධඃ සහස්රාක්ෂඃ පර්වතානාං ශතක්රතුඃ ।
පක්ෂාන් චිච්ඡේද වජ්රේණ තත්ර තත්ර සහස්රශඃ ॥ 125 ॥
ස මාමුපාගතඃ ක්රුද්ධෝ වජ්රමුද්යම්ය දේවරාට් ।
තතෝऽහං සහසා ක්ෂිප්තඃ ශ්වසනේන මහාත්මනා ॥ 126 ॥
අස්මින්ලවණතෝයේ ච ප්රක්ෂිප්තඃ ප්ලවගෝත්තම ।
ගුප්තපක්ෂසමග්රශ්ච තව පිත්රාභිරක්ෂිතඃ ॥ 127 ॥
තතෝऽහං මානයාමි ත්වාං මාන්යෝ හි මම මාරුතඃ ।
ත්වයා මේ හ්යේෂ සංබංධඃ කපිමුඛ්ය මහාගුණඃ ॥ 128 ॥
අස්මින්නේවංගතේ කාර්යේ සාගරස්ය මමෛව ච ।
ප්රීතිං ප්රීතමනාඃ කර්තුං ත්වමර්හසි මහාකපේ ॥ 129 ॥
ශ්රමං මෝක්ෂය පූජාං ච ගෘහාණ කපිසත්තම ।
ප්රීතිං ච බහුමන්යස්ව ප්රීතෝऽස්මි තව දර්ශනාත් ॥ 130 ॥
ඒවමුක්තඃ කපිශ්රේෂ්ඨස්තං නගෝත්තමමබ්රවීත් ।
ප්රීතෝऽස්මි කෘතමාතිථ්යං මන්යුරේෂෝऽපනීයතාම් ॥ 131 ॥
ත්වරතේ කාර්යකාලෝ මේ අහශ්චාප්යතිවර්තතේ ।
ප්රතිජ්ඤා ච මයා දත්තා න ස්ථාතව්යමිහාංතරේ ॥ 132 ॥
ඉත්යුක්ත්වා පාණිනා ශෛලමාලභ්ය හරිපුංගවඃ ।
ජගාමාකාශමාවිශ්ය වීර්යවාන් ප්රහසන්නිව ॥ 133 ॥
ස පර්වතසමුද්රාභ්යාං බහුමානාදවේක්ෂිතඃ ।
පූජිතශ්චෝපපන්නාභිරාශීර්භිරනිලාත්මජඃ ॥ 134 ॥
අථෝර්ධ්වං දූරමුත්ප්ලුත්ය හිත්වා ශෛලමහාර්ණවෞ ।
පිතුඃ පංථානමාස්ථාය ජගාම විමලේऽංබරේ ॥ 135 ॥
භූයශ්චෝර්ධ්වං ගතිං ප්රාප්ය ගිරිං තමවලෝකයන් ।
වායුසූනුර්නිරාලංබේ ජගාම විමලේऽංබරේ ॥ 136 ॥
තද් ද්විතීයං හනුමතෝ දෘෂ්ට්වා කර්ම සුදුෂ්කරම් ।
ප්රශශංසුඃ සුරාඃ සර්වේ සිද්ධාශ්ච පරමර්ෂයඃ ॥ 137 ॥
දේවතාශ්චාභවන් හෘෂ්ටාස්තත්රස්ථාස්තස්ය කර්මණා ।
කාංචනස්ය සුනාභස්ය සහස්රාක්ෂශ්ච වාසවඃ ॥ 138 ॥
උවාච වචනං ධීමාන් පරිතෝෂාත්සගද්ගදම් ।
සුනාභං පර්වතශ්රේෂ්ඨං ස්වයමේව ශචීපතිඃ ॥ 139 ॥
හිරණ්යනාභ ශෛලේංද්ර පරිතුෂ්ටෝऽස්මි තේ භෘශම් ।
අභයං තේ ප්රයච්ඡාමි තිෂ්ඨ සෞම්ය යථාසුඛම් ॥ 140 ॥
සාහ්යං කෘතං තේ සුමහද්වික්රාංතස්ය හනූමතඃ ।
ක්රමතෝ යෝජනශතං නිර්භයස්ය භයේ සති ॥ 141 ॥
රාමස්යෛෂ හිතායෛව යාති දාශරථේර්හරිඃ ।
සත්ක්රියාං කුර්වතා තස්ය තෝෂිතෝऽස්මි දෘඪං ත්වයා ॥ 142 ॥
තතඃ ප්රහර්ෂමගමද්විපුලං පර්වතෝත්තමඃ ।
දේවතානාං පතිං දෘෂ්ට්වා පරිතුෂ්ටං ශතක්රතුම් ॥ 143 ॥
ස වෛ දත්තවරඃ ශෛලෝ බභූවාවස්ථිතස්තදා ।
හනුමාංශ්ච මුහූර්තේන ව්යතිචක්රාම සාගරම් ॥ 144 ॥
තතෝ දේවාඃ සගංධර්වාඃ සිද්ධාශ්ච පරමර්ෂයඃ ।
අබ්රුවන් සූර්යසංකාශාං සුරසාං නාගමාතරම් ॥ 145 ॥
අයං වාතාත්මජඃ ශ්රීමාන්ප්ලවතේ සාගරෝපරි ।
හනුමාන්නාම තස්ය ත්වං මුහූර්තං විඝ්නමාචර ॥ 146 ॥
රාක්ෂසං රූපමාස්ථාය සුඝෝරං පර්වතෝපමම් ।
දංෂ්ට්රාකරාලං පිංගාක්ෂං වක්ත්රං කෘත්වා නභඃ සමම් ॥ 147 ॥
බලමිච්ඡාමහේ ජ්ඤාතුං භූයශ්චාස්ය පරාක්රමම් ।
ත්වාං විජේෂ්යත්යුපායේන විෂාදං වා ගමිෂ්යති ॥ 148 ॥
ඒවමුක්තා තු සා දේවී දෛවතෛරභිසත්කෘතා ।
සමුද්රමධ්යේ සුරසා බිභ්රතී රාක්ෂසං වපුඃ ॥ 149 ॥
විකෘතං ච විරූපං ච සර්වස්ය ච භයාවහම් ।
ප්ලවමානං හනූමංතමාවෘත්යේදමුවාච හ ॥ 150 ॥
මම භක්ෂඃ ප්රදිෂ්ටස්ත්වමීශ්වරෛර්වානරර්ෂභ ।
අහං ත්වාං භක්ෂයිෂ්යාමි ප්රවිශේදං මමානනම් ॥ 151 ॥
ඒවමුක්තඃ සුරසයා ප්රාංජලිර්වානරර්ෂභඃ ।
ප්රහෘෂ්ටවදනඃ ශ්රීමානිදං වචනමබ්රවීත් ॥ 152 ॥
රාමෝ දාශරථිර්නාම ප්රවිෂ්ටෝ දංඩකාවනම් ।
ලක්ෂ්මණේන සහ භ්රාත්රා වෛදේහ්යා චාපි භාර්යයා ॥ 153 ॥
අන්යකාර්යවිෂක්තස්ය බද්ධවෛරස්ය රාක්ෂසෛඃ ।
තස්ය සීතා හෘතා භාර්යා රාවණේන යශස්විනී ॥ 154 ॥
තස්යාඃ සකාශං දූතෝऽහං ගමිෂ්යේ රාමශාසනාත් ।
කර්තුමර්හසි රාමස්ය සාහ්යං විෂයවාසිනි ॥ 155 ॥
අථවා මෛථිලීං දෘෂ්ට්වා රාමං චාක්ලිෂ්ටකාරිණම් ।
ආගමිෂ්යාමි තේ වක්ත්රං සත්යං ප්රතිශෘණෝමි තේ ॥ 156 ॥
ඒවමුක්තා හනුමතා සුරසා කාමරූපිණී ।
අබ්රවීන්නාතිවර්තේන්මාං කශ්චිදේෂ වරෝ මම ॥ 157 ॥
තං ප්රයාංතං සමුද්වීක්ෂ්ය සුරසා වාක්යමබ්රවීත් ।
බලං ජිජ්ඤාසමානා වෛ නාගමාතා හනූමතඃ ॥ 158 ॥
ප්රවිශ්ය වදනං මේऽද්ය ගංතව්යං වානරෝත්තම ।
වර ඒෂ පුරා දත්තෝ මම ධාත්රේති සත්වරා ॥ 159 ॥
ව්යාදාය විපුලං වක්ත්රං ස්ථිතා සා මාරුතේඃ පුරඃ ।
ඒවමුක්තඃ සුරසයා ක්රුද්ධෝ වානරපුංගවඃ ॥ 160 ॥
අබ්රවීත්කුරු වෛ වක්ත්රං යේන මාං විෂහිෂ්යසේ ।
ඉත්යුක්ත්වා සුරසාං ක්රුද්ධෝ ධශයෝජනමායතා ॥ 161 ॥
දශයෝජනවිස්තාරෝ බභූව හනුමාංස්තදා ।
තං දෘෂ්ට්වා මේඝසංකාශං දශයෝජනමායතම් ॥ 162 ॥
චකාර සුරසා චාස්යං විංශද්යෝජනමායතම් ।
හනුමාංස්තු තතඃ ක්රුද්ධස්ත්රිංශද්යෝජනමායතඃ ॥ 163 ॥
චකාර සුරසා වක්ත්රං චත්වාරිංශත්තථෝච්ඡ්රිතම් ।
බභූව හනුමාවනීරඃ පංචාශද්යෝජනෝච්ඡ්රිතඃ ॥ 164 ॥
චකාර සුරසා වක්ත්රං ෂෂ්ටියෝජනමායතම් ।
තථෛව හනුමාවනීරඃ සප්තතීයෝජනෝච්ඡ්රිතඃ ॥ 165 ॥
චකාර සුරසා වක්ත්රමශීතීයෝජනායතම් ।
හනුමානචලප්රඛ්යෝ නවතීයෝජනෝච්ඡ්රිතඃ ॥ 166 ॥
චකාර සුරසා වක්ත්රං ශතයෝජනමායතං තව සානුෂු විශ්රාංතඃ ශේෂං ප්රක්රමතාමිති ।
තද්දෘෂ්ට්වා ව්යාදිතං ත්වාස්යං වායුපුත්රඃ සුබුද්ධිමාන් ।
දීර්ඝජිහ්වං සුරසයා සුඝෝරං නරකෝපමම් ॥ 167 ॥
සුසංක්ෂිප්යාත්මනඃ කායං බභූවාංගුෂ්ඨමාත්රකඃ ।
සෝऽභිපත්යාශු තද්වක්ත්රං නිෂ්පත්ය ච මහාබලඃ ।
අංතරික්ෂේ ස්ථිතඃ ශ්රීමානිදං වචනමබ්රවීත් ॥ 168 ॥
ප්රවිෂ්ටෝऽස්මි හි තේ වක්ත්රං දාක්ෂායණි නමෝऽස්තු තේ ।
ගමිෂ්යේ යත්ර වෛදේහී සත්යං චාසීද්වරස්තව ॥ 169 ॥
තං දෘෂ්ට්වා වදනාන්මුක්තං චංද්රං රාහුමුඛාදිව ।
අබ්රවීත්සුරසා දේවී ස්වේන රූපේණ වානරම් ॥ 170 ॥
අර්ථසිද්ධ්යෛ හරිශ්රේෂ්ඨ ගච්ඡ සෞම්ය යථාසුඛම් ।
සමානයස්ව වෛදේහීං රාඝවේණ මහාත්මනා ॥ 171 ॥
තත්තෘතීයං හනුමතෝ දෘෂ්ට්වා කර්ම සුදුෂ්කරම් ।
සාධු සාධ්විති භූතානි ප්රශශංසුස්තදා හරිම් ॥ 172 ॥
ස සාගරමනාධෘෂ්යමභ්යේත්ය වරුණාලයම් ।
ජගාමාකාශමාවිශ්ය වේගේන ගරුඩෝපමඃ ॥ 173 ॥
සේවිතේ වාරිධාරාභිඃ පතගෛශ්ච නිෂේවිතේ ।
චරිතේ කෛශිකාචාර්යෛරෛරාවතනිෂේවිතේ ॥ 174 ॥
සිංහකුංජරශාර්දූලපතගෝරගවාහනෛඃ ।
විමානෛඃ සංපතද්භිශ්ච විමලෛඃ සමලංකෘතේ ॥ 175 ॥
වජ්රාශනිසමාඝාතෛඃ පාවකෛරුපශෝභිතේ ।
කෘතපුණ්යෛර්මහාභාගෛඃ ස්වර්ගජිද්භිරලංකෘතේ ॥ 176 ॥
වහතා හව්යමත්යර්ධං සේවිතේ චිත්රභානුනා ।
ග්රහනක්ෂත්රචංද්රාර්කතාරාගණ විභූෂිතේ ॥ 177 ॥
මහර්ෂිගණගංධර්වනාගයක්ෂසමාකුලේ ।
විවික්තේ විමලේ විශ්වේ විශ්වාවසුනිෂේවිතේ ॥ 178 ॥
දේවරාජගජාක්රාංතේ චංද්රසූර්යපථේ ශිවේ ।
විතානේ ජීවලෝකස්ය විතතේ බ්රහ්මනිර්මිතේ ॥ 179 ॥
බහුශඃ සේවිතේ වීරෛර්විද්යාධරගණෛර්වරෛඃ ।
ජගාම වායුමාර්ගේ තු ගරුත්මානිව මාරුතිඃ ॥ 180 ॥
ප්රදෘශ්යමානඃ සර්වත්රඃ හනුමාන්මාරුතාත්මජඃ ।
භේජේऽංබරං නිරාලංබං ලංබපක්ෂ ඉවාද්රිරාට් ॥ 181 ॥
ප්ලවමානං තු තං දෘෂ්ට්වා සිංහිකා නාම රාක්ෂසී ।
මනසා චිංතයාමාස ප්රවෘද්ධා කාමරූපිණී ॥ 182 ॥
අද්ය දීර්ඝස්ය කාලස්ය භවිෂ්යාම්යහමාශිතා ।
ඉදං හි මේ මහත්සත්ත්වං චිරස්ය වශමාගතම් ॥ 183 ॥
ඉති සංචිංත්ය මනසා ඡායාමස්ය සමාක්ෂිපත් ।
ඡායායාං ගෘහ්යමාණායාං චිංතයාමාස වානරඃ ॥ 184 ॥
සමාක්ෂිප්තෝऽස්මි සහසා පංගූකෘතපරාක්රමඃ ।
ප්රතිලෝමේන වාතේන මහානෞරිව සාගරේ ॥ 185 ॥
තිර්යගූර්ධ්වමධශ්චෛව වීක්ෂමාණස්තතඃ කපිඃ ।
දදර්ශ ස මහත්සත්ත්වමුත්ථිතං ලවණාංභසි ॥ 186 ॥
තද්ධෘෂ්ට්වා චිංතයාමාස මාරුතිර්විකෘතානනම් ।
කපිරාජේන කථිතං සත්ත්වමද්භුතදර්ශනම් ॥ 187 ॥
ඡායාග්රාහි මහාවීර්යං තදිදං නාත්ර සංශයඃ ।
ස තාං බුද්ධ්වාර්ථතත්ත්වේන සිංහිකාං මතිමාන්කපිඃ ॥ 188 ॥
ව්යවර්ධත මහාකායඃ ප්රාවෘෂීව වලාහකඃ ।
තස්ය සා කායමුද්වීක්ෂ්ය වර්ධමානං මහාකපේඃ ॥ 189 ॥
වක්ත්රං ප්රසාරයාමාස පාතාලාංතරසන්නිභම් ।
ඝනරාජීව ගර්ජංතී වානරං සමභිද්රවත් ॥ 190 ॥
ස දදර්ශ තතස්තස්යා විවෘතං සුමහන්මුඛම් ।
කායමාත්රං ච මේධාවී මර්මාණි ච මහාකපිඃ ॥ 191 ॥
ස තස්යා විවෘතේ වක්ත්රේ වජ්රසංහනනඃ කපිඃ ।
සංක්ෂිප්ය මුහුරාත්මානං නිෂ්පපාත මහාබලඃ ॥ 192 ॥
ආස්යේ තස්යා නිමජ්ජංතං දදෘශුඃ සිද්ධචාරණාඃ ।
ග්රස්යමානං යථා චංද්රං පූර්ණං පර්වණි රාහුණා ॥ 193 ॥
තතස්තස්යා නඛෛස්තීක්ෂ්ණෛර්මර්මාණ්යුත්කෘත්ය වානරඃ ।
උත්පපාතාථ වේගේන මනඃ සංපාතවික්රමඃ ॥ 194 ॥
තාං තු දෘෂ්ට්වා ච ධෘත්යා ච දාක්ෂිණ්යේන නිපාත්ය ච ।
ස කපිප්රවරෝ වේගාද්වවෘධේ පුනරාත්මවාන් ॥ 195 ॥
හෘතහෘත්සා හනුමතාපපාත විධුරාංභසි ।
තාං හතාං වානරේණාශු පතිතාං වීක්ෂ්ය සිංහිකාම් ॥ 196 ॥
භූතාන්යාකාශචාරීණි තමූචුඃ ප්ලවගෝත්තමම් ।
භීමමද්ය කෘතං කර්ම මහත්සත්ත්වං ත්වයා හතම් ॥ 197 ॥
සාධයාර්ථමභිප්රේතමරිෂ්ටං ප්ලවතාං වර ।
යස්ය ත්වේතානි චත්වාරි වානරේංද්ර යථා තව ॥ 198 ॥
ධෘතිර්දෘෂ්ටිර්මතිර්දාක්ෂ්යං සඃ කර්මසු න සීදති ।
ස තෛඃ සංභාවිතඃ පූජ්යඃ ප්රතිපන්නප්රයෝජනඃ ॥ 199 ॥
ජගාමාකාශමාවිශ්ය පන්නගාශනවත්කපිඃ ।
ප්රාප්තභූයිෂ්ඨපාරස්තු සර්වතඃ ප්රතිලෝකයන් ॥ 200 ॥
යෝජනානාං ශතස්යාංතේ වනරාජිං දදර්ශ සඃ ।
දදර්ශ ච පතන්නේව විවිධද්රුමභූෂිතම් ॥ 201 ॥
ද්වීපං ශාඛාමෘගශ්රේෂ්ඨෝ මලයෝපවනානි ච ।
සාගරං සාගරානූපං සාගරානූපජාන් ද්රුමාන් ॥ 202 ॥
සාගරස්ය ච පත්නීනාං මුඛ්යාන්යපි විලෝකයන් ।
ස මහාමේඝසංකාශං සමීක්ෂ්යාත්මානමාත්මවාන් ॥ 203 ॥
නිරුංධංතමිවාකාශං චකාර මතිමාන් මතිම් ।
කායවෘද්ධිං ප්රවේගං ච මම දෘෂ්ට්වෛව රාක්ෂසාඃ ॥ 204 ॥
මයි කෞතූහලං කුර්යරිති මේනේ මහාකපිඃ ।
තතඃ ශරීරං සංක්ෂිප්ය තන්මහීධරසන්නිභම් ॥ 205 ॥
පුනඃ ප්රකෘතිමාපේදේ වීතමෝහ ඉවාත්මවාන් ।
තද්රූපමතිසංක්ෂිප්ය හනුමාන් ප්රකෘතෞ ස්ථිතඃ ॥ 206 ॥
ත්රීන් ක්රමානිව වික්රම්ය බලිවීර්යහරෝ හරිඃ ।
ස චාරුනානාවිධරූපධාරී පරං සමාසාද්ය සමුද්රතීරම් ।
පරෛරශක්යඃ ප්රතිපන්නරූපඃ සමීක්ෂිතාත්මා සමවේක්ෂිතාර්ධඃ ॥ 207 ॥
තතඃ ස ලංබස්ය ගිරේඃ සමෘද්ධේ විචිත්රකූටේ නිපපාත කූටේ ।
සකේතකෝද්දාලකනාලිකේරේ මහාද්රිකූටප්රතිමෝ මහාත්මා ॥ 208 ॥
තතස්තු සංප්රාප්ය සමුද්රතීරං සමීක්ෂ්ය ලංකාං ගිරිවර්යමූර්ධ්නි ।
කපිස්තු තස්නින්නිපපාත පර්වතේ විධූය රූපං ව්යථයන්මෘගද්විජාන් ॥ 209 ॥
ස සාගරං දානවපන්නගායුතං බලේන වික්රම්ය මහෝර්මිමාලිනම් ।
නිපත්ය තීරේ ච මහෝදධේස්තදා දදර්ශ ලංකාමමරාවතීමිව ॥ 210 ॥
ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ සුංදරකාංඩේ ප්රථමස්සර්ගඃ ॥