ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ අයෝධ්යාකාංඩම් ।
අථ ෂට්ත්රිංශස්සර්ගඃ ।
තතස්සුමංත්රමෛක්ෂ්වාකඃ පීඩිතෝऽත්ර ප්රතිජ්ඤයා ।
සබාෂ්පමතිනිශ්ශ්වශ්ය ජගාදේදං පුනඃ පුනඃ ॥ 1 ॥
සූත රත්නසුසංපූර්ණා චතුර්විධබලා චමූඃ ।
රාඝවස්යානුයාත්රාර්ථං ක්ෂිප්රං ප්රතිවිධීයතාම් ॥ 2 ॥
රූපාජීවාශ්ච වාදින්යෝ වණිජශ්ච මහාධනාඃ ।
ශෝභයංතු කුමාරස්ය වාහිනීං සුප්රසාරිතාඃ ॥ 3 ॥
ආයුධානි ච මුඛ්යානි නාගරා ශ්ශකටානි ච ।
අනුගච්ඡංතු කාකුත්ස්ථං ව්යාධාශ්චාරණ්ය ගෝචරාඃ ॥ 4 ॥
නිඝ්නන් මෘගාන් කුංජරාංශ්ච පිබංශ්චාරණ්යකං මධු ।
නදීශ්ච විවිධාඃ පශ්යන්න රාජ්යස්ය ස්මරිෂ්යති ॥ 5 ॥
ධාන්යකෝශශ්ච යඃ කශ්චිද්ධනකෝශශ්ච මාමකඃ ।
තෞ රාමමනුගච්ඡේතාං වසංතං නිර්ජනේ වනේ ॥ 6 ॥
යජන් පුණ්යේෂු දේශේෂු විසෘජං ශ්චාප්තදක්ෂිණාඃ ।
ඍෂිභිශ්ච සමාගම්ය ප්රවත්ස්යති සුඛං වනේ ॥ 7 ॥
භරතශ්ච මහාබාහුරයෝධ්යාං පාලයිෂ්යති ।
සර්වකාමෛඃ සහ ශ්රීමාන් රාමඃ සංසාධ්යතාමිති ॥ 8 ॥
ඒවං බ්රුවති කාකුත්ස්ථේ කෛකේය්යා භය මාගතම් ।
මුඛං චාප්යගමච්ඡෝෂං ස්වරශ්චාපි න්යරුධ්යත ॥ 9 ॥
සා විෂණ්ණා ච සංත්රස්තා මුඛේන පරිශුෂ්යතා ।
රාජානමේවාභිමුඛී කෛකේයී වාක්යමබ්රවීත් ॥ 10 ॥
රාජ්යං ගතජනං සාධෝ පීතමංඩාං සුරාමිව ।
නිරාස්වාද්යතමං ශූන්යං භරතෝ නාභිපත්ස්යතේ ॥ 11 ॥
කෛකේය්යාං මුක්තලජ්ජායාං වදංත්යාමතිදාරුණාම් ।
රාජා දශරථෝ වාක්යමුවාචායතලෝචනාම් ॥ 12 ॥
වහංතං කිං තුදසි මාං නියුජ්ය ධුරි මාऽහිතේ ।
අනාර්යේ කෘත්යමාරබ්ධං කිං න පූර්වමුපාරුධඃ ॥ 13 ॥
තස්යෛතත්ක්රෝධසංයුක්තමුක්තං ශ්රුත්වා වරාංගනා ।
කෛකේයී ද්විගුණං ක්රුද්ධා රාජානමිදමබ්රවීත් ॥ 14 ॥
වෛව වංශේ සගරෝ ජ්යේෂ්ඨං පුත්රමුපාරුධත් ।
අසමංජ ඉති ඛ්යාතං තථායං ගංතුමර්හති ॥ 15 ॥
ඒවමුක්තෝ ධිගිත්යේව රාජා දශරථෝऽබ්රවීත් ।
ව්රීඩිතශ්ච ජනස්සර්ව ස්සා ච තං නාවබුධ්යත ॥ 16 ॥
අසමංජෝ ගෘහීත්වා තු ක්රීඩතඃ පථි බාලකාන් ।
සරය්වාඃ ප්රක්ෂිපන්නප්සු රමතේ තේන දුර්මතිඃ ॥ 17 ॥
තං දෘෂ්ට්වා නාගරා ස්සර්වේ කෘද්ධා රාජානමබ්රුවන් ।
අසමංජං වෘණීෂ්වෛකමස්මාන්වා රාෂ්ට්රවර්ධන ॥ 18 ॥
තානුවාච තතෝ රාජා කින්නිමිත්තමිදං භයම් ।
තාශ්චාපි රාජ්ඤා සංපෘෂ්ටා වාක්යං ප්රකෘතයෝऽබ්රුවන් ॥ 19 ॥
ඩක්රීඩතස්ත්වේෂ නඃ පුත්රාන් බාලානුද්භ්රාංතචේතනඃ ।
සරය්වාං ප්රක්ෂිපන්මෞර්ඛ්යාදතුලාං ප්රීතිමශ්නුතේ ॥ 20 ॥
ස තාසාං වචනං ශ්රුත්වා ප්රකෘතීනාං නරාධිපඃ ।
තං තත්යාජාහිතං පුත්රං තේෂාං ප්රියචිකීර්ෂයා ॥ 21 ॥
තං යානං ශීඝ්රමාරෝප්ය සභාර්යං සපරිච්ඡදම් ।
යාවජ්ජීවං විවාස්යෝऽයමිති ස්වානන්වශාත්පිතා ॥ 22 ॥
ස ඵාලපිටකං ගෘහ්ය ගිරිදුර්ගාණ්යලෝඩයත් ।
දිශ ස්සර්වාස්ත්වනුචරන් ස යථා පාපකර්මකෘත් ॥ 23 ॥
ඉත්යේනමත්යජද්රාජා සගරෝ වෛ සුධාර්මිකඃ ।
රාමඃ කිමකරෝත්පාපං යේනෛවමුපරුධ්යතේ ॥ 24 ॥
න හි කංචන පශ්යාමෝ රාඝවස්යාගුණං වයම් ।
දුර්ලභෝ හ්යස්ය නිරය ශ්ශශාංකස්යේව කල්මෂම් ॥ 25 ॥
අථවා දේවි දෝෂං ත්වං කංචිත්පශ්යසි රාඝවේ ।
තමද්ය බ්රූහි තත්වේන තදා රාමෝ විවාස්යතාම් ॥ 26 ॥
අදුෂ්ටස්ය හි සංත්යාගඃ සත්පථේ නිරතස්ය ච ।
නිර්දහේදපි ශක්රස්ය ද්යුතිං ධර්මනිරෝධනාත් ॥ 27 ॥
තදලං දේවි රාමස්ය ශ්රියා විහතයා ත්වයා ।
ලෝකතෝऽපි හි තේ රක්ෂ්යඃ පරිවාදඃ ශුභානනේ ॥ 28 ॥
ශ්රුත්වා තු සිද්ධාර්ථවචෝ රාජා ශ්රාංතතරස්වනඃ ।
ශෝකෝපහතයා වාචා කෛකේයීමිදමබ්රවීත් ॥ 29 ॥
ඒතද්වචෝ නේච්ඡසි පාපවෘත්තේ හිතං න ජානාසි මමාත්මනෝ වා ।
ආස්ථාය මාර්ගං කෘපණං කුචේෂ්ටා චේෂ්ටා හි තේ සාධුපථාදපේතා ॥ 30 ॥
අනුව්රජිෂ්යාම්යහමද්ය රාමං රාජ්යං පරිත්යජ්ය සුඛං ධනං ච ।
සහෛව රාජ්ඤා භරතේන ච ත්වං යථාසුඛං භුංක්ෂ්ව චිරාය රාජ්යම් ॥ 31 ॥
ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ අයෝධ්යාකාංඩේ ෂට්ත්රිංශස්සර්ගඃ ॥
