ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ අරණ්යකාංඩම් ।
අථ ත්රිසප්තතිතමස්සර්ගඃ ।
නිදර්ශයිත්වා රාමාය සීතායාඃ ප්රතිපාදනේ ।
වාක්යමන්වර්ථමර්ථජ්ඤඃ කබංධඃ පුනරබ්රවීත් ॥ 1 ॥
ඒෂ රාම ශිවඃ පංථා යත්රෛතේ පුෂ්පිතා ද්රුමාඃ ।
ප්රතීචීං දිශමාශ්රිත්ය ප්රකාශංතේ මනෝරමාඃ ॥ 2 ॥
ජංබූප්රියාලපනසප්ලක්ෂන්යග්රෝධතිංධුකාඃ ।
අශ්වත්ථාඃ කර්ණිකාරාශ්ච චූතාශ්චාන්යේ ච පාදාපාඃ ॥ 3 ॥
ධන්වනා නාගවෘක්ෂාශ්ච තිලකා නක්තමාලකාඃ ।
නීලාශෝකාඃ කදංබාශ්ච කරවීරාශ්ච පුෂ්පිතාඃ ॥ 4 ॥
අග්නිමුඛ්යා අශෝකාශ්ච සුරක්තාඃ පාරිභද්රකාඃ ।
තානාරුහ්යාථවා භූමෞ පාතයිත්වා ච තාන්බලාත් ॥ 5 ॥
ඵලාන්යමෘතකල්පානි භක්ෂයංතෞ ගමිෂ්යථඃ ।
තදතික්රම්ය කාකුත්ස්ථ වනං පුෂ්පිතපාදපම් ॥ 6 ॥
නංදනප්රතිමං චාන්යත්කුරවෝ හ්යුත්තරා ඉව ।
සර්වකාලඵලා යත්ර පාදපාස්තු මධුස්රවාඃ ॥ 7 ॥
සර්වේ ච ඍතවස්තත්ර වනේ චෛත්රරථේ යථා ।
ඵලභාරානතාස්තත්ර මහාවිටපධාරිණඃ ॥ 8 ॥
ශෝභංතේ සර්වතස්තත්ර මේඝපර්වතසන්නිභාඃ ।
තානාරුහ්යාථවා භූමෞ පාතයිත්වා යථාසුඛම් ॥ 9 ॥
ඵලාන්යමෘතකල්පානි ලක්ෂ්මණස්තේ ප්රදාස්යති ।
චංක්රමංතෞ වරාංදේශාන්ශෛලාච්ඡෛලං වනාද්වනම් ॥ 10 ॥
තතඃ පුෂ්කරිණීං වීරෞ පංපාං නාම ගමිෂ්යථඃ ।
අශර්කරාමවිභ්රංශාං සමතීර්ථාමශෛවලාම් ॥ 11 ॥
රාම සංජාතවාලූකාං කමලෝත්පලශාලිනීම් ।
තත්ර හංසාඃ ප්ලවාඃ ක්රෞංචාඃ කුරරාශ්චෛව රාඝව ॥ 12 ॥
වල්ගුස්වනා විකූජංති පංපාසලිලගෝචරාඃ ।
නෝද්විජංතේ නරාංදෘෂ්ට්වා වධස්යාකෝවිදාශ්ශුභාඃ ॥ 13 ॥
ඝෘතපිංඩෝපමාන් ස්ථූලාංස්තාංද්විජාන්භක්ෂයිෂ්යථඃ ।
රෝහිතාන්වක්රතුංඩාංශ්ච නඩමීනාංශ්ච රාඝව ॥ 14 ॥
පංපායාමිෂුභිර්මත්ස්යාංස්තත්ර රාම වරාන්හතාන් ।
නිස්ත්වක්පක්ෂානයස්තප්තානකෘශානේකකංටකාන් ॥ 15 ॥
තව භක්ත්යා සමායුක්තෝ ලක්ෂ්මණස්සංප්රදාස්යති ।
භෘශතේ ඛාදතෝ මත්ස්යාන්පංපායාඃ පුෂ්පසංචයේ ॥ 16 ॥
පද්මගංධි ශිවං වාරි සුඛශීතමනාමයම් ।
උද්ධෘත්ය සතතාක්ලිෂ්ටං රෞප්යස්ඵාටිකසන්නිභම් ॥ 17 ॥
අසෞ පුෂ්කරපර්ණේන ලක්ෂ්මණඃ පායයිෂ්යති ।
ස්ථූලාන්ගිරිගුහාශය්යාන්වරාහාන්වනචාරිණඃ ॥ 18 ॥
අපාං ලෝභාදුපාවෘත්තාන්වෘෂභානිව නර්දතඃ ।
රූපාවනිතාංශ්ච පංපායාංද්රක්ෂ්යසි ත්වං නරෝත්තම ॥ 19 ॥
සායාහ්නේ විචරන්රාම විටපීන්මාල්යධාරිණඃ ।
ශීතෝදකං ච පංපායා දෘෂ්ට්වා ශෝකං විහාස්යසි ॥ 20 ॥
සුමනෝභිශ්චිතාංස්තත්ර තිලකාන්නක්තමාලකාන් ।
උත්පලානි ච ඵුල්ලානි පංකජානි ච රාඝව ॥ 21 ॥
න තානි කශ්චින්මාල්යානි තත්රාරෝපයිතා නරඃ ।
න ච වෛ ම්ලානතාං යාංති න ච ශීර්යංති රාඝව ॥ 22 ॥
මතංගශිෂ්යාස්තත්රාऽසන්නෘෂයස්සුසමාහිතාඃ ।
තේෂාං භාරාභිතප්තානාං වන්යමාහරතාං ගුරෝඃ ॥ 23 ॥
යේ ප්රපේතුර්මහීං තූර්ණං ශරීරාත්ස්වේදබිංදවඃ ।
තානි ජාතානි මාල්යානි මුනීනාං තපසා තදා ॥ 24 ॥
ස්වේදබිංදුසමුත්ථානි න විනශ්යංති රාඝව ।
තේෂාං ගතානාමද්යාපි දෘශ්යතේ පරිචාරිණී ॥ 25 ॥
ශ්රමණී ශබරී නාම කාකුත්ස්ථ චිරජීවිනී ।
ත්වාං තු ධර්මේ ස්ථිතා නිත්යං සර්වභූතනමස්කෘතම් ॥ 26 ॥
දෘෂ්ට්වා දේවෝපමං රාම ස්වර්ගලෝකං ගමිෂ්යති ।
තතස්තද්රාම පංපායාස්තීරමාසාද්ය පශ්චිමම් ॥ 27 ॥
ආශ්රමස්ථානමතුලං ගුහ්යං කාකුත්ස්ථ පශ්යසි ।
න තත්රාක්රමිතුං නාගාශ්ශක්නුවංති තමාශ්රමම් ॥ 28 ॥
විවිධාස්තත්ර වෛ නාගා වනේ තස්මිංශ්ච පර්වතේ ।
ඍෂේස්තත්ර මතංගස්ය විධානාත්තච්ච කානනම් ॥ 29 ॥
තස්මින්නංදනසංකාශේ දේවාරණ්යෝපමේ වනේ ।
නානාවිහගසංකීර්ණේ රංස්යසේ රාම නිර්වෘතඃ ॥ 30 ॥
ඍෂ්යමූකශ්ච පංපායාඃ පුරස්තාත්පුෂ්පිතද්රුමඃ ।
සුදුඃඛාරෝහණෝ නාම ශිශුනාගාභිරක්ෂිතඃ ॥ 31 ॥
උදාරෝ බ්රහ්මණා චෛව පූර්වකාලේ විනිර්මිතඃ ।
ශයානඃ පුරුෂෝ රාම තස්ය ශෛලස්ය මූර්ධනි ॥ 32 ॥
යත්ස්වප්නේ ලභතේ විත්තං තත්ප්රබුද්ධෝऽධිගච්ඡති ।
නත්වේනං විෂමාචාර පාපකර්මාऽධිරෝහති ॥ 33 ॥
යස්තු තං විෂමාචාරඃ පාපකර්මාऽධිරෝහති ।
තත්රෛව ප්රහऱංත්යේනං සුප්තමාදාය රාක්ෂසාඃ ॥ 34 ॥
තත්රාපි ශිශුනාගානාමාක්රංධශ්ශ්රූයතේ මහාන් ।
ක්රීඩතාං රාම පංපායාං මතංගාරණ්යවාසිනාම් ॥ 35 ॥
සික්තා රුධිරධාරාභිස්සංහෘත්ය පරමද්විපාඃ ।
ප්රචරංති පෘථක්කීර්ණා මේඝවර්ණාස්තරස්විනඃ ॥ 36 ॥
තේ තත්ර පීත්වා පානීයං විමලං ශීතමව්යයම් ।
නිර්වෘතාස්සංවිගාහංතේ වනානි වනගෝචරාඃ ॥ 37 ॥
ඍක්ෂාංශ්ච ද්වීපිනශ්චෛව නීලකෝමලකප්රභාන් ।
රුරූනපේතාපජයාන් දෘෂ්ට්වා ශෝකං ජයිෂ්යසි ॥ 38 ॥
රාම තස්ය තු ශෛලස්ය මහතී ශෝභතේ ගුහා ।
ශිලාපිධානා කාකුත්ස්ථ දුඃඛං චාස්යාඃ ප්රවේශනම් ॥ 39 ॥
තස්යා ගුහායාඃ ප්රාග්ද්වාරේ මහාන්ශීතෝදකෝ හ්රදඃ ।
ඵලමූලාන්විතෝ රම්යෝ නානාමෘගසමාවෘතඃ ॥ 40 ॥
තස්යාං වසති සුග්රීවශ්චතුර්භිස්සහ වානරෛඃ ।
කදාචිච්ඡිඛරේ තස්ය පර්වතස්යාවතිෂ්ඨතේ ॥ 41 ॥
කබංධස්ත්වනුශාස්යෛවං තාවුභෞ රාමලක්ෂ්මණෞ ।
ස්රග්වී භාස්කරවර්ණාභඃ ඛේ ව්යරෝචත වීර්යවාන් ॥ 42 ॥
තං තු ඛස්ථං මහාභාගං කබංධං රාමලක්ෂ්මණෞ ।
ප්රස්ථිතෞ ත්වං ව්රජස්වේති වාක්යමූචතුරංතිකේ ॥ 43 ॥
ගම්යතාං කාර්යසිද්ධ්යර්ථමිති තාවබ්රවීත්ස ච ।
සුප්රීතෞ තාවනුජ්ඤාප්ය කබංධඃ ප්රස්ථිතස්තදා ॥ 44 ॥
ස තත්කබංධඃ ප්රතිපද්ය රූපං වෘතශ්ශ්රියා භාස්කරතුල්යදේහඃ ।
නිදර්ශයන්රාමමවේක්ෂ්ය ඛස්ථඃ සඛ්යං කුරුෂ්වේති තදාභ්යුවාච ॥ 45 ॥
ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ අරණ්යකාංඩේ ත්රිසප්තතිතමස්සර්ගඃ ॥
