ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ අයෝධ්යාකාංඩම් ।
අථ පංචෂෂ්ටිතමස්සර්ගඃ ।
අථ රාත්ර්යාං ව්යතීතායාං ප්රාතරේවාපරේऽහනි ।
වංදිනඃ පර්යුපාතිෂ්ඨංස්තත්පාර්ථිව නිවේශනම් ॥ 1 ॥
සූතාඃ පරමසංස්කාරා මංගලාශ්චෝත්තමශ්රුතාඃ ।
ගායකාඃ ස්තුතිශීලාශ්ච නිගදංතඃ පෘථක් පෘථක් ॥ 2 ॥
අථ රාත්ර්යාං ව්යතීතායාං ප්රාතරේවාපරේऽහනි ।
වංදිනඃ පර්යුපාතිෂ්ඨංස්තත්පාර්ථිව නිවේශනම් ॥ 3 ॥
සූතාඃ පරමසංස්කාරා මංගලාශ්චෝත්තමශ්රුතාඃ ।
ගායකාඃ ස්තුතිශීලාශ්ච නිගදංතඃ පෘථක් පෘථක් ॥ 4 ॥
රාජානං ස්තුවතාං තේෂාමුදාත්තාභිහිතාශිෂාම් ।
ප්රාසාදාऽභෝගවිස්තීර්ණඃ ස්තුතිශබ්දෝහ්යවර්තත ॥ 5 ॥
තතස්තු ස්තුවතාං තේෂාං සූතානාං පාණිවාදකාඃ ।
අපදානාන්යුදාහෘත්ය පාණිවාදා නවාදයන් ॥ 6 ॥
තේන ශබ්දේන විහගාඃ ප්රතිබුද්ධා විසස්වනුඃ ।
ශාඛාස්ථාඃ පංජරස්ථාශ්ච යේ රාජකුලගෝචරාඃ ॥ 7 ॥
ව්යාහෘතාඃ පුණ්යශබ්දාශ්ච වීණානාං චාපි නිස්ස්වනාඃ ।
ආශීර්ගේයං ච ගාථානාං පූරයාමාස වේශ්ම තත් ॥ 8 ॥
තත ශ්ශුචිසමාචාරාඃ පර්යුපස්ථානකෝවිදාඃ ।
ස්ත්රීවර්ෂ ධරභූයිෂ්ඨා උපතස්ථුර්යථාපුරම් ॥ 9 ॥
හරිචංදනසංපෘක්තමුදකං කාංචනෛර්ඝටෛඃ ।
ආනින්යුස්ස්නානශික්ෂාජ්ඤා යථාකාලං යථාවිධි ॥ 10 ॥
මංගලාලංභනීයානි ප්රාශනීයාන්යුපස්කරාන් ।
උපනින්යුස්තථාප්යන්යාඃ කුමාරීබහුලාඃ ස්ත්රියඃ ॥ 11 ॥
සර්වලක්ෂණසංපන්නං සර්වං විධිවදර්චිතම් ।
සර්වං සුගුණලක්ෂ්මීවත්තද්බභූවාභිහාරිකම් ॥ 12 ॥
තත ස්සූර්යෝදයං යාවත්සර්වං පරිසමුත්සුකම් ।
තස්ථාවනුපසංප්රාප්තං කිංස්විදිත්යුපශංකිතම් ॥ 13 ॥
අථ යාඃ කෝසලේංද්රස්ය ශයනං ප්රත්යනංතරාඃ ।
තාඃ ස්ත්රියස්තු සමාගම්ය භර්තාරං ප්රත්යබෝධයන් ॥ 14 ॥
තථාප්යුචිතවෘත්තා ස්තා විනයේන නයේන ච ।
නහ්යස්ය ශයනං ස්පෘෂ්ට්වා කිංචිදප්යුපලේභිරේ ॥ 15 ॥
තාඃ ස්ත්රියස්ස්වප්නශීලජ්ඤාශ්චේෂ්ටාසංචලනාදිෂු තා වේපථුපරීතාශ්ච රාජ්ඤඃ ප්රාණේෂු ශංකිතාඃ ।
ප්රතිස්රෝතස්තෘණාග්රාණාං සදෘශං සංචකාශිරේ ॥ 16 ॥
අථ සංදේහමානානාං ස්ත්රීණාං දෘෂ්ට්වා ච පාර්ථිවම් ।
යත්තදාශංකිතං පාපං තස්ය ජජ්ඤේ විනිශ්චයඃ ॥ 17 ॥
කෞසල්යා ච සුමත්රච පුත්රශෝකපරාජිතේ ।
ප්රසුප්තේ න ප්රබුධ්යේතේ යථා කාලසමන්විතේ ॥ 18 ॥
නිෂ්ප්රභා ච විවර්ණා ච සන්නා ශෝකේන සන්නතා ।
න ව්යරාජත කෞසල්යා තාරේව තිමිරාවෘතා ॥ 19 ॥
කෞසල්යාऽනංතරං රාජ්ඤස්සුමිත්රා තදංතනරම් ।
න ස්ම විභ්රාජතේ දේවී ශෝකාශ්රුලුලිතානනා ॥ 20 ॥
තේ ච දෘෂ්ට්වා තථා සුප්තේ ශුභේ දේව්යෞ ච තං නෘපම් ।
සුප්තමේවෝද්ගතප්රාණමංතඃපුරමදෘශ්යත ॥ 21 ॥
තතඃ ප්රචුක්රුශුර්දීනා ස්සස්වරං තා වරාංගනාඃ ।
කරේණව ඉවාරණ්යේ ස්ථානප්රච්යුතයූථපාඃ ॥ 22 ॥
තාසාමාක්රංදශබ්දේන සහසෝද්ධතචේතනේ ।
කෞසල්යා ච සුමිත්රා ච ත්යක්ත නිද්රේ බභූවතුඃ ॥ 23 ॥
කෞසල්යා ච සුමිත්රා ච දෘෂ්ට්වා ස්පෘෂ්ට්වා ච පාර්ථිවම් ।
හා නාථේති පරික්රුශ්ය පේතතුර්ධරණීතලේ ॥ 24 ॥
සා කෝසලේංද්රදුහිතා වේෂ්ටමානා මහීතලේ ।
න බභ්රාජ රජෝධ්වස්තා තාරේව ගගනාච්ච්යුතා ॥ 25 ॥
නෘපේ ශාංතගුණේ ජාතේ කෞසල්යාං පතිතාං භුවි ।
අපශ්යංස්තාඃ ස්ත්රියඃ සර්වා හතාං නාගවධූමිව ॥ 26 ॥
තතස්සර්වා නරේංද්රස්ය කෛකේයීප්රමුඛාඃ ස්ත්රියඃ ।
රුදංත්ය ශ්ශෝකසංතප්තා නිපේතුර්ගතචේතනාඃ ॥ 27 ॥
තාභිස්ස බලවාන්නාදඃ ක්රෝශංතීභිරනුද්රුතඃ ।
යේන ස්ඵීතීකෘතං භූයස්තද්ගෘහං සමනාදයත් ॥ 28 ॥
තත් පරිත්රස්තංත්රසංභ්රාංත පර්යුත්සුකජනාකුලම් ।
සර්වතස්තුමුලාක්රංදං පරිතාපාර්තබාංධවම් ॥ 29 ॥
සද්යෝ නිපතිතානංදං දීනවික්ලබදර්ශනම් ।
බභූව නරදේවස්ය සද්ම දිෂ්ටාංතමීයුෂඃ ॥ 30 ॥
අතීතමාජ්ඤාය තු පාර්ථිවර්ෂභං යශස්විනං සංපරිවාර්ය පත්නයඃ ।
භෘශං රුදංත්යඃ කරුණං සුදුඃඛිතාඃ ප්රගෘහ්ය බාහූ ව්යලපන්නනාථවත් ॥ 31 ॥
ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ අයෝධ්යාකාංඩේ පංචෂෂ්ටිතමස්සර්ගඃ ॥
