ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ അയോധ്യാകാംഡമ് ।
അഥ സപ്തതിതമസ്സര്ഗഃ ।
ഭരതേ ബ്രുവതി സ്വപ്നം ദൂതാസ്തേ ക്ലാംതവാഹനാഃ ।
പ്രവിശ്യാസഹ്യപരിഖം രമ്യം രാജഗൃഹം പുരമ് ॥ 1 ॥
സമാഗമ്യ തു രാജ്ഞാ ച രാജപുത്രേണ ചാര്ചിതാഃ രാജ്ഞഃ പാദൌ ഗൃഹീത്വാ തു തമൂചുര്ഭരതം വചഃ ॥ 2 ॥
ഭരതേ ബ്രുവതി സ്വപ്നം ദൂതാസ്തേ ക്ലാംതവാഹനാഃ ।
പ്രവിശ്യാസഹ്യപരിഖം രമ്യം രാജഗൃഹം പുരമ് ॥ 3 ॥
സമാഗമ്യ തു രാജ്ഞാ ച രാജപുത്രേണ ചാര്ചിതാഃ രാജ്ഞഃ പാദൌ ഗൃഹീത്വാ തു തമൂചുര്ഭരതം വചഃ ॥ 4 ॥
പുരോഹിതസ്ത്വാം കുശലം പ്രാഹ സർവേ ച മംത്രിണഃ ।
ത്വരമാണശ്ച നിര്യാഹി കൃത്യമാത്യയികം ത്വയാ ॥ 5 ॥
ഇമാനി ച മഹാര്ഹാണി വസ്ത്രാണ്യാഭരണാനി ച ।
പ്രതിഗൃഹ്യ വിശാലക്ഷ മാതുലസ്യ ച ദാപയ ॥ 6 ॥
അത്ര വിശംതികോട്യസ്തു നൃപതേര്മാതുലസ്യ തേ ।
ദശകോട്യസ്തു സംപൂര്ണാസ്തഥൈവ ച നൃപാത്മജ ॥ 7 ॥
പ്രതിഗൃഹ്യ തു തത്സർവം സ്വനുരക്ത സ്സുഹൃജ്ജനേ ।
ദൂതാനുവാച ഭരതഃ കാമൈസ്സംപ്രതിപൂജ്യ താന് ॥ 8 ॥
കച്ചിത്സുകുശലീ രാജാ പിതാ ദശരഥോ മമ ।
കച്ചിച്ചാരോഗതാ രാമേ ലക്ഷ്മണേ ച മഹാത്മനി ॥ 9 ॥
ആര്യാ ച ധര്മനിരതാ ധര്മജ്ഞാ ധര്മദര്ശിനീ ।
അരോഗാ ചാപി കൌസല്യാ മാതാ രാമസ്യ ധീമതഃ ॥ 10 ॥
കച്ചിത്സുമിത്രാ ധര്മജ്ഞാ ജനനീ ലക്ഷ്മണസ്യ യാ ।
ശത്രുഘ്നസ്യ ച വീരസ്യ സാഽരോഗാ ചാപി മധ്യമാ ॥ 11 ॥
ആത്മകാമാ സദാ ചംഡീ ക്രോധനാ പ്രാജ്ഞമാനിനീ ।
അരോഗാ ചാപി മേ മാതാ കൈകേയീ കിമുവാച ഹ ॥ 12 ॥
ഏവമുക്താസ്തു തേ ദൂതാഃ ഭരതേന മഹാത്മനാ ।
ഊചുസ്സപ്രശ്രയം വാക്യമിദം തം ഭരതം തദാ ॥ 13 ॥
കുശലാസ്തേ നരവ്യാഘ്ര യേഷാം കുശലമിച്ഛസി ।
ശ്രീശ്ച ത്വാം വൃണുതേ പദ്മാ യുജ്യതാം ചാപി തേ രഥഃ ॥ 14 ॥
ഭരതശ്ചാപി താന് ദൂതാനേവമുക്തോഽഭ്യഭാഷത ।
ആപൃച്ചേഽഹം മഹാരാജം ദൂതാസ്സംത്വരയംതി മാമ് ॥ 15 ॥
ഏവമുക്ത്വാ തു താന് ദൂതാന്ഭരതഃ പാര്ഥിവാത്മജഃ ।
ദൂതൈ സ്സംചോദിതോ വാക്യം മാതാമഹമുവാച ഹ ॥ 16 ॥
രാജന് പിതുര്ഗമിഷ്യാമി സകാശം ദൂതചോദിതഃ ।
പുനരപ്യഹമേഷ്യാമി യദാ മേ ത്വം സ്മരിഷ്യസി ॥ 17 ॥
ഭരതേനൈവമുക്തസ്തു നൃപോ മാതാമഹസ്തദാ ।
തമുവാച ശുഭം വാക്യം ശിരസ്യാഘ്രായ രാഘവമ് ॥ 18 ॥
ഗച്ഛ താതാനുജാനേ ത്വാം കൈകേയീസുപ്രജാസ്ത്വയാ ।
മാതരം കുശലം ബ്രൂയാഃ പിതരം ച പരംതപ ॥ 19 ॥
പുരോഹിതം ച കുശലം യേ ചാന്യേ ദ്വിജസത്തമാഃ ।
തൌ ച താത മഹേഷ്വാസൌ ഭ്രാതരൌ രാമലക്ഷ്മണൌ ॥ 20 ॥
തസ്മൈ ഹസ്ത്യുത്തമാംശ്ചിത്രാന്കംബലാനജിനാനി ച ।
അഭിസത്കൃത്യ കൈകേയോ ഭരതായ ധനം ദദൌ ॥ 21 ॥
രുക്മനിഷ്കസഹസ്രേ ദ്വേ ഷോഡശാശ്വശതാനി ച ।
സത്കൃത്യ കൈകയീപുത്രം കേകയോ ധനമാദിശത് ॥ 22 ॥
തഥാഽമാത്യാനഭിപ്രേതാന്വിശ്വാസ്യാംശ്ച ഗുണാന്വിതാന് ।
ദദാവശ്വപതിഃ ക്ഷിപ്രം ഭരതായാനുയായിനഃ ॥ 23 ॥
ഐരാവതാനൈംദ്രശിരാന്നാഗാന്വൈ പ്രിയദര്ശനാന് ।
ഖരാന് ശ്രീഘ്രാന്സുസംയുക്താന്മാതുലോഽസ്മൈ ധനം ദദൌ ॥ 24 ॥
അംതഃപുരേഽതി സംവൃദ്ധാന് വ്യാഘ്രവീര്യബലാന്വിതാന് ।
ദംഷ്ട്രാഽഽയുധാന്മഹാകായാന് ശുനശ്ചോപായനം ദദൌ ॥ 25 ॥
സ ദത്തം കേകയേംദ്രേണ ധനം തന്നാഭ്യനംദത ।
ഭരതഃ കൈകയീപുത്രോ ഗമനത്വരയാ തദാ ॥ 26 ॥
ബഭൂവ ഹ്യസ്യ ഹൃദയേ ചിംതാ സുമഹതീ തദാ ।
ത്വരയാ ചാപി ദൂതാനാം സ്വപ്നസ്യാപി ച ദര്ശനാത് ॥ 27 ॥
സ സ്വവേശ്മാഭ്യതിക്രമ്യ നരനാഗാശ്വസംവൃതമ് ।
പ്രപേദേ സുമഹച്ഛ്രീമാന്രാജമാര്ഗമനുത്തമമ് ॥ 28 ॥
അഭ്യതീത്യ തതോഽപശ്യദംതഃപുരമുദാരധീഃ ।
തതസ്തദ്ഭരതശ്ശ്രീമാനാവിവേശാനിവാരിതഃ ॥ 29 ॥
സ മാതാമഹമാപൃച്ഛ്യ മാതുലം ച യുധാജിതമ് ।
രഥമാരുഹ്യ ഭരതശ്ശത്രുഘ്നസഹിതോ യയൌ ॥ 30 ॥
രഥാന്മംഡല ചക്രാംശ്ച യോജയിത്വാ പരശ്ശതമ് ।
ഉഷ്ട്ര ഗോഽശ്വബലൈര്ഭൃത്യാ ഭരതം യാംതമന്വയുഃ ॥ 31 ॥
ബലേന ഗുപ്തോ ഭരതോ മഹാത്മാ സഹാര്യകസ്യാഽത്മസമൈരമാത്യൈഃ ।
ആദായ ശത്രുഘ്നമപേതശത്രുര്ഗൃഹാദ്യയൌ സിദ്ധ ഇവേംദ്രലോകാത് ॥ 32 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ അയോധ്യാകാംഡേ സപ്തതിതമസ്സര്ഗഃ ॥
