ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ യുദ്ധകാംഡമ് ।
അഥ ഏകോനപംചാശസ്സര്ഗഃ ।
ഘോരേണശരബംധേനബദ്ധൌദശരഥാത്മജൌ ।
നിഃശ്വസംതൌയഥാനാഗൌശയാനൌരുധിരോക്ഷിതൌ ॥ 1 ॥
സർവേതേവാനരശ്രേഷ്ഠാസ്സസുഗ്രീവാമഹാബലാഃ ।
പരിവാര്യമഹാത്മാനൌതസ്ഥുശ്ശോകപരിപ്ലുതാഃ ॥ 2 ॥
ഏതസ്മിന്നംതരേരാമഃപ്രത്യബുധ്യതവീര്യവാന് ।
സ്ഥിരത്വാത്സത്ത്വയോഗാച്ചശരൈസ്സംദാനിതോഽപിസന് ॥ 3 ॥
തതോദൃഷ്ടവാസരുധിരംനിഷണ്ണംഗാഢമര്പിതമ് ।
ഭ്രാതരംദീനവദനംപര്യദേവയദാതുരഃ ॥ 4 ॥
കിംനുമേസീതയാകാര്യംകിംകാര്യംജീവിതേനവാ ।
ശയാനംയോഽദ്യപശ്യാമിഭ്രാതരംയുധിനിര്ജിതമ് ॥ 5 ॥
ശക്യാസീതാസമാനാരീമര്ത്യലോകേവിചിന്വതാ ।
നലക്ഷ്മണസമോഭ്രാതാസചിവസ്സാംപപരായികഃ ॥ 6 ॥
പരിത്യക്ഷാമ്യഹംപ്രാണാന്വാനരാണാംതുപശ്യാതാമ് ।
യദിപംചത്വമാപന്നസ്സുമിത്രാനംദവര്ധനഃ ॥ 7 ॥
കിംനുവക്ഷ്യാമികൌസല്യാംമാതരംകിംനുകൈകയീമ് ।
കഥമംബാംസുമിത്രാംചപുത്രദര്ശനലാലസാമ് ॥ 8 ॥
വിവത്സാംവേപമാനാംചക്രോശംതീംകുരരീമിവ ।
കഥമാശ്വാസയിഷ്യാമിയദിയാസ്യാമിതംവിനാ ॥ 9 ॥
കഥംവക്ഷ്യാമിശത്രുഘ്നംഭരതംചയശസ്വിനമ് ।
മയാസഹവനംയാതോവിനാതേനാപുനമാഗതഃ ॥ 10 ॥
ഉപാലംബംനശക്ഷ്യാമിസോഢുംബതസുമിത്രയാ ।
ഇഹൈവദേഹംത്യക്ഷ്യാമിനഹിജീവിതുമുത്സഹേ ॥ 11 ॥
ധിങ്മാംദുഷ്കൃതകര്മാണമനാര്യംമത്കൃതേഹ്യസൌ ।
ലക്ഷ്മണഃപതിതശ്ശേതേശരതല്പേഗതാസുവത് ॥ 12 ॥
ത്വംനിത്യംസുവിഷണ്ണംമാമാശ്വാസയസിലക്ഷ്മണ ।
ഗതാസുര്നാദ്യശക്തോഽസിമാമാര്തമഭിഭാഷിതുമ് ॥ 13 ॥
യേനാദ്യബഹവോയുദ്ധേനിഹതാരാക്ഷസാവിനിപാതിതാഃ ।
തസ്യാമേവാദ്യശൂരസ്ത്വംശേഷേവിനിഹതഃപരൈഃ ॥ 14 ॥
ശയാനഃശരതല്പേഽസ്മിന് സശോണിതപരിപ്ലുതഃ ।
ശരജാലൈചശിതോഭാസിഭാസ്കരോഽസ്തമിവവ്രജന് ॥ 15 ॥
ബാണാഭിഹതമര്മത്വാന്നശക്നോത്യഭിഭാഷിതുമ് ।
രുജാചാബ്രുവതോഽപ്യസ്യദൃഷ്ടിരാഗേണസൂച്യതേ ॥ 16 ॥
യഥൈവമാംവനംയാംതമനുയാതോമഹാദ്യുതിഃ ।
അഹമപ്യനുയാസ്യാമിതഥൈവൈനംയമക്ഷ്യമ് ॥ 17 ॥
ഇഷ്ടബംധുജനോനിത്യംമാംചനിത്യമനുവ്രതഃ ।
ഇമാമദ്യഗതോഽവസ്ഥാംമമാനാര്യസ്യദുര്നയൈഃ ॥ 18 ॥
സുരുഷ്ടേനാപിവീരേണലക്ഷ്മണേനനസംസ്മരേ ।
പരുഷംവിപ്രിയംവാപിശ്രാവിതംനകദാചന ॥ 19 ॥
വിസസര്ജൈകവേഗേനപംചബാണശതാനിയഃ ।
ഇഷ്വസ്ത്രഷ്വധികസ്തസ്മാത്കാര്തവീര്യാച്ചലക്ഷ്മണഃ ॥ 20 ॥
അസ്സ്രൈരസ്ത്രാണിയോഹന്യാച്ഛക്രസ്യാപിമഹാത്മനഃ ।
സോഽയമുർവ്യാംഹതശ്ശേതേമഹാര്ഹശയനോചിതഃ ॥ 21 ॥
തച്ചമിഥ്യാപ്രലപ്തംമാംപ്രധക്ഷ്യതിനസംശയഃ ।
യന്മയാനകൃതോരാജാരാക്ഷസാനാംവിഭീഷണഃ ॥ 22 ॥
അസ്മിന്മുഹൂര്തേസുഗ്രീവ പ്രതിയാതുമിതോഽര്ഹസി ।
മത്വാഹീനംരാജന് രാവണോഽഭിദ്രവേദ്ബലീ ॥ 23 ॥
അംഗദംതുപുരസ്കത്യസസൈന്യസ്സപരിച്ഛദമ് ।
സാഗരംതരസുഗ്രീവ നീലേനചനലേനച ॥ 24 ॥
കൃതംഹനുമതാകാര്യംയദന്യൈര്ദുഷ്കരംരണേ ।
ഋക്ഷരാജേനതുഷ്യാമിഗോലാംഗൂലാധിപേനച ॥ 25 ॥
അംഗദേനകൃതംകര്മമൈംദേനദ്വിവിദേനച ।
യുദ്ധംകേസരിണാസങ് ഖ്യേഘോരംസംപാതിനാകൃതമ് ॥ 26 ॥
ഗവയേനഗവാക്ഷേണശരഭേണഗജേനച ।
അന്യൈശ്ചഹരിഭിര്യുദ്ധംമദര്ഥേത്യക്തജീവിതൈഃ ॥ 27 ॥
നചാതിക്രമിതുംശക്യംദൈവംസുഗ്രീവ മാനുഷൈഃ ।
യത്തുശക്യംവയസ്യേനസുഹൃദാചപരംതപ ॥ 28 ॥
കൃതംസുഗ്രീവ തത്സർവംഭവതാധര്മഭീരുണാ ।
മിത്രകാര്യംകൃതമിദംഭവദ്ഭിർവാനരര്ഷഭാഃ ॥ 29 ॥
അനുജ്ഞാതാമയാസർവേയഥേഷ്ടംഗംതുമര്ഹഥ ।
ശുശ്രുവുസ്തസ്യതേസർവേവാനരാഃപരിദേവനമ് ॥ 30 ॥
വര്തയാംചക്രൂരശ്രൂണിനേത്രൈഃകൃഷ്ണേതരേക്ഷണാഃ ।
തതസ്സർവാണ്യനീകാനിസ്ഥാപയിത്വാവിഭീഷണഃ ॥ 31 ॥
ആജഗാമഗദാപാണിസ്ത്വരിതംയത്രരാഘവഃ ।
തംദൃഷ്ടവാത്വരിതംയാംതംനീലാംജനചയോപമമ് ॥ 32 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ യുദ്ധകാംഡേ ഏകോനപംചാശസ്സര്ഗഃ ॥
