ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ യുദ്ധകാംഡമ് ।
അഥ ദ്വാദശസ്സര്ഗഃ ।
സതാംപരിഷദംകൃത്സ്നാംസമീക്ഷ്യസമിതിംജയഃ ।
പ്രചോദയാമാസതദാപ്രഹസ്തംവാഹിനീപതിമ് ॥ 1 ॥
സേനാപതേയഥാതേസ്യുഃകൃതവിദ്യാശ്ചതുർവിധാഃ ।
യോധാനഗരരക്ഷായാംതഥാവ്യാദേഷ്ടുമര്ഹസി ॥ 2 ॥
സപ്രഹസ്തഃപ്രണീതാത്മാചികീര്ഷന് രാജശാസനമ് ।
വിനിക്ഷിപദ്ബലംസർവംബഹിരംതശ്ചമംദിരേ ॥ 3 ॥
തതോവിനിക്ഷിപ്യബലംസർവനഗരഗുപ്തയേ ।
പ്രഹസ്തഃപ്രമുഖേരാജ്ഞോനിഷസാദജഗാദച ॥ 4 ॥
വിഹിതംബഹിരംതശ്ചബലംബലവതസ്തവ ।
കുരുഷ്യാവിമനാഃക്ഷിപ്രംയദഭിപ്രേതമസ്തുതേ ॥ 5 ॥
പ്രഹസ്തസ്യവചശ്ശ്രുത്വാരാജാരാജ്യഹിതൈഷിണഃ ।
സുഖേപ്സുസ്സുഹൃദാംമധ്യേവ്യാജഹാരസരാവണഃ ॥ 6 ॥
പ്രിയാപ്രിയേസുഖംദുഃഖംലാഭാലാഭേഹിതാഹിതേ ।
ധര്മകാമാര്ഥകൃച്ഛ്രേഷുയൂയമര്ഹഥവേദിതുമ് ॥ 7 ॥
സർവകൃത്യാനിയുഷ്മാഭിസ്സമാരബ്ധാനിസർവഥാ ।
മംത്രകര്മനിയുക്താനിനജാതുവിഫലാനിമേ ॥ 8 ॥
സസോമഗ്രഹനക്ഷത്രൈര്മരുദ്ഭിരിവവാസവഃ ।
ഭവദ്ഭിരഹമത്യര്ഥംവൃതശ്രിയമവാപ്നുയാമ് ॥ 9 ॥
അഹംതുഖലുസർവാന്വസ്സമര്ഥയിതുമുദ്യതഃ ।
കുംഭകര്ണസ്യതുസ്വപ്നാന്നേമമര്ഥമചോദയമ് ॥ 10 ॥
ഇയം ച ദംഡകാരണ്യാദ്രാമസ്യ മഹിഷീ പ്രിയാ ।
രക്ഷോഭിശ്ചരിതോദ്ദേശാദാനീതാ ജനകാത്മജാ ॥ 11 ॥
ഇയംചദംഡകാരണ്യാദ്രാമസ്യമഹിഷീമയാ ।
രക്ഷോഭിശ്ചരിതോദ്ദേശാദാനീതാജനകാത്മജാ ॥ 12 ॥
സാമേവശയ്യാമാരോഢുമിച്ഛത്യലസഗാമിനീ ।
ത്രിഷുലോകേഷുചാന്യാമേനസീതാസദൃശീമതാ ॥ 13 ॥
തനുമധ്യാപൃഥുശ്രോണീശരദിംദുനിഭാനനാ ।
ഹേമബിംബനിഭാസൌമ്യാമായേവമയനിര്മിതാ ॥ 14 ॥
സുലോഹിതതലൌശ്ലക്ഷ് ണൌചരണൌസുപ്രതിഷ്ഠിതൌ ।
ദൃഷ്ട്വാതാമ്രനഖൌതസ്യാദീപ്യതേമേശരീരജഃ ॥ 15 ॥
ഹുതാഗ്നിരര്ചിസ്സംകാശാമേനാംസൌരീമിവപ്രഭാമ് ।
ഉന്നസംവിമലംവല്ഗുവിപുലാംചാരുലോചനമ് ॥ 16 ॥
പശ്യംസ്തദവശസ്തസ്യാഃകാമസ്യവശമേയിവാന് ।
ക്രോധഹര്ഷസമാനേനദുർവര്ണകരണേനച ॥ 17 ॥
ശോകസംതാപനിത്യേനകാമേനകലുഷീകൃതഃ ।
സാതുസംവത്സരംകാലംമാമയാചതഭാമിനീ ॥ 18 ॥
പ്രതീക്ഷമാണാഭര്താരംരാമമായതലോചനാ ।
തന്മയാചാരുനേത്രായഃപ്രതിജ്ഞാതംവചശ്ശുഭമ് ॥ 19 ॥
ബഹുസത്ത്വസമാകീര്ണം തൌ വാ ദശരഥാത്മജൌ ।
അഥവാ കപിനൈകേന കൃതം നഃ കദനം മഹത് ॥ 20 ॥
ബഹുസത്ത്വസമാകീര്ണംതൌവാദശരഥാത്മജൌ ।
അഥവാകപിനൈകേനകൃതംനഃകദനംമഹത് ॥ 21 ॥
ദുര് ജ്ഞേയാഃകാര്യഗതയോബ്രൂതയസ്യയഥാമതി ।
മാനുഷ്യാന്നോഭയംനാസ്തിതഥാപിതുവിമൃശ്യതാമ് ॥ 22 ॥
തദാദേവാസുരേയുദ്ധേയുഷ്മാഭിസ്സഹിതോഽജയമ് ।
തേമേഭവംതശ്ചതഥാസുഗ്രീവപ്രമുഖാന്ഹരീന് ॥ 23 ॥
പരേപാരേസമുദ്രസ്യപുരസ്കൃത്യനൃപാത്മജൌ ।
സീതായാഃപദവീംപ്രാപ്യസംപ്രാപ്തൌവരുണാലയാമ് ॥ 24 ॥
അദേയാചയഥാസീതാവധ്യൌദശരഥാത്മജൌ ।
ഭവദ്ഭിര്മംത്ര്യതാംമംത്രസ്സുനീതംചാഭിധീയതാമ് ॥ 25 ॥
നഹിശക്തിംപ്രപശ്യാമിജഗത്യന്യസ്യകസ്യചിത് ।
സാഗരംവാനരൈസ്തീർവാനിശ്ചയേനജയോമമ ॥ 26 ॥
തസ്യകാമപരീതസ്യനിശമ്യപരിദേവിതമ് ।
കുംഭകര്ണഃപ്രചുക്രോധവചനംചേദമബ്രവീത് ॥ 27 ॥
യദാതുരാമസ്യസലക്ഷ്മണസ്യപ്രസഹ്യസീതാഖലുസാഇഹാഽഹൃതാ ।
സകൃത്സമീക്ഷ്യൈവസുനിശ്ചിതംതദാഭജേതചിത്തംയമുനേവയാമുനമ് ॥ 28 ॥
സർവമേതന്മഹാരാജകൃതമപ്രതിമംതവ ।
വിധീയേതസഹാസ്മാഭിരാദാവേവാസ്യകര്മണഃ ॥ 29 ॥
ന്യായേനരാജകാര്യാണിയഃകരോതിദശാനനഃ ।
നസസംതപ്യതേപശ്ചാന്നിശ്ചിതാര്ഥമതിര്നൃപഃ ॥ 30 ॥
അനുപായേനകര്മാണിവിപരീതാനിയാനിച ।
ക്രിയമാണാനിദുഷ്യംതിഹവീംഷ്യപ്രയതേഷ്വിവ ॥ 31 ॥
യഃപശ്ചാത്പൂർവകാര്യാണികര്മാണ്യഭിചികീര്ഷതി ।
പൂർവംചാപരകാര്യാണിനസവേദനയാനയൌ ॥ 32 ॥
ചപലസ്യതുകൃത്യേഷുപ്രസമീക്ഷ്യാധികംബലമ് ।
ക്ഷിപ്രമന്യേപ്രപദ്യംതേക്രൌംചസ്യഖമിവദ്വിജാഃ ॥ 33 ॥
ത്വയേദംമഹാദാരബ്ധംകാര്യമപ്രതിചിംതിതമ് ।
ദിഷ്ട്യാത്വാംനാവധീദ്രാമോവിഷമിശ്രമിവാമിഷമ് ॥ 34 ॥
തസ്മാത്ത്വയാസമാരബ്ധംകര്മഹ്യപ്രതിമംപരൈഃ ।
അഹംസമീകരിഷ്യാമിഹത്വാശത്രൂംസ്തവാനഘ ॥ 35 ॥
അഹമുത്സാദയിഷ്യാമിശത്രൂംസ്തവനിശാചര ।
യദിശക്രവിവസ്വംതൌയദിപാവകമാരുതൌ ॥ 36 ॥
താവഹംയോധയിഷ്യാമികുബേരവരുണാവപി ।
ഗിരിമാത്രശരീരസ്യമഹാപരിഘയോധിനഃ ।
നര്ദതസ്തീക്ഷ്ണദംഷ്ട്രസ്യബിഭീയാദ്വൈപുരംദരഃ ॥ 37 ॥
പുനര്മാംസദ്വിതീയേനശരേണനിഹനിഷ്യതി ।
തതോഽഹംതസ്യപാസ്യാമിരുധിരംകാമമാശ്വസ ॥ 38 ॥
വധേനവൈദാശരഥേസ്സുഖാവഹംജയംതവാഹര്തുമഹംയതിഷ്യേ ।
ഹത്വാചരാമംസഹലക്ഷ്മണേനഖാദാമിസർവാന്ഹരിയൂഥമുഖ്യാന് ॥ 39 ॥
രമസ്വകാമം പിബചാഗ്യ്രവാരുണീംകുരഷ്വകാര്യാണിഹിതാനിവിജ്വരഃ ।
മയാതുരാമേഗമിതേയമക്ഷയംചിരായസീതാവശഗാഭവിഷ്യതി ॥ 40 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ യുദ്ധകാംഡേ ദ്വാദശസ്സര്ഗഃ ॥
