ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ അയോധ്യാകാംഡമ് ।
അഥ പംചമസ്സര്ഗഃ ।
സംദിശ്യ രാമം നൃപതി ശ്ശ്വോഭാവിന്യഭിഷേചനേ ।
പുരോഹിതം സമാഹൂയ വശിഷ്ഠമിദമബ്രവീത് ॥ 1 ॥
ഗച്ഛോപവാസം കാകുത്സ്ഥം കാരയാദ്യ തപോധന ।
ശ്രീയശോരാജ്യലാഭായ വധ്വാ സഹ യതവ്രതമ് ॥ 2 ॥
തഥേതി ച സ രാജാനമുക്ത്വാ വേദവിദാം വരഃ ।
സ്വയം വസിഷ്ഠോ ഭഗവാന്യയൌ രാമനിവേശനമ് ॥ 3 ॥
ഉപവാസയിതും രാമം മംത്രവന്മംത്രകോവിദഃ ।
ബ്രാഹ്മം രഥവരം യുക്തമാസ്ഥായ സുദൃഢവ്രതഃ ॥ 4 ॥
സ രാമഭവനം പ്രാപ്യ പാംഡുരാഭ്രഘനപ്രഭമ് ।
തിസ്രഃ കക്ഷ്യാ രഥേനൈവ വിവേശമുനിസത്തമഃ ॥ 5 ॥
തമാഗതമൃഷിം രാമസ്ത്വരന്നിവ സസംഭ്രമഃ ।
മാനയിഷ്യന്സമാനാര്ഹം നിശ്ചക്രാമ നിവേശനാത് ॥ 6 ॥
അഭ്യേത്യ ത്വരമാണശ്ച രഥാഭ്യാശം മനീഷിണഃ ।
തതോഽവതാരയാമാസ പരിഗൃഹ്യ രഥാത്സ്വയമ് ॥ 7 ॥
സ ചൈനം പ്രശ്രിതം ദൃഷ്ട്വാ സംഭാഷ്യാഭിപ്രസാദ്യ ച ।
പ്രിയാര്ഹം ഹര്ഷയന്രാമമിത്യുവാച പുരോഹിതഃ ॥ 8 ॥
പ്രസന്നസ്തേ പിതാ രാമ യൌവരാജ്യമവാപ്സ്യസി ।
ഉപവാസം ഭവാനദ്യ കരോതു സഹ സീതയാ ॥ 9 ॥
പ്രാതസ്ത്വാമഭിഷേക്താ ഹി യൌവരാജ്യേ നരാധിപഃ ।
പിതാ ദശരഥഃ പ്രീത്യാ യയാതിം നഹുഷോ യഥാ ॥ 10 ॥
ഇത്യുക്ത്വാ സ തദാ രാമമുപവാസം യതവ്രതമ് ।
മംത്രവത്കാരയാമാസ വൈദേഹ്യാ സഹിതം മുനിഃ ॥ 11 ॥
തതോ യഥാവദ്രാമേണ സ രാജ്ഞോ ഗുരുരര്ചിതഃ ।
അഭ്യനുജ്ഞാപ്യ കാകുത്സ്ഥം യയൌ രാമനിവേശനാത് ॥ 12 ॥
സുഹൃദ്ഭിസ്തത്ര രാമോഽപി സഹാസീനഃ പ്രിയംവദൈഃ ।
സഭാജിതോ വിവേശാഽഥ താനനുജ്ഞാപ്യ സർവശഃ ॥ 13 ॥
ഹൃഷ്ടനാരീനരയുതം രാമവേശ്മ തദാ ബഭൌ ।
യഥാ മത്തദ്വിജഗണം പ്രഫുല്ലനലിനം സരഃ ॥ 14 ॥
സ രാജഭവനപ്രഖ്യാത്തസ്മാദ്രാമനിവേശാനാത് ।
നിര്ഗത്യ ദദൃശേ മാര്ഗം വസിഷ്ഠോ ജനസംവൃതമ് ॥ 15 ॥
ബൃംദബൃംദൈരയോധ്യായാം രാജമാര്ഗാസ്സമംതതഃ ।
ബഭൂവുരഭിസംബാധാഃ കുതൂഹലജനൈർവൃതാഃ ॥ 16 ॥
ജനബൃംദോര്മിസംഘര്ഷഹര്ഷസ്വനവതസ്തദാ ।
ബഭൂവ രാജമാര്ഗസ്യ സാഗരസ്യേവ നിസ്വനഃ ॥ 17 ॥
സിക്തസമ്മൃഷ്ടരഥ്യാ ഹി തദഹർവനമാലിനീ ।
ആസീദയോധ്യാനഗരീ സമുച്ഛ്രിതഗൃഹധ്വജാ ॥ 18 ॥
തദാ ഹ്യയോധ്യാനിലയഃ സസ്ത്രീബാലാബലോ ജനഃ ।
രാമാഭിഷേകമാകാംക്ഷന്നാകാംക്ഷദുദയം രവേഃ ॥ 19 ॥
പ്രജാലംകാരഭൂതം ച ജനസ്യാനംദവര്ധനമ് ।
ഉത്സുകോഽഭൂജ്ജനോ ദ്രഷ്ടും തമയോധ്യാമഹോത്സവമ് ॥ 20 ॥
ഏവം തജ്ജനസംബാധം രാജമാര്ഗം പുരോഹിതഃ ।
വ്യൂഹന്നിവ ജനൌഘം തം ശനൈ രാജകുലം യയൌ ॥ 21 ॥
സിതാഭ്രശിഖരപ്രഖ്യം പ്രാസാദമധിരുഹ്യ സഃ ।
സമീയായ നരേംദ്രേണ ശക്രേണേവ ബൃഹസ്പതിഃ ॥ 22 ॥
തമാഗതമഭിപ്രേക്ഷ്യ ഹിത്വാ രാജാസനം നൃപഃ ।
പപ്രച്ഛ സ ച തസ്മൈ തത്കൃതമിത്യഭ്യവേദയത് ॥ 23 ॥
ചൈവ തദാ തുല്യം സഹാസീനാസ്സഭാസദഃ ।
ആസനേഭ്യസ്സമുത്തസ്ഥുഃ പൂജയംതഃ പുരോഹിതമ് ॥ 24 ॥
ഗുരുണാ ത്വഭ്യനുജ്ഞാതോ മനുജൌഘം വിസൃജ്യ തമ് ।
വിവേശാംതഃ പുരം രാജാ സിംഹോ ഗിരിഗുഹാമിവ ॥ 25 ॥
തദഗ്യ്രവേഷപ്രമദാജനാകുലം മഹേംദ്രവേശ്മപ്രതിമം നിവേശനമ് ।
വിദീപയംശ്ചാരു വിവേശ പാര്ഥിവ ശ്ശശീവ താരാഗണസംകുലം നഭഃ ॥ 26 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ അയോധ്യാകാംഡേ പംചമസ്സര്ഗഃ ॥
