ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ കിഷ്കിംധാകാംഡമ് ।
അഥ ഏകോനപംചാശസ്സര്ഗഃ ।
അഥാംഗദസ്തദാ സർവാന്വാനരാനിദമബ്രവീത് ।
പരിശ്രാംതോ മഹാപ്രാജ്ഞസ്സമാശ്വാസ്യ ശനൈർവചഃ ॥ 1 ॥
വനാനി ഗിരയോ നദ്യോ ദുര്ഗാണി ഗഹനാനി ച ।
ദര്യോ ഗിരിഗുഹാശ്ചൈവ വിചിതാനി സമംതതഃ ॥ 2 ॥
തത്ര തത്ര സഹാസ്മാഭിര്ജാനകീ ന ച ദൃശ്യതേ ।
തദ്വാ രക്ഷോ ഹൃതാ യേന സീതാ സുരസുതോപമാ ॥ 3 ॥
കാലശ്ച നോ മഹാന്യാതസ്സുഗ്രീവശ്ചോഗ്രശാസനഃ ।
തസ്മാദ്ഭവംതസ്സഹിതാ വിചിന്വംതു സമംതതഃ ॥ 4 ॥
വിഹായ തംദ്രീം ശോകം ച നിദ്രാം ചൈവ സമുത്ഥിതാമ് ।
വിചിനുധ്വം യഥാ സീതാം പശ്യാമോ ജനകാത്മജാമ് ॥ 5 ॥
അനിർവേദം ച ദാക്ഷ്യം ച മനസശ്ചാപരാജയഃ ।
കാര്യസിദ്ധികരാണ്യാഹുസ്തസ്മാദേതദ്ബ്രവീമ്യഹമ് ॥ 6 ॥
അദ്യാപി തദ്വനം ദുര്ഗം വിചിന്വംതു വനൌകസഃ ।
ഖേദം ത്യക്ത്വാ പുനസ്സർവൈർവനമേതദ്വിചീയതാമ് ॥ 7 ॥
അവശ്യം ക്രിയമാണസ്യ ദൃശ്യതേ കര്മണഃ ഫലമ് ।
അലം നിർവേദമാഗമ്യ ന ഹി നോ മീലനം ക്ഷമമ് ॥ 8 ॥
സുഗ്രീവഃ കോപനോ രാജാ തീക്ഷ്ണദംഡശ്ച വാനരഃ ।
ഭേതവ്യം തസ്യ സതതം രാമസ്യ ച മഹാത്മനഃ ॥ 9 ॥
ഹിതാര്ഥമേതദുക്തം വഃ ക്രിയതാം യദി രോചതേ ।
ഉച്യതാം വാ ക്ഷമം യന്നസ്സർവേഷാമേവ വാനരാഃ ॥ 10 ॥
അംഗദസ്യ വചശ്ശ്രുത്വാ വചനം ഗംധമാദനഃ ।
ഉവാചാവ്യക്തയാ വാചാ പിപാസാശ്രമഖിന്നയാ ॥ 11 ॥
സദൃശം ഖലു വോ വാക്യമംഗദോ യദുവാച ഹ ।
ഹിതം ചൈവാനുകൂലം ച ക്രിയതാമസ്യ ഭാഷിതമ് ॥ 12 ॥
പുനര്മാര്ഗാമഹൈ ശൈലാന്കംദരാംശ്ച ദരീസ്തഥാ ।
കാനനാനി ച ശൂന്യാനി ഗിരിപ്രസ്രവണാനി ച ॥ 13 ॥
യഥോദ്ദിഷ്ടാനി സർവാണി സുഗ്രീവേണ മഹാത്മനാ ।
വിചിന്വംതു വനം സർവേ ഗിരിദുര്ഗാണി സർവശഃ ॥ 14 ॥
തതസ്സമുത്ഥായ പുനർവാനരാസ്തേ മഹാബലാഃ ।
വിംധ്യകാനനസംകീര്ണാം വിചേരുര്ദക്ഷിണാം ദിശമ് ॥ 15 ॥
തേ ശാരദാഭ്രപ്രതിമം ശ്രീമദ്രജതപർവതമ് ।
ശൃംഗവംതം ദരീമംതമധിരുഹ്യ ച വാനരാഃ ॥ 16 ॥
തത്ര ലോധ്രവനം രമ്യം സപ്തപര്ണവനാനി ച ।
വ്യചിന്വംസ്തേ ഹരിവരാസ്സീതാ ദര്ശനകാംക്ഷിണഃ ॥ 17 ॥
തസ്യാഗ്രമധിരൂഢാസ്തേ ശ്രാംതാ വിപുലവിക്രമാഃ ।
ന പശ്യംതി സ്മ വൈദേഹീം രാമസ്യ മഹിഷീം പ്രിയാമ് ॥ 18 ॥
തേ തു ദൃഷ്ടിഗതം കൃത്വാ തം ശൈലം ബഹുകംദരമ് ।
അവാരോഹംത ഹരയോ വീക്ഷമാണാസ്സമംതതഃ ॥ 19 ॥
അവരുഹ്യ തതോ ഭൂമിം ശ്രാംതാ വിഗതചേതസഃ ।
സ്ഥിത്വാ മുഹൂര്തം തത്രാഥ വൃക്ഷമൂലമുപാശ്രിതാഃ ॥ 20 ॥
തേ മുഹൂര്തം സമാശ്വസ്താഃ കിംചിദ്ഭഗ്നപരിശ്രമാഃ ।
പുനരേവോദ്യതാഃ കൃത്സ്നാം മാര്ഗിതും ദക്ഷിണാം ദിശമ് ॥ 21 ॥
ഹനുമത്പ്രമുഖാസ്തേ തു പ്രസ്ഥിതാഃ പ്ലവഗര്ഷഭാഃ ।
വിംധ്യമേവാദിതസ്താവദ്വിചേരുസ്തേ സമംതതഃ ॥ 22 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ കിഷ്കിംധാകാംഡേ ഏകോനപംചാശസ്സര്ഗഃ ॥
