ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ അയോധ്യാകാംഡമ് ।
അഥ അഷ്ടത്രിംശസ്സര്ഗഃ ।
തസ്യാം ചീരം വസാനായാം നാഥവത്യാമനാഥവത് ।
പ്രചുക്രോശ ജനസ്സർവോ ധിക്ത്വാം ദശരഥം ത്വിതി ॥ 1 ॥
തേന തത്ര പ്രണാദേന ദുഃഖിതസ്സ മഹീപതിഃ ।
ചിച്ഛേദ ജീവിതേ ശ്രദ്ധാം ധര്മേ യശസി ചാത്മനഃ ॥ 2 ॥
സ നിഃശ്വസ്യോഷ്ണമൈക്ഷ്വാക സ്താം ഭാര്യാമിദമബ്രവീത് ।
കൈകേയി കുശചീരേണ ന സീതാ ഗംതുമര്ഹതി ॥ 3 ॥
സുകുമാരീ ച ബാലാ ച സതതം ച സുഖോചിതാ ।
നേയം വനസ്യ യോഗ്യേതി സത്യമാഹ ഗുരുര്മമ ॥ 4 ॥
ഇയം ഹി കസ്യാപകരോതി കിംചി ത്തപസ്വിനീ രാജവരസ്യ കന്യാ ।
യാ ചീരമാസാദ്യ ജനസ്യ മധ്യേ സ്ഥിതാ വിസംജ്ഞാശ്രമണീവ കാചിത് ॥ 5 ॥
ചീരാണ്യപാസ്യാജ്ജനകസ്യ കന്യാ നേയം പ്രതിജ്ഞാ മമ ദത്തപൂർവാ ।
യഥാസുഖം ഗച്ഛതു രാജപുത്രീ വനം സമഗ്രാ സഹ സർവരത്നൈഃ ॥ 6 ॥
അജീവനാര്ഹേണ മയാ നൃശംസാ കൃതാ പ്രതിജ്ഞാ നിയമേന താവത് ।
തവയാ ഹി ബാല്യാത് പ്രതിപന്നമേതത് തന്മാം ദഹേദ്വേണുമിവാത്മപുഷ്പമ് ॥ 7 ॥
രാമേണ യദി തേ പാപേ കിംചിത്കൃതമശോഭനമ് ।
അപകാരഃ ക ഇഹ തേ വൈദേഹ്യാ ദര്ശിതോഽധമേ ॥ 8 ॥
മൃഗീവോത്ഫുല്ലനയനാ മൃദുശീലാ തപസ്വീനീ ।
അപകാരം കമിഹ തേ കരോതി ജനകാത്മജാ ॥ 9 ॥
നനു പര്യാപ്ത മേതത്തേ പാപേ രാമവിവാസനമ് ।
കിമേഭിഃ കൃപണൈര്ഭൂയഃ പാതകൈരപി തേ കൃതൈഃ ॥ 10 ॥
പ്രതിജ്ഞാതം മയാ താവത് ത്വയോക്തം ദേവി ശൃണ്വതാ ।
രാമം യദഭിഷേകായ ത്വമിഹാഗതമബ്രവീഃ ॥ 11 ॥
തത്ത്വേതത്സമതിക്രമ്യ നിരയം ഗംതുമിച്ഛസി ।
മൈഥിലീമപി യാ ഹി ത്വമീക്ഷസേ ചീരവാസിനീമ് ॥ 12 ॥
ഇതീവ രാജാ വിലപന്മഹാത്മാ ശോകസ്യ നാംതം സ ദദര്ശ കിംചിത് ।
ഭൃശാതുരത്വാച്ച പപാത ഭൂമൌ തേനൈവ പുത്രവ്യസനേന മഗ്നഃ ॥ 13 ॥
ഏവം ബ്രുവംതം പിതരം രാമസ്സംപ്രസ്ഥിതോ വനമ് ।
അവാക്ഛിരസമാസീനമിദം വചനമബ്രവീത് ॥ 14 ॥
യം ധാര്മിക കൌശല്യാ മമ മാതാ യശസ്വിനീ ।
വൃദ്ധാ ചാക്ഷുദ്രശീലാ ച ന ച ത്വാം ദേവ ഗര്ഹതേ ॥ 15 ॥
മയാ വിഹീനാം വരദ പ്രപന്നാം ശോകസാഗരമ് ।
അദൃഷ്ടപൂർവവ്യസനാം ഭൂയസ്സമ്മംതുമര്ഹസി ॥ 16 ॥
പുത്രശോകം യഥാ നര്ച്ഛേത്ത്വയാ പൂജ്യേന പൂജിതാ ।
മാം ഹി സംചിംതയംതീ സാ ത്വയി ജീവേത്തപസ്വിനീ ॥ 17 ॥
ഇമാം മഹേംംദ്രോപമ ജാതഗര്ധിനീം തഥാ വിധാതും ജനനീം മമാര്ഹസി ।
യഥാ വനസ്ഥേ മയി ശോകകര്ശിതാ ന ജീവിതം ന്യസ്യ യമക്ഷയം വ്രജേത് ॥ 18 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ അയോധ്യാകാംഡേ അഷ്ടത്രിംശസ്സര്ഗഃ ॥
