ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ കിഷ്കിംധാകാംഡമ് ।
അഥ പംചമസ്സര്ഗഃ ।
ഋശ്യമൂകാത്തു ഹനുമാന്ഗത്വാ തു മലയം ഗിരിമ് ।
ആചചക്ഷേ തദാ വീരൌ കപിരാജായ രാഘവൌ ॥ 1 ॥
അയം രാമോ മഹാപ്രാജ്ഞ സ്സംപ്രാപ്തോ ദൃഢവിക്രമഃ ।
ലക്ഷ്മണേന സഹ ഭ്രാത്രാ രാമോഽയം സത്യവിക്രമഃ ॥ 2 ॥
ഇക്ഷ്വാകൂണാം കുലേ ജാതോ രാമോ ദശരഥാത്മജഃ ।
ധര്മേ നിഗദിതശ്ചൈവ പിതുര്നിര്ദേശപാരഗഃ ॥ 3 ॥
തസ്യാസ്യ വസതോഽരണ്യേ നിയതസ്യ മഹാത്മനഃ ।
രാവണേന ഹൃതാ ഭാര്യാ സ ത്വാം ശരണമാഗതഃ ॥ 4 ॥
രാജസൂയാശ്വമേധൈശ്ച വഹ്നിര്യേനാഭിതര്പിതഃ ।
ദക്ഷിണാശ്ച തഥോത്സൃഷ്ടാ ഗാവശ്ശതസഹസ്രശഃ ॥ 5 ॥
തപസാ സത്യവാക്യേന വസുധാ യേന പാലിതാ ।
സ്ത്രീ ഹേതോസ്തസ്യ പുത്രോഽയം രാമസ്ത്വാം ശരണം ഗതഃ ॥ 6 ॥
ഭവതാ സഖ്യകാമൌ തൌ ഭ്രാതരൌ രാമലക്ഷ്മണൌ ।
പ്രതിഗൃഹ്യാര്ചയസ്വൈതൌ പൂജനീയതമാവുഭൌ ॥ 7 ॥
ശ്രുത്വാ ഹനുമതോ വാക്യം സുഗ്രീവോ ഹൃഷ്ടമാനസഃ ।
ഭയം ചരാഘവാദ്ഘോരം പ്രജഹൌ വിഗതജ്വരഃ ॥ 8 ॥
സകൃത്വാ മാനുഷം രൂപം സുഗ്രീവഃ പ്ലവഗര്ഷഭഃ ।
ദര്ശനീയതമോ ഭൂത്വാ പ്രീത്യാ പ്രോവാച രാഘവമ് ॥ 9 ॥
ഭവാംധര്മവിനീതശ്ച വിക്രാംതസ്സർവവത്സലഃ ।
ആഖ്യാതാ വായുപുത്രേണ തത്ത്വതോ മേ ഭവദ്ഗുണാഃ ॥ 10 ॥
തന്മമൈവൈഷ സത്കാരോ ലാഭശ്ചൈവോത്തമഃ പ്രഭോ ।
യത്ത്വമിച്ഛസി സൌഹാര്ദം വാനരേണ മയാ സഹ ॥ 11 ॥
രോചതേ യദി വാ സഖ്യം ബാഹുരേഷ പ്രസാരിതഃ ।
ഗൃഹ്യതാം പാണിനാ പാണിര്മര്യാദാ ബധ്യതാം ധ്രുവാ ॥ 12 ॥
ഏതത്തു വചനം ശ്രുത്വാ സുഗ്രീവേണ സുഭാഷിതമ് ।
സംപ്രഹൃഷ്ടമനാ ഹസ്തം പീഡയാമാസ പാണിനാ ॥ 13 ॥
ഹൃദ്യം സൌഹൃദമാലംബ്യപര്യഷ്വജത പീഡിതമ് ।
തതോ ഹനൂമാന്സംത്യജ്യ ഭിക്ഷുരൂപമരിംദമഃ ॥ 14 ॥
കാഷ്ഠയോസ്സ്വേന രൂപേണ ജനയാമാസ പാവകമ് ।
ദീപ്യമാനം തതോ വഹ്നിം ഹ്നിം പുഷ്പൈരഭ്യര്ച്യ സത്കൃതമ് ॥ 15 ॥
തയോര്മധ്യേഽഥ സുപ്രീതോ നിദധേ സുസമാഹിതഃ ।
തതോഽഗ്നിം ദീപ്യമാനം തൌ ചക്രതുശ്ച പ്രദക്ഷിണമ് ॥ 16 ॥
സുഗ്രീവോ രാഘവശ്ചൈവ വയസ്യത്വമുപാഗതൌ ।
തതസ്സുപ്രീതമനസൌ താവുഭൌ ഹരിരാഘവൌ ॥ 17 ॥
അന്യോന്യമഭിവീക്ഷംതൌ ന തൃപ്തിമുപജഗ്മതുഃ ।
ത്വം വയസ്യോഽസി മേ ഹൃദ്യോ ഹ്യേകം ദുഃഖം സുഖം ച നൌ ॥ 18 ॥
സുഗ്രീവോ രാഘവം വാക്യമിത്യുവാച പ്രഹൃഷ്ടവത് ।
തതസ്സുപര്ണബഹുലാം ഛിത്വാ ശാഖാം സുപുഷ്പിതാമ് ॥ 19 ॥
സാലസ്യാസ്തീര്യ സുഗ്രീവോ നിഷസാദ സരാഘവഃ ।
ലക്ഷ്മണായാഥ സംഹൃഷ്ടോ ഹനൂമാന് പ്ലവഗര്ഷഭഃ ॥ 20 ॥
ശാഖാം ചംദനവൃക്ഷസ്യ ദദൌ പരമപുഷ്പിതാമ് ।
തതഃ പ്രഹൃഷ്ടസ്സുഗ്രീവഃ ശ്ലക്ഷ്ണം മധുരയാ ഗിരാ ॥ 21 ॥
പ്രത്യുവാച തദാ രാമം ഹര്ഷവ്യാകുലലോചനഃ ।
അഹം വിനികൃതോ രാമ ചരാമീഹ ഭയാര്ദിതഃ ॥ 22 ॥
ഹൃതഭാര്യോ വനേ ത്രസ്തോ ദുര്ഗമേതദുപാശ്രിതഃ ।
സോഽഹം ത്രസ്തോ വനേ ഭീതോ വസാമ്യുദ്ഭ്രാംതചേതനഃ ॥ 23 ॥
വാലിനാ നികൃതോ ഭ്രാത്രാ കൃതവൈരശ്ച രാഘവ ।
വാലിനോ മേ മഹാഭാഗ ഭയാര്തസ്യാഭയം കുരു ॥ 24 ॥
കര്തുമര്ഹസി കാകുത്സ്ഥ ഭയം മേ ന ഭവേദ്യഥാ ।
ഏവമുക്തസ്തു തേജസ്വീ ധര്മജ്ഞോ ധര്മവത്സലഃ ॥ 25 ॥
പ്രത്യഭാഷത കാകുത്സ്ഥഃ സുഗ്രീവം പ്രഹസന്നിവ ।
ഉപകാരഫലം മിത്രം വിദിതം മേ മഹാകപേ ॥ 26 ॥
വാലിനം തം വധിഷ്യാമി തവ ഭാര്യാപഹാരിണമ് ।
അമോഘാസ്സൂര്യസംകാശാ മമൈതേ നിശിതാശ്ശരാഃ ॥ 27 ॥
തസ്മിന്വാലിനി ദുർവൃത്തേ നിപതിഷ്യംതി വേഗിതാഃ ।
കംകപത്രപ്രതിച്ഛന്നാ മഹേംദ്രാശനിസന്നിഭാഃ ॥ 28 ॥
തീക്ഷ്ണാഗ്രാ ഋജുപർവാണസ്സരോഷാ ഭുജഗാ ഇവ ।
തമദ്യ വാലിനം പശ്യ തീക്ഷ്ണൈരാശീവിഷോപമൈഃ ॥ 29 ॥
ശരൈർവിനിഹതം ഭൂമൌ വികീര്ണമിവ പർവതമ് ।
സ തു തദ്വചനം ശ്രുത്വാ രാഘവസ്യാത്മനോ ഹിതമ് ॥ 30 ॥
സുഗ്രീവഃ പരമപ്രീതസ്സുമഹദ്വാക്യമബ്രവീത് ।
തവ പ്രസാദേന നൃസിംഹ രാഘവ പ്രിയാം ച രാജ്യം ച സമാപ്നുയാമഹമ് ।
തഥാ കുരു ത്വം നരദേവ വൈരിണം യഥാ നിഹംസ്യദ്യ രിപുംമമാഗ്രജമ് ॥ 31 ॥
സീതാ കപീംദ്രക്ഷണദാചരാണാം രാജീവഹേമജ്വലനോപമാനി ।
സുഗ്രീവരാമപ്രണയപ്രസംഗേ വാമാനി നേത്രാണി സമം സ്ഫുരംതി ॥ 32 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ കിഷ്കിംധാകാംഡേ പംചമസ്സര്ഗഃ ॥
