ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ യുദ്ധകാംഡമ് ।
അഥ ഏകോനത്രിംശസ്സര്ഗഃ ।
ശുകേനതുസമാഖ്യാതാംദൃഷ്ട്വാസഹരിയൂഥപാന് ।
സമീപസ്ഥംചരാമസ്യഭ്രാതരംസ്വംവിഭീഷണമ് ॥ 1 ॥
ലക്ഷ്മണംചമഹാവീര്യംഭുജംരാമസ്യദക്ഷിണമ് ।
സർവവാനരരാജംചസുഗ്രീവംഭീമവിക്രമമ് ॥ 2 ॥
അംഗദംചാപിബലിനംവജ്രഹസ്താത്മജാത്മജമ് ।
ഹനൂമംതംചവിക്രാംതംജാംബവംതംചദുര്ജയമ് ॥ 3 ॥
സുഷേണംകുമുദംനീലംനലംചപ്ലവഗര്ഷഭമ് ।
ഗജംഗവാക്ഷംശരഭംമൈംദംചദ്വിവിദംതഥാ ॥ 4 ॥
കിംചിദാവിഗ്നഹൃദയോജാതക്രോധശ്ചരാവണഃ ।
ഭര്ത്സയാമാസതൌവീരൌകഥാംതേശുകസാരണൌ ॥ 5 ॥
അധോമുഖൌതൌപ്രണതാവബ്രവീച്ഛുകസാരണൌ ।
രോഷഗദ്ഗദയാവാചാസംരബ്ധംപരുഷംവചഃ ॥ 6 ॥
നതാവത്സദൃശംനാമസചിവൈരുപജീവിഭിഃ ।
വിപ്രിയംനൃപതേർവക്തുംനിഗ്രഹേപ്രഗ്രഹേപ്രഭോഃ ॥ 7 ॥
രിപൂണാംപ്രതികൂലാനാംയുദ്ധാര്ഥമഭിവര്തതാമ് ।
ഉഭാഭ്യാംസദൃശംനാമവക്തുമപ്രസ്തവേസ്തവമ് ॥ 8 ॥
ആചാര്യാഗുരവോവൃദ്ധാവൃഥാവാംപര്യുപാസിതാഃ ।
സാരംയദ്രാജശാസ്ത്രാണാമനുജീവ്യംനഗൃഹ്യതേ ॥ 9 ॥
ഗൃഹീതോവാനവിജ്ഞാതോഭാരോഽജ്ഞാനസ്യവാഹ്യതേ ।
ഈദൃശൈഃ സചിവൈര്യുക്തോമൂര്ഖൈര്ദിഷ്ട്യധരാമ്യഹമ് ॥ 10 ॥
കിംനുമൃത്യോര്ഭയംനാസ്തിവക്തുംമാംപരുഷംവചഃ ।
യസ്യമേശാസതോജിഹ്വാപ്രയച്ഛതിശുഭാശുഭമ് ॥ 11 ॥
അപ്യേവദഹനംസ്പൃഷ്ടവാവനേതിഷ്ഠംതിപാദപാഃ ।
രാജദോഷപരാമൃഷ്ടാസ്തിഷ്ഠംതേനാപരാധിനഃ ॥ 12 ॥
ഹന്യാമഹംത്വിമൌപാപൌശത്രുപക്ഷപ്രശംസകൌ ।
യദിപൂർവോപകാരൈസ്തുനക്രോധോമൃദുതാംവ്രജേത് ॥ 13 ॥
അപധ്വംസത ഗച്ചധ്വം സമ്നികര്ഷാദ് ഇതോ മമ ।
ന ഹി വാം ഹംതും ഇച്ചാമി സ്മരന്ന് ഉപകൃതാനി വാമ് ॥ 14 ॥
ഹതാവ് ഏവ കൃതഘ്നൌ തൌ മയി സ്നേഹ പരാന് മുഖൌ ।
ഏവം ഉക്തൌ തു സവ്രീഡൌ താവ് ഉഭൌ ശുക സാരണൌ ॥ 15 ॥
അബ്രവീത്സദശഗ്രീവഃ സമീപസ്ഥംമഹോദരമ് ।
ഉപസ്താപയമേശീഘ്രംചാരാന്നീതിവിശാരദാന് ॥ 16 ॥
മഹോദരസ്തഥോക്തസ്തുശീഘ്രമാജ്ഞാപയച്ചരാന് ॥ 17 ॥
തതശ്ചാരാസ്സംത്വരിതാഃപ്രാപ്താഃപാര്ഥിവശാസനാത് ।
ഉപസ്ഥിതാഃപ്രാംജലയോവര്ധയിത്വാജയശിഷാഃ ॥ 18 ॥
താനബ്രവീത്തതോവാക്യംരാവണോരാക്ഷസാധിപഃ ।
ചാരാന്പ്രത്യായിതാന് ശൂരാന്ഭക്താന്വിഗതസാധ്വസാന് ॥ 19 ॥
ഇതോഗച്ഛതരാമസ്യവ്യവസായംപരീക്ഷഥ ।
മംത്രിഷ്വഭ്യംതരായേഽസ്യപ്രീത്യാതേനസമാഗതാഃ ॥ 20 ॥
കഥംസ്വപിതിജാഗര്തികിമന്യച്ചകരിഷ്യതി ।
വിജ്ഞായനിപുണംസർവമാഗംതവ്യമശേഷതഃ ॥ 21 ॥
ചാരേണവിദിതശ്ശത്രുഃപംഡിതൈർവസുധാധിപൈഃ ।
യുദ്ധേസ്വല്പേനയത്നേനസമാസാദ്യനിരസ്യതേ ॥ 22 ॥
ചാരാസ്തുതേതഥേത്യുക്ത്വാപ്രഹൃഷ്ടാരാക്ഷസേശ്വരമ് ।
ശാര്ദൂലമഗ്രതഃകൃത്വാതതശ്ചക്രുഃപ്രദക്ഷിണമ് ॥ 23 ॥
തതസ്തേതംമഹാത്മാനംചാരാരാക്ഷസസത്തമമ് ।
കൃത്വാപ്രദക്ഷിണംജഗ്മുര്യത്രരാമസ്സലക്ഷ്മണഃ ॥ 24 ॥
തേസുവേലസ്യശൈലസ്യസമീപേരാമലക്ഷ്മണൌ ।
പ്രച്ഛന്നാദദൃശുര്ഗത്വാസസുഗ്രീവവിഭീഷണൌ ॥ 25 ॥
പ്രേക്ഷമാണാശ്ചമൂംതാംതുബഭൂവുര്ഭയവിക്ലബാഃ ।
തേതുധര്മാത്മനാദൃഷ്ടാരാക്ഷസേംദ്രേണരാക്ഷസാ ॥ 26 ॥
വിഭീഷണേനതത്രസ്ഥാനിഗൃഹീതായദൃച്ഛയാ ।
ശാര്ദൂലോഗ്രാഹിതസ്ത്വേകഃപാപോഽയമിതിരാക്ഷസഃ ॥ 27 ॥
മോചിതസ്സോഽപിരാമേണവധ്യമാനഃപ്ലവംഗമൈഃ ।
അനൃശംസ്യേനരാമേണമോചിതാരാക്ഷസാഃപരേ ॥ 28 ॥
വാനരൈരര്ദിതാസ്തേതുവിക്രാംതൈര്ലഘുവിക്രമൈഃ ।
പുനര്ലംകാമനുപ്രാപ്താശ്വസംതോനഷ്ടചേതസഃ ॥ 29 ॥
തതോദശഗ്രീവമുപസ്ഥിതാസ്തേചാരാബഹിര്നിത്യചരാനിശാചരാഃ ।
ഗിരേസ്സുവേലസ്യസമീപവാസിനംന്യവേദയന്ഭീമബലംമഹാബലാഃ ॥ 30 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ യുദ്ധകാംഡേ ഏകോനത്രിംശസ്സര്ഗഃ ॥
