ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ യുദ്ധകാംഡമ് ।
അഥ ഏകാധികശതതമസ്സര്ഗഃ ।
തസ്മിന്പ്രതിഹതേഽസ്ത്രേതുരാവണോരാക്ഷസാധിപഃ ।
ക്രോധം ച ദ്വിഗുണംചക്രേക്രോധാച്ചാസ്ത്രമനംതരമ് ॥ 1 ॥
മയേനവിഹിതംരൌദ്രമന്യദസ്ത്രംമഹാദ്യുതിഃ ।
ഉത്സൃഷ്ടുംരാവണോഭീമംരാഘവായപ്രചക്രമേ ॥ 2 ॥
തതഃശൂലാനിനിശ്ചേരുര്ഗദാശ്ചമുസലാനി ച ।
കാര്മുകാദ്ദീപ്യമാനാനിവജ്രസാരാണിസർവശഃ ॥ 3 ॥
മുദ്ഗരാഃകൂടപാശാശ്ചദീപ്താശ്ചാശനയസ്തഥാ ।
നിഷ്പേതുർവിവിധാസ്തീക്ഷ്ണാവാതാഇവയുഗക്ഷയേ ॥ 4 ॥
തദസ്ത്രംരാഘവ്ശ്രീമാനുത്തമാസ്ത്രവിദാംവരഃ ।
ജഘാനപരമാസ്ത്രണഗാംധർവേണമഹാദ്യുതിഃ ॥ 5 ॥
തസ്മിന്പ്രതിഹതേഽതുരാഘവേണമഹാത്മനാ ।
രാവണഃക്രോധാതാമ്രാക്ഷസ്സൌരമസ്ത്രമുദൈരയത് ॥ 6 ॥
തതശ്ചക്രാണിനിഷ്പേതുര്ഭാസ്വരാണിമഹാംതി ച ।
കാര്മുകാദ്ഭീമവേഗസ്യദശഗ്രീവസ്യധീമതഃ ॥ 7 ॥
തൈരാസീദ്ഗഗനംദീപ്തംസംതതദ്ഭിഃരിതസ്തതഃ ।
പതദ്ഭിശ്ചദിശോദീപ്താശ്ചംദ്രസൂര്യഗ്രഹൈരിവ ॥ 8 ॥
താനിചിച്ഛേദബാണൌഘൈശ്ചക്രാണിതു സ രാഘവഃ ।
ആയുധാനി ച ചിത്രാണിരാവണസ്യചമൂമുഖേ ॥ 9 ॥
തദസ്ത്രംതുഹതംദൃഷ്ടവാരാവണോരാക്ഷസാധിപഃ ।
വിവ്യാഥദശഭിര്ബാണൈരാമംസർവേഷുമര്മസു ॥ 10 ॥
സ വിദ്ധോദശഭിര്ബാണൈര്മഹാകാര്മുകനിസ്സൃതൈഃ ।
രാവണേനമഹാതേജാ ന പ്രാകംപതരാഘവഃ ॥ 11 ॥
തതോവിവ്യാഥഗാത്രേഷുസർവേഷുസമിതിംജയഃ ।
രാഘവസ്തുസുസംക്രുദ്ധോരാവണംബഹുഭിശ്ശരൈഃ ॥ 12 ॥
ഏതസ്മിന്നംതരേക്രുദ്ധോരാഘവസ്യാനുജോബലീ ।
ലക്ഷ്മണഃസായകാന്സപ്തജഗ്രാഹപരവീരഹാ ॥ 13 ॥
തൈഃ സ്സായകൈര്മഹാവേഗൈരാവണസ്യമഹാദ്യുതി ।
ധ്വജംമനുഷ്യശീര്ഷംതുതസ്യചിച്ഛേദനൈകധാ ॥ 14 ॥
സാരദഥേശ്ചാപിബാണേനശിരോജ്വലിതകുംഡലമ് ।
ജഹാരലക്ഷ്മണഃശ്രീമാന്നൈരൃതസ്യമഹാബലഃ ॥ 15 ॥
തസ്യബാണൈശ്ചചിച്ഛേദധനുര്ഗജകരോപമമ് ।
ലക്ഷ്മണോരാക്ഷസേംദ്രസ്യപംചഭിര്നിശിതൈസ്തദാ ॥ 16 ॥
നീലമേഘനിഭാംശ്ചാസ്യസദശ്വാന് പർവതോപമാന് ।
ജഘാനാപ്ലുത്യഗദയാരാവണസ്യവിഭീഷണഃ ॥ 17 ॥
ഹതാശ്വാത്ത്തുസ്വോവേഗാദവപ്ലുത്യമഹാരഥാത് ।
കോപമാഹാരത്തീവ്രംഭ്രാതരംപ്രതിരാവണഃ ॥ 18 ॥
തതശ്ശക്തിംമഹാശക്തിര്ദീപ്താര്ദീപ്താശനീമിവ ।
വിഭീഷണസ്യചിക്ഷേപരാക്ഷസേംദ്രഃപ്രതാപവാന് ॥ 19 ॥
അപ്രാപ്താമേവതാംബാണൈസ്ത്രിഭിശ്ചിച്ഛേദലക്ഷ്മണഃ ।
അഥോദതിഷ്ഠത്സന്നാദോവാനരാണാംമഹാരണേ ॥ 20 ॥
സ പപാതത്രിധാഛിന്നാശക്തിഃകാംചനമാലിനീ ।
സവിസ്ഫുലിംഗാജ്വലിതാമഹോല്കേവദിവശ്ച്യുതാ ॥ 21 ॥
തതഃസംഭാവിതതരാംകാലേനാപിദുരാസദാമ് ।
ജഗ്രാഹവിപുലാംശക്തിംദീപ്യമാനാംസ്വതേജസാ ॥ 22 ॥
സാവേഗിതാബലവതാരാവണേനദുരാത്മനാ ।
ജജ്വാലസുമഹാതേജാദീപ്താശനിസമപ്രഭാ ॥ 23 ॥
ഏതസ്മിന്നംതരേവീരോലക്ഷ്മണസ്തംവിഭീഷണമ് ।
പ്രാണസംശയമാപന്നംതൂര്ണമഭ്യവപദ്യത ॥ 24 ॥
തംവിമോക്ഷയിതുംവീരശ്ചാപമായമ്യലക്ഷ്മണഃ ।
രാവണംശക്തിഹസ്തംവൈശരവര്ഷൈരവാകിരത് ॥ 25 ॥
കീര്യമാണശ്ശരൌഘേണവിസൃഷ്ടേനമഹാത്മനാ ।
ന പ്രഹര്തുംമനശ്ചക്രേവിമുഖീകൃതവിക്രമഃ ॥ 26 ॥
മോക്ഷിതംഭ്രാതരംദൃഷ്ടവാലക്ഷ്മണേന സ രാവണഃ ।
ലക്ഷ്മണാഭിമുഖസ്തിഷ്ഠന്നിദംവചനമബ്രവീത് ॥ 27 ॥
മോക്ഷിതസ്തേബലശ്ലാഘിന്യസ്മാദേവംവിഭീഷണഃ ।
വിമുച്യരാക്ഷസംശക്തിസ്ത്വയീയംവിനിപാത്യതേ ॥ 28 ॥
ഏഷാതേഹൃദയംഭിത്ത്വാശക്തിര്ലോഹിതലക്ഷണാ ।
മദ്ഭാഹുപരിഘോത്സൃഷ്ടാപ്രാണാനാദായയാസ്യതി ॥ 29 ॥
ഇത്യേവമുക്താതാംശക്തിമഷ്ടഘംടാംമഹാസ്വനാമ് ।
മയേനമായാവിഹിതാമമോഘംശത്രുഘാതിനീമ് ॥ 30 ॥
ലക്ഷ്മണായസമുദ്ധിശ്യജ്വലംതീമിവതേജസാ ।
രാവണഃപരമക്രുദ്ധശ്ചിക്ഷേപ ച നനാദ ച ॥ 31 ॥
സാക്ഷിപ്താഭീമവേഗേനവജ്രാശനിസമസ്വനാ ।
ശക്തിരഭ്യപതദ്വേഗാല്ലക്ഷ്മണംരണമൂര്ധനി ॥ 32 ॥
താമനുവ്യാഹരച്ഛക്തിമാപതംതീം സ രാഘവഃ ।
സ്വസ്ത്യസ്തുലക്ഷ്മണആയേതിമോഘാഭവഹതോദ്യമാ ॥ 33 ॥
രാവണേനരണേശക്തിഃക്രുദ്ധേനാശീവിഷോപമാഃ ।
മുക്താശൂരസ്യഭീതസ്യലക്ഷ്മണസ്യമമജ്ജസാ ॥ 34 ॥
ന്യപതത്സാമഹാവേഗാലക്ഷ്മണസ്യമഹോരസി ।
ജിഹ്വേവോരഗരാജസ്യദീപ്യമാനാമഹാദ്യുതിഃ ॥ 35 ॥
തതോരാവണവേഗേനസുദൂരമവഗാഢയാ ।
ശക്ത്യാവിഭിന്നഹൃദയഃപപാതഭുവിലക്ഷ്മണഃ ॥ 36 ॥
തദവസ്ഥംസമീപസ്ഥോലക്ഷ്മണംപ്രേക്ഷ്യരാഘവഃ ।
ഭ്രാതൃസ്നേഹാന്മഹാതേജാവിഷണ്ണഹൃദയോഽഭവത് ॥ 37 ॥
കാലാത്യയേന ദോഷഃ സ്യാദ്വൈക്ലബ്യം ച മഹദ്ഭവേത് ।
ഇതി സംചിംത്യ ഹനുമാന്ഗത്വാ ക്ഷിപ്രം മഹാബലഃ ॥ 38 ॥
ന വിഷാദസ്യകാലോഽയമിതിസംചിംത്യരാഘവഃ ।
ചക്രേസുതുമുലംയുദ്ധംരാവണസ്യവധേധൃതഃ ॥ 39 ॥
സർവയത്നേനമഹതാലക്ഷ്മണംപരിവീക്ഷ്യ ച ।
സദദര്ശതതോരാമഃശക്ത്യാഭിന്നംമഹാഹവേ ॥ 40 ॥
ലക്ഷ്മണംരുധിരാദിഗ്ധംസപന്നഗമിവാചലമ് ।
താമപിപ്രഹിതാംശക്തിംരാവണേനബലീയസാ ॥ 41 ॥
യത്നതസ്തേഹരിശ്രേഷ്ഠാ ന ശേകുരവമര്ദിതുമ് ।
അര്ദിതാശ്ചൈവബാണൌഘൈസ്തേക്ഷിപ്രഹസ്തേനരക്ഷസാ ॥ 42 ॥
സൌമിത്രിംസാവിനിര്ഭിദ്യപ്രവിഷ്ടാധരണീതലമ് ।
താംകരാഭ്യാംപരാമൃശ്യരാമഃശക്തിംഭയാവഹാമ് ॥ 43 ॥
ബഭംജസമരേക്രുദ്ധോബലവാന്വിചകര്ഷ ച ।
തസ്യനിഷ്കര്ഷതഃശക്തിംരാവണേനബലീയസാ ॥ 44 ॥
ശരാഃസർവേഷുഗാത്രേഷുപാതിതാമര്മഭേദിനഃ ।
അചിംതയിത്വാതാന്ബാണാന്സമാലശിഷ്യ ച ലക്ഷ്മണമ് ॥ 45 ॥
അബ്രവീച്ചഹനൂമംതംസുഗ്രീവം ച മഹാകപിമ് ।
ക്ഷ്മണംപരിവാര്യൈവതിഷ്ഠധ്വംവാനരോത്തമാഃ ॥ 46 ॥
പരാക്രമസ്യകാലോഽയംസംപ്രാപ്തോമേചിരേപ്സിതഃ ।
പാപാത്മായംദശഗ്രീവോവധ്യതാംപാപനിശ്ചയഃ ॥ 47 ॥
കാംക്ഷിതസ്സ്തോകകസ്യേവഘര്മാംതേമേഘദര്ശനമ് ।
അസ്മിന് മുഹൂര്തേനചിരാത്സത്യംപ്രതിശൃണോമിവഃ ॥ 48 ॥
അരാവണമരാമംവാജഗദ്ധ്രക്ഷ്യഥവാനരാഃ ।
രാജ്യനാശംവനേവാസംദംഡകേപരിധാവനമ് ॥ 49 ॥
വൈദേഹ്യാശ്ചപരാമര്ശംരക്ഷോഭിശ്ചസമാഗമമ് ।
പ്രാപ്തംദുഃഖംമഹദ്ഘോരംക്ലേശശ്ചനിരയോപമഃ ॥ 50 ॥
അദ്യസർവമഹംത്യക്ഷ്യേനിഹത്വാരാവണംരണേ ।
യദര്ഥംവാനരംസൈന്യംസമാനീതമിദംമയാ ॥ 51 ॥
സുഗ്രീവശ്ചകൃതോരാജ്യേനിഹത്വാവാലിനംരണേ ।
യദര്ഥം സഗരഃക്രാംതഃസേതുഃരാബ്ധശ്ചസാഗരേ ।
സോഽയമദ്യരണേപാപശ്ചക്ഷുർവിഷമാഗതഃ ॥ 52 ॥
ചക്ഷുർവിഷയമാഗത്യനായംജീവിതുമര്ഹതി ॥ 53 ॥
ദൃഷ്ടിംദൃഷ്ടിവിഷസ്യേവസര്പസ്യമമരാവണഃ ।
യഥാവാവൈനതേയസ്യദൃഷ്ടിംപ്രാപ്തോഭുജംഗമഃ ॥ 54 ॥
സ്വസ്ഥാപശ്യതദുര്ധര്ഷായുദ്ധംവാനരപുംഗവാഃ ।
അസീനാഃപർവതാഗ്രേഷുമമേദംരാവണസ്യ ച ॥ 55 ॥
അദ്യരാമസ്യരാമത്വംപശ്യംതുമമസംയുഗേ ।
ത്രയോലോകാസ്സഗംധർവാസ്സദേവാസ്സര്ഷിചാരണാഃ ॥ 56 ॥
അദ്യകര്മകരിഷ്യാമിയല്ലോകാഃസചരാചരാഃ ।
സദേവാഃകഥയിഷ്യംതിയാവദ്ഭൂമിര്ധരിഷ്യതി ॥ 57 ॥
സമാഗമ്യസദാലോകേയഥായുദ്ധംപ്രവര്തിതമ് ।
ഏവമുക്ത്വാശിതൈര്ബാണൈസ്തപ്തകാംചനഭൂഷണൈഃ ॥ 58 ॥
ആജഘാനരണേരാമോദശഗ്രീവംസമാഹിതഃ ।
അഥപ്രദീപ്തൈര്നാരാചൈര്മുസലൈശ്ചാപിരാവണഃ ॥ 59 ॥
അഭ്യവര്ഷത്തദാരാമംധാരാഭിരിവതോയദഃ ।
രാമരാവണമുക്താനാമന്യോന്യമഭിനിഘ്നതാമ് ॥ 60 ॥
ശരാണാം ച ശരാണാം ച ബഭൂവതുമുലഃസ്വനഃ ।
തേഭിന്നാശ്ചവികീര്ണാശ്ചരാമരാവണയോഃശരാഃ ॥ 61 ॥
അംതരിക്ഷാത്പ്രദീപ്താഗ്രാനിപേതുര്ധരണീതലേ ।
തയോര്ജ്യാതലനിര്ഘോഷാരാമരാവണയോര്മഹാന് ॥ 62 ॥
ത്രാസനഃസർവഭൂതാനാംബഭൂവാദ്ഭുതദര്ശനഃ ।
സകീര്യമാണശ്ശരജാലവൃഷ്ടിഭിര്മഹാത്മനാദീപ്തധനുഷ്മതാര്ദിതഃ ।
ഭയാത്പ്രദുദ്രാവസമേത്യരാവണോയഥാവിലേനാഭിഹതോബലാഹകഃ ॥ 63 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ യുദ്ധകാംഡേ ഏകാധികശതതമസ്സര്ഗഃ ॥
