ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ ബാലകാംഡമ് ।
അഥ ചത്വാരിംശസ്സര്ഗഃ ।
. ദേവതാനാം വചശ്ശ്രുത്വാ ഭഗവാന്വൈ പിതാമഹഃ ।
പ്രത്യുവാച സുസംത്രസ്താന്കൃതാംതബലമോഹിതാന് ॥ 1 ॥
യസ്യേയം വസുധാ കൃത്സ്നാ വാസുദേവസ്യ ധീമതഃ ।
കാപിലം രൂപമാസ്ഥായ ധാരയത്യനിശം ധരാമ് ॥ 2 ॥
തസ്യ കോപാഗ്നിനാ ദഗ്ധാ ഭവിഷ്യംതി നൃപാത്മജാഃ ।
പൃഥിവ്യാശ്ചാപി നിര്ഭേദോഽദൃഷ്ട ഏവ സനാതനഃ ॥ 3 ॥
സഗരസ്യ ച പുത്രാണാം വിനാശോഽദീര്ഘജീവിനാമ് ।
പിതാമഹവചശ്ശ്രുത്വാ ത്രയസ്ത്രിംശദരിംദമ ॥ 4 ॥
ദേവാഃ പരമസംഹൃഷ്ടാഃ പുനര്ജഗ്മുര്യഥാഗതമ് ।
സഗരസ്യ ച പുത്രാണാം പ്രാദുരാസീന്മഹാത്മനാമ് ॥ 5 ॥
പൃഥിവ്യാം ഭിദ്യമാനായാം നിര്ഘാതസമനിസ്വനഃ ।
തതോ ഭിത്വാ മഹീം സർവേ കൃത്വാ ചാഭിപ്രദക്ഷിണമ് ॥ 6 ॥
സഹിതാ സ്സഗരാസ്സർവേ പിതരം വാക്യമബ്രുവന് ।
0 പരിക്രാംതാ മഹീ സർവാ സത്ത്വവംതശ്ച സൂദിതാഃ ॥ 7 ॥
ദേവദാനവരക്ഷാംസി പിശാചോരഗകിന്നരാഃ ।
ന ച പശ്യാമഹേഽശ്വം തമശ്വഹര്താരമേവ ച ॥ 8 ॥
കിം കരിഷ്യാമ ഭദ്രം തേ ബുദ്ധിരത്ര വിചാര്യതാമ് ।
തേഷാം തദ്വചനം ശ്രുത്വാ പുത്രാണാം രാജസത്തമഃ ॥ 9 ॥
സമന്യുരബ്രവീദ്വാക്യം സഗരോ രഘുനംദന ।
ഭൂയഃ ഖനത ഭദ്രം വോ നിര്ഭിദ്യ വസുധാതലമ് ॥ 10 ॥
അശ്വഹര്താരമാസാദ്യ കൃതാര്ഥാശ്ച നിവര്തഥ ।
പിതുർവചനമാസാദ്യ സഗരസ്യ മഹാത്മനഃ ॥ 11 ॥
ഷഷ്ടിഃ പുത്രസഹസ്രാണി രസാതലമഭിദ്രവന് ।
ഖന്യമാനേ തതസ്തസ്മിന് ദദൃശുഃ പർവതോപമമ് ॥ 12 ॥
ദിശാഗജം വിരൂപാക്ഷം ധാരയംതം മഹീതലമ് ।
സപർവതവനാം കൃത്സ്നാം പൃഥിവീം രഘുനംദന ॥ 13 ॥
ശിരസാ ധാരയാമാസ വിരൂപാക്ഷോ മഹാഗജഃ ।
യദാ പർവണി കാകുത്സ്ഥ വിശ്രമാര്ഥം മഹാഗജഃ ॥ 14 ॥
ഖേദാച്ചാലയതേ ശീര്ഷം ഭൂമികംപസ്തദാഭവേത് ।
തം തേ പ്രദക്ഷിണം കൃത്വാ ദിശാപാലം മഹാഗജമ് ॥ 15 ॥
മാനയംതോ ഹി തേ രാമ ജഗ്മുര്ഭിത്ത്വാ രസാതലമ് ।
തതഃ പൂർവാം ദിശം ഭിത്ത്വാ ദക്ഷിണാം ബിഭിദുഃ പുനഃ ॥ 16 ॥
ദക്ഷിണസ്യാമപി ദിശി ദദൃശുസ്തേ മഹാഗജമ് ।
മഹാപദ്മം മഹാത്മാനം സുമഹത്പർവതോപമമ് ॥ 17 ॥
ശിരസാ ധാരയംതം തേ വിസ്മയം ജഗ്മുരുത്തമമ് ।
തതഃ പ്രദക്ഷിണം കൃത്വാ സഗരസ്യ മഹാത്മനഃ ॥ 18 ॥
ഷഷ്ടിഃ പുത്രസഹസ്രാണി പശ്ചിമാം ബിഭിദുര്ദിശമ് ।
പശ്ചിമായാമപി ദിശി മഹാംതമചലോപമമ് ॥ 19 ॥
ദിശാഗജം സൌമനസം ദദൃശുസ്തേ മഹാബലാഃ ।
തം തേ പ്രദക്ഷിണം കൃത്വാ പൃഷ്ട്വാ ചാപി നിരാമയമ് ।
ഖനംത സ്സമുപക്രാംതാ ദിശം ഹൈമവതീം തതഃ ॥ 20 ॥
ഉത്തരസ്യാം രഘുശ്രേഷ്ഠ ദദൃശുര്ഹിമപാംഡുരമ് ॥ 21 ॥
ഭദ്രം ഭദ്രേണ വപുഷാ ധാരയംതം മഹീമിമാമ് ।
സമാലഭ്യ തത സ്സർവേ കൃത്വാ ചൈനം പ്രദക്ഷിണമ് ॥ 22 ॥
ഷഷ്ടിഃ പുത്രസഹസ്രാണി ബിഭിദുർവസുധാതലമ് ।
തതഃ പ്രാഗുത്തരാം ഗത്വാ സാഗരാഃ പ്രഥിതാം ദിശമ് ॥ 23 ॥
രോഷാദഭ്യഖനന് സർവേ പൃഥിവീം സഗരാത്മജാഃ ।
തേ തു സർവേ മഹാത്മാനോ ഭീമവേഗാ മഹാബലാഃ ॥ 24 ॥
ദദൃശുഃ കപിലം തത്ര വാസുദേവം സനാതനമ് ।
ഹയം ച തസ്യ ദേവസ്യ ചരംതമവിദൂരതഃ ॥ 25 ॥
പ്രഹര്ഷമതുലം പ്രാപ്താസ്സർവേ തേ രഘുനംദന ।
തേ തം ഹയവരം ജ്ഞാത്വാ ക്രോധപര്യാകുലേക്ഷണാഃ ॥ 26 ॥
ഖനിത്രലാംഗലധരാ നാനാവൃക്ഷശിലാധരാഃ ।
അഭ്യധാവംത സംക്രുദ്ധാസ്തിഷ്ഠ തിഷ്ഠേതി ചാബ്രുവന് ॥ 27 ॥
അസ്മാകം ത്വം ഹി തുരഗം യജ്ഞീയം ഹൃതവാനസി ।
ദുര്മേധസ്ത്വം ഹി സംപ്രാപ്താന് വിദ്ധി നസ്സഗരാത്മജാന് ॥ 28 ॥
ശ്രുത്വാ തു വചനം തേഷാം കപിലോ രഘുനംദന ।
രോഷേണ മഹതാഽഽവിഷ്ടോ ഹുംകാരമകരോത്തദാ ॥ 29 ॥
തതസ്തേനാപ്രമേയേന കപിലേന മഹാത്മനാ ।
ഭസ്മരാശീകൃതാസ്സർവേ കാകുത്സ്ഥ സഗരാത്മജാഃ ॥ 30 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ ബാലകാംഡേ ചത്വാരിംശസ്സര്ഗഃ ॥
