ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ കിഷ്കിംധാകാംഡമ് ।
അഥ അഷ്ടപംചാശസ്സര്ഗഃ ।
ഇത്യുക്തഃ കരുണം വാക്യം വാനരൈസ്ത്യക്തജീവിതൈഃ ।
സബാഷ്പോ വാനരാന്ഗൃധ്രഃ പ്രത്യുവാച മഹാസ്വനഃ ॥ 1 ॥
യവീയാന്മമ ഭ്രാതാ ജടായുര്നാമ വാനരാഃ ।
യമാഖ്യാത ഹതം യുദ്ധേ രാവണേന ബലീയസാ ॥ 2 ॥
വൃദ്ധഭാവാദപക്ഷത്വാച്ഛൃണ്വംസ്തദപി മര്ഷയേ ।
ന ഹി മേ ശക്തിരസ്ത്യദ്യ ഭ്രാതുർവൈരവിമോക്ഷണേ ॥ 3 ॥
പുരാ വൃത്രവധേ വൃത്തേ പരസ്പരജയൈഷിണൌ ।
ആദിത്യമുപയാതൌ സ്വോ ജ്വലംതം രശ്മിമാലിനമ് ॥ 4 ॥
ആവൃത്ത്യാഽകാശമാര്ഗേ തു ജവേന സ്മ ഗതൌ ഭൃശമ് ।
മധ്യം പ്രാപ്തേ ദിനകരേ ജടായുരവസീദതി ॥ 5 ॥
തമഹം ഭ്രാതരം ദൃഷ്ട്വാ സൂര്യരശ്മിഭിരര്ദിതമ് ।
പക്ഷാഭ്യാം ഛാദയാമാസ സ്നേഹാത്പരമവിഹ്വലഃ ॥ 6 ॥
നിര്ദഗ്ധപക്ഷഃ പതിതോ വിംധ്യേഽഹം വാനരര്ഷഭാഃ ।
അഹമസ്മിന്വസന്ഭ്രാതുഃ പ്രവൃത്തിം നോപലക്ഷയേ ॥ 7 ॥
ജടായുഷസ്ത്വേവമുക്തോ ഭ്രാത്രാ സംപാതിനാ തദാ ।
യുവരാജോ മഹാപ്രാജ്ഞഃ പ്രത്യുവാചാംഗദസ്തതഃ ॥ 8 ॥
ജടായുഷോ യദി ഭ്രാതാ ശ്രുതം തേ ഗദിതം മയാ ।
ആഖ്യാ ഹി യദി ജാനാസി നിലയം തസ്യ രക്ഷസഃ ॥ 9 ॥
അദീര്ഘദര്ശിനം തം വൈ രാവണം രാക്ഷസാധിപമ് ।
അംതികേ യദി വാ ദൂരേ യദി ജാനാസി ശംസ നഃ ॥ 10 ॥
തതോഽബ്രവീന്മഹാതേജാ ജ്യേഷ്ഠോ ഭ്രാതാ ജടായുഷഃ ।
ആത്മാനുരൂപം വചനം വാനരാന്സംപ്രഹര്ഷയന് ॥ 11 ॥
നിര്ദഗ്ധപക്ഷോ ഗൃധ്രോഽഹം ഹീനവീര്യഃ പ്ലവംഗമാഃ ।
വാങ്മാത്രേണ തു രാമസ്യ കരിഷ്യേ സാഹ്യമുത്തമമ് ॥ 12 ॥
ജാനാമി വാരുണാന്ലോകാന്വിഷ്ണോസ്ത്രൈ വിക്രമാനപി ।
മഹാസുരവിമര്ദന്വാ ശ്ച ഹ്യമൃതസ്യ ച മംഥനമ് ॥ 13 ॥
രാമസ്യ യദിദം കാര്യം കര്തവ്യം പ്രഥമം മയാ ।
ജരയാ ച ഹൃതം തേജഃ പ്രാണാശ്ച ശിഥിലാ മമ ॥ 14 ॥
തരുണീ രൂപസംപന്നാ സർവാഭരണഭൂഷിതാ ।
ഹ്രിയമാണാ മയാ ദൃഷ്ടാ രാവണേന ദുരാത്മനാ ॥ 15 ॥
ക്രോശംതീ രാമ രാമേതി ലക്ഷ്മണേതി ച ഭാമിനീ ।
ഭൂഷണാന്യപവിധ്യംതീ ഗാത്രാണി ച വിധുന്വതീ ॥ 16 ॥
സൂര്യപ്രഭേവ ശൈലാഗ്രേ തസ്യാഃ കൌശേയമുത്തമമ് ।
അസിതേ രാക്ഷസേ ഭാതി യഥാ വാ തടിദംബുദേ ॥ 17 ॥
താം തു സീതാമഹം മന്യേ രാമസ്യ പരികീര്തനാത് ।
ശ്രൂയതാം മേ കഥയതോ നിലയം തസ്യ രക്ഷസഃ ॥ 18 ॥
പുത്രോ വിശ്രവസ സ്സാക്ഷാദ്ഭ്രാതാ വൈശ്രവണസ്യ ച ।
അധ്യാസ്തേ നഗരീം ലംകാം രാവണോ നാമ രാക്ഷസഃ ॥ 19 ॥
ഇതോ ദ്വീപസ്സമുദ്രസ്യ സംപൂര്ണേ ശതയോജനേ ।
തസ്മിന്ലംകാപുരീ രമ്യാ നിര്മിതാ വിശ്വകര്മണാ ॥ 20 ॥
ജാംബൂനദമയൈര്ദ്വാരൈശ്ചിത്രൈഃ കാംചനവേദികൈഃ ।
പ്രാസാദൈര്ഹേമവര്ണൈശ്ച മഹദ്ഭിഃ സുസമാ കൃതാ ॥ 21 ॥
പ്രാകാരേണാര്കവര്ണേന മഹതാ ച സമാന്വിതാ ।
തസ്യാം വസതി വൈദേഹീ ദീനാ കൌശേയവാസിനീ ॥ 22 ॥
രാവണാംതഃപുരേ രുദ്ധാ രാക്ഷസീഭിസ്സുരക്ഷിതാ ।
ജനകസ്യാത്മജാം രാജ്ഞസ്തത്ര ദ്രക്ഷ്യഥ മൈഥിലീമ് ॥ 23 ॥
ലംകായാമഥ ഗുപ്തായാം സാഗരേണ സമംതതഃ ।
സംപ്രാപ്യ സാഗരസ്യാംതം സംപൂര്ണം ശതയോജനമ് ॥ 24 ॥
ആസാദ്യ ദക്ഷിണം തീരം തതോ ദ്രക്ഷ്യഥ രാവണമ് ।
തത്രൈവ ത്വരിതാഃ ക്ഷിപ്രം വിക്രമധ്വം പ്ലവംഗമാഃ ॥ 25 ॥
ജ്ഞാനേന ഖലു പശ്യാമി ദൃഷ്ട്വാ പ്രത്യാഗമിഷ്യഥ ।
ആദ്യഃ പംഥാഃ കുലിംഗാനാം യേ ചാന്യേ ധാന്യജീവിനഃ ॥ 26 ॥
ദ്വിതീയോ ബലിഭോജാനാം യേ ച വൃക്ഷഫലാശിനഃ ।
ഭാസാസ്തൃതീയം ഗച്ഛംതി ക്രൌംചാശ്ച കുരരൈസ്സഹ ॥ 27 ॥
ശ്യേനാശ്ചതുര്ഥം ഗച്ഛംതി ഗൃധ്രാ ഗച്ഛംതി പംചമമ് ।
ബലവീര്യോപപന്നാനാം രൂപയൌവനശാലിനാമ് ॥ 28 ॥
ഷഷ്ഠസ്തു പംഥാ ഹംസാനാം വൈനതേയഗതിഃ പരാ ।
വൈനതേയാച്ച നോ ജന്മ സർവേഷാം വാനരര്ഷഭാഃ ॥ 29 ॥
ഇഹസ്ഥോഽഹം പ്രപശ്യാമി രാവണം ജാനകീം തഥാ ।
അസ്മാകമപി സൌവര്ണം ദിവ്യം ചക്ഷുര്ബലം തഥാ ॥ 30 ॥
തസ്മാദാഹാരവീര്യേണ നിസര്ഗേണ ച വാനരാഃ ।
ആയോജനശതാത്സാഗ്രാദ്വയം പശ്യാമ നിത്യശഃ ॥ 31 ॥
അസ്മാകം വിഹിതാ വൃത്തിര്നിസര്ഗേണ ച ദൂരതഃ ।
വിഹിതാ പാദമൂലേ തു വൃത്തിശ്ചരണയോധിനാമ് ॥ 32 ॥
ഗര്ഹിതം തു കൃതം കര്മ യേന സ്മ പശിതാശിനാ ।
പ്രതീകാര്യം ച മേ തസ്യ വൈരം ഭ്രാതൃകൃതം ഭവേത് ॥ 33 ॥
ഉപായോ ദൃശ്യതാം കശ്ചില്ലംഘനേ ലവണാംഭസഃ ।
അഭിഗമ്യ തു വൈദേഹീം സമൃദ്ധാര്ഥാ ഗമിഷ്യഥ ॥ 34 ॥
സമുദ്രം നേതുമിച്ഛാമി ഭവദ്ഭിർവരുണാലയമ് ।
പ്രദാസ്യാമ്യുദകം ഭ്രാതുസ്സ്വര്ഗതസ്യ മഹാത്മനഃ ॥ 35 ॥
തതോ നീത്വാ തു തം ദേശം തീരം നദനദീപതേഃ ।
നിര്ദഗ്ധപക്ഷം സംപാതിം വാനരാസ്സുമഹൌജസഃ ॥ 36 ॥
പുനഃ പ്രത്യാനയിത്വാ ച തം ദേശം പതഗേശ്വരമ് ।
ബഭൂവുർവാനരാ ഹൃഷ്ടാഃ പ്രവൃത്തിമുപലഭ്യ തേ ॥ 37 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ കിഷ്കിംധാകാംഡേ അഷ്ടപംചാശസ്സര്ഗഃ ॥
