ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ ബാലകാംഡമ് ।
അഥ ദ്വാത്രിംശസ്സര്ഗഃ ।
ബ്രഹ്മയോനിര്മഹാനാസീത് കുശോ നാമ മഹാതപാഃ ।
അക്ലിഷ്ടവ്രതധര്മജ്ഞഃ സജ്ജനപ്രതിപൂജകഃ ॥ 1 ॥
സ മഹാത്മാ കുലീനായാം യുക്തായാം സുഗുണോല്ബണാന് ।
വൈദര്ഭ്യാം ജനയാമാസ ചതുരസ്സദൃശാന് സുതാന് ॥ 2 ॥
കുശാംബം കുശനാഭം ച അധൂര്തരജസം വസുമ് ।
ദീപ്തിയുക്താന് മഹോത്സാഹാന് ക്ഷത്രധര്മചികീര്ഷയാ ॥ 3 ॥
താനുവാച കുശഃ പുത്രാന് ധര്മിഷ്ഠാന് സത്യവാദിനഃ ।
ക്രിയതാം പാലനം പുത്രാഃ ധര്മം പ്രാപ്സ്യഥ പുഷ്കലമ് ॥ 4 ॥
ഋഷേസ്തു വചനം ശ്രുത്വാ ചത്വാരോ ലോകസമ്മതാഃ ।
നിവേശം ചക്രിരേ സർവേ പുരാണാം നൃവരാസ്തദാ ॥ 5 ॥
കുശാംബസ്തു മഹാതേജാഃ കൌശാംബീമകരോത്പുരീമ് ।
കുശനാഭസ്തു ധര്മാത്മാ പുരം ചക്രേ മഹോദയമ് ॥ 6 ॥
അധൂര്തരജസോ രാമ ധര്മാരണ്യം മഹീപതിഃ ।
ചക്രേ പുരവരം രാജാ വസുശ്ചക്രേ ഗിരിവ്രജമ് ॥ 7 ॥
ഏഷാ വസുമതീ രാമ വസോസ്തസ്യ മഹാത്മനഃ ।
ഏതേ ശൈലവരാഃ പംച പ്രകാശംതേ സമംതതഃ ॥ 8 ॥
സുമാഗധീ നദീ രമ്യാ മഗധാന് വിശ്രുതായയൌ ।
പംചാനാം ശൈലമുഖ്യാനാം മധ്യേ മാലേവ ശോഭതേ ॥ 9 ॥
സൈഷാ ഹി മാഗധീ രാമ വസോസ്തസ്യ മഹാത്മനഃ ।
പൂർവാഭിചരിതാ രാമ സുക്ഷേത്രാ സസ്യമാലിനീ ॥ 10 ॥
കുശനാഭസ്തു രാജര്ഷിഃ കന്യാശതമനുത്തമമ് ।
ജനയാമാസ ധര്മാത്മാ ഘൃതാച്യാം രഘുനംദന ॥ 11 ॥
താസ്തു യൌവനശാലിന്യോ രൂപവത്യ സ്സ്വലംകൃതാഃ ।
ഉദ്യാനഭൂമിമാഗമ്യ പ്രാവൃഷീവ ശതഹ്രദാഃ ॥ 12 ॥
ഗായംത്യോ നൃത്യമാനാശ്ച വാദയംത്യശ്ച സർവശഃ ।
ആമോദം പരമം ജഗ്മുർവരാഭരണഭൂഷിതാഃ ॥ 13 ॥
അഥ താശ്ചാരുസർവാംഗ്യോ രൂപേണാപ്രതിമാ ഭുവി ।
ഉദ്യാനഭൂമിമാഗമ്യ താരാ ഇവ ഘനാംതരേ ॥ 14 ॥
താസ്സർവഗുണസംപന്നാ രൂപയൌവനസംയുതാഃ ।
ദൃഷ്ട്വാ സർവാത്മകോ വായുരിദം വചനമബ്രവീത് ॥ 15 ॥
അഹം വഃ കാമയേ സർവാ ഭാര്യാ മമ ഭവിഷ്യഥ ।
മാനുഷസ്ത്യജ്യതാം ഭാവഃ ദീര്ഘമായുരവാപ്സ്യഥ ॥ 16 ॥
ചലം ഹി യൌവനം നിത്യം മാനുഷേഷു വിശേഷതഃ ।
അക്ഷയ്യം യൌവനം പ്രാപ്താഃ അമര്യശ്ച ഭവിഷ്യഥ ॥ 17 ॥
തസ്യ തദ്വചനം ശ്രുത്വാ വായോരക്ലിഷ്ടകര്മണഃ ।
അപഹാസ്യ തതോ വാക്യം കന്യാശതമഥാബ്രവീത് ॥ 18 ॥
അംതശ്ചരസി ഭൂതാനാം സർവേഷാം ത്വം സുരോത്തമ ।
പ്രഭാവജ്ഞാഃ സ്മ തേ സർവാഃ കിമസ്മാനവമന്യസേ ॥ 19 ॥
കുശനാഭസുതാസ്സർവാഃ സമര്ഥാസ്ത്വാം സുരോത്തമ ।
സ്ഥാനാച്ച്യാവയിതും ദേവം രക്ഷാമസ്തു തപോ വയമ് ॥ 20 ॥
മാഭൂത്സ കാലോ ദുര്മേധഃ പിതരം സത്യവാദിനമ് ।
നാവമന്യസ്വ ധര്മേണ സ്വയം വരമുപാസ്മഹേ ॥ 21 ॥
പിതാ ഹി പ്രഭുരസ്മാകം ദൈവതം പരമം ഹി നഃ ।
യസ്യ നോ ദാസ്യതി പിതാ സ നോ ഭര്താ ഭവിഷ്യതി ॥ 22 ॥
താസാം തദ്വചനം ശ്രുത്വാ വായുഃ പരമകോപനഃ ।
പ്രവിശ്യ സർവഗാത്രാണി ബഭംജ ഭഗവാന് പ്രഭുഃ ॥ 23 ॥
താഃ കന്യാ വായുനാ ഭഗ്നാ വിവിശുര്നൃപതേര്ഗൃഹമ് ।
പ്രാപതന് ഭുവി സംഭ്രാംതാസ്സലജ്ജാ സ്സാസ്രലോചനാഃ ॥ 24 ॥
സ ച താ ദയിതാ ദീനാഃ കന്യാഃ പരമശോഭനാഃ ।
ദൃഷ്ട്വാ ഭഗ്നാസ്തദാ രാജാ സംഭ്രാംത ഇദമബ്രവീത് ॥ 25 ॥
കിമിദം കഥ്യതാം പുത്ര്യഃ കോ ധര്മമവമന്യതേ ।
കുബ്ജാഃ കേന കൃതാഃ സർവാ വേഷ്ടംത്യോ നാഭിഭാഷഥ ।
ഏവം രാജാ വിനിശ്ശ്വസ്യ സമാധിം സംദധേ തതഃ ॥ 26 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ ബാലകാംഡേ ദ്വാത്രിംശസ്സര്ഗഃ ॥
