ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ അയോധ്യാകാംഡമ് ।
അഥ ഷഡശീതിതമസ്സര്ഗഃ ।
ആചചക്ഷേഽഥ സദ്ഭാവം ലക്ഷ്മണസ്യ മഹാത്മനഃ ।
ഭരതായാപ്രമേയായ ഗുഹോ ഗഹനഗോചരഃ ॥ 1 ॥
തം ജാഗ്രതം ഗുണൈര്യുക്തം ശരചാപാസിധാരിണമ് ।
ഭ്രാതൃഗുപ്ത്യര്ഥമത്യംതമഹം ലക്ഷ്മണമബൃവമ് ॥ 2 ॥
ഇയം താത സുഖാ ശയ്യാ ത്വദര്ഥമുപകല്പിതാ ।
പ്രത്യാശ്വസിഹി ശേഷ്വാസ്യാം സുഖം രാഘവനംദന ॥ 3 ॥
ഉചിതോഽയം ജനസ്സർവോ ദുഃഖാനാം ത്വം സുഖോചിതഃ ।
ധര്മാത്മംസ്തസ്യ ഗുപ്ത്യര്ഥം ജാഗരിഷ്യാമഹേ വയമ് ॥ 4 ॥
നഹി രാമാത്പ്രിയതരോ മമാസ്തി ഭുവി കശ്ചന ।
മോത്സുകോഽഭൂര്ബ്രവീമ്യേതദപ്യസത്യം തവാഗ്രതഃ ॥ 5 ॥
അസ്യ പ്രസാദാദാശംസേ ലോകേഽസ്മിന് സുമഹദ്യശഃ ।
ധര്മാവാപ്തിം ച വിപുലാമര്ഥകാമൌ ച കേവലമ് ॥ 6 ॥
സോഽഹം പ്രിയസഖം രാമം ശയാനം സഹ സീതയാ ।
രക്ഷിഷ്യാമി ധനുഷ്പാണി സ്സർവൈ സ്സ്വൈര്ജ്ഞാതിഭിസ്സഹ ॥ 7 ॥
ന ഹി മേഽവിദിതം കിംചിദ്വനേഽസ്മിംശ്ചരത സ്സദാ ।
ചതുരംഗം ഹ്യപി ബലം പ്രസഹേമ വയം യുധി ॥ 8 ॥
ഏവമസ്മാഭിരുക്തേന ലക്ഷ്മണേന മഹാത്മനാ ।
അനുനീതാ വയം സർവേ ധര്മമേവാനുപശ്യതാ ॥ 9 ॥
കഥം ദാശരഥൌ ഭൂമൌ ശയാനേ സഹ സീതയാ ।
ശക്യാ നിദ്രാ മയാ ലബ്ധും ജീവിതം വാ സുഖാനി വാ ॥ 10 ॥
യോ ന ദേവാസുരൈസ്സർവൈശ്ശക്യഃ പ്രസഹിതും യുധി ।
തം പശ്യ ഗുഹ സംവിഷ്ടം തൃണേഷു സഹ സീതയാ ॥ 11 ॥
മഹതാ തപസാ ലബ്ധോ വിവിധൈശ്ച പരിശ്രമൈഃ ।
ഏകോ ദശരഥസ്യൈഷ പുത്രസ്സദൃശലക്ഷണഃ ॥ 12 ॥
അസ്മിന്പ്രവ്രാജിതേ രാജാ ന ചിരം വര്തയിഷ്യതി ।
വിധവാ മേദിനീ നൂനം ക്ഷിപ്രമേവ ഭവിഷ്യതി ॥ 13 ॥
വിനദ്യ സുമഹാനാദം ശ്രമേണോപരതാഃ സ്ത്രിയഃ ।
നിര്ഘോഷോ വിരതോ നൂനമധ്യ രാജനിവേശനേ ॥ 14 ॥
കൌസല്യാ ചൈവ രാജാ ച തഥൈവ ജനനീ മമ ।
നാശംസേ യദി ജീവേയുസ്സർവേ തേ ശർവരീമിമാമ് ॥ 15 ॥
ജീവേദപി ച മേ മാതാ ശത്രുഘ്നസ്യാന്വവേക്ഷയാ ।
ദുഃഖിതാ യാ തു കൌസല്യാ വീരസൂർവിനശിഷ്യതി ॥ 16 ॥
അതിക്രാംതമതിക്രാംതമനവാപ്യ മനോരഥമ് ।
രാജ്യേ രാമമനിക്ഷിപ്യ പിതാ മേ വിനശിഷ്യതി ॥ 17 ॥
സിദ്ധാര്ഥാഃ പിതരം വൃത്തം തസ്മിന്കാലേ ഹ്യുപസ്ഥിതേ ।
പ്രേതകാര്യേഷു സർവേഷു സംസ്കരിഷ്യംതി ഭൂമിപമ് ॥ 18 ॥
രമ്യചത്വരസംസ്ഥാനാം സുവിഭക്തമഹാപഥാമ് ।
ഹര്മ്യപ്രാസാദംപന്നാം സർവരത്നവിഭൂഷിതാമ് ॥ 19 ॥
ഗജാശ്വരഥസംബാധാം തൂര്യനാദവിനാദിതാമ് ।
സർവകല്യാണസംപൂര്ണാം ഹൃഷ്ടപുഷ്ടജനാകുലാമ് ॥ 20 ॥
ആരാമോദ്യാനസംപൂര്ണാം സമാജോത്സവശാലിനീമ് ।
സുഖിതാ വിചരിഷ്യംതി രാജധാനീം പിതുര്മമ ॥ 21 ॥
അപിസത്യപ്രതിജ്ഞേന സാര്ധം കുശലിനാ വയമ് ।
നിവൃത്തേ സമയേ ഹ്യസ്മിന് സുഖിതാഃ പ്രവിശേമഹി ॥ 22 ॥
പരിദേവയമാനസ്യ തസ്യൈവം സുമഹാത്മനഃ ।
തിഷ്ഠതോ രാജപുത്രസ്യ ശർവരീ സാഽത്യവര്തത ॥ 23 ॥
പ്രഭാതേ വിമലേ സൂര്യേ കാരയിത്വാ ജടാ ഉഭൌ ।
അസ്മിന് ഭാഗീരഥീതീരേ സുഖം സംതാരിതൌ മയാ ॥ 24 ॥
ജടാധരൌ തൌ ദ്രുമചീരവാസസൌ മഹാബലൌ കുംജരയൂഥപോപമൌ ।
വരേഷുചാപാസിധരൌ പരംതപൌ വ്യപേക്ഷമാണൌ സഹ സീതയാ ഗതൌ ॥ 25 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ അയോധ്യാകാംഡേ ഷഡശീതിതമസ്സര്ഗഃ ॥
