ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ യുദ്ധകാംഡമ് ।
അഥ ഏകഷഷ്ടിതമസ്സര്ഗഃ ।
തതോരാമോമഹാതേജാധനുരാദായവീര്യവാന് ।
കിരീടിനംമഹാകായംകുംഭകര്ണംദദര്ശ ഹ ॥ 1 ॥
തംദൃഷ്ടവാരാക്ഷസശ്രേഷ്ഠംപർവതാകാരദര്ശനമ് ।
ക്രമമാണമിവാകാശംപുരാനാരായണംപ്രഭുമ് ॥ 2 ॥
സതോയാംബുദസംകാശംകാംചനാംഗദഭൂഷണമ് ।
ദൃഷ്ടവാപുനഃപ്രദുദ്രവാവാനരാണാംമഹാചമൂഃ ॥ 3 ॥
വിദ്രുതാംവാഹിനീംദൃഷ്ടവാവര്ധമാനം ച രാക്ഷസമ് ।
സവിസ്മയമിദംരാമോവിഭീഷണമുവാച ഹ ॥ 4 ॥
കോഽസൌപർവതസംകാശഃകിരീടീഹരിലോചനഃ ।
ലംകായാംദൃശ്യതേവീരഃസവിദ്യുദിവതോയദഃ ॥ 5 ॥
പൃഥിവ്യാംകേതുഭൂതോഽസൌമഹാനേകോഽത്രദൃശ്യതേ ।
യംദൃഷ്ടവാവാനരാസ്സർവേവിദ്രവംതിതതസ്തതഃ ॥ 6 ॥
ആചക്ഷവസുമഹാന് കോഽസൌരക്ഷോവായദിവാഽസുരഃ ।
ന മയൈവംവിധംഭൂതംദൃഷ്ടപൂർവംകദാചന ॥ 7 ॥
സംപൃഷ്ടോരാജപുത്രേണരാമേണാക്ലിഷ്ടകര്മണാ ।
വിഭീഷണോമഹാപ്രാജ്ഞഃകാകുത്ഥ്സമിദമബ്രവീത് ॥ 8 ॥
യേനവൈവസ്വതോയുദ്ധേവാസവശ്ചപരാജിതഃ ।
സൈഷവിശ്രവസഃപുത്രഃകുംഭകര്ണഃപ്രതാപവാന് ॥ 9 ॥
അസ്യപ്രമാണസദൃശോരാക്ഷസാഽന്യോ ന വിദ്യതേ ।
ഏതേനദേവായുധിദാനവാശ്ചയക്ഷാഭുജംഗാഃപിശിതാശനാശ്ച ।
ഗംധർവവിദ്യാധരകിന്നരൈശ്ചസഹസ്രശോരാഘവസംപ്രഭഗ്നാഃ ॥ 10 ॥
ശൂലപാണിംവിരൂപാക്ഷംകുംഭകര്ണംമഹാബലമ് ।
ഹംതും ന ശേകുസ്ത്രിദശാഃകാലോഽയമിതിമോഹിതാഃ ॥ 11 ॥
പ്രകൃത്യാഹ്യേഷതേജസ്വീകുംഭകര്ണോമഹാബലഃ ।
അന്യേഷാംരാക്ഷസേംദ്രാണാംവരദാനകൃതംബലമ് ॥ 12 ॥
ഏതേനജാതമാത്രേണക്ഷുധാര്തേനമഹാത്മനാ ।
ഭക്ഷിതാനിസഹസ്രാണിസത്ത്വാനാംസുബഹൂന്യപി ॥ 13 ॥
തേഷുസംഭക്ഷയമാണേഷുപ്രജാഭയനിപീഡിതാഃ ।
യാംതിസ്മശരണംശക്രംതമപ്യര്ഥംന്യവേദയന് ॥ 14 ॥
സകുന്ഭകര്ണംകുപിതോമഹേംദ്രോജഘാനവജ്രേണശിതേനവജ്രീ ।
സശക്രവജ്രാഭിഹതോമഹാത്മാചചാലകോപാച്ചഭൃശംനനാദ ॥ 15 ॥
തസ്യനാനദ്യമാനസ്യകുംഭകര്ണസ്യരക്ഷസഃ ।
ശ്രുത്വാനിനാദംവിത്രസ്താഃഭൂമിഭൂയോവിതത്രസേ ॥ 16 ॥
തത്രകോപാന്മഹേംദ്രസ്യകുംഭകര്ണോമഹാബലഃ ।
വികൃഷ്യൈരാവതാദ്ധംതംജഘാനോരസിവാസവമ് ॥ 17 ॥
കുംഭകര്ണപ്രഹാരാര്തോവിജജ്വാല സ വാസവഃ ।
തതോവിഷേദുസ്സഹസാദേവാബ്രഹ്മര്ഷിദാനവാഃ ॥ 18 ॥
പ്രജാഭിസ്സഹശക്രശ്ചയയൌസ്ഥാനംസ്വയംഭുവഃ ।
കുംഭകര്ണസ്യദൌരാത്മ്യംശശംസുസ്തേപ്രജാപതേഃ ॥ 19 ॥
പ്രജാനാംഭക്ഷണംചാപിധര്ഷണം ച ദിവൌകസാമ് ।
ആശ്രമധ്വംസനംചാപിപരസ്ത്രീഹരണംഭൃശമ് ॥ 20 ॥
ഏവംപ്രജായദിത്വേഷഭക്ഷയിഷ്യതിനിത്യശഃ ।
അചിരേണൈവകാലേനശൂന്യോലോകോഭവിഷ്യതി ॥ 21 ॥
വാസവസ്യവചശ്ശ്രുത്വാസർവലോകപിതാമഹഃ ।
രക്ഷാംസ്യാവാഹയാമാസകുംഭകര്ണംദദര്ശ ഹ ॥ 22 ॥
കുംഭകര്ണംസമീക്ഷ്യൈവവിതത്രാസപ്രജാപതിഃ ।
ദൃഷ്ടവാവിശ്വാസ്യചൈവൈനംസ്വയംഭൂരിദമബ്രവീത് ॥ 23 ॥
ധ്രുവംലോകവിനാശായപൌലസ്ത്യേനാസിനിര്മിതഃ ।
തസ്മാത്ത്വമദ്യപ്രഭൃതിമൃതകല്പഃശയിഷ്യസേ ॥ 24 ॥
ബ്രഹ്മശാപാഭിഭൂതോഽഥനിപപാതാഗ്രതഃപ്രഭോഃ ।
തതഃപരമസംഭ്രാംതോരാവണോവാക്യമബ്രവീത് ॥ 25 ॥
വിവൃദ്ധഃകാംചനോവൃക്ഷഃഫലകാലേനികൃത്യതേ ।
ന നപ്താരംസ്വകംന്യായംശപ്തുമേവംപ്രജാപതേ ॥ 26 ॥
ന മിഥ്യാവചനശ്ചത്വംസ്വപ്സ്യത്യേഷ ന സംശയഃ ।
കാലസ്തുക്രിയതാമസ്യശയനേജാഗരേതഥാ ॥ 27 ॥
രാവണസ്യവചശ്ശ്രുത്വാസ്വയംഭൂരിദമബ്രവീത് ।
ശയിതാഹ്യേഷഷണ്മാസാനേകാഹംജാഗരിഷ്യതി ॥ 28 ॥
ഏകേനാഹ്നാ ത്വസൌ വീരശ്ച രന് ഭൂമിം ബുഭുക്ഷിതഃ ।
വ്യാത്താസ്യോ ഭക്ഷയേല്ലോകാന് സമ്വൃദ്ധ ഇവ പാവകഃ ॥ 29 ॥
സോഽസൌവ്യസമാപന്നഃകുംഭകര്ണമബോധയത് ।
ത്വത്പരാക്രമഭീതശ്ചരാജാസംപ്രതിരാവണഃ ॥ 30 ॥
സ ഏഷനിര്ഗതോവീരഃശിബിരാദ്ഭീമവിക്രമഃ ।
വാനരാന്ഭൃശസംകൃദ്ധോഭക്ഷയന്പരിധാവതി ॥ 31 ॥
കുംഭകര്ണംസമീക്ഷ്യൈവഹരയോഽദ്യപ്രവിദ്രുതുഃ ।
കഥമേനംരണേക്രുദ്ധംവാരയിഷ്യംതിവാനരാഃ ॥ 32 ॥
ഉച്യംതാംവാനരാഃസർവേയംത്രമേതത്സമുച്ഛ്രിതമ് ।
ഇതിവിജ്ഞായഹരയോഭവിഷ്യംതീഹനിര്ഭയാഃ ॥ 33 ॥
വിഭീഷണവചശ്ശ്രുത്വാഹേതുമത്സുമുഖേരിതമ് ।
ഉവാചരാഘവോവാക്യംനീലംസേനാപതിംതദാ ॥ 34 ॥
ഗച്ഛസൈന്യാനിസർവാണിവ്യൂഹ്യതിഷ്ഠസ്വപാവകേ ।
ദ്വാരാണ്യാദായലംകായാശ്ചര്യാശ്ചാപ്യഥസംക്രമാന് ॥ 35 ॥
ശൈലശൃംഗാണിവൃക്ഷാംശ്ചശിലാശ്ചാപ്യുപസംഹര ।
തിഷ്ഠംതുസായുധാസ്സർവേസായുധാശ്ശൈലപാണയഃ ॥ 36 ॥
രാഘവേണസമാദിഷ്ടോനീലോഹരിചമൂപതിഃ ।
ശശാസവാനരാനീകംയഥാവത്കപികുംജരഃ ॥ 37 ॥
തതോഗവാക്ഷശ്ശരഭോഹനൂമാനംഗദസ്തഥാ ।
ശൈലശൃംഗാണിശൈലാഭാഗൃഹീത്വാദ്വാരമഭ്യയുഃ ॥ 38 ॥
രാമവാക്യമുപശ്രുത്യ ഹരയോ ജിതകാശിനഃ ।
പാദപൈരര്ദയവനീരാവാനരാഃപരവാഹിനീമ് ॥ 39 ॥
തതോഹരീണാംതദനീകമുഗ്രംരരാജശൈലോദ്യതദീപ്തഹസ്തമ് ।
ഗിരേഃസമീപാനുഗതംയഥൈവഹന്മഹാംഭോധരജാലമുഗ്രമ് ॥ 40 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ യുദ്ധകാംഡേ ഏകഷഷ്ടിതമസ്സര്ഗഃ ॥
