śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē bālakāṇḍam ।
atha chatvāriṃśassargaḥ ।
. dēvatānāṃ vachaśśrutvā bhagavānvai pitāmahaḥ ।
pratyuvācha susantrastānkṛtāntabalamōhitān ॥ 1 ॥
yasyēyaṃ vasudhā kṛtsnā vāsudēvasya dhīmataḥ ।
kāpilaṃ rūpamāsthāya dhārayatyaniśaṃ dharām ॥ 2 ॥
tasya kōpāgninā dagdhā bhaviṣyanti nṛpātmajāḥ ।
pṛthivyāśchāpi nirbhēdō'dṛṣṭa ēva sanātanaḥ ॥ 3 ॥
sagarasya cha putrāṇāṃ vināśō'dīrghajīvinām ।
pitāmahavachaśśrutvā trayastriṃśadarindama ॥ 4 ॥
dēvāḥ paramasaṃhṛṣṭāḥ punarjagmuryathāgatam ।
sagarasya cha putrāṇāṃ prādurāsīnmahātmanām ॥ 5 ॥
pṛthivyāṃ bhidyamānāyāṃ nirghātasamanisvanaḥ ।
tatō bhitvā mahīṃ sarvē kṛtvā chābhipradakṣiṇam ॥ 6 ॥
sahitā ssagarāssarvē pitaraṃ vākyamabruvan ।
0 parikrāntā mahī sarvā sattvavantaścha sūditāḥ ॥ 7 ॥
dēvadānavarakṣāṃsi piśāchōragakinnarāḥ ।
na cha paśyāmahē'śvaṃ tamaśvahartāramēva cha ॥ 8 ॥
kiṃ kariṣyāma bhadraṃ tē buddhiratra vichāryatām ।
tēṣāṃ tadvachanaṃ śrutvā putrāṇāṃ rājasattamaḥ ॥ 9 ॥
samanyurabravīdvākyaṃ sagarō raghunandana ।
bhūyaḥ khanata bhadraṃ vō nirbhidya vasudhātalam ॥ 10 ॥
aśvahartāramāsādya kṛtārthāścha nivartatha ।
piturvachanamāsādya sagarasya mahātmanaḥ ॥ 11 ॥
ṣaṣṭiḥ putrasahasrāṇi rasātalamabhidravan ।
khanyamānē tatastasmin dadṛśuḥ parvatōpamam ॥ 12 ॥
diśāgajaṃ virūpākṣaṃ dhārayantaṃ mahītalam ।
saparvatavanāṃ kṛtsnāṃ pṛthivīṃ raghunandana ॥ 13 ॥
śirasā dhārayāmāsa virūpākṣō mahāgajaḥ ।
yadā parvaṇi kākutstha viśramārthaṃ mahāgajaḥ ॥ 14 ॥
khēdāchchālayatē śīrṣaṃ bhūmikampastadābhavēt ।
taṃ tē pradakṣiṇaṃ kṛtvā diśāpālaṃ mahāgajam ॥ 15 ॥
mānayantō hi tē rāma jagmurbhittvā rasātalam ।
tataḥ pūrvāṃ diśaṃ bhittvā dakṣiṇāṃ bibhiduḥ punaḥ ॥ 16 ॥
dakṣiṇasyāmapi diśi dadṛśustē mahāgajam ।
mahāpadmaṃ mahātmānaṃ sumahatparvatōpamam ॥ 17 ॥
śirasā dhārayantaṃ tē vismayaṃ jagmuruttamam ।
tataḥ pradakṣiṇaṃ kṛtvā sagarasya mahātmanaḥ ॥ 18 ॥
ṣaṣṭiḥ putrasahasrāṇi paśchimāṃ bibhidurdiśam ।
paśchimāyāmapi diśi mahāntamachalōpamam ॥ 19 ॥
diśāgajaṃ saumanasaṃ dadṛśustē mahābalāḥ ।
taṃ tē pradakṣiṇaṃ kṛtvā pṛṣṭvā chāpi nirāmayam ।
khananta ssamupakrāntā diśaṃ haimavatīṃ tataḥ ॥ 20 ॥
uttarasyāṃ raghuśrēṣṭha dadṛśurhimapāṇḍuram ॥ 21 ॥
bhadraṃ bhadrēṇa vapuṣā dhārayantaṃ mahīmimām ।
samālabhya tata ssarvē kṛtvā chainaṃ pradakṣiṇam ॥ 22 ॥
ṣaṣṭiḥ putrasahasrāṇi bibhidurvasudhātalam ।
tataḥ prāguttarāṃ gatvā sāgarāḥ prathitāṃ diśam ॥ 23 ॥
rōṣādabhyakhanan sarvē pṛthivīṃ sagarātmajāḥ ।
tē tu sarvē mahātmānō bhīmavēgā mahābalāḥ ॥ 24 ॥
dadṛśuḥ kapilaṃ tatra vāsudēvaṃ sanātanam ।
hayaṃ cha tasya dēvasya charantamavidūrataḥ ॥ 25 ॥
praharṣamatulaṃ prāptāssarvē tē raghunandana ।
tē taṃ hayavaraṃ jñātvā krōdhaparyākulēkṣaṇāḥ ॥ 26 ॥
khanitralāṅgaladharā nānāvṛkṣaśilādharāḥ ।
abhyadhāvanta saṅkruddhāstiṣṭha tiṣṭhēti chābruvan ॥ 27 ॥
asmākaṃ tvaṃ hi turagaṃ yajñīyaṃ hṛtavānasi ।
durmēdhastvaṃ hi samprāptān viddhi nassagarātmajān ॥ 28 ॥
śrutvā tu vachanaṃ tēṣāṃ kapilō raghunandana ।
rōṣēṇa mahatā''viṣṭō huṅkāramakarōttadā ॥ 29 ॥
tatastēnāpramēyēna kapilēna mahātmanā ।
bhasmarāśīkṛtāssarvē kākutstha sagarātmajāḥ ॥ 30 ॥
ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē bālakāṇḍē chatvāriṃśassargaḥ ॥