શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે યુદ્ધકાંડમ્ ।
અથ દ્વાદશસ્સર્ગઃ ।
સતાંપરિષદંકૃત્સ્નાંસમીક્ષ્યસમિતિંજયઃ ।
પ્રચોદયામાસતદાપ્રહસ્તંવાહિનીપતિમ્ ॥ 1 ॥
સેનાપતેયથાતેસ્યુઃકૃતવિદ્યાશ્ચતુર્વિધાઃ ।
યોધાનગરરક્ષાયાંતથાવ્યાદેષ્ટુમર્હસિ ॥ 2 ॥
સપ્રહસ્તઃપ્રણીતાત્માચિકીર્ષન્ રાજશાસનમ્ ।
વિનિક્ષિપદ્બલંસર્વંબહિરંતશ્ચમંદિરે ॥ 3 ॥
તતોવિનિક્ષિપ્યબલંસર્વનગરગુપ્તયે ।
પ્રહસ્તઃપ્રમુખેરાજ્ઞોનિષસાદજગાદચ ॥ 4 ॥
વિહિતંબહિરંતશ્ચબલંબલવતસ્તવ ।
કુરુષ્યાવિમનાઃક્ષિપ્રંયદભિપ્રેતમસ્તુતે ॥ 5 ॥
પ્રહસ્તસ્યવચશ્શ્રુત્વારાજારાજ્યહિતૈષિણઃ ।
સુખેપ્સુસ્સુહૃદાંમધ્યેવ્યાજહારસરાવણઃ ॥ 6 ॥
પ્રિયાપ્રિયેસુખંદુઃખંલાભાલાભેહિતાહિતે ।
ધર્મકામાર્થકૃચ્છ્રેષુયૂયમર્હથવેદિતુમ્ ॥ 7 ॥
સર્વકૃત્યાનિયુષ્માભિસ્સમારબ્ધાનિસર્વથા ।
મંત્રકર્મનિયુક્તાનિનજાતુવિફલાનિમે ॥ 8 ॥
સસોમગ્રહનક્ષત્રૈર્મરુદ્ભિરિવવાસવઃ ।
ભવદ્ભિરહમત્યર્થંવૃતશ્રિયમવાપ્નુયામ્ ॥ 9 ॥
અહંતુખલુસર્વાન્વસ્સમર્થયિતુમુદ્યતઃ ।
કુંભકર્ણસ્યતુસ્વપ્નાન્નેમમર્થમચોદયમ્ ॥ 10 ॥
ઇયં ચ દંડકારણ્યાદ્રામસ્ય મહિષી પ્રિયા ।
રક્ષોભિશ્ચરિતોદ્દેશાદાનીતા જનકાત્મજા ॥ 11 ॥
ઇયંચદંડકારણ્યાદ્રામસ્યમહિષીમયા ।
રક્ષોભિશ્ચરિતોદ્દેશાદાનીતાજનકાત્મજા ॥ 12 ॥
સામેવશય્યામારોઢુમિચ્છત્યલસગામિની ।
ત્રિષુલોકેષુચાન્યામેનસીતાસદૃશીમતા ॥ 13 ॥
તનુમધ્યાપૃથુશ્રોણીશરદિંદુનિભાનના ।
હેમબિંબનિભાસૌમ્યામાયેવમયનિર્મિતા ॥ 14 ॥
સુલોહિતતલૌશ્લક્ષ્ ણૌચરણૌસુપ્રતિષ્ઠિતૌ ।
દૃષ્ટ્વાતામ્રનખૌતસ્યાદીપ્યતેમેશરીરજઃ ॥ 15 ॥
હુતાગ્નિરર્ચિસ્સંકાશામેનાંસૌરીમિવપ્રભામ્ ।
ઉન્નસંવિમલંવલ્ગુવિપુલાંચારુલોચનમ્ ॥ 16 ॥
પશ્યંસ્તદવશસ્તસ્યાઃકામસ્યવશમેયિવાન્ ।
ક્રોધહર્ષસમાનેનદુર્વર્ણકરણેનચ ॥ 17 ॥
શોકસંતાપનિત્યેનકામેનકલુષીકૃતઃ ।
સાતુસંવત્સરંકાલંમામયાચતભામિની ॥ 18 ॥
પ્રતીક્ષમાણાભર્તારંરામમાયતલોચના ।
તન્મયાચારુનેત્રાયઃપ્રતિજ્ઞાતંવચશ્શુભમ્ ॥ 19 ॥
બહુસત્ત્વસમાકીર્ણં તૌ વા દશરથાત્મજૌ ।
અથવા કપિનૈકેન કૃતં નઃ કદનં મહત્ ॥ 20 ॥
બહુસત્ત્વસમાકીર્ણંતૌવાદશરથાત્મજૌ ।
અથવાકપિનૈકેનકૃતંનઃકદનંમહત્ ॥ 21 ॥
દુર્ જ્ઞેયાઃકાર્યગતયોબ્રૂતયસ્યયથામતિ ।
માનુષ્યાન્નોભયંનાસ્તિતથાપિતુવિમૃશ્યતામ્ ॥ 22 ॥
તદાદેવાસુરેયુદ્ધેયુષ્માભિસ્સહિતોઽજયમ્ ।
તેમેભવંતશ્ચતથાસુગ્રીવપ્રમુખાન્હરીન્ ॥ 23 ॥
પરેપારેસમુદ્રસ્યપુરસ્કૃત્યનૃપાત્મજૌ ।
સીતાયાઃપદવીંપ્રાપ્યસંપ્રાપ્તૌવરુણાલયામ્ ॥ 24 ॥
અદેયાચયથાસીતાવધ્યૌદશરથાત્મજૌ ।
ભવદ્ભિર્મંત્ર્યતાંમંત્રસ્સુનીતંચાભિધીયતામ્ ॥ 25 ॥
નહિશક્તિંપ્રપશ્યામિજગત્યન્યસ્યકસ્યચિત્ ।
સાગરંવાનરૈસ્તીર્વાનિશ્ચયેનજયોમમ ॥ 26 ॥
તસ્યકામપરીતસ્યનિશમ્યપરિદેવિતમ્ ।
કુંભકર્ણઃપ્રચુક્રોધવચનંચેદમબ્રવીત્ ॥ 27 ॥
યદાતુરામસ્યસલક્ષ્મણસ્યપ્રસહ્યસીતાખલુસાઇહાઽહૃતા ।
સકૃત્સમીક્ષ્યૈવસુનિશ્ચિતંતદાભજેતચિત્તંયમુનેવયામુનમ્ ॥ 28 ॥
સર્વમેતન્મહારાજકૃતમપ્રતિમંતવ ।
વિધીયેતસહાસ્માભિરાદાવેવાસ્યકર્મણઃ ॥ 29 ॥
ન્યાયેનરાજકાર્યાણિયઃકરોતિદશાનનઃ ।
નસસંતપ્યતેપશ્ચાન્નિશ્ચિતાર્થમતિર્નૃપઃ ॥ 30 ॥
અનુપાયેનકર્માણિવિપરીતાનિયાનિચ ।
ક્રિયમાણાનિદુષ્યંતિહવીંષ્યપ્રયતેષ્વિવ ॥ 31 ॥
યઃપશ્ચાત્પૂર્વકાર્યાણિકર્માણ્યભિચિકીર્ષતિ ।
પૂર્વંચાપરકાર્યાણિનસવેદનયાનયૌ ॥ 32 ॥
ચપલસ્યતુકૃત્યેષુપ્રસમીક્ષ્યાધિકંબલમ્ ।
ક્ષિપ્રમન્યેપ્રપદ્યંતેક્રૌંચસ્યખમિવદ્વિજાઃ ॥ 33 ॥
ત્વયેદંમહાદારબ્ધંકાર્યમપ્રતિચિંતિતમ્ ।
દિષ્ટ્યાત્વાંનાવધીદ્રામોવિષમિશ્રમિવામિષમ્ ॥ 34 ॥
તસ્માત્ત્વયાસમારબ્ધંકર્મહ્યપ્રતિમંપરૈઃ ।
અહંસમીકરિષ્યામિહત્વાશત્રૂંસ્તવાનઘ ॥ 35 ॥
અહમુત્સાદયિષ્યામિશત્રૂંસ્તવનિશાચર ।
યદિશક્રવિવસ્વંતૌયદિપાવકમારુતૌ ॥ 36 ॥
તાવહંયોધયિષ્યામિકુબેરવરુણાવપિ ।
ગિરિમાત્રશરીરસ્યમહાપરિઘયોધિનઃ ।
નર્દતસ્તીક્ષ્ણદંષ્ટ્રસ્યબિભીયાદ્વૈપુરંદરઃ ॥ 37 ॥
પુનર્માંસદ્વિતીયેનશરેણનિહનિષ્યતિ ।
તતોઽહંતસ્યપાસ્યામિરુધિરંકામમાશ્વસ ॥ 38 ॥
વધેનવૈદાશરથેસ્સુખાવહંજયંતવાહર્તુમહંયતિષ્યે ।
હત્વાચરામંસહલક્ષ્મણેનખાદામિસર્વાન્હરિયૂથમુખ્યાન્ ॥ 39 ॥
રમસ્વકામં પિબચાગ્ય્રવારુણીંકુરષ્વકાર્યાણિહિતાનિવિજ્વરઃ ।
મયાતુરામેગમિતેયમક્ષયંચિરાયસીતાવશગાભવિષ્યતિ ॥ 40 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે યુદ્ધકાંડે દ્વાદશસ્સર્ગઃ ॥