śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē yuddhakāṇḍam ।
atha ēkōnatriṃśassargaḥ ।
śukēnatusamākhyātāndṛṣṭvāsahariyūthapān ।
samīpasthañcharāmasyabhrātaraṃsvaṃvibhīṣaṇam ॥ 1 ॥
lakṣmaṇañchamahāvīryambhujaṃrāmasyadakṣiṇam ।
sarvavānararājañchasugrīvambhīmavikramam ॥ 2 ॥
aṅgadañchāpibalinaṃvajrahastātmajātmajam ।
hanūmantañchavikrāntañjāmbavantañchadurjayam ॥ 3 ॥
suṣēṇaṅkumudannīlannalañchaplavagarṣabham ।
gajaṅgavākṣaṃśarabhammaindañchadvividantathā ॥ 4 ॥
kiñchidāvignahṛdayōjātakrōdhaścharāvaṇaḥ ।
bhartsayāmāsatauvīraukathāntēśukasāraṇau ॥ 5 ॥
adhōmukhautaupraṇatāvabravīchChukasāraṇau ।
rōṣagadgadayāvāchāsaṃrabdhamparuṣaṃvachaḥ ॥ 6 ॥
natāvatsadṛśannāmasachivairupajīvibhiḥ ।
vipriyannṛpatērvaktunnigrahēpragrahēprabhōḥ ॥ 7 ॥
ripūṇāmpratikūlānāṃyuddhārthamabhivartatām ।
ubhābhyāṃsadṛśannāmavaktumaprastavēstavam ॥ 8 ॥
āchāryāguravōvṛddhāvṛthāvāmparyupāsitāḥ ।
sāraṃyadrājaśāstrāṇāmanujīvyannagṛhyatē ॥ 9 ॥
gṛhītōvānavijñātōbhārō'jñānasyavāhyatē ।
īdṛśaiḥ sachivairyuktōmūrkhairdiṣṭyadharāmyaham ॥ 10 ॥
kinnumṛtyōrbhayannāstivaktummāmparuṣaṃvachaḥ ।
yasyamēśāsatōjihvāprayachChatiśubhāśubham ॥ 11 ॥
apyēvadahanaṃspṛṣṭavāvanētiṣṭhantipādapāḥ ।
rājadōṣaparāmṛṣṭāstiṣṭhantēnāparādhinaḥ ॥ 12 ॥
hanyāmahantvimaupāpauśatrupakṣapraśaṃsakau ।
yadipūrvōpakāraistunakrōdhōmṛdutāṃvrajēt ॥ 13 ॥
apadhvaṃsata gachchadhvaṃ samnikarṣād itō mama ।
na hi vāṃ hantuṃ ichchāmi smarann upakṛtāni vām ॥ 14 ॥
hatāv ēva kṛtaghnau tau mayi snēha parān mukhau ।
ēvaṃ uktau tu savrīḍau tāv ubhau śuka sāraṇau ॥ 15 ॥
abravītsadaśagrīvaḥ samīpasthammahōdaram ।
upastāpayamēśīghrañchārānnītiviśāradān ॥ 16 ॥
mahōdarastathōktastuśīghramājñāpayachcharān ॥ 17 ॥
tataśchārāssantvaritāḥprāptāḥpārthivaśāsanāt ।
upasthitāḥprāñjalayōvardhayitvājayaśiṣāḥ ॥ 18 ॥
tānabravīttatōvākyaṃrāvaṇōrākṣasādhipaḥ ।
chārānpratyāyitān śūrānbhaktānvigatasādhvasān ॥ 19 ॥
itōgachChatarāmasyavyavasāyamparīkṣatha ।
mantriṣvabhyantarāyē'syaprītyātēnasamāgatāḥ ॥ 20 ॥
kathaṃsvapitijāgartikimanyachchakariṣyati ।
vijñāyanipuṇaṃsarvamāgantavyamaśēṣataḥ ॥ 21 ॥
chārēṇaviditaśśatruḥpaṇḍitairvasudhādhipaiḥ ।
yuddhēsvalpēnayatnēnasamāsādyanirasyatē ॥ 22 ॥
chārāstutētathētyuktvāprahṛṣṭārākṣasēśvaram ।
śārdūlamagrataḥkṛtvātataśchakruḥpradakṣiṇam ॥ 23 ॥
tatastētammahātmānañchārārākṣasasattamam ।
kṛtvāpradakṣiṇañjagmuryatrarāmassalakṣmaṇaḥ ॥ 24 ॥
tēsuvēlasyaśailasyasamīpērāmalakṣmaṇau ।
prachChannādadṛśurgatvāsasugrīvavibhīṣaṇau ॥ 25 ॥
prēkṣamāṇāśchamūntāntubabhūvurbhayaviklabāḥ ।
tētudharmātmanādṛṣṭārākṣasēndrēṇarākṣasā ॥ 26 ॥
vibhīṣaṇēnatatrasthānigṛhītāyadṛchChayā ।
śārdūlōgrāhitastvēkaḥpāpō'yamitirākṣasaḥ ॥ 27 ॥
mōchitassō'pirāmēṇavadhyamānaḥplavaṅgamaiḥ ।
anṛśaṃsyēnarāmēṇamōchitārākṣasāḥparē ॥ 28 ॥
vānarairarditāstētuvikrāntairlaghuvikramaiḥ ।
punarlaṅkāmanuprāptāśvasantōnaṣṭachētasaḥ ॥ 29 ॥
tatōdaśagrīvamupasthitāstēchārābahirnityacharāniśācharāḥ ।
girēssuvēlasyasamīpavāsinannyavēdayanbhīmabalammahābalāḥ ॥ 30 ॥
ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē yuddhakāṇḍē ēkōnatriṃśassargaḥ ॥
