શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે યુદ્ધકાંડમ્ ।
અથ એકોનશતતમસ્સર્ગઃ ।
મહોદરેતુનિહતેમહાપાર્શ્વોમહાબલઃ ।
સુગ્રીવેણસમીક્ષ્યાથક્રોધાત્સમ્રરક્તલોચનઃ ॥ 1 ॥
અંગદસ્યચમૂંભીમાંક્ષોભયામાસસાયકૈઃ ।
સવાનરાણાંમુખ્યાનામુત્તમાંગાનિસર્વશઃ ॥ 2 ॥
પાતયામાનકાયેભ્યઃફલંવૃંતાદિવાનિલઃ ।
કેષાંચિદિષુભિર્બાહુન્ સ્કંધાંશ્છિચ્છેદરાક્ષસઃ ચ ॥ 3 ॥
વાનરાણાંસુંકૃદ્ધઃ પાર્શ્વંકેષાંવ્યદારયત્ ।
તેઽર્દિતાબાણવર્ષેણમહાપાર્શ્વેનવાનરાઃ ॥ 4 ॥
વિષાદવિમુખાઃસર્વેબભૂવુર્ગતચેતસઃ ।
નિરીક્ષ્યબલમુદ્વિગ્નમંગદોરાક્ષસાર્દિતમ્ ॥ 5 ॥
પૂરિતા તેન શબ્દેન સનદીગિરિકાનના ।
સંચચાલ મહી સર્વા સવરાહમૃગદ્વિપા ॥ 6 ॥
સમરેવાનરશ્રેષ્ઠોમહાપાર્શ્વેન્યપાતયત્ ।
સ તુતેનપ્રહારેણમહાપાર્શ્વોવિચેતનઃ ॥ 7 ॥
સસૂતસ્સ્યંદનાત્તસ્માદ્વિસંજ્ઞશ્ચાપતદ્ભુવિ ।
સ ઋક્ષરાજસ્તેજસ્વીનીલાંજનચયોપમઃ ॥ 8 ॥
નિષ્પત્યસુમહાવીર્યસ્સ્વાદ્વ્યૂહન્મેઘસન્નિભાત્ ।
પ્રગૃહ્યગિરિશૃંગાભાંક્રુદ્ધસ્સવિપુલાંશિલામ્ ॥ 9 ॥
અશ્વાંજઘાનતરસાબભંજતં સ્યંદનં ચ તમ્ ।
મુહૂર્તાલ્લબ્ધસંજ્ઞસ્તુમહાપાર્શ્વોમહાબલઃ ॥ 10 ॥
અંગદંબહુભિર્બાણૈર્ભૂયસ્તંપ્રત્યવિધ્યત ।
જાંબવંતંત્રિભિર્બાણૈરાજઘાનસ્તનાંતરે ॥ 11 ॥
ઋક્ષરાજંગવાક્ષં ચ જઘાનબહુભિશ્શરૈઃ ।
જાંબવંતંગવાક્ષં ચ સ દૃષ્ટવાશરપીડિતૌ ॥ 12 ॥
જગ્રાહપરિઘંઘોરમંગદઃક્રોધમૂર્છિતઃ ।
તસ્યાંગદઃપ્રકુપિતોરાક્ષસસ્યતમાયસમ્ ॥ 13 ॥
દૂરસ્થિતસ્યપરિઘંરવિરશ્મિસમપ્રભમ્ ।
દ્વાવાભ્યાંભુજાભ્યાંસંગૃહ્યભ્રામયિત્વા ચ વેગવાન્ ॥ 14 ॥
મહાપાર્શ્વસ્યચિક્ષેપવધાર્થંવાલિનસ્સુતઃ ।
સ તુક્ષિપ્તોબલવતાપરિઘંતસ્યરક્ષસઃ ॥ 15 ॥
ધનુશ્ચસશરંહસ્તાછચિરસ્ત્રાંચાપ્યપાતયત્ ।
તંસમાસાદ્યવેગેનવાલિપુત્રઃપ્રતાપવાન્ ॥ 16 ॥
તલેનાભ્યહનત્ક્રુદ્ધઃ કર્ણમૂલે સકુંડલે ।
સ તુક્રુદ્ધોમહાવેગોમહાપાર્શ્વોમહાદ્યુતિ ॥ 17 ॥
કરેણૈકેનજગ્રાહસુમહાંતંપરશ્વથમ્ ।
તંમ્તૈલધૌતંવિમલંશૈલસારમયંદૃઢમ્ ॥ 18 ॥
રાક્ષસઃપરમક્રુદ્ધોવાલિપુત્રેન્યપાતયત્ ।
તેનવામાંસફલકેભૃશંપ્રત્યવપાદિતમ્ ॥ 19 ॥
અંગદોમોક્ષ્યામાસસરોષસ્સપરશ્વધમ્ ।
સવીરોવજ્રસંકાશમંગદોમુષ્ટિમાત્મનઃ ॥ 20 ॥
સંવર્તયત્સુસંકૃદ્ધઃપિતૃતુલ્યપરાક્રમઃ ।
રાક્ષસસ્યસ્તનાભ્યાશેમર્મજ્ઞોહૃદયંપ્રતિ ॥ 21 ॥
ઇંદ્રાશનિમસ્પર્શં સ મુષ્ટિંવિન્યપાતયત્ ।
તેનતસ્યનિપાતેનરાક્ષસસ્યમહામૃધે ॥ 22 ॥
પફાલહૃદયંચાસ્ય સ પપાતહતોભુવિ ।
સ્મિન્નિપતિતેભૂમૌતત્સૈન્યંસંપ્રચુક્ષુભે ॥ 23 ॥
અભવચ્ચમહાન્ક્રોધસ્સમરેરાવણસ્યતુ ।
વાનરાણાંશ્ચહૃષ્ટાનાંસિંહનાદઃસુપુષ્કલઃ ॥ 24 ॥
સ્પોટયન્નિવશબ્દેનલંકાંસાટ્ટાલગોપુરામ્ ।
મહેંદ્રેણેવદેવાનાંનાદસ્સમભવન્મહાન્ ॥ 25 ॥
અથૈંદ્રશત્રુસ્ત્રિદિવાલયાનાંવનૌકનાંચૈવમ્હાપ્રણાદમ્ ।
શ્રુત્વાસરોષંયુધિરાક્ષસેંદ્રઃ ।
પુનશ્ચયુદ્ધાભિમુખોઽવતસ્થે ॥ 26 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે યુદ્ધકાંડે એકોનશતતમસ્સર્ગઃ ॥
