શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે સુંદરકાંડમ્ ।
અથ ત્રયોવિંશસ્સર્ગઃ ।
ઇત્યુક્ત્વા મૈથિલીં રાજા રાવણઃ શત્રુરાવણઃ ।
સંદિશ્ય ચ તતઃ સર્વા રાક્ષસીર્નિર્જગામ હ ॥ 1 ॥
નિષ્ક્રાંતે રાક્ષસેંદ્રે તુ પુનરંતઃપુરં ગતે ।
રાક્ષસ્યો ભીમરૂપાસ્તાઃ સીતાં સમભિદુદ્રુવુઃ ॥ 2 ॥
તતઃ સીતામુપાગમ્ય રાક્ષસ્યઃ ક્રોધમૂર્છિતાઃ ।
પરં પરુષયા વાચા વૈદેહીમિદમબ્રુવન્ ॥ 3 ॥
પૌલસ્ત્યસ્ય વરિષ્ઠસ્ય રાવણસ્ય મહાત્મનઃ ।
દશગ્રીવસ્ય ભાર્યા ત્વં સીતે ન બહુમન્યસે ॥ 4 ॥
તતસ્ત્વેકજટા નામ રાક્ષસી વાક્યમબ્રવીત્ ।
આમંત્ય્ર ક્રોધાતામ્રાક્ષી સીતાં કરતલોદરીમ્ ॥ 5 ॥
પ્રજાપતીનાં ષણ્ણાં તુ ચતુર્થો યઃ પ્રજાપતિઃ ।
માનસો બ્રહ્મણઃ પુત્રઃ પુલસ્ત્ય ઇતિ વિશ્રુતઃ ॥ 6 ॥
પુલસ્ત્યસ્ય તુ તેજસ્વી મહર્ષિર્માનસઃ સુતઃ ।
નામ્ના સ વિશ્રવા નામ પ્રજાપતિસમપ્રભઃ ॥ 7 ॥
તસ્ય પુત્રો વિશાલાક્ષિ રાવણઃ શત્રુરાવણઃ ।
તસ્ય ત્વં રાક્ષસેંદ્રસ્ય ભાર્યા ભવિતુમર્હસિ ॥ 8 ॥
મયોક્તં ચારુસર્વાંગિઃ વાક્યં કિં નાનુમન્યસે ।
તતો હરિજટા નામ રાક્ષસી વાક્યમબ્રવીત્ ॥ 9 ॥
વિવર્ત્ય નયને કોપાન્માર્જારસદૃશેક્ષણા ।
યેન દેવાસ્ત્રયસ્ત્રિંશદ્દેવરાજશ્ચ નિર્જિતાઃ ॥ 10 ॥
તસ્ય ત્વં રાક્ષસેંદ્રસ્ય ભાર્યા ભવિતુમર્હસિ ।
તતસ્તુ પ્રઘસા નામ રાક્ષસી ક્રોધમૂર્છિતા ॥ 11 ॥
ભર્ત્સયંતી તદા ઘોરમિદં વચનમબ્રવીત્ ।
વીર્યોત્સિક્તસ્ય શૂરસ્ય સંગ્રામેષુ નિવર્તિનઃ ॥ 12 ॥
બલિનો વીર્યયુક્તસ્ય ભાર્યાત્વં કિં ન લપ્સ્યસે ।
પ્રિયાં બહુમતાં ભાર્યાં ત્યક્ત્વા રાજા મહાબલઃ ॥ 13 ॥
સર્વાસાં ચ મહાભાગાં ત્વામુપૈષ્યતિ રાવણઃ ।
સમૃદ્ધં સ્ત્રીસહસ્રેણ નાનારત્નોપશોભિતમ્ ॥ 14 ॥
અંતઃપુરં સમુત્સૃજ્ય ત્વામુપૈષ્યતિ રાવણઃ ।
અન્યા તુ વિકટા નામ રાક્ષસી વાક્યમબ્રવીત્ ॥ 15 ॥
અસકૃદ્દેવતા યુદ્ધે નાગગંધર્વદાનવાઃ ।
નિર્જિતાઃ સમરે યેન સ તે પાર્શ્વમુપાગતઃ ॥ 16 ॥
તસ્ય સર્વસમૃદ્ધસ્ય રાવણસ્ય મહાત્મનઃ ।
કિમદ્ય રાક્ષસેંદ્રસ્ય ભાર્યાત્વં નેચ્છસેઽધમે ॥ 17 ॥
તતસ્તુ દુર્મુખી નામ રાક્ષસી વાક્યમબ્રવીત્ ।
યસ્ય સૂર્યો ન તપતિ ભીતો યસ્ય ચ મારુતઃ ॥ 18 ॥
ન વાતિ સ્માયતાપાંગે કિં ત્વં તસ્ય ન તિષ્ઠસિ ।
પુષ્પવૃષ્ટિં ચ તરવો મુમુચુર્યસ્ય વૈ ભયાત્ ॥ 19 ॥
શૈલાશ્ચ સુભ્રુ પાનીયં જલદાશ્ચ યદેચ્છતિ ।
તસ્ય નૈરૃતરાજસ્ય રાજરાજસ્ય ભામિનિ ॥ 20 ॥
કિં ત્વં ન કુરુષે બુદ્ધિં ભાર્યાર્થે રાવણસ્ય હિ ।
સાધુ તે તત્ત્વતો દેવિ કથિતં સાધુ ભામિનિ ॥ 21 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે સુંદરકાંડે ત્રયોવિંશસ્સર્ગઃ ॥
