શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે સુંદરકાંડમ્ ।
અથ સપ્તષષ્ટિતમસ્સર્ગઃ ।
એવમુક્તસ્તુ હનુમાન્ રાઘવેણ મહાત્મના ।
સીતાયા ભાષિતં સર્વં ન્યવેદયત રાઘવે ॥ 1 ॥
ઇદમુક્તવતી દેવી જાનકી પુરુષર્ષભ ।
પૂર્વ વૃત્તમભિજ્ઞાનં ચિત્રકૂટે યથાતથમ્ ॥ 2 ॥
સુખસુપ્તા ત્વયા સાર્ધં જાનકી પૂર્વમુત્થિતા ।
વાયસ સ્સહસોત્પત્ય વિદદાર સ્તનાંતરે ॥ 3 ॥
પર્યાયેણ ચ સુપ્તસ્ત્વં દેવ્યંકે ભરતાગ્રજ ।
પુનશ્ચ કિલ પક્ષી સ દેવ્યા જનયતિ વ્યથામ્ ॥ 4 ॥
પુનઃ પુનરુપાગમ્ય વિદદાર ભૃશં કિલ ।
તતસ્ત્વં બોધિતસ્તસ્યાશ્શોણિતેન સમુક્ષિતઃ ॥ 5 ॥
વાયસેન ચ તેનૈવ સતતં બાધ્યમાનયા ।
બોધિતઃ કિલ દેવ્યા ત્વં સુખસુપ્તઃ પરંતપ ॥ 6 ॥
તાં તુ દૃષ્ટ્વા મહાબાહો દારિતાં ચ સ્તનાંતરે ।
આશીવિષ ઇવ ક્રુદ્ધો નિશ્વસન્નભ્યભાષથાઃ ॥ 7 ॥
નખાગ્રૈઃ કેન તે ભીરુ દારિતં તુ સ્તનાંતરમ્ ।
કઃ ક્રીડતિ સરોષેણ પંચવક્ત્રેણ ભોગિના ॥ 8 ॥
નિરીક્ષમાણસ્સહસા વાયસં સમવૈક્ષથાઃ ।
નખૈ સ્સરુધિરૈસ્તીક્ષ્ણૈસ્તામેવાભિમુખં સ્થિતમ્ ॥ 9 ॥
સુતઃ કિલ સ શક્રસ્ય વાયસઃ પતતાં વરઃ ।
ધરાંતરચરશ્શીઘ્રં પવનસ્ય ગતૌ સમઃ ॥ 10 ॥
તતસ્તસ્મિન્મહાબાહો કોપસંવર્તિતેક્ષણઃ ।
વાયસે ત્વં કૃથાઃ ક્રૂરાં મતિં મતિમતાં વર ॥ 11 ॥
સ દર્ભં સંસ્તરાદ્ગૃહ્ય બ્રહ્માસ્ત્રેણ હ્યયોજયઃ ।
સ દીપ્ત ઇવ કાલાગ્નિર્જજ્વાલાભિમુખઃ ખગમ્ ॥ 12 ॥
ક્ષિપ્તવાંસ્ત્વં પ્રદીપ્તં હિ દર્ભં તં વાયસં પ્રતિ ।
તતસ્તુ વાયસં દીપ્તસ્સ દર્ભોઽનુજગામ હ ॥ 13 ॥
સ પિત્રા ચ પરિત્યક્તસ્સુરૈશ્ચ સમહર્ષિભિઃ ।
ત્રીન્ લોકાન્ સંપરિક્રમ્ય ત્રાતારં નાધિગચ્છતિ ॥ 14 ॥
પુનરેવાગતસ્ત્રસ્તસ્ત્વત્સકાશમરિંદમ ।
સ તં નિપતિતં ભૂમૌ શરણ્યશ્શરણાગતમ્ ॥ 15 ॥
વધાર્હમપિ કાકુત્સ્થ કૃપયા પર્યપાલયઃ ।
મોઘમસ્ત્રં ન શક્યં તુ કર્તુમિત્યેવ રાઘવ ॥ 16 ॥
ભવાંસ્તસ્યાક્ષિ કાકસ્ય હિનસ્તિ સ્મ સ દક્ષિણમ્ ।
રામ ત્વાં સ નમસ્કૃત્ય રાજ્ઞે દશરથાય ચ ॥ 17 ॥
વિસૃષ્ટસ્તુ તદા કાક પ્રતિપેદે સ્વમાલયમ્ ।
એવમસ્ત્રવિદાં શ્રેષ્ઠસ્સત્ત્વવાન્ શીલવાનપિ ॥ 18 ॥
કિમર્થમસ્ત્રં રક્ષસ્સુ ન યોજયતિ રાઘવઃ ।
ન નાગા નાપિ ગંધર્વા નાસુરા ન મરુદ્ગણાઃ ॥ 19 ॥
ન ચ સર્વે રણે શક્તા રામં પ્રતિસમાસિતુમ્ ।
તસ્ય વીર્યવતઃ કશ્ચિદ્યદ્યસ્તિ મયિ સંભ્રમઃ ॥ 20 ॥
ક્ષિપ્રં સુનિશિતૈર્બાણૈર્હન્યતાં યુધિ રાવણઃ ।
ભ્રાતુરાદેશમાજ્ઞાય લક્ષ્મણો વા પરંતપઃ ॥ 21 ॥
સ કિમર્થં નરવરો ન માં રક્ષતિ રાઘવઃ ।
શક્તૌ તૌ પુરુષવ્યાઘ્રૌ વાય્વગ્નિસમતેજસૌ ॥ 22 ॥
સુરાણામપિ દુર્ધર્ષૌ કિમર્થં મામુપેક્ષતઃ ।
મમૈવ દુષ્કૃતં કિંચિન્મહદસ્તિ ન સંશયઃ ॥ 23 ॥
સમર્થૌ સહિતૌ યન્માં નાવેક્ષેતે પરંતપૌ ।
વૈદેહ્યા વચનં શ્રુત્વા કરુણં સાશ્રુ ભાષિતમ્ ।
પુનરપ્યહમાર્યાં તામિદં વચનમબ્રુવમ્ ॥ 24 ॥
ત્વચ્છોકવિમુખો રામો દેવિ સત્યેન તે શપે ॥ 25 ॥
રામે દુઃખાભિભૂતે તુ લક્ષ્મણઃ પરિતપ્યતે ।
કથંચિદ્ભવતી દૃષ્ટા ન કાલઃ પરિશોચિતુમ્ ॥ 26 ॥
અસ્મિન્મુહૂર્તે દુઃખાનામંતં દ્રક્ષ્યસિ ભામિનિ ।
તાવુભૌ નરશાર્દૂલૌ રાજપુત્રાવનિંદિતૌ ॥ 27 ॥
ત્વદ્દર્શનકૃતોત્સાહૌ લંકાં ભસ્મીકરિષ્યતઃ ।
હત્વા ચ સમરે રૌદ્રં રાવણં સહ બાંધવમ્ ॥ 28 ॥
રાઘવસ્ત્વાં વરારોહે સ્વાં પુરીં નયતે ધ્રુવમ્ ।
યત્તુ રામો વિજાનીયાદભિજ્ઞાનમનિંદિતે ॥ 29 ॥
પ્રીતિસંજનનં તસ્ય પ્રદાતું ત્વમિહાર્હસિ ।
સાભિવીક્ષ્ય દિશસ્સર્વા વેણ્યુદ્ગ્રથિતમુત્તમમ્ ॥ 30 ॥
મુક્ત્વા વસ્ત્રાદ્દદૌ મહ્યં મણિમેતં મહાબલ ।
પ્રતિગૃહ્ય મણિં દિવ્યં તવ હેતો રઘૂદ્વહ ॥ 31 ॥
શિરસા તાં પ્રણમ્યાર્યામહમાગમને ત્વરે ।
ગમને ચ કૃતોત્સાહમવેક્ષ્ય વરવર્ણિની ॥ 32 ॥
વિવર્ધમાનં ચ હિ મામુવાચ જનકાત્મજા ।
અશ્રુપૂર્ણમુખી દીના બાષ્પસંદિગ્ધભાષિણી ॥ 33 ॥
મમોત્પતનસંભ્રાંતા શોકવેગસમાહતા ।
હનુમન્ સિંહસંકાશાવુભૌ તૌ રામલક્ષ્મણૌ ॥ 34 ॥
સુગ્રીવંચ સહામાત્યં સર્વાન્ બ્રૂયા હ્યનામયમ્ ।
યથા ચ સ મહાબાહુર્માં તારયતિ રાઘવઃ ।
અસ્માદ્ધુઃખાંબુસંરોધાત્ત્વં સમાધાતુમર્હસિ ॥ 35 ॥
ઇમં ચ તીવ્રં મમ શોકવેગં રક્ષોભિરેભિઃ પરિભર્ત્સનં ચ ।
બ્રૂયાસ્તુ રામસ્ય ગતસ્સમીપં શિવશ્ચ તેઽધ્વાસ્તુ હરિપ્રવીર ॥ 36 ॥
એતત્તવાર્યા નૃપરાજસિંહ સીતા વચઃ પ્રાહ વિષાદપૂર્વમ્ ।
એતચ્ચ બુદ્ધ્વા ગદિતં મયા ત્વં શ્રદ્ધત્સ્વ સીતાં કુશલાં સમગ્રામ્ ॥ 37 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે સુંદરકાંડે સપ્તષષ્ટિતમસ્સર્ગઃ ॥
