શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે અરણ્યકાંડમ્ ।
અથ તૃતીયસ્સર્ગઃ ।
ઇત્યુક્ત્વા લક્ષ્મણશ્શ્રીમાન્વિરાધે પ્રહસન્નિવ ।
કોભવાન્વનમભ્યેત્ય ચરિષ્યસિ યથાસુખમ્ ॥ 1 ॥
અથોવાચ પુનર્વાક્યં વિરાધઃ પૂરયન્વનમ્ ।
પૃચ્છતો મમ હિ બ્રૂતં કૌ યુવાં ક્વ ગમિષ્યથઃ ॥ 2 ॥
. ।
તમુવાચ તતો રામો રાક્ષસં જ્વલિતાનનમ્ ।
પૃચ્છંતં સુમહાતેજા ઇક્ષ્વાકુકુલમાત્મનઃ ॥ 3 ॥
ક્ષત્રિયૌ વૃત્તસંપન્નૌ વિદ્ધિ નૌ વનગોચરૌ ।
ત્વાં તુ વેદિતુમિચ્છાવઃ કસ્ત્વં ચરસિ દંડકાન્ ॥ 4 ॥
તમુવાચ વિરાધસ્તુ રામં સત્યપરાક્રમમ્ ।
હંત વક્ષ્યામિ તે રાજન્નિબોધ મમ રાઘવ ॥ 5 ॥
પુત્રઃ કિલ જયસ્યાહં માતા મમ શતહ્રદા ।
વિરાધ ઇતિ મામાહુઃ પૃથિવ્યાં સર્વરાક્ષસાઃ ॥ 6 ॥
તપસા ચાભિસંપ્રાપ્તા બ્રહ્મણો હિ પ્રસાદજા ।
શસ્ત્રેણાવધ્યતા લોકેઽચ્છેદ્યાભેદ્યત્વમેવ ચ ॥ 7 ॥
ઉત્સૃજ્ય પ્રમદામેનામનપેક્ષૌ યથાગતમ્ ।
ત્વરમાણૌ પલાયેથાં ન વાં જીવિતમાદદે ॥ 8 ॥
તં રામઃ પ્રત્યુવાચેદં કોપસંરક્તલોચનઃ ।
રાક્ષસં વિકૃતાકારં વિરાધં પાપચેતસમ્ ॥ 9 ॥
ક્ષુદ્ર ધિક્ત્વાં તુ હીનાર્થં મૃત્યુમન્વેષસે ધ્રુવમ્ ।
રણે પ્રાપ્સ્યસે સંતિષ્ઠ ન મે જીવન્ ગમિષ્યાસિ ॥ 10 ॥
તતઃ સજ્યં ધનુઃ કૃત્વા રામસ્સુનિશિતાંછરાન્ ।
સુશીઘ્રમભિસંધાય રાક્ષસં નિજઘાન હ ॥ 11 ॥
ધનુષા જ્યાગુણવતા સપ્ત બાણાન્મુમોચ હ ।
રુક્મપુંખાન્મહાવેગાન્સુપર્ણાનિલતુલ્યગાન્ ॥ 12 ॥
તે શરીરં વિરાધસ્ય ભિત્ત્વાબર્હિણવાસસઃ ।
નિપેતુશ્શોણિતાદિગ્ધા ધરણ્યાં પાવકોપમાઃ ॥ 13 ॥
સ વિદ્ધો ન્યસ્ય વૈદેહીં શૂલમુદ્યમ્ય રાક્ષસઃ ।
અભ્યદ્રવત્સુસંકૃદ્ધસ્તદા રામં સલક્ષ્મણમ્ ॥ 14 ॥
સ વિનદ્ય મહાનાદં શૂલં શક્રધ્વજોપમમ્ ।
પ્રગૃહ્યાશોભત તદા વ્યાત્તાનન ઇવાંતકઃ ॥ 15 ॥
અથ તૌ ભ્રાતરૌ દીપ્તં શરવર્ષં વવર્ષતુઃ ।
વિરાધે રાક્ષસે તસ્મિન્ કાલાંતકયમોપમે ॥ 16 ॥
સ પ્રહસ્ય મહારૌદ્રઃ સ્થિત્વાજૃંભત રાક્ષસઃ ।
જૃંભમાણસ્ય તે બાણાઃ કાયાન્નિષ્પેતુરાશુગાઃ ॥ 17 ॥
સ્પર્શાત્તુ વરદાનેન પ્રાણાન્સમ્રોધ્ય રાક્ષસઃ ।
વિરાધઃ શૂલમુદ્યમ્ય રાઘવાવભ્યધાવત ॥ 18 ॥
તચ્છૂલં વજ્રસંકાશં ગગને જ્વલનોપમમ્ ।
દ્વાભ્યાં શરાભ્યાં ચિચ્છેદ રામઃ શસ્ત્રભૃતાંવરઃ ॥ 19 ॥
તદ્રામવિશિખચ્છિન્નં શૂલં તસ્યકરાદ્ભુવિ ।
પપાતાશનિના છિન્નં મેરોરિવ શિલાતલમ્ ॥ 20 ॥
તૌ ખડ્ગૌ ક્ષિપ્રમુદ્યમ્ય કૃષ્ણસર્પોપમૌશુભૌ ।
તૂર્ણમાપેતતુસ્તસ્ય તદા પ્રહરતાં બલાત્ ॥ 21 ॥
સ વધ્યમાનઃ સુભૃશં ભુજાભ્યાં પરિરભ્યતૌ ।
અપ્રકંપ્યૌ નરવ્યાઘ્રૌ રૌદ્રઃ પ્રસ્થાતુમૈચ્છત ॥ 22 ॥
તસ્યાભિપ્રાયમાજ્ઞાય રામો લક્ષ્મણમબ્રવીત્ ।
વહત્વયમલં તાવત્પથાઽનેન તુ રાક્ષસઃ ॥ 23 ॥
યથા ચેચ્છતિ સૌમિત્રે તથા વહતુ રાક્ષસઃ ।
અયમેવ હિ નઃ પંથા યેન યાતિ નિશાચરઃ ॥ 24 ॥
સ તુ સ્વબલવીર્યેણ સમુત્ક્ષિપ્ય નિશાચરઃ ।
બાલાવિવ સ્કંધગતૌ ચકારાતિબલોદ્ધતઃ ॥ 25 ॥
તાવારોપ્ય તતઃ સ્કંધં રાઘવૌ રજનીચરઃ ।
વિરાધો વિનદન્ઘોરં જગામાભિમુખો વનમ્ ॥ 26 ॥
વનં મહામેઘનિભં પ્રવિષ્ટો દ્રુમૈર્મહદ્ભિર્વિવિધૈરુપેતમ્ ।
નાનાવિધૈઃ પક્ષિકુલૈર્વિચિત્રં શિવાયુતં વ્યાલમૃગૈર્વિકીર્ણમ્ ॥ 27 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે અરણ્યકાંડે તૃતીયસ્સર્ગઃ ॥
