શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે યુદ્ધકાંડમ્ ।
અથ ષટ્ષષ્ટિતમસ્સર્ગઃ ।
સ લંઘયિત્વાપ્રાકારંગિરિકૂટોપમોમહાન્ ।
નિર્યયૌનગરાત્તૂર્ણંકુંભકર્ણોમહાબલઃ ॥ 1 ॥
નનાદ ચ મહાનાદંસમુદ્રમભિનાદયન્ ।
વિજયન્નિવનિર્ઘાતન્વિધમન્નિવપર્વતાન્ ॥ 2 ॥
તમવધ્યંમઘવતાયમેનવરુણેનવા ।
પ્રેક્ષ્યભીમાક્ષમાયાંતંવાનરાવિપ્રદુદ્રુવુઃ ॥ 3 ॥
તાંસ્તુવિપ્રદ્રુતાન્ દૃષ્ટવારાજપુત્રોઽંગદોઽબ્રવીત્ ।
નલંનીલંગવાક્ષં ચ કુમુદં ચ મહાબલમ્ ॥ 4 ॥
આત્માનમત્રવિસ્મૃત્યવીર્યાણ્યભિજનાનિ ચ ।
ક્વગચ્છતભયત્રસ્તાઃપ્રાકૃતાહરયોયથા ॥ 5 ॥
સાધુસૌમ્યા નિવર્તધ્વંકિપ્રાણાન્પરિરક્ષથ ।
નાલંયુદ્ધાયવૈરક્ષોમહતીયંબિભીષકા ॥ 6 ॥
મહતીમુથતિતામેનાંરાક્ષસાનાંબિભીષિકામ્ ।
વિક્રમાદ્વિધમિષ્યામોનિવર્તધ્વંપ્લવંગમાઃ ॥ 7 ॥
કૃચ્છ્રેણતુસમાશ્વસ્યસંગમ્ય ચ તતસ્તતઃ ।
વૃક્ષાદ્રિહસ્તાહરયસ્સંપ્રતસ્થૂરણાજિરમ્ ॥ 8 ॥
તેનિવૃત્યતુસંકૃદ્ધાઃકુંભકર્ણંવનૌકસઃ ।
નિર્જઘ્નુઃપરમક્રુદ્ધાસ્સમદાઇવકુંજરાઃ ॥ 9 ॥
પ્રાંશુભિર્ગિરિશૃંગૈશ્ચશિલાભિશ્ચમહાબલઃ ।
પાદપૈઃપુષ્પિતાગ્રૈશ્ચહન્યમાનો ન કંપતે ॥ 10 ॥
તસ્યગાત્રેષુપતિતાભિદ્યંતેશતશશ્શિલાઃ ।
પાદપાઃપુષ્પિતાગ્રાશ્ચભગ્નાઃપેતુર્મહીતલે ॥ 11 ॥
સોઽપિસૈન્યાનિસંક્રુદ્ધોવાનરાણાંમહૌજસામ્ ।
મમંથપરમાયત્તોવનાન્યગ્નિરિવોત્થિતઃ ॥ 12 ॥
લોહિતાર્દ્રાસ્તુબહવશ્શેરતેવાનરર્ષભાઃ ।
નિરસ્તાંપતિતાભૂમૌતામ્રપુષ્પાઇવદ્રુમાઃ ॥ 13 ॥
લંઘયંતઃપ્રધાવંતોવાનરાનાવલોકયન્ ।
કેચિત્સમુદ્રેપતિતાઃકેચિદ્ગગનમાસ્થિતાઃ ॥ 14 ॥
વધ્યમાનાસ્તુતેવીરારાક્ષસેન ચ લીલયા ।
સાગરંયેનતેતીર્ણાઃપથાતેનદુદ્રુવુઃ ॥ 15 ॥
તેસ્થલાનિતદાનિમ્નંવિવર્ણમાનાભયાત્ ।
ઋક્ષાવૃક્ષાન્ સમારૂઢાઃકેચિત્પર્વતમાશ્રિતાઃ ॥ 16 ॥
મમજ્જુરર્ણવેકેચિદ્ગુહાઃકેચિત્સમાશ્રિતાઃ ।
નિપેતુઃકેચિદપરેકેચિન્નૈવાવતસ્થિરે ॥ 17 ॥
કેચિદ્ભૂમૌનિપતિતાઃકેચિત્સુપ્તામૃતાઇવ ।
તાન્સમીક્ષ્યાંગદોભગ્નાન્વાનરાનિદમબ્રવીત્ ॥ 18 ॥
અવતિષ્ઠતયુધ્યામોનિવર્તધ્વંપ્લવંગમાઃ ।
ભગ્નાનાંવો ન પશ્યામિપરિગમ્યમહીમિમામ્ ॥ 19 ॥
સ્થાનંસર્વેનિવર્તધ્વંકિંપ્રાણાન્ પરિરક્ષથ ।
નિરાયુધાનાંદ્રવતામસંગગતિપૌરુષાઃ ॥ 20 ॥
દારાહ્યુપહસિષ્યંતિ સ વૈઘાતસ્તુજીવતામ્ ।
કુલેષુજાતાસ્સર્વેસ્મવિસ્તીર્ણેષુમહત્સુ ચ ॥ 21 ॥
ક્વગચ્છતભયત્રસ્તાઃહરયઃપ્રાકૃતાયથા ।
અનાર્યાઃખલુયદ્ભીતાસ્ત્યક્ત્વાવીર્યંપ્રધાવત ॥ 22 ॥
વિકત્થનાનિવોયાનિ તદાવૈજનસંસદિ ।
તાનિવઃક્વનુયાતાનિસોદગ્રાણિમ હિતાનિ ચ ॥ 23 ॥
ભીરુપ્રવાદાશ્શ્રૂયંતેયસ્તુજીવતિધિક્કૃતઃ ।
માર્ગસ્સત્પુરુષૈર્જષ્ટઃસેવ્યતાંત્યજ્યતાંભયમ્ ॥ 24 ॥
શયામહેઽનિહતાઃપૃથિવ્યામલ્પજીવિતાઃ ।
દુષ્પ્રાપંબ્રહ્મલોકંવાપ્રાપ્નુયામોયુધિસૂદિતા ॥ 25 ॥
સંપ્રાપ્નુયામઃકીર્તિંવાનિહત્વાશત્રુમાહવે ।
જીવિતંવીરલોકસ્યમોક્ષ્યામોવસુવાનરાઃ ॥ 26 ॥
ન કુંભકર્ણઃકાકુત્સ્થંદૃષ્ટવાજીવન્ ગમિષ્યતિ ।
દીપ્યમાનમિવાસાદ્યપતંગોજ્વલનંયથા ॥ 27 ॥
લાયનેનચોદ્ધિષ્ટાઃપ્રાણાન્ રક્ષામહેવયમ્ ।
એકેનબહવોભગ્નાયશોનાશંગમિષ્યતિ ॥ 28 ॥
એવંબ્રુવાણંતંશૂરમંગદંકનકાંગદમ્ ।
દ્રવમાણાસ્તતોવાક્યમૂચુઃશૂરુવિગર્હિતમ્ ॥ 29 ॥
કૃતંનઃકદનંઘોરંકુંભકર્ણેનરક્ષસા ।
ન સ્થાનકાલોગચ્છામોદયિતંજીવિતંહિનઃ ॥ 30 ॥
એતાવદુક્ત્વાવચનંસર્વેતેભેજિરેદિશઃ ।
ભીમંભીમાક્ષમાયાંતંદૃષ્ટવાવાનરયૂથપાઃ ॥ 31 ॥
દ્રવમાણસ્તુતેવીરાઅંગદેનવલીમુખાઃ ।
સાંત્વૈશ્ચૈહનુમાનૈશ્ચતતસ્સર્વેનિવર્તિતાઃ ॥ 32 ॥
પ્રહર્ષમુપનીતાશ્ચવાલિપુત્રેણધીમતા ।
આજ્ઞાપ્રતીક્ષાસ્તસ્થુશ્ચસર્વેવાનરયૂથપાઃ ॥ 33 ॥
ઋષભશરભમૈંદધૂમ્રનીલાઃકુમુદસુષેણગવાક્ષરંભતારાઃ ।
દ્વિવિદપનસવાયુપુત્રમુખ્યાસ્ત્વરિતતરાભિમુખંરણમ્ ॥ 34 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે યુદ્ધકાંડે ષટ્ષષ્ટિતમસ્સર્ગઃ ॥
