શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે સુંદરકાંડમ્ ।
અથ વિંશસ્સર્ગઃ ।
સ તાં પરિવૃતાં દીનાં નિરાનંદાં તપસ્વિનીમ્ ।
સાકારૈર્મધુરૈર્વાક્યૈર્ન્યદર્શયત રાવણઃ ॥ 1 ॥
માં દૃષ્ટ્વા નાગનાસોરુ ગૂહમાના સ્તનોદરમ્ ।
અદર્શનમિવાત્માનં ભયાન્નેતું ત્વમિચ્છસિ ॥ 2 ॥
કામયે ત્વાં વિશાલાક્ષિ બહુમન્યસ્વ માં પ્રિયે ।
સર્વાંગગુણસંપન્ને સર્વલોકમનોહરે ॥ 3 ॥
નેહ કેચિન્મનુષ્યા વા રાક્ષસાઃ કામરૂપિણઃ ।
વ્યપસર્પતુ તે સીતે ભયં મત્તઃ સમુત્થિતમ્ ॥ 4 ॥
સ્વધર્મો રક્ષસાં ભીરુ સર્વથૈવ ન સંશયઃ ।
ગમનં વા પરસ્ત્રીણાં હરણં સંપ્રમથ્ય વા ॥ 5 ॥
એવં ચૈતદકામાં તુ ન ત્વાં સ્પ્રક્ષ્યામિ મૈથિલિ ।
કામં કામઃ શરીરે મે યથાકામં પ્રવર્તતામ્ ॥ 6 ॥
દેવિ નેહ ભયં કાર્યં મયિ વિશ્વસિ હિ પ્રિયે ।
પ્રણયસ્વ ચ તત્ત્વેન મૈવં ભૂઃ શોકલાલસા ॥ 7 ॥
એકવેણી ધરાશય્યા ધ્યાનં મલિનમંબરમ્ ।
અસ્થાનેઽપ્યુપવાસશ્ચ નૈતાન્યૌપયિકાનિ તે ॥ 8 ॥
વિચિત્રાણિ ચ માલ્યાનિ ચંદનાન્યગરૂણિ ચ ।
વિવિધાનિ ચ વાસાંસિ દિવ્યાન્યાભરણાનિ ચ ॥ 9 ॥
મહાર્હાણિ ચ પાનાનિ શયનાન્યાસનાનિ ચ ।
ગીતં નૃત્તં ચ વાદ્યં ચ લભ માં પ્રાપ્ય મૈથિલિ ॥ 10 ॥
સ્ત્રીરત્નમસિ મૈવં ભૂઃ કુરુ ગાત્રેષુ ભૂષણમ્ ।
માં પ્રાપ્ય હિ કથં નુ સ્વાસ્ત્વમનર્હા સુવિગ્રહે ॥ 11 ॥
ઇદં તે ચારુ સંજાતં યૌવનં વ્યતિવર્તતે ।
યદતીતં પુનર્નૈતિ સ્રોતઃ શીઘ્રમપામિવ ॥ 12 ॥
ત્વાં કૃત્વોપરતો મન્યે રૂપકર્તા સ વિશ્વસૃક્ ।
ન હિ રૂપોપમા ત્વન્યા તવાસ્તિ શુભદર્શને ॥ 13 ॥
ત્વાં સમાસાદ્ય વૈદેહિ રૂપયૌવનશાલિનીમ્ ।
કઃ પુમાનતિવર્તેત સાક્ષાદપિ પિતામહઃ ॥ 14 ॥
યદ્યત્પશ્યામિ તે ગાત્રં શીતાંશુસદૃશાનને ।
તસ્મિંસ્તસ્મિન્ પૃથુશ્રોણિ ચક્ષુર્મમ નિબધ્યતે ॥ 15 ॥
ભવ મૈથિલિ ભાર્યા મે મોહમેનં વિસર્જય ।
બહ્વીનામુત્તમસ્ત્રીણામાહૃતાનામિતસ્તતઃ ॥ 16 ॥
સર્વાસામેવ ભદ્રં તે મમાગ્રમહિષી ભવ ।
લોકેભ્યો યાનિ રત્નાનિ સંપ્રમથ્યાહૃતાનિ વૈ ॥ 17 ॥
તાનિ મે ભીરુ સર્વાણિ રાજ્યં ચૈતદહં ચ તે ।
વિજિત્ય પૃથિવીં સર્વાં નાનાનગરમાલિનીમ્ ॥ 18 ॥
જનકાય પ્રદાસ્યામિ તવ હેતોર્વિલાસિનિ ।
નેહ પશ્યામિ લોકેઽન્યં યો મે પ્રતિબલો ભવેત્ ।
પશ્ય મે સુમહદ્વીર્યમપ્રતિદ્વંદ્વમાહવે ॥ 19 ॥
અસકૃત્સંયુગે ભગ્ના મયા વિમૃદિતધ્વજાઃ ॥ 20 ॥
અશક્તાઃ પ્રત્યનીકેષુ સ્થાતું મમ સુરાસુરાઃ ।
ઇચ્છ માં ક્રિયતામદ્ય પ્રતિકર્મ તવોત્તમમ્ ॥ 21 ॥
સપ્રભાણ્યવસજ્યંતાં તવાંગે ભૂષણાનિ ચ ।
સાધુ પશ્યામિ તે રૂપં સંયુક્તં પ્રતિકર્મણા ॥ 22 ॥
પ્રતિકર્માભિસંયુક્તા દાક્ષિણ્યેન વરાનને ।
ભુંક્ષ્વ ભોગાન્યથાકામં પિબ ભીરુ રમસ્વ ચ ॥ 23 ॥
યથેષ્ટં ચ પ્રયચ્છ ત્વં પૃથિવીં વા ધનાનિ ચ ।
લલસ્વ મયિ વિસ્રબ્ધા ધૃષ્ટમાજ્ઞાપયસ્વ ચ ॥ 24 ॥
મત્પ્રસાદાલ્લલંત્યાશ્ચ લલંતાં બાંધવાસ્તવ ।
ઋદ્ધિં મમાનુપશ્ય ત્વં શ્રિયં ભદ્રે યશશ્ચ મે ॥ 25 ॥
કિં કરિષ્યસિ રામેણ સુભગે ચીરવાસસા ।
નિક્ષિપ્તવિજયો રામો ગતશ્રીર્વનગોચરઃ ॥ 26 ॥
વ્રતી સ્થંડિલશાયી ચ શંકે જીવતિ વા ન વા ।
ન હિ વૈદેહિ રામસ્ત્વાં દ્રષ્ટું વા પ્યુપલપ્સ્યતે ।
પુરોબલાકૈરસિતૈર્મેઘૈર્જ્યોત્સ્નામિવાવૃતામ્ ॥ 27 ॥
ન ચાપિ મમ હસ્તાત્ત્વાં પ્રાપ્તુમર્હતિ રાઘવઃ ॥ 28 ॥
હિરણ્યકશિપુઃ કીર્તિમિંદ્રહસ્તગતામિવ ।
ચારુસ્મિતે ચારુદતિ ચારુનેત્રે વિલાસિનિ ॥ 29 ॥
મનો હરસિ મે ભીરુ સુપર્ણઃ પન્નગં યથા ।
ક્લિષ્ટકૌશેયવસનાં તન્વીમપ્યનલંકૃતામ્ ॥ 30 ॥
ત્વાં દૃષ્ટ્વા સ્વેષુ દારેષુ રતિં નોપલભામ્યહમ્ ।
અંતઃપુરનિવાસિન્યઃ સ્ત્રિયઃ સર્વગુણાન્વિતાઃ ॥ 31 ॥
યાવંત્યો મમ સર્વાસામૈશ્વર્યં કુરુ જાનકિ ।
મમ હ્યસિતકેશાંતે ત્રૈલોક્યપ્રવરાઃ સ્ત્રિયઃ ॥ 32 ॥
તાસ્ત્વાં પરિચરિષ્યંતિ શ્રિયમપ્સરસો યથા ।
યાનિ વૈશ્રવણે સુભ્રુ રત્નાનિ ચ ધનાનિ ચ ॥ 33 ॥
તાનિ લોકાંશ્ચ સુશ્રોણિ માં ચ ભુંક્ષ્વ યથાસુખમ્ ।
ન રામસ્તપસા દેવિ ન બલેન ન વિક્રમૈઃ ॥ 34 ॥
ન ધનેન મયા તુલ્યસ્તેજસા યશસાપિ વા ।
પિબ વિહર રમસ્વ ભુંક્ષ્વ ભોગાન્ ધનનિચયં પ્રદિશામિ મેદિનીં ચ ।
મયિ લલ લલને યથાસુખં ત્વં ત્વયિ ચ સમેત્ય લલંતુ બાંધવાસ્તે ॥ 35 ॥
કુસુમિતતરુજાલસંતતાનિ ભ્રમરયુતાનિ સમુદ્રતીરજાનિ ।
કનકવિમલહારભૂષિતાંગી વિહર મયા સહ ભીરુ કાનનાનિ ॥ 36 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે સુંદરકાંડે વિંશસ્સર્ગઃ ॥
