શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે કિષ્કિંધાકાંડમ્ ।
અથ ચતુસ્ત્રિંશસ્સર્ગઃ ।
તમપ્રતિહતં ક્રુદ્ધં પ્રવિષ્ટં પુરુષર્ષભમ્ ।
સુગ્રીવો લક્ષ્મણં દૃષ્ટ્વા બભૂવ વ્યથિતેંદ્રિયઃ ॥ 1 ॥
ક્રુદ્ધં નિશ્શ્વસમાનં તં પ્રદીપ્તમિવ તેજસા ।
ભ્રાતુર્વ્યસનસંતપ્તં દૃષ્ટ્વા દશરથાત્મજમ્ ॥ 2 ॥
ઉત્પપાત હરિશ્રેષ્ઠો હિત્વા સૌવર્ણમાસનમ્ ।
મહાન્મહેંદ્રસ્ય યથા સ્વલંકૃત ઇવ ધ્વજઃ ॥ 3 ॥
ઉત્પતંતમનૂત્પેતૂ રુમાપ્રભૃતયઃ સ્ત્રિયઃ ।
સુગ્રીવં ગગને પૂર્ણચંદ્રં તારાગણા ઇવ ॥ 4 ॥
સંરક્તનયનઃ શ્રીમાન્વિચચાલ કૃતાંજલિઃ ।
બભૂવાવસ્થિતસ્તત્ર કલ્પવૃક્ષો મહાનિવ ॥ 5 ॥
રુમાદ્વિતીયં સુગ્રીવં નારીમધ્યગતં સ્થિતમ્ ।
અબ્રવીલ્લક્ષ્મણઃ ક્રુદ્ધસ્સતારં શશિનં યથા ॥ 6 ॥
સત્ત્વાભિજનસંપન્નસ્સાનુક્રોશો જિતેંદ્રિયઃ ।
કૃતજ્ઞસ્સત્યવાદી ચ રાજા લોકે મહીયતે ॥ 7 ॥
યસ્તુ રાજા સ્થિતોઽધર્મે મિત્રાણામુપકારિણામ્ ।
મિથ્યા પ્રતિજ્ઞાં કુરુતે કો નૃશંસતરસ્તતઃ ॥ 8 ॥
શતમશ્વાનૃતે હંતિ સહસ્રં તુ ગવાનૃતે ।
આત્માનં સ્વજનં હંતિ પુરુષઃ પુરુષાનૃતે ॥ 9 ॥
પૂર્વં કૃતાર્થો મિત્રાણાં ન તત્પ્રતિકરોતિ યઃ ।
કૃતઘ્નસ્સર્વભૂતાનાં સ વધ્યઃ પ્લવગેશ્વર ॥ 10 ॥
ગીતોઽયં બ્રહ્મણા શ્લોક સ્સર્વલોકનમસ્કૃતઃ ।
દૃષ્ટ્વા કૃતઘ્નં ક્રુદ્ધેન તન્નિબોધ પ્લવંગમ ॥ 11 ॥
બ્રહ્મઘ્ને ચ સુરાપે ચ ચોરે ભગ્નવ્રતે તથા ।
નિષ્કૃતિર્વિહિતા સદ્ભિઃ કૃતઘ્ને નાસ્તિ નિષ્કૃતિઃ ॥ 12 ॥
અનાર્યસ્ત્વં કૃતઘ્નશ્ચ મિથ્યાવાદી ચ વાનર ।
પૂર્વં કૃતાર્થો રામસ્ય ન તત્પ્રતિકરોષિ યત્ ॥ 13 ॥
નનુ નામ કૃતાર્થેન ત્વયા રામસ્ય વાનર ।
સીતાયા માર્ગણે યત્નઃ કર્તવ્યઃ કૃતમિચ્છતા ॥ 14 ॥
સ ત્વં ગ્રામ્યેષુ ભોગેષુ સક્તો મિથ્યાપ્રતિશ્રવઃ ।
ન ત્વાં રામો વિજાનીતે સર્પં મંડૂકરાવિણમ્ ॥ 15 ॥
મહાભાગેન રામેણ પાપઃ કરુણવેદિના ।
હરીણાં પ્રાપિતો રાજ્યં ત્વં દુરાત્મા મહાત્મના ॥ 16 ॥
કૃતં ચેન્નાભિજાનીષે રામસ્યાક્લિષ્ટકર્મણઃ ।
સદ્યસ્ત્વં નિશિતૈર્ભાવાર્હતો દ્રક્ષ્યસિ વાલિનમ્ ॥ 17 ॥
ન ચ સંકુચિતઃ પંથા યેન વાલી હતો ગતઃ ।
સમયે તિષ્ઠ સુગ્રીવ મા વાલિપથમન્વગાઃ ॥ 18 ॥
ન નૂનમિક્ષ્વાકુવરસ્ય કાર્મુક ચ્યુતાન્ શરાન્પશ્યસિ વજ્ર સન્નિભાન્ ।
તત સ્સુખં નામ નિષેવસે સુખી ।
ન રામકાર્યં મનસાઽપ્યવેક્ષસે ॥ 19 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે કિષ્કિંધાકાંડે ચતુસ્ત્રિંશસ્સર્ગઃ ॥
