શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે સુંદરકાંડમ્ ।
અથ ત્રયસ્ત્રિંશસ્સર્ગઃ ।
સોઽવતીર્ય દ્રુમાત્તસ્માદ્વિદ્રુમપ્રતિમાનનઃ ।
વિનીતવેષઃ કૃપણઃ પ્રણિપત્યોપસૃત્ય ચ ॥ 1 ॥
તામબ્રવીન્મહાતેજા હનૂમાન્મારુતાત્મજઃ ।
શિરસ્યંજલિમાધાય સીતાં મધુરયા ગિરા ॥ 2 ॥
કા નુ પદ્મપલાશાક્ષિ ક્લિષ્ટકૌશેયવાસિનિ ।
દ્રુમસ્ય શાખામાલંબ્ય તિષ્ઠસિ ત્વમનિંદિતે ॥ 3 ॥
કિમર્થં તવ નેત્રાભ્યાં વારિ સ્રવતિ શોકજમ્ ।
પુંડરીકપલાશાભ્યાં વિપ્રકીર્ણમિવોદકમ્ ॥ 4 ॥
સુરાણામસુરાણાં વા નાગગંધર્વરક્ષસામ્ ।
યક્ષાણાં કિન્નરાણાં વા કા ત્વં ભવસિ શોભને ॥ 5 ॥
કા ત્વં ભવસિ રુદ્રાણાં મરુતાં વા વરાનને ।
વસૂનાં હિ વરારોહે દેવતા પ્રતિભાસિ મે ॥ 6 ॥
કિ નુ ચંદ્રમસા હીના પતિતા વિબુધાલયાત્ ।
રોહિણી જ્યોતિષાં શ્રેષ્ઠા શ્રેષ્ઠસર્વગુણાન્વિતા ॥ 7 ॥
કા ત્વં ભવસિ કલ્યાણિ ત્વમનિંદિતલોચને ।
કોપાદ્વા યદિ વા મોહાદ્ભર્તારમસિતેક્ષણે ॥ 8 ॥
વસિષ્ઠં કોપયિત્વા ત્વં નાસિ કલ્યાણ્યરુંધતી ।
કો નુ પુત્રઃ પિતા ભ્રાતા ભર્તા વા તે સુમધ્યમે ॥ 9 ॥
અસ્માલ્લોકાદમું લોકં ગતં ત્વમનુશોચસિ ।
રોદનાદતિનિશ્શ્વાસાદ્ભૂમિસંસ્પર્શનાદપિ ॥ 10 ॥
ન ત્વાં દેવીમહં મન્યે રાજ્ઞ સ્સર્વજ્ઞાવધારણાત્ ।
વ્યંજનાનિ ચ તે યાનિ લક્ષણાનિ ચ લક્ષયે ॥ 11 ॥
મહિષી ભૂમિપાલસ્ય રાજકન્યા ચ મે મતા ।
રાવણેન જનસ્થાનાદ્બલાદપદહૃતા યદિ ॥ 12 ॥
સીતા ત્વમસિ ભદ્રં તે તન્મમાચક્ષ્વ પૃચ્છતઃ ।
યથા હિ તવ વૈ દૈન્યં રૂપં ચાપ્યતિમાનુષમ્ ॥ 13 ॥
તપસા ચાન્વિતો વેષસ્ત્વં રામમહિષી ધ્રુવમ્ ।
સા તસ્ય વચનં શ્રુત્વા રામકીર્તનહર્ષિતા ॥ 14 ॥
ઉવાચ વાક્યં વૈદેહી હનુમંતં દ્રુમાશ્રિતમ્ ।
પૃથિવ્યાં રાજસિંહાનાં મુખ્યસ્ય વિદિતાત્મનઃ ॥ 15 ॥
સ્નુષા દશરથસ્યાહં શત્રુસૈન્યપ્રતાપિનઃ ।
દુહિતા જનકસ્યાહં વૈદેહસ્ય મહાત્મનઃ ॥ 16 ॥
સીતેતિ નામ નામ્નાઽહં ભાર્યા રામસ્ય ધીમતઃ ।
સમા દ્વાદશ તત્રાહં રાઘવસ્ય નિવેશને ॥ 17 ॥
ભુંજાના માનુષાન્ભોગાન્સર્વકામસમૃદ્ધિની ।
તત્ર ત્રયોદશે વર્ષે રાજ્યેનેક્ષ્વાકુનંદનમ્ ॥ 18 ॥
અભિષેચયિતું રાજા સોપાધ્યાયઃ પ્રચક્રમે ।
તસ્મિન્સંભ્રિયમાણે તુ રાઘવસ્યાભિષેચને ॥ 19 ॥
કૈકયી નામ ભર્તારં દેવી વચનમબ્રવીત્ ।
ન પિબેયં ન ખાદેયં પ્રત્યહં મમ ભોજનમ્ ॥ 20 ॥
એષ મે જીવિતસ્યાંતો રામો યદ્યભિષિચ્યતે ।
યત્તદુક્તં ત્વયા વાક્યં પ્રીત્યા નૃપતિસત્તમ ॥ 21 ॥
તચ્છેન્ન વિતથં કાર્યં વનં ગચ્છતુ રાઘવઃ ।
સ રાજા સત્યવાગ્દેવ્યા વરદાનમનુસ્મરન્ ॥ 22 ॥
મુમોહ વચનં શ્રુત્વા કૈકેય્યાઃ ક્રૂરમપ્રિયમ્ ।
તતસ્તુ સ્થવિરો રાજા સત્યે ધર્મે વ્યવસ્થિતઃ ॥ 23 ॥
જ્યેષ્ઠં યશસ્વિનં પુત્રં રુદન્રાજ્યમયાચત ।
સ પિતુર્વચનં શ્રીમાનભિષેકાત્પરં પ્રિયમ્ ॥ 24 ॥
મનસા પૂર્વમાસાદ્ય વાચા પ્રતિગૃહીતવાન્ ।
દદ્યાન્ન પ્રતિગૃહ્ણીયાન્ન બ્રૂયાત્કિંચિદપ્રિયમ્ ॥ 25 ॥
અપિ જીવિતહેતોર્વા રામસ્સત્યપરાક્રમઃ ।
સ વિહાયોત્તરીયાણિ મહાર્હાણિ મહાયશાઃ ॥ 26 ॥
વિસૃજ્ય મનસા રાજ્યં જનન્યૈ માં સમાદિશત્ ।
સાહં તસ્યાગ્રતસ્તૂર્ણં પ્રસ્થિતા વનચારિણી ॥ 27 ॥
ન હિ મે તેન હીનાયા વાસસ્સ્વર્ગેઽપિ રોચતે ।
પ્રાગેવ તુ મહાભાગસ્સૌમિત્રિર્મિત્રનંદનઃ ॥ 28 ॥
પૂર્વજસ્યાનુયાત્રાર્થે દ્રુમચીરૈરલંકૃતઃ ।
તે વયં ભર્તુરાદેશં બહુમાન્ય દૃઢવ્રતાઃ ॥ 29 ॥
પ્રવિષ્ટાસ્સ્મ પુરાદૃષ્ટં વનં ગંભીરદર્શનમ્ ।
વસતો દંડકારણ્યે તસ્યાહમમિતૌજસઃ ॥ 30 ॥
રક્ષસાઽપહૃતા ભાર્યા રાવણેન દુરાત્મના ।
દ્વૌ માસૌ તેન મે કાલો જીવિતાનુગ્રહઃ કૃતઃ ॥ 31 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે સુંદરકાંડે ત્રયસ્ત્રિંશસ્સર્ગઃ ॥
