શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે યુદ્ધકાંડમ્ ।
અથ ષોડશસ્સર્ગઃ ।
સુનિવિષ્ટંહિતંવાક્યમુક્તવંતંવિભીષણમ્ ।
અબ્રવીત્પરુષંવાક્યંરાવણઃકાલચોદિતઃ ॥ 1 ॥
વસેત્સહસપત્નેનક્રુદ્ધેઽનાશીવિષેણવા ।
નતુમિત્રપ્રવાદેનસંવસેચ્છત્રુસેવિના ॥ 2 ॥
જાનામિશીલંજ્ઞાતીનાંસર્વલોકેષુરાક્ષસઃ ।
હૃષ્યંતિવ્યસનેષ્વેતેજ્ઞાતીનાજ્ઞાતયસ્સદા ॥ 3 ॥
પ્રથાનંસાધનંવૈદ્યંધર્મશીલંચરાક્ષસઃ ।
જ્ઞાતયોહ્યવમન્યંતેશૂરંપરિભવંતિચ ॥ 4 ॥
નિત્યમન્યોન્યસમ્હૃષ્ટાવ્યસનેષ્વાતતાયિનઃ ।
પ્રચ્છન્નહૃદયાઘોરાજ્ઞાતયસ્તુભયાવહાઃ ॥ 5 ॥
શ્રૂયંતેહસ્તિભિર્ગીતાશ્શ્લોકાઃપદ્મવનેક્વચિત્ ।
પાશહસ્તાન્નરાંદ્રુષ્ટવાશૃણુતાન્ગદતોમમ ॥ 6 ॥
નાગ્નિર્નાન્યાનિશસ્ત્રાણિનનઃપાશાભયાવહાઃ ।
ઘોરાસ્સ્વાર્થપ્રયુક્તાસ્તુજ્ઞાતયોનોભયાવહાઃ ॥ 7 ॥
ઉપાયમેતેવક્ષ્યંતિગ્રહણેનાત્રસંશયઃ ।
કૃત્સ્નાદ્ભયાદ્ જ્ઞાતિભયંસુકષ્ટંવિદિતંચન ॥ 8 ॥
વિદ્યતેગોષુસંપન્નંવિદ્યતેબ્રાહ્મણેદમઃ ।
વિદ્યતેસ્ત્રીષુચાપલ્યંવિદ્યતેજ્ઞાતિતોભયમ્ ॥ 9 ॥
તતોનેષ્ટમિદંસૌમ્યયદહંલોકસત્કૃતઃ ।
ઐશ્વર્યમભિજાતશ્ચજ્ઞાતીનાંમૂર્ધ્ન્યવસ્થિતઃ ॥ 10 ॥
યથાપુષ્કરપત્રેષુપતિતાસ્તોયબિંદવઃ ।
નશ્લેષમભિગચ્છંતિતથાઽનાર્યેષુસંગતમ્ ॥ 11 ॥
યથામધુકરસ્તર્ષાદ્રસંવિંદન્નવિદ્યતે ।
તથાત્વમપિતત્રૈવતથાનાર્યેષુસૌહૃદમ્ ॥ 12 ॥
યથાપૂર્વંગજસ્સ્નાત્વાગૃહ્યહસ્તેનવૈરજઃ ।
દૂષયત્યાત્મનોદેહંતથાનાર્યેષુસંગતમ્ ॥ 13 ॥
યથાશરદિમેઘાનાંસિંચતામપિગર્જતામ્ ।
નભવત્યંબુસંક્લેદસ્તથાઽનાર્યેષુસૌહૃદમ્ ॥ 14 ॥
યથામધુકરસ્તર્ષાત્કાશપુષ્પંપિબન્નપિ ।
રસમત્રનવિંદેતતથાનાર્વેષુસૌહૃદમ્ ॥ 15 ॥
અન્યસ્ત્વેવંવિધંબ્રૂયાદ્વાક્યમેતન્નિશાચરઃ ।
અસ્મિન્મુહૂર્તેનભવેત્ત્વાંતુધિક્કુલપાંસન ॥ 16 ॥
અબ્રવીચ્ચતદાવાક્યંજાતક્રોધોવિભીષણઃ ।
અંતરિક્ષગત્શીમાન્ભ્રાતરંરાક્ષસાધિપમ્ ॥ 17 ॥
સત્વંભ્રાતાઽસિમેરાજન્બ્રૂહિમાંયદ્યદિચ્છસિ ।
જ્યેષ્ટોમાન્યઃપિતૃસમોનચધર્મપથેસ્થિતઃ ॥ 18 ॥
ઇદંતુપરુષંવાક્યંનક્ષમામ્યગ્રજસ્યતે ।
સુનીતંહિતકામેનવાક્યમુક્તંદશાનનઃ ।
નગૃહ્ણંત્યકૃતાત્માનઃકાલસ્યવશમાગતાઃ ॥ 19 ॥
સુલભાઃપુરુષરાજન્ સતતંપ્રિયવાદિનઃ ।
અપ્રિયસ્યચપથ્યસ્યવક્તાશ્રોતાચદુર્લભઃ ॥ 20 ॥
બદ્ધંકાલસ્યપાશેનસર્વભૂતાપહારિણા ।
નનશ્યંતમુપેક્ષેત્વાંપ્રદીપ્તંશરણંયથા ॥ 21 ॥
દીપ્તપાવકસંકાશૈશ્શિતૈઃકાંચનભૂષણૈઃ ।
નત્વામિચ્છામ્યહંદ્રષ્ટુંરામેણનિહતંશરૈઃ ॥ 22 ॥
શૂરાશ્ચબલવંતશ્ચકૃતાસ્ત્રાશ્ચરણાજિરે ।
કાલાભિપન્નાસ્સીદંતિયથાવાલુકસેતવ ॥ 23 ॥
તન્મર્ષયતુયચ્ચોક્તંગુરુત્વાદ્ધિતમિચ્છતા ॥ 24 ॥
અત્માનંસર્વથારક્ષપુરીંચેમાંસરાક્ષસામ્ ।
સ્વસ્તિતેઽસ્તુગમિષ્યામિસુખીભવમયાવિના ॥ 25 ॥
નિવાર્યમાણસ્યમયાહિતૈષિણાનરોચતેતેવચનંનિશાચરઃ ।
પરીતકાલાહિગતાયુષોનરાહિતંનગૃહ્ણંતિસુહૃદ્ભિરીરિતમ્ ॥ 26 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે યુદ્ધકાંડે ષોડશસ્સર્ગઃ ॥
